İstanbul 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/140 K.2024/159

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde, Müvekkilin hamili bulunduğu; ... A.Ş. ( Vergi No. ...) tarafından keşide edilerek imzalanan, muhatap, ... Bankası A.Ş. ... Şube Kodu...) şubesine ait, ... sıra numaralı, ... iban nolu açık çek, ... A.Ş. ( Vergi No. ...) tarafından keşide edilerek imzalanan, muhatap, ...

Bankası A.Ş....Şube Kodu...) şubesine ait, ... sıra numaralı, ... iban nolu açık çek olmak üzere 2 adet açık çeki kaybettiğini, TTK m. 780desine göre çekin tüm unsurları içerecek şekilde doldurarak lehtara teslim etmesi gerekmektedir. Uygulamadaki ihtiyaçlarda göz önüne alınarak, kanun koyucu bu hususa özel bir düzenleme getirildiğini, TTK 818/1-c madde hükmünün atfı ile çekler hakkında da uygulanacak olan TTK 680 madde hükmüne göre.

"Tedavüle çıkarılırken tamamen doldurulmamış bulunan bir poliçe, aradaki anlaşmalara aykırı bir şekilde doldurulursa, bu anlaşmalara uyulmadığı iddiası, hamile karşı ileri sürülemez; meğer ki, hamil poliçeyi kötüniyetle iktisap etmiş veya iktisap sırasında kendisine ağır bir kusur isnadı mümkün bulunmuş olsun" görüldüğü üzere TTK 680inci maddeye göre, "açık çek" tedavüle çıkarılırken TTK.

780 maddesinde belirtilen unsurların tamamını taşımayan çek olduğunu, açık çekin taraflar arasındaki anlaşmaya uygun şekilde doldurulması gerektiğini, bununla birlikte TTK. 680 madde hükmünde düzenlendiği üzere, anlaşmaya aykırı olarak doldurulmuş çek üçüncü bir kişiye devredilmiş ise; borçlu ancak hamilin çeki kötüniyetle iktisap etmiş olması veya iktisabında ağır kusuru bulunması halinde bu durumu ona karşı ileri sürebileceğini, kanun koyucunun açık çekte (TTK.

818/f.1/(c) hükmü atfıyla TTK.

680 hükmünde)unsurların eksik olabileceğini saymadığını, bu durumda kanunda öngörülen unsurların biri, birkaçı ya da borçlunun imzası dışında hepsi eksik olabileceğini, başka bir deyişle açık çekin asgari unsuru "borçlunun imzası" olduğunu, Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 10.04.2017 tarihli, 2015/13999 Esas ve 2015/1985 Karar sayılı kararında açık kambiyo senedinden söz edebilmek için borçlunun imzasının yeterli olduğu görüşü kabul edildiğini, "6102 sayılı TTKnın 818/1-a, s bentleri atfıyla aynı Yasanın 680. madde hükmü uyarınca, bir çekin kısmen doldurulmuş ya da sadece imzalanmış olması halinde tedavüle çıkarılması mümkün olduğunu,

somut olayda, davacı vekilinin, iptali talep olunan çekin imzalanmış olduğunu ancak meblağı ve keşide tarihinin yazılı olmadığını belirttiğini, yasa hükmü uyarınca çekin kısmen doldurulmuş ya da sadece imzalanmış olması halinde dahi tedavüle çıkarılması mümkün ve geçerli olup, bu eksiklik çekin ibrazına kadar tamamlanabilir" dendiğini, Yargıtay kararında da görüldüğü üzere lehtar veya hamil, açık veya zımni doldurma anlaşmasına uygun olarak çeki muhatap bankaya ibraz aşamasına kadar doldurabileceğini, bu nedenlerle Müvekkil tarafından kaybedilen çeklerde, keşideci tarafından imzalanarak müvekkile verildiğini,

bahsi geçen çekler de düzenleme tarihi ve bedel yazılmadığını, iptali istenen bu çeklerin, keşideci tarafından imzalanarak müvekkile verildiğinden kambiyo vasfında açık çek olduğunu, çek keşidecisinin çeklere ait hesaplarda parası bulunduğundan, çeklerin her an bankaya müracaat edilerek tahsil edilmeleri mümkün olduğundan ve böyle bir durumda da müvekkilin zararı doğacağından, iş bu çek iptali davasını açma ve ödeme yasağı talep etmek mecburiyeti doğduğunu, çeklerin ödenmemesi yönünden acilen ödeme yasağı kararı verilmesini ve bu hususta ilgili banka şubelerine teskere yazılmasını,

çekler kaybedildiğinden bu çeklerin iptaline karar verilmesi talep etmiştir.

GEREKÇE,

Çekin unsurları TTK 780/1 maddesinde düzenlenilmiş olup, 780/1-e bendine göre çekin düzenlenme tarihi ve yeri de çekin unsurları arasında sayılmıştır. 781/1 maddesinde ise çekin 180. Maddesinde sayılan unsurlardan birini içermemesi durumunda, 781/2/3/4. Fıkrasında yazılanlar dışında çekin çek olarak sayılmayacağı belirtilmiş, 781/2.

Maddesinde, çekte ödeme yerinin yazılmaması halinde muhattabın ticaret ünvanı yanında gösterilen yerin ödeme yeri sayılacağı, 781/3 maddesinde düzenlenme yeri gösterilmemeiş olan çekin düzenleyen adı yanında düzenlenmiş sayılacağı ve 781/4. Maddesinde ise ytabancı banka tarafından basılan çeklerde, 780.

Maddenin 1. Fırkasının G bendinde belirtilen banka tarafınan verilen seri numarası ve/ veya h bendinde belirtilen karekodun bulunmaması çekin senet olarak geçerliliğini etkilemez şeklinde düzenlenilmiş olup, davacı vekilinin dava dilekçesi incelendiğinde çekin bedeli ve keşide tarihinin olmadığının beyan edildiği anlaşılmıştır.

780/1-e bendi gereği, çekteki düzenlenme tarihinin çekin zorunlu unsurlarından olduğu ve bu eksikliğin 780/2/3 ve 4. Maddelerdeki tamamlanabilir eksikliklerden olmadığı ve bnu sebeple davaya konu çekin kambiyo vasfı bulunmadığı anlaşılmakla, davacı vekilinin çeklerin iptaline ilişkin davasının reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · E-imzalıdır. Hakim ... · E-imzalıdır.