KÜNYE
T.C. İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Karar tarihi
- 17 Nisan 2026
- Esas no
- 2015/1117
- Karar no
- 2026/308
- Dava
- Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan
- Dava tarihi
- 19/11/2015
- Gereği düşünüldü
- —
- Dava ve istem
- —
Karar Metni
1.516 kelime·8 dk okuma·3 bölüm
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkilin İstanbul sınırları içerisinde müteahhitlik işi yaptığını, 2015 yılı içinde inşaatlarına başlamış olduğu ...adresindeki binaların mermer ihtiyacının karşılanması için toplam 15.000,00 TL karşılığında davalı ile anlaşıldığını, davalıya 22/06/2015 tarihinde ...
Şubesine ait 15/11/2015 vade tarihli ... çek no'lu 7.000,00 TL miktarlı ve aynı bankanın 30/12/2015 vade tarihli ... çek no'lu 8.000,00 TL miktarlı çekleri avans olarak verdiğini, davalının söz konusu mermer işini temin edip yapmadığını, müvekkile ait telefondan mesaj gönderildiğini herhangi bir müspet geri dönüş olmadığını, iş yapılmayınca mermer işi ile ilgili olarak ... ve Ortağı ünvanlı firma ile anlaşılarak iş yaptırıldığını, dava konusu çeklerin davalı tarafta bedelsiz olarak kaldığını belirterek, açıklanan nedenlerle;
müvekkilinin davaya verdiği ve bedelsiz kalan çeklerle ilgili borçlu olmadığının tespitine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.
Müvekkil hakkında açılan iş bu davayı kabul etmediklerini, müvekkili ile davacı taraf arasında herhangi bir ticari alışveriş karşılığında çeklerin alınmasının söz konusu olmadığını, müvekkilinin davacı tarafa herhangi bir iş yapmadığını, müvekkilin 2015 yılının başlarında bir seferliğine davacıya ait bir inşaatın merdiven ve sahanlığının mermer döşeme işinin yapıldığını ve o iş için 9.900,00 TL 'lik bir çek aldığını ve tahsil ettiğini, iş bu davada iddia edilen herhangi bir çeki ne aldığını ne de bir iş yaptığını, müvekkilin cep telefonu ile mesaj almadığını, dosyada bahsi geçen numarayı bilmediklerini, kendisine ait bir numara olmadığını,
müvekkil iddia edildiği bir çek keşide etmediğini, böyle bir çek mevcutsa söz konusu çek müvekkile ait olmayıp, imza dahi müvekkile ait olmadığını, bu yönde imza itirazında bulunulduğunu, müvekkilimizin hiçbir ilgi ve alakası olmadığı halde böyle bir davayla yüz yüze kalmak zorunda kaldığını belirterek; davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER
Dosyada delil olarak; dava dilekçesi ve ekleri, cevap dilekçesi ve ekleri, yazı cevabı içerikleri, faturalar, sevk irsaliyesi, banka yazı cevapları, çek aslı, ticari defterler, ... 6.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin... ve ... esas sayılı dosyaları Uyap mündericatı, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı... Taraf delilleri toplanmış, dava konusu çek aslı ve ... 6.Asliye Ticaret Mahkemesinin... ve ...esas sayılı dosya suretleri, davacı tarafın ticari defter ve kayıtları dosyamız arasına alınmış ve mali bilirkişiden rapor temin edilmiştir.
Mahkememizce SMMM bilirkişi ...'den alınan 20.03.2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle;"1) ... T.A.Ş. ye ait ... seri no'lu çekin ...
T.A.Ş.'nin 01/12/2016 tarihli müzekkereye cevap yazısı ekinde dosyaya sunulan çek suretinden, ... seri no'lu çekin 10/06/2015 tarihinde Davacı ... tarafından Davalı ... emrine 15/11/2015 vade tarihli 7.000,000 TL tutarlı olarak keşide edildiği, 2) ... seri no'lu Çekin arka nüshasındaki ciro sinsilesine göre Davalı ... tarafından ciro edilen çekin ....T.A.Ş. ...
Şubesi' nin 16/11/2015 tarihli tedbir yazısı ile el konularak İptal işleminin yapıldığı ve çek tutarının tahsilatının yapılmadığı, 3) ... T.A.Ş. ye ait ... seri no'lu çekin ...
A.Ş.” nin 07/03/2017 tarihli müzekkereye cevap yazısı ekinde dosyaya sunulan çek suretinden, 1011986 seri no'lu çekin 10/06/2015 tarihinde Davacı ... tarafından Davalı ... emrine 30/12/2015 vade tarihli 8.000,000 TL tutarlı olarak keşide edildiği, 4) ... seri no'lu Çekin arka nüshasındaki ciro sinsilesine göre Davalı ... tarafından ciro edilen çekin ciranta... tarafından ...
A.Ş.' deki ... no'lu hesabı üzerinden takas yoluyla 30/12/2015 tarihinde tahsil edildiği " şeklinde rapor ibraz edilmiştir.
Mahkememizin 12/02/2024 tarihli celsesinin 6 nolu ara kararı ile, tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde dava konusu iş ve çekler durumu da değerlendirilmek üzere bilirkişiden ek rapor alınmasına karar verilmiştir..
Bilirkişiden alınan 09/09/2025 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;"1) Davacı tarafın 2015 yılı ticari defterlerinden Yevmiye Defteri nin V.U.K.
220-226 maddeleri hükmü uyarınca yasal süresi içerisinde ve usulüne uygun şekilde Noter Tasdikli onay işlemlerinin yaptırılmadığı, ticari defterlerin sahibi lehine delil teşkil edip edeyemeceğinin nihai kararı Sayın Mahkeme' ye ait olduğu, 2) — Davacı yan 2015 yılı ticari defterleri içerisined Davacı ... ile Davalı ... arasında ticari İlişkiye ilişkin herhangi bir muhasebe kaydının olmadığı, 3- Huzurdaki davada davaya konu ...
T.A.Ş. ye ait ... seri no'lu ve 15/11/2015 vade tarihli 7.000,000 TL tutarlı tedbir yazısı ile el konularak İptal işlemi yapılan ve çek tutarının tahsilatının yapılmadığı çek ile ...
T.A.Ş. ye ait ... seri no'lu ve 30/12/2015 vade tarihli 8.000,000 TL tutarlı vade tarihinde ciranta ... tarafından tarihinde tahsil edilen çeke ilişkin çeklerin keşide edilmesi, ciro edilmesi, iptal ve tahsil edilmesi işlemlerine yönelik herhangi bir muhasebe kaydının olmadığı " şeklinde raporun ibraz edildiği anlaşılmıştır.
GEREKÇE
Dava; ...Şubesine ait, 15/11/2015 keşide tarihli, ... çek seri numaralı, 7.000,00 TL ve 30/12/2015 keşide tarihli, ... çek seri numaralı, 8.000,00 TL bedelli çeklerden dolayı borçlu bulunmadığının tespiti istemine ilişkindir.
Davacının iddiasının, dava konusu çeklerin satın alınan malzemeler karşılığında teslim edildiği ancak dava konusu işin ve malzemenin tesliminin yapılmaması üzerine bedelsiz kalan çekler bakımından borçlu olmadığı şeklinde olduğu,
Davalının savunmasının ise, herhangi bir ticari alışveriş karşılığında teslim alınan bir çek olmadığı, yapılan herhangi bir iş olmadığı ve çek keşide etmediği şeklinde olmakla;
Taraflar Arasındaki Uyuşmazlık Hususunun; Taraflar arasında ticari ilişkinin bulunup bulunmadığı, davacının davalıya söz konusu çekler nedeni ile borcunun bulunup bulunmadığı, söz konusu çeklerin ne amaçla verildiği ve davacının çekler nedeni ile menfi tespit isteminde haklı olup olmadığı hususlarında toplandığı anlaşılmıştır.
Davacının ... adresindeki binaların mermer ihtiyacının karşılanması için toplam 15.000,00 TL karşılığında davalı ile anlaşıldığını, davalıya 22/06/2015 tarihinde ...Şubesine ait 15/11/2015 vade tarihli ... çek no'lu 7.000,00 TL miktarlı ve aynı bankanın 30/12/2015 vade tarihli ... çek no'lu 8.000,00 TL miktarlı çekleri avans çeki olarak verdiğini,
davalının söz konusu mermer işini temin edip yapmadığını ve davacının söz konusu işleri başkaca bir firmadan temin ettiğini beyan ettiği anlaşılmakla dava konusu çeklerin akıbeti bakımından Mahkememizce araştırma yapılmış ve bankalar tarafından dosyamız arasına gelen evraklar uyarınca dava konusu 22/06/2015 tarihinde...Şubesine ait 15/11/2015 vade tarihli ... çek no'lu 7.000,00 TL miktarlı çekin iptal edildiği ve aynı bankanın 30/12/2015 vade tarihli 101186 çek no'lu 8.000,00 TL miktarlı çekin ise tahsil edildiğinin bildirildiği ve 8.000,00 TL bedelli çek aslının Mahkememize gönderildiği anlaşılmıştır.
Dava konusu çekler hakkında yapılan incelemede ise, ... seri no'lu çekin 10/06/2015 tarihinde davacı tarafından davalı emrine 15/11/2015 vade tarihli 7.000,000 TL tutarlı olarak keşide edildiği, çekin arka nüshasındaki ciro sinsilesine göre davalı tarafından ciro edilen çekin ... T.A.Ş. ... Şubesi' nin 16/11/2015 tarihli tedbir yazısı ile el konularak iptal işleminin yapıldığı ve çek tutarının tahsil edilemediği, ... T.A.Ş. ye ait ... seri no'lu çekin 10/06/2015 tarihinde davacı tarafından davalı emrine 30/12/2015 vade tarihli 8.000,000 TL tutarlı olarak keşide edildiği, çekin arka nüshasındaki ciro sinsilesine göre davalı tarafından ciro edilen çekin ciranta ... tarafından ... A.Ş.' deki ... no'lu hesabı üzerinden takas yoluyla 30/12/2015 tarihinde tahsil edildiği anlaşılmıştır.
Davacının ticari defterleri üzerinden yapılan incelemede ise, ticari defterlerinden yevmiye defteri nin V.U.K. 220-226 maddeleri hükmü uyarınca yasal süresi içerisinde ve usulüne uygun şekilde noter tasdikli onay işlemlerinin yaptırılmadığı, 2015 yılı ticari defterleri içerisinde davacı ile davalı arasında ticari ilişkiye ilişkin herhangi bir muhasebe kaydının olmadığı ve dava konusu çeklere ilişkin çeklerin keşide edilmesi, ciro edilmesi, iptal ve tahsil edilmesi işlemlerine yönelik herhangi bir muhasebe kaydının olmadığı tespit edilmiştir.
Davalının davacı ile arasında ticari ilişkisinin bulunmadığı, söz konusu çeklerde bulunan ciro silsilesinde yer alanın imzanın tarafına ait olmadığı ve davacının adına haksız olarak dava açtığını beyan ettiği görülmekle;
Davacının talebinin dava konusu çekler nedeni ile borçlu olmadığının tespiti şeklinde olduğu, bu kapsamda söz konusu çeklerin TTK'nun 780. ve devamı maddelerine göre yasal mevzuata uygun olarak düzenlenildiği, davacının çeklerin teminat amacı ile verilmesi nedeni ile çekler nedeni ile menfi tespit talebinde bulunduğu,
kambiyo senetlerinin illetten mücerret oldukları, bu kapsamda davacının davalıya ilişkin iddialarını illetten mücerretlik nedeni ile ciro silsilesi ile çeki devralan ve son hamillerine karşı ileri süremeyeceği, çeklerden ... seri no'lu 7.000,00 TL bedelli çekin ilgili banka tarafından iptal edildiği ve ... seri no'lu 8.000,00 TL bedelli çekin ise hamil tarafından nakde dönüştürüldüğü anlaşılmakla,
davacının iddiasına konu hususlar bakımından çekler nedeni ile menfi tespit talebinde haklı olmadığı ve basiretli tacir gibi davranması yükümlülüğü bulunan davacının teminat olarak verilen çeklere teminat amacı ile verildiğini ayrıca ve açıkça yazması gerekirken çekler üzerinde böyle bir ibarenin bulunmadığı anlaşılmakla davacının bu kapsamdaki itirazlarına itibar edilmemiş ve çekler nedeni ile borçlu olmadığının tespitine yönelik talebi hakkında ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiştir.
Başka bir nedenle de, davalının davacı ile arasında ilişkinin bulunmadığını beyan ettiği, yani davalının davacıdan alacaklı olduğuna dair hukuki işlemi ve talebinin bulunmadığı, ayrıca davacı tarafından düzenlenilen çekler bakımından ise cirodaki imzasına itiraz ettiği, yine davacının ticari defterlerinde de davalı ile ticari ilişkiye rastlanmadığı anlaşıldığından davacının çekler nedeni ile menfi tespit talebinde bulunurken yalnızca davalı hamile değil tüm cirantaları davalı göstererek talepte bulunması gerektiğinden, davalının alacak talebinde bulunmadığı anlaşılmakla davacıya yönelik olarak davacının menfi tespit talebi bakımından davada hukuki yararının da bulunmadığı anlaşılmıştır.
Yukarıda açıklanan gerekçelerle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
KATİP ... e-imzalıdır HAKİM ... · e-imzalıdır
İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2015/1117, K. 2026/308, 17 Nisan 2026 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama