İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/142 K.2025/66

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... Turizm San. Ve Tic. A.Ş. işleteni olduğu ... IMO numaralı ... gemisine ana makina türbün parçası tedariği için Müvekkili şirketle iletişime geçmiş, parça tedariği ve montaj için sipariş verdiği, Ticaret Sicil Gazetesi Çıktısı - ... Turizm San. Ve Tic. A.Ş. )... Turizm San. Ve Tic.

A.Ş. 'nin siparişi akabinde Müvekkili şirket ile karşılıklı ticari faaliyet gerçekleştirildiği, Her iki tarafça mutabakata varılması akabinde Müvekkili şirket tarafından faturalandırmanın yapılabilmesi için gerekli bilgiler Davalı tarafından iletildiği, Tarafların karşılıklı yükümlülükleri gereği talep edilen ürün eksiksiz bir şekilde Davalı tarafa montajı da sağlanarak teslim edildiği, tarafların mutabakatı neticesinde, fatura ... Turizm San. Ve Tic.

A.Ş.' ye iletildiği, Buna cevaben Davalı bu faturanın ödeneceğini Müvekkili Şirkete bildirdiği, Ancak bu fatura ödenmemiş ve Müvekkilinin haklı alacağı sürüncemede bırakıldığı Davalı, Davacı Müvekkilin ödeme talebine rağmen uzunca bir süre ödeme yapmamasından ötürü alacağın işleyen faizi ile birlikte tahsili için .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası kapsamında Davalı ... Turizm San. Ve Tic. A.Ş.

Ve ... ... aleyhine 20 Mart 2019 tarihi itibariyle ilamsız icra takibi başlatıldığı, arz ve izah edilen sebeplere binaen ve fazlaya ilişkin her türlü hak, alacak ve dava hakkı saklı kalmak kaydıyla, Davalının .... İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyasına yapmış olduğu haksız itirazın iptali ile takibin devamına, haksız itiraz sebebiyle, alacak bedelinin %20'sinden az olmamak kaydıyla davalının icra inkar tazminatı ödemeye mahkum edilmesine, davacı müvekkilin davalıdan olan 41.876,05 ABD Doları alacağının, takip tarihi olan 20.03.2019 tarihinden itibaren 3095 sayılı kanun uyarınca uygulanacak faizi ile birlikte fiili ödeme günündeki Türk Lirası karşılığının davalıdan tahsiline, yargılama gideri, masraf ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına, Karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı taraf davaya cevap dilekçesi vermeyerek 6100 sayılı HMK m.128'e göre dava konusu maddi vakıaları inkâr etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, 6098 sayılı TBK madde 207 ve devamı maddelerince aynı yasa 502 ve devamı maddelerine göre alım satım ve iş görme sözleşmesinden kaynaklı alacak için başlatılmış icra takibine itiraz nedeniyle 2004 sayılı İİK madde 67'ye göre itirazın iptali davasıdır.

Mahkememizce tüm deliller toplanmış gerekli inceleme ve araştırmalar yapılmış ve .... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasının istenilmesine, dosyası dosya arasına alınmış ve Mahkememizce 14/12/2020 tarihli ara karar ile dosyanın davacı ve davalı tarafın ticari defterlerinin incelenmesi için Mahkememize sunmalarının istenilmesine, tarafların ticari defterlerinin SMM aracılığı ile incelenmesinin istenilmesine ve rapor düzenlenmesine karar verilmiştir.

15/02/2021 tarihli bilirkişi raporunda;

Bilirkişiden davaya konu faturanın tarafların ticari defterlerinde kayıtlı olup olmadığının tespitinin istenilmesine Tanzim edilen fatura Proforma Fatura olup Ticari defterlerde kaydı yoktur B-Davaya konu faturanın bedelinin ödenip ödenmediğinin tespitinin istenilmesine Tanzim edilen fatura Proforma Fatura olup Ticari defterlerde kaydı yoktur. Dolaysıyla ticari defterde fatura tahsilatına ait kayıt yoktur.

Yine davalının Proforma Fatura bedelini ödediğine dair dosya kapsamında somut belge yoktur. C-Taraflar arasında alacak ilişkisinin bulunup bulunmadığının tespitinin istenilmesine Davacının ibraz edilen 2017,2018,2019 yılı ticari defterleri incelendiğinde davacının davalı tarafla ticari ilişkisi olmadığı görülmektedir.

D-Davaya konu faturada yazılı olan gemi makinesi parçasının tarafların envanter defterine göre teslimin yapılıp yapılmadığının tespitinin istenilmesine., Davacı Proforma Fatura içeriğindeki yazılı olan gemi makinesi parçalarını teslim ettiği hakkında tarafımıza somut bilgi ve belge ibraz edememiştir. Ayrıca dosya kapsamında makine parçalarının teslime ait somut belge ve bilgi yoktur.

Tarafların mahkeme masrafları ve vekâleti ücreti icra ve inkâr tazminatları ve benzeri taleplerinin Sayın Mahkemenizin takdiri içinde kaldığı. hukuki tavsif ve değerlendirme ve takdir münhasıran sayın mahkeme'nizin yetkisinde olmak üzere, işbu görüş ve tespitlerini bildirildiği görülmüştür.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) hükümlerine göre: Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir (HMK 222/1). Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır (HMK 222/2).

Bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması ve defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerektiği ise üçüncü fıkrada düzenlenmiştir.

Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur. (HMK 222/4)

Ticari davalarda yani iki tarafın tacir olduğu ve dava konusunun ticari işletmeleri ile ilgili olduğu davalarda ticari defterler ile sözleşme ilişkisinin veya alacak miktarının ispatı mümkündür. Ticari defterler kesin delillerdendir. Yasada delil vasfı taşıdığı takdirde aksinin yazılı veya kesin delillerle ispatı gerektiği düzenlenmiş olduğundan, yasanın ticari defterleri kesin delil olarak düzenlediği açıkça anlaşılmaktadır.

Ticari defterler kesin delillerden ise de ancak HMK'nın 222. maddedeki koşullar çerçevesinde ispat aracı olabilir. Ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması gerekir.

Bir taraf kendi defterlerine delil olarak dayanmış ise karşı tarafın ticari defterlerine dayanılmamış olsa da karşı taraf defterlerinin incelenmesi zorunludur. Çünkü tarafın ticari defterleri yasada belirtildiği üzere karşı tarafın ticari defterleri ile uyumlu olduğu takdirde lehine delil olabilecektir. Karşı taraf defterleri incelenmediği takdirde dayanan tarafın kendi defterindeki kayıtların lehe delil olması mümkün değildir.

Davacının da bu durumu bilerek ticari defterlere delil olarak dayandığı ve karşı tarafın ticari defterlerinin de incelenmesini istediği kabul edilmelidir. Aksinin kabulü halinde davacının ticari defterleri tek başına delil niteliği taşımadığından dayanılan böyle bir delilin incelenmesine gerek de olmayacaktır. Karşı taraf ticari defterlerini sunar ise birlikte incelenip değerlendirildiğinden delil olup olmadığı sonucuna göre değerlendirilebilecektir.

Karşı taraf ticari defterlerini sunmadığı takdirde ise bu davranışı ile kendi ticari defterlerinin davacı defterleri ile uyumlu olup olmadığının incelenmesine engel olduğundan, engel olduğu sonucun varlığını kabul etmiş sayılmalıdır.

Tacir olup ticari defter tutmak zorunda olan taraf, ticari defterleri bulunmadığını ileri süremeyeceğinden verilen kesin süreye rağmen ibraz etmediği takdirde, belgenin elinde olmadığına dair yemin etmesine gerek olmaksızın HMK 220/3. maddesi gereğince sunmaktan kaçındığı belgelerdeki (ticari defterlerindeki) kayıtların, karşı taraf defterindeki kayıtlara uygunluğunu mahkeme kabul edebilir.

Aksinin kabulü durumunda; karşı tarafın ticari defterlerini sunmaması halinde sunan tarafın muntazam tutulmuş ticari defterlerinin lehe delil olarak kabul edilemeyeceği şeklinde bir sonuç ortaya çıkar ki bu ticari defterleri ve karşı taraf elinde olduğu ileri sürülen belgeleri delil olarak kabul edip sunulmaması halinde sonuçlarını belirleyen HMK'daki açık düzenlemelere aykırı bir yorum olacaktır.

Ayrıca bu durum HMK 222/5’te taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılacağı şeklinde ifade edilmiştir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu(TTK)'nun 21/2. Maddesine göre; bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır. Somut uyuşmazlık kapsamında taraflar arasında davalı ... Turizm San. Ve Tic. A.Ş. 'nin işleteni olduğu ...

IMO numaralı ... gemisine ana makina türbün parçası tedariki konusunda anlaşmaya varıldığı ve hizmet bedelimin ödenmemesi nedeniyle iş bu davanın açıldığı, mahkememizce aldırılan ve hükme esas alınan bilirkişi raporuyla davacı yan ticari defter ve kayıtlarına istinaden taraflar arasında 2017,2018,2019 yılı ticari defterleri incelendiğinde davacının davalı tarafla ticari ilişkisi olmadığı, dava konusu proforma faturada yazılı olan gemi makinesi parçasının tarafların envanter defterine göre teslimine ilişkin somut bilgi ve belge ibraz edemediği, dosya kapsamında bu hususta bilgi belgeye rastlanılmadığı,

sırf fatura düzenlenmiş olması hizmetin verildiği hususunu ispatlanmadığı, istinabe müzekkere yazısının da sonuçsuz kaldığı, bu haliyle ispat yükü kendisinde olan davacı tarafça hizmetin verildiği hususu ispatlanamamış olup; davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ...