İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/655 K.2024/505

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davacı ... ... Ticaret Ltd. Şti. vekili verdiği dava dilekçesinde, davalı ...'ın müvekkili şirket hakkında 30.11.2020 tarihinde kaçak elektrik tutanağı düzenlediğini ve bu tutanağa dayanarak 23.12.2020 tarihli biri 42.433,52 TL diğeri 74.520,41 TL olmak üzere toplam 116.953,93 TL tutarlı iki tane fatura gönderdiğini, 24.12.2020 tarihinde fatura bedellerinden 30.000,00 TL'lik kısmını haciz baskısı altında ödediklerini, daha sonra da ....

Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında borçlu olmadıklarının tespiti için menfi tespit davası açtıklarını, haciz baskısı altında ödedikleri 30.000,00 TL'nin fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 500,00 TL'lik kısmının taraflarına 24.12.2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davalı ... vekili verdiği cevap dilekçesinde, davacının aynı faturalarla ilgili olarak .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında dava açmış olması nedeniyle derdestlik itirazında bulunmuştur. Davanın esasına ilişkin olarak da düzenlenen faturaların usulüne uygun şekilde düzenlendiğini bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, kaçak elektrik kullanım bedelinin haciz baskısı ile ödendiği ileri sürülerek istirdatı yasal şartları oluşup oluşmadığı hususunda olduğu görüldü.

Mahkememizce 05/07/2021 tarihinde davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup; taraf vekillerince istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi'nin 23/09/2021 tarihli, 2021/1853 Esas ve 2021/2390 Karar sayılı ilamı ile; "...... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. sayılı dosyasında davacı ... ... Ticaret Ltd.

Şti. tarafından davalı ...'a karşı kaçak elektrik kaynaklı 23.12.2020 tarihli 42.433,52 TL ve 74.520,41 TL olmak üzere toplam 116.953,93 TL tutarlı iki adet faturadan dolayı davacının borçlu olmadığının tespitinin dava konusu yapıldığı,aynı dava dilekçesinde ayrıca davacı şirket tarafından elektriğin kesilmemesi için (takip öncesi haciz baskısıyla) davalıya 30.000,00 TL ödeme yaptığının da belirttiği görülmekle, menfi tespit davasına dair dava devam ederken yapılmış bir ödeme olmadığından, davadan önce yapılan ödemenin kendiliğinden istirdat davasına dönüştüğü kabul edilemez.

Davacı menfi tespit davası öncesi yaptığı ödemeyi, sonradan açtığı ayrı bir davada geri isteme yönünden dava hakkına sahiptir. Mahkemece iki dava arasındaki irtibat nedeniyle iki davanın birleştirilmesi yada ilk davanın sonucunun bekletici mesele yapılması gereklidir. Dava şartları, mahkemece bir davanın esası hakkında yargılama yapılabilmesi için gerekli olan koşullardır.

Yargılamanın her aşamasında dava şartlarının var olup olmadığı mahkemece re’sen incelenmelidir. 6100 sayılı HMK’nın “dava şartları” başlıklı 114. maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendinde; “Aynı davanın, daha önceden açılmış ve hâlen görülmekte olmaması”, yani derdestlik, hukukumuzda dava şartı olarak öngörülmüştür. Derdestliğin ilk koşulu, tarafları, konusu ve sebebi aynı olan bir davanın daha önce açılmış olmasıdır. İkinci koşulu, daha önce açılmış bulunan davanın halen görülmekte ve kesin hükümle sonuçlanmamış olmasıdır.

Davacı tarafça menfi tespit talepli ilk davada, davadan önce ödenen kısım için kendiliğinden istirdata dönüşmüş bir talep olmadığı gözetilerek, somut bu davada ise sadece ödenen 30.000 TL'lık kısmın istirdatı talep edildiğinden, tarafları ve sebebi aynı olan her iki davanın konusu aynı olmadığından, davada derdestlik nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesi usul ve hukuka uygun bulunmamıştır...." gerekçesiyle kaldırılmasına karar verilmiştir.

Mahkememizce tüm deliller toplanmış, gerekli inceleme ve araştırmalar yapılmış, .... ATM' nin ... esas sayılı dosyası dosya arasına alınmış ve mahkememizce duruşmanın 11/01/2022 günü'ne bırakılmasına tensiben karar verilmiştir. Yine mahkememizin 15/03/2022 tarihli 2. Celse 1. Nolu ara kararıyla .... ATM' nin ... esas sayılı dosyasının bekletici mesele yapılmasına karar verilmiştir.

.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 21/12/2021 tarih, ... esas ve 2021/1075 karar sayılı ilamının yapılan incelemesinde; ilgili mahkemece aldırılan bilirkişi raporu ve kesinleşen gerekçeli kararıyla davacı tarafça aldırılan 28/12/2020 tarihli uzman görüşü mütalaasının da irdelendiği,

buna göre 23/12/2020 tarihli 74.520,41 TL bedelli fatura bakımından yapılan değerlendirmenin mevzuat hükümlerine, dosya kapsamı ve delil durumuna uygun düştüğü, davacının 23/12/2020 tarihli, ... numaralı, 42.433,52 TL bedelli fatura ile ilgili her ne kadar bilirkişi raporunda 41.315,30 TL bakımından sorumluluğunun bulunmadığı belirtilmiş ise de taleple bağlı kalınarak 40.225,66 TL yönünden borçlu olmadığının tespitine, davacının 23/12/2020 tarihli, ... numaralı, 74.520,41 TL bedelli fatura ile ilgili borçlu olmadığının tespitine yönelik talebinin reddine karar verildiği görülmekle;

mahkememizce BAM kaldırma kararı ve bekletici mesele yaptığımız ilgili dosyasını talep sonuçları birlikte değerlendirildiğinde. 23/12/2020 tarihli 74.520,41 TL bedelli fatura bakımından davacı yanın borçluluğu sabit olmuş ve yine 23/12/2020 tarihli, ... numaralı, 42.433,52 TL bedelli fatura nedeniyle kısmen borçlu olunmadığı tespit edilmiş olmakla alacak hususunda haklılığı ispat edilememiş olup davanın reddine karar verilmiş olmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ...