İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/36 K.2019/124

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.

DAVA /

Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkili firmanın davalı kurum ile yaptığı 18.01.2007 tarihli abonelik sözleşmesi neticesi adına kayıtlı olan...nolu tesisatla enerji kullanmakta iken davalı firmanın müvekkiline 186.920,10 TL kaçak elektrik faturasının tahakkuk ettirildiğini, tahakkuk ettirilen faturaya karşı borcun 186.920,10 TL değil de 71.423,00 TL olduğunu İstanbul...ATM nin ...

Esas sayılı dosyasından açtıkları menfi tespit davası ile kesinleştirdiklerini, 24.11.2011 tarihinde 71.423,10 TL yi davalı kurum hesabına yatırdıklarını, İstanbul ...

ATM nin dosyası temyiz edilmiş ve Yargıtay' dan dönerek kesinleştiğini, davalı kurumun borcu ödemelerine rağmen müvekkili firmaya 64.216,96 TL daha borç çıkardığını, müvekkili firmanın elektriğin kesilmemesi için borcu baskı altında ödediğini, davalı tarafa ihtarname tebliğ edilerek ödenen bedel için istirdat davası açacaklarını bildirdiklerini, davalı kurumun yerel mahkeme kararından sonra 24.11.2011 tarihinde ödemiş oldukları 71.423,00 TL den borcu mahsup etmek yerine müvekkili aleyhine açılmış olan Bakırköy ...İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyasında vekalet ücreti, tahsil harcı, gecikme zammı, KDV, İcra sonrası faiz ve icra sonrası KDV yi tahsil ettiğini, kalan bakiye 28.299,74 TL yi de ana para borcundan düştüğünü, icra dosyasının itirazları neticesinde durduğunu ve takipsizlik nedeni ile düştüğünü, itirazın kaldırılması için dava açıldığını ancak dosyanın kesinleşmediğini, geçerliliği bulunmayan bir icra dosyasından borca karşı ücret işletilmesini hukuka aykırı olduğunu,

davalı kurumun müvekkilinden tekrar borca yakın bir bedeli haksız olarak tahsil ettiğini beyan ederek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 25.000,00 TL sinin davalı kurumdan alınarak davacıya verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA /

Davalı vekili cevap dilekçesi ile; müvekkili şirket tarafından yapılan hesaplamalar ve tahakkukların mevzuata uygun olduğunu ve Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu' nun 29.12.2005 tarih ve ... nolu Kaçak ve Usulsüz Elektrik Enerjisi Kullanılması Durumunda Yapılacak İşlemlere İlişkin Usul ve Esaslara dair kurul kararının ilgili maddesi uyarınca yapıldığını, davacı tarafından dilekçesinde belirttiği üzere usulsüz enerji kullanımı yaptığının mahkeme kararı ile sabit olduğunu, elektriğin kesilecek olmasının bir tehdit ve baskı unsuru değil mevzu ata uygun bir yaptırım olduğunu, icra takibine konu alacağın gecikme zammı, vekalet ücreti , faiz miktarı, KDV tutarlarında hukuka aykırılık olmadığını, beyan ederek davacının reddine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE /

Mahkememiz tarafından... Esas, ... Karar sayılı ilamında " Tarafların tüm delilleri ilgili kayıtlar toplanmıştır. Sözleşme örneği, Elektirk kayıtları , fatura örnekleri., ticaret sicil kayıtları ,ihtarnameler ilgili kayıtlar celb edilmiştir. İstanbul ... Asliye ticaret mahkemesi ... esas ve ... karar sayılı dosyası, bakırköy ...icra müdürlüğü ...esas asyılı dosyası incelenmiştir Bilirkişi incelemesi yapılmıştır.

Tüm taraf vekilleri, taraflara ilgili kayıtlar ve raporlar tebliğ edilmiş, davanın aşamalarından haberdar edilmiş, beyanları alınmıştır. Bilirkişiler elektrik mühendisi ..., ali müşavir ... tüm taraf iddialarını, tüm delileri ilgili kayıtları inceleyerek rapor vermiştir.

21.4.2015 tarihli raporu ibraz etmiştir. bilirkişiler dava konusu olaya ilişkin tüm hukukdosyası , elektirk fatura ve kayıtları ve dayanak kayıtları, dosya içindeki deliller ve tüm iddiaları değerlendirmişlerdir. Bilirkişi raporları detaylı ve gerekçelidir. raporlar denetime açık detaylı .olayla bir biri ile uyumlu oluşu dikkate alınarak yeniden bilirkişi raporu alınmamıştır.

Ehil ve tarafsız Bilirkişi tarafların tüm iddialarını, elektrik satış sözleşmesi , elektrik harcama kayıtları tarafların delilleri ve dayanak belgeleri tüm kayıtları inceleyerek ticari alacağa ilişkin tüm itirazları değerlendirecek rapor ibraz etmiştir.Bilirkişi raporu tüm taraf iddiaları ticari defter ve kayıtların incelemesi ile oluşturulmuştur. Taraflar arasında elektirk satım sözleşmesi mevcuttur. Bu konuda ihtilaf mevcut değildir.

Kaçak elektrik kullanımı ile ilgili olarak davacının davalıya ödeme yaptığı hususları da çekişmesizdir. İstanbul ... Asliye ticaret mahkemesi ... esas ve ... karar sayılı dosyası yargıtay incelemesinden geçip kesinleşmiştir. İş bu dosya ile ilgili olarak davacının kaçak elektirk kullanımı ile ilgili olarak bir kısım bedele ilişkin borçlu olmadığına karar verilmiştir.

Bakırköy ...icra müdürlüğü... esas asyılı dosyasının davalı kurum tarafından davacı aleyhine alacak takibi amacıyla yapılmış takip olduğu anlaşılmıştır. Davcının kaçak elektrikle ilgili borcu ve borçlu olmadığına ilişkin mahkeme tespit kararı ile ödenen alacak bedellerinin hesaplanması gerektiğinden, davalının kendi borç iddiası ile açmış olduğu icra dosyasının dava hesaplaması ile ilgisi olmadığı anlaşılmıştır.

Bilirkişi heyeti raporunda kaçak kullanımı konusu faturalar, mahkeme kararı ve yapılan ödemeleri değerlendirerek davacının bakiye 27.266,62 tl geri alması gerektiği alacağı olduğu tespit edilmiştir. Davacı davasını islah etmiştir. İslah dilekçesi tebliğ edilmiştir. İslah konusu olan 2.266,62 tl miktar yönünden faiz talep etmediğinden dava konusu olan 25.000,00 tl yönünden ödeme tarihi itibariyle faiz kararı verilmiştir.

Bilirkişi raporu ile davacının fazla ödemiş olduğu miktar tespit edilmiştir. Yasanın amacı, zararın tamamen giderilmesine yöneliktir. TBK m. 78 “Borçlanılmamış edimin ifası” başlığını taşımaktadır. Anılan madde uyarınca borçlanmadığı edimi kendi isteğiyle yerine getiren kimse, bunu ancak, kendisini borçlu sanarak yerine getirdiğini ispat ederse geri isteyebilir.

Buna göre, borç olmayan şeyin ödenmesi halinde, sebepsiz zenginleşmeye dayanılarak talepte bulunulabilmesi için (i) borcun ifası amacıyla ödeme yapılması, (ii) ödenmesi gereken bir borcun mevcut olmaması, (iii) ödemede bulunanın yanılarak (hataen) kendisini borçlu zannetmesi şartlarının gerçekleşmesi aranır. Davalı .../ satış şirketidir. Elektrik bedelinin ödenmemesi durumunda elektrik kesintisi uygulaması yapılmaktadır.

Davacı şirketin, davalı taraftan yapılan ödeme talebinin kabul edilmemesi durumunda, elektrik almama yönünde daha ağır zarara uğrayacağı düşüncesiyle hareket etmiş olduğu anlaşılmaktadır. Bu şekilde davacının borçlu mükellefiyeti altında ödemeye zorlanarak yapmış olduğu anlaşılmıştır.Böylece TBK 78.maddesi şartlarının mevcut olduğu yapılan ödemenin de borçtan fazlasına yönelik olduğu anlaşılmıştır.

Bilirkişi raporu ile davacının borçlu olmadığı miktarı ödemiş olduğu anlaşılmıştır." gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, kararın temyiz edilmesi üzerine;

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi Esas No: 2016/2751, Karar No : 2017/13467 sayılı ilamında. "Davalı kurum tarafından Bakırköy ... İcra Müdürlüğü’nün ... sayılı takip dosyasından davacı aleyhine toplam 186.920,10 TL asıl alacak için takip başlatıldığı, davacının itirazı üzerine takibin durduğu anlaşılmaktadır. Davacının menfi tespit talebi ile açmış olduğu İstanbul ...

Asliye Ticaret Mahkemesi ... esas ve ... karar sayılı dosyasında ise davacının davalı şirkete 115.497,10 TL borçlu olmadığının tespitine, fazlaya ilişkin 71.423,00 TL’lik talebin reddine karar verilmiş ve karar kesinleşmiştir. Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda davalının talep edebileceği asıl alacak, işlemiş temerrüd faizi ve faizin KDV’si hesaplanmış, mahkeme ve icra vekalet ücretleri ile masraflar dikkate alınmamıştır.

Ancak davalının davacıdan alacağı, icra dosyasındaki masraflar ile vekalet ücretlerini de kapsamaktadır.

HMK’nun 281.maddesinde; tarafların, bilirkişi raporunda eksik gördükleri hususların, bilirkişiye tamamlattırılmasını; belirsizlik gösteren hususlar hakkında ise bilirkişinin açıklama yapmasının sağlanmasını veya yeni bilirkişi atanmasını mahkemeden talep edebilecekleri; mahkeme, bilirkişi raporundaki eksiklik yahut belirsizliğin tamamlanması veya açıklığa kavuşturulmasını sağlamak için, bilirkişiden ek rapor alabileceği; ayrıca gerçeğin ortaya çıkması için gerekli görürse, yeni görevlendireceği bilirkişi aracılığıyla, tekrar inceleme de yaptırabileceği açıklanmıştır.

Hal böyle olunca mahkemece, davalının bilirkişi raporuna itirazları doğrultusunda bilirkişiden ek rapor alınarak, davalının davacıdan talep edebileceği alacak miktarı duraksamasız belirlendikten sonra sonucuna göre bir hüküm kurulması gerekirken; eksik incelemeye dayalı bilirkişi raporu doğrultusunda hüküm tesisi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir" gerekçesiyle kararımız hakkında bozma kararı verilmiş, mahkememizce bozma ilamına uyularak ek bilirkişi raporu alınmıştır.

Mahkememizce görevlendirilen bilirkişi heyetinden alınan ek raporunda özetle; ihtilafın kaçak elektrik tahakkuku ile ilgili kısmın İstanbul ... ATM ... esasında görüldüğü ve 15/09/2011 tarihinde 2016/6 karar sayılı kararla. Bakırköy ...

İcra müdürlüğü ... esas icra takibinde asıl alacağın 71.423,00 olduğu hükme bağlanmış Yargıtayca da onanandığı, bu itibarla işbu davanın konusunu icra dosyasının asıl alacak kaleminin değişmesiyle oluşan diğer dosya masraflarıyla ilgili olduğu, davacının Bakırköy ...

İcra müdürlüğü... esas takibin 71.423,00 TL tutarındaki anaparasını ödenmiş olduğundan faiz tutarının hesaplanmasında ana para tutarının 71.423,00TL nin 54.965,40 TL lik bölümü için ödeme vadesinin 14/07/2009 olduğu, 16.457,60TL'lik bölümü için ise ödeme vadesinin 17/07/2009 olduğu, 71.423,00TL tutarındaki kaçak elektrik bedelinin 24/11/2011 tarihinde ödendiği fiilin gerçekleştiği tarihte avans faiz oranının %19 olarak tespit edildiği, hesaplamaya ilişkin olarak ( Yargıtay'ca ilavesi istenen) 7.584,00TL mahkeme vekalet ücreti, 7.923,44 TL icra vekalet ücreti bulunduğu, alacaklı...

A.Ş'nin bu verilere göre faiz alacağı toplamının 52.867,33 TL tutarında hesaplandığı görüş ve kanaatine varmıştır.

Tüm dosya muhteviyatı, mahkememizce bozma öncesi alınan bilirkişi raporu ve bozma doğrultusunda daha sonra alınmış olunan bilirkişi raporu hep birlikte değerlendirildiğinde. Bakırköy ...İcra müdürlüğü ... esas takibin 71.423,00 TL tutarındaki anaparasını ödenmiş olması, bilirkişiler tarafından 7.584,00TL mahkeme vekalet ücreti, 7.923,44 TL icra vekalet ücretinin hesaplama sonucu bulunmuş olması, alacaklı...

A.Ş'nin bu verilere göre faiz alacağı toplamının 52.867,33 TL tutarında olması, dava açılırken davacı tarafça 64.216,96 TL'nin 25.000,00 TL'si davaya konu edilip bozma öncesinde ıslahla dava değerinin 27.266,62 TL olarak harç ikmali yoluyla arttırılmış olması,

kısmi dava yoluyla ihtilaf konusu edilen 64.216,96 TL üzerinden davalı alacaklı şirketin 52.867,33 TL alacaklı olduğunun tespit edilmiş olmasıyla davacının arta kalan bakiye 11.349,63 TL davalıya borçlu olmadığı yönünden mahkememizce kanaate varıldığından davanın kısmen kabulüne, fazlaya ilişkin 15.916,99 TL bakımından yerinde olmayan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM / Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Davanın KISMEN KABUL, KISMEN REDDİ ile,

2-11.349,63 TL'nin ödeme tarihi olan 29.04.2013 tarihinden itibaren avans faiziyle beraber davalıdan alınıp davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin 15.916,99 TL bakımından yerinde olmayan davanın reddine,

3-Alınması gereken 775,29 TL nisbi ilam harcından peşin ve ıslah alınan 466,95-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 308,34 TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

Davacının ilk dava açılırken peşin ve ıslah harç olarak yatırdığı 466,95-TL harcın davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

4-Davacının yaptığı ilk masraf 35,60TL, bilirkişi ücreti, 1.000,00 TL posta gideri ücreti 160,00TL olmak üzere toplam 1.195,60TL'nin red ve kabul oranına göre 497,66 TL'nın davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

5- Dava kısmi kabul edildiğinden hesaplanan 2.725,00 TL ücreti vekaletin davalından alınıp davacı tarafa VERİLMESİNE,

6-Davalının yaptığı 601,63 TL temyiz harcı , 94.72 TL posta masrafı, 9,80 TL vekalet harç ve pul giderinin toplam, 706,15 TL yargılama giderinin red ve kabul oranına göre 412,22-TL 'nin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,

7-Davanın reddedilen kısmı üzerindne hesaplanan 2.725,00 TL ücreti vekaletin davalından alınıp davacı tarafa VERİLMESİNE,

8-Davacının HMK 120 madde gereğince yatırdığı gider avansından kalan miktarın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,

Dair; davacı vekili yüzüne karşı, davalı vekili yüzüne , kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile YARGITAY nezdinde TEMYİZ kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı.

Katip ... ¸e-imzalıdır Hakim ... ¸e-imzalıdır