İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/641 K.2024/533

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı tarafın .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile müvekkili aleyhine 30.000,00-TL tutarındaki çek ile takip başlattığını, .... Asliye Ticaret Mahkemesi ... D.iş sayılı dosyası ile ihtiyati haciz kararı alarak hacze gelindiğini, söz konusu icra takibine dayanak çekin çalıntı olduğunu, çekin arkasında bulunan kaşe ve imzanın müvekkiline ait olmadığını, çekin çalınmasıyla ilgili ...

3. Asliye Hukuk Mahkemesi ... esas sayılı dosyasında çek iptali davası açıldığını, müvekkilinin çekte ciro sahibi davalıyı tanımadığını, aralarında ticari ilişki bulunmadığını, müvekkilin imzasının taklit edildiğini, konuyla ilgili ... Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulduğunu beyan ederek teminatsız olarak icra takibinin durdurulmasını, yargılama neticesinde müvekkilin borçlu olmadığının tespitini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı cevap dilekçesinde özetle; Davalı yana tebligat yasası hükümlerine uygun şekilde dava dilekçesi ve duruşma günü bildirildiği halde; davalı yan cevap dilekçesi sunmamış ve bu nedenle de münkir kabul edilmiştir.

DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, Davacıların .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyası nedeniyle menfi tespit istemlerinin ve davacı ... yönüyle 24/02/2021 tarihli dilekçe kapsamında istirdat istemlerinin yerinde olup olmadığının tespiti istemine ilişkindir.

Davacılar tarafından çek sureti, ödeme dekontu dosyaya ibraz edilmiş, davacı ...'in imza örnekleri alınmış, tarafların mükellefiyet bilgileri, mukayeseye esas imza örnekleri ve .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra takip dosyası celbedilmiştir.

.... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasının incelemesinde; davalı alacaklı tarafından davalılar aleyhine davaya konu 31/10/2020 tarihli, 30.000,00-TL bedelli çeke dayalı olarak toplam 34.098,51-TL üzerinden icra takibi başlatıldığı anlaşılmıştır.

Gerçekte var olmayan bir borç ya da geçersiz bir hukuki ilişki nedeniyle icra takibine maruz kalması muhtemel olan veya icra takibine maruz kalan bir kimsenin (borçlunun) gerçekte borçlu bulunmadığını ispat için açacağı dava, menfi tespit davası olarak adlandırılmaktadır. Eldeki dava da, sahtelik (imza inkarı ) nedenine dayalı olarak açılmış bir menfi tespit davasıdır.

Bir senette yer alan yazının veya imzanın inkâr edilmesi durumunda, 6100 sayılı HMK’nın 208. maddesinin birinci ve üçüncü fıkrası anlamında bir “sahtelik iddiası” söz konusu olur. 6100 sayılı HMK’nın 208.maddesine ilişkin gerekçede bu husus “Maddenin kenar başlığında “Yazı veya imza inkârı” ibaresi birlikte kullanılmıştır. Her iki husus uygulamada sahtelik iddiası olarak adlandırılan durumu ifade etmektedir” şeklinde belirtilmiştir (Pekcanıtez H./ Özekes M./ Akkan M./ Korkmaz H.T.: Pekcanıtez Usul Medeni Usul Hukuku, Cilt II, İstanbul 2017, s. 1792).

Kambiyo senedindeki imzanın davacı keşideciye ait olduğu yönündeki ispat yükü, senedi elinde bulundurup icra takibine girişen ve senette yer alan imzanın borçluya ait olduğunu iddia eden davalı alacaklıya düşmektedir.

Mahkememizde görülüp karara bağlanan dava, sahtelik (imza inkarı) nedenine dayalı olarak açılmış olup, böyle bir durumda öncelikle sahtecilik iddiasının irdelenmesi, dava ve takip konusu çekteki imzaların davacıya ait olup olmadığının incelenmesi gerekmektedir.

Taraflarca sunulan dilekçe ve belgeler ile getirtilen kayıtlar incelenmiş, taraf şirketlerin ticari defter, dayanağı belge ve kayıtlar üzerinde tespit yaptırmak vedavaya konu çek üzerinde davacı ... adına atılı bulunan imzaların davacının eli ürünü olup olmadığının tespiti bakımından bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiştir.

Mahkememizce görevlendirilen grafolog bilirkişi 03/06/2022 tarihli raporunda; ... Şubesine ait .../ 31/10/2020 keşide yer ve tarihli, keşidecisi ... yetkilisi olan, ... Meyve Sebze Tic. Emrine 30.000,00-TL meblağlı ... numaralı çek aslının incelenmesinde arka yüzünde basılı ... Meyve Sebze Ticaret ibareleri ile başlayan mavi mürekkepli kaşe basım izi üzerinde atılı bulunan 1. Ciranta imzasının ... isimli şahsın dava dosyası içerisinde yer alan mukayeseye esas imzalarına kıyasla aralarında farklılıkların bulunduğunun belirlenmiş olması sebebiyle ... isimli şahsın eli mahsulü olmadığı şeklinde rapor bildirmiştir.

Mahkememizin 23/11/2022 tarihli ara kararı ile davalı şirketin ilişki dönemini kapsayan ticari defter, dayanağı belge ve kayıtlar üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak ....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasına dayanak dava konusu çeke ilişkin davalı şirketin ticari defterlerindeki kayıt durumunun tespiti bakımından SMMM bilirkişisi marifeti ile bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiştir.

Mahkememizce görevlendirilen SMMM bilirkişi 11/06/2023 tarihli raporunda; Tarafların ticari defter ve belge ibrazında bulunmadığı, dava konusu menfi tespit talebine esas çekin lehtarının ve 1. Cirantasının davacı "... Meyve Sebze Ticaret" (davacı ...), 2. Cirantasının davalı Tuna Nakliyat .. Şti. Olduğu, dosyaya sunulu grafoloji raporuna göre çekteki 1. Ciranta imzasının davacı ...'in elinin ürünü olmadığı tespit edilmiş olmakla davalıdan önceki ciranta yönünden çekteki ciro zincirinin kopuk olduğu, 1. Ciranta davacı ile 2. Ciranta davalı arasında ticari ilişki olup olmadığına dair dosyaya sunulu bir belge olmadığı şeklinde rapor bildirmiştir.

Alınan bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın, davacıların .... İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı takip dosyası nedeniyle menfi tespit istemlerinin ve davacı ... yönüyle 24/02/2021 tarihli dilekçe kapsamında istirdat istemlerinin yerinde olup olmadığı olduğu, menfi tespit talebine esas çekin lehtarının ve 1. cirantasının davacı ... olduğu, 2. cirantasının ise davalı şirket oluğu, grafolog bilirkişi raporuna göre, çekteki 1. ciranta imzasının davacı ...’in elinin ürünü olmadığı tespit edilmiş olmakla, davalıdan önceki ciranta yönünden çekteki ciro zincirinin kopuk olduğu, 1.ciranta davacı ile 2. Ciranta davalı arasında ticari ilişki olup olmadığına dair dosyaya sunulu bir bilgi ve belge olmadığı,

ticari defter ve kayıt sunulmadığı için bu yönde inceleme yapılamadığı, her ne kadar davacılar olarak dava dilekçesinde ... ve ... adı belirtmişse de, 18/01/2021 tarihli dilekçe ile çekteki imza ve yazıların müvekkillerden ... eli mahsulü olmadığının belirttiği, dava konusu çekin müvekkili ... tarafından diğer müvekkili ...'ten teslim alındıktan sonra kaybolduğuna dair 24/02/2021 tarihli dilekçe ile beyanda bulunulduğu,

yani ...'ün imzasının inkar edilmediği anlaşıldığından ... yönünden çekteki yazı ve imza örnekleri için grafolog bilirkişiden mahkememizce rapor talep edilmediği anlaşıldığından davacı ... yönünden davanın kabulüne ... yönünden ise reddine, ...'tan sonra arada başka bir ciro olmadan davalı tarafından başlatılan takip nedeniyle davalı şirketin kötü niyetinin sabit olduğunun anlaşılması nedeniyle kötü niyet tazminatının kabulüne dair aşağıdaki şekilde hükümkurulmuştur.

26/06/2024 Katip ... · ¸ Hakim ... · ¸