İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/191 K.2024/619

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Bankalarca Kullandırılan Ticari Kredilerden Ve Ticari Kredili Mevduatlardan Kaynaklanan Davalar (Alacak) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.

DAVA /

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili şirketin, davalı aracılığı ile ...'tan ihracat garantisi vererek kredi kullandığını, müvekkili ...'a verdiği ihracat taahhüdünü yerine getirdiğini, yaptığı ihracatların gümrük fişleri davalı tarafından sisteme girilmekte olduğunu, müvekkili şirket tarafından ihracat taahhüdü yerine getirilmesine rağmen müvekkilinin bazı ihracaat gümrük beyannameleri davalı tarafından sisteme girilmediği için ... tarafından müvekkilinin taahhüdünü yerine getiremediği gerekçesi ile davalıdan bir müeyyide bedeli alındığını, aynı zamanda müvekkili şirkete artık ... kredisi verilmemesine karar verildiğini,

...'ın kestiği bu müeyyide bedelinin aracı kurum olan davalıdan tahsil edildiğini, davalının da 25.10.2022 tarihli Fiş No ..., referans ... nolu fatura ile müvekkil şirketin hesabından 11.511,61 TL keserek açıklamasına ilişkili müşteri no ... ...

Bankamız Bsmw Bedeli yazdığını, söz konusu müeyyidenin nedeninin davalının ihmali davranışı olduğunu, zira müvekkilinin ihracat beyannamelerinin tamamını girmediklerini ve müvekkili şirketin ihracaat taahhüdünü yerine getirmesine rağmen sanki yerine getirmemiş gibi ... nezdinde kredi alma yolunun kapanmasına sebebiyet verdiklerini, aynı zamanda ...'ın davalıdan aldığı müeyyideyi müvekkiline yansıttıklarını, fazlaya dair talep,

dava ve ıslah hakkı saklı kalmak kaydıyla davalı tarafından müvekkilinden haksız olarak kesilen şimdilik 1.000,00 TL'nin (kısmi dava) muacceliyet tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile alınarak taraflarına ödenmesine, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davalıdan tahsili ile taraflarına ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA /

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Davacı, davalı müvekkili Bankadan , 01.08.2018 tarihli Genel Kredi Sözleşmesini imzalayarak aynı tarihte 750.000,00-TL tutarlı Teminatlı Ticari Kredi kullandığını, kullandığı kredi nedeniyle davacıdan taraflar arasında akdedilen sözleşmeye ve hukuka uygun olarak 25.10.2022 tarihinde 11.511,61-TL BSMV ücreti tahsil edildiğini, davacının fazlaya dair haklarını saklı tutarak şimdilik 1.000,00-TL alacak talebinde bulunması,

belirsiz alacak davası açmasının hukuka aykırı olduğunu, belirsiz alacak davasının koşulları somut olayda mevcut olmadığını, davacının bilgi sahibi olarak uygun bulduğunu ve bu kapsamda sözleşme imzaladığı masrafları iade talep etmesi hukuken mümkün olmadığını, davacı ile müvekkili banka arasında 01.08.2018 tarihinde “Genel Kredisi Sözleşmesi” imzalandığını, davacıdan alınan tüm masraflar anılan genel kredi sözleşmesi hükümlerine uygun olduğunu, davacının tacir sıfatıyla imzaladığı işbu sözleşme hükümleriyle bağlı olduğunu, sözleşme gereğince yaptığı ödemelerin iadesini talep edemeyeceğini,

fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak kaydı ile haksız ve mesnetsiz davanın öncelikle usulden ve nihayetinde esastan reddine, yargılama giderleri ile ücret-i vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE /

Dava; Davalı banka tarafından davacıdan 25.10.2022 tarihinde ... müeyyide ve BSMV bedeli açıklaması ile fazladan ve haksız olarak tahsil edildiği ileri sürülen 11.511,61 TL bedelden (kısmi dava olarak- fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak üzere) 1.000,00 TL bedelin davalıdan tahsili istemine ilişkindir. Taraf delilleri toplanmış, dava konusu krediye ilişkin tüm kayıt ve belgeler celp edilmiş, Mahkememizce bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Bankacı bilirkişi ...'dan alınan 26/07/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle ve sonuç olartak. 1-Davalı Banka olan ...Anonim Şirketi ile davacı şirket ...

Ticaret Limited Şirketi arasında 01.08.2018 tarihinde, 750.000,00 TL tutarlı, Genel Kredi Sözleşmesi’nin imzalandığını, 2- Bu sözleşme kapsamında davalı banka aracılığıyla 08.05.2019 tarihinde davacı şirkete 500.000,00 TL tutarında ... kaynaklı Sevk Öncesi İhracat Kredisi kullandırıldığını ve 30.10.2020 tarihinde kredinin tamamı ödenerek riskinin kapandığını, 3- Davacı şirket tarafından, dava dilekçesi ekinde dosyaya sunulan Davalı Bankanın Keresteciler Merter Şubesi tarafından düzenlenmiş 25.10.2022 tarih, ... referanslı,

... fiş no.lu muhasebe fişi dayanak gösterilerek davacı şirket tarafından ihracat taahhüdü yerine getirilmesine rağmen bazı ihracat gümrük beyannamelerinin davalı banka tarafından sisteme girilmediği için ... tarafından müvekkilinin taahhüdünü yerine getiremediği gerekçesi ile hesaplarından bir müeyyide bedeli alındığını, davalının, ...’ın Davacı şirketten ... müeyyide bedeli kesmediğini öne sürmekte olduğunu, söz konusu müeyyidenin nedeni davalının ihmali olduğu iddialarının bulunduğunu, 4- Dava dayanak gösterilen 25.10.2022 tarih, ... referanslı,

... fiş no.lu muhasebe fişi üzerinde kayıtlı hesapların geçici hesaplar niteliğinde olduğunu ve genellikle bankaların iç işlemleri ile ilgili geçici nitelikteki kayıtların girişinin yapıldığını, söz konusu fişin ... tarafından uygulanan müeyyide tutarının banka geçici hesaplarında takip ve kaydı için düzenlenmiş olabileceğini, bununla birlikte yukarıda detaylı olarak açıklandığı üzere davalı banka tarafından taraflarına gönderilmiş olan 25.10.2022 tarih, ... fiş no.lu Dekont ile 11.511,61 TL tutarlı ... müeyyide ve BSMV bedeli tutarının davacı şirketin hesabından tahsil edilmiş olduğunun tespit edildiğini,

5- Tarafların iddia ve cevapları kapsamında, yapılan incelemeler ile dava konusu uyuşmazlığın esasını davacı şirket tarafından dava dilekçesinde davalı banka tarafından ihmal nedeniyle sisteme girilmediği belirtilmiş ihracat gümrük beyannamelerinden dolayı ... tarafından müeyyide uygulanıp uygulanmadığının oluşturduğunu, 6- Davacı şirket tarafından davalı bankaya gönderilmiş olan 16.03.2020 tarihli 2 adet Gümrük Beyanname ve ETGB listesi ile ekinde 5 ve 26 adet gümrük beyannameleri ve diğer belgeler incelenmesi kapsamında.

66.944,07 USD toplam tutarlı ihracat gümrük beyannamelerinin, kullanılan kredinin ihracat taahhüdüne saydırılması için davalı bankaya gönderilmiş olduğunun, tespitinin yapıldığını, 7- Sevk öncesi TL ihracat kredilerinin FOB İhracat taahhüdü tutarı, ...

Uygulama Esasları gereği, kredi anapara tutarının kredi kullandırım tarihindeki TCMB döviz alış kuru üzerinden ABD Dolarına çevrilmesi suretiyle belirlendiğini, dava konusu sevk öncesi ihracat kredisinin 08.05.2019 tarihinde kullandırıldığını, kullandırım tarihinde ABD dolarının TCMB döviz alış kuru 6,1607 TL olduğunu, 500.000,00 TL tutarla kullandırılan kredinin ihracat taahhüdünün 81.159,61 USD olarak hesaplandığını, 8- Dava konusu sevk öncesi ihracat kredisinin ihracat taahhüdünün kapatılması için davacı şirket tarafından davalı bankaya gönderilmiş gümrük beyannameleri tutarları dikkate alındığında,

14.215,54 USD ihracat taahhüdü açığının kalmış olduğunu, 9- Davalı banka tarafından dava konusu ihracat kredisi ile ilgili taahhüde saydırılmış ve sisteme girilmiş Gümrük Beyannameleri ile ilgili düzenlenmiş ve taraflarınca gönderilmiş iki adet tabloda FOB ihracat taahhüt tutarının 85.832,49 USD olduğunun dikkate alındığını, tablolarda taahhüde saydırılan beyanname toplam tutarının 42.359,59 USD olduğunu ve buna göre de 43.472,90 USD taahhüt eksiğinin bulunduğunun hesaplandığını, 10- Her iki durumda da davacı şirketin davalı banka aracılığı ile 08.05.2019 tarihinde kullanmış olduğu 500.000,00 TL tutarlı ...

Sevk Öncesi İhracat kredisinin kullandırım tarihi itibariyle 81.159,61 USD tutarında olan ihracat taahhüdünün kapatılması için gerekli gümrük beyannamelerinin davalı bankaya sunulmamış olduğu ve ihracat taahhüdünün kapatılamadığını, 11- ... A.Ş. ’nin (...), Sevk Öncesi İhracat Kredileri uygulama esas ve usulleri kapsamında.

Taahhüt edilen mal ve hizmet ihracının/satışının ilgili mevzuatta belirtilen süreler içerisinde ve diğer şartlar çerçevesinde, kısmen veya tamamen yerine getirilmediğinin tespit edilmesi halinde.

Kredi taahhüdünün gerçekleşmeyen kısmına tekabül eden oran üzerinden, varsa kredi için daha önce istisna edilen vergi, masraf, komisyon v.b. tutarları ilgili mevzuata göre cezalı olarak tahsil edildiğini, ilgili kredi için tahakkuk etmiş toplam faiz tutarının %20’si kadar ceza da BSMV’si ile birlikte aracı bankadan tahsil edildiğini, tahsil edilen faiz/kar payı üzerinden hesaplanacak ve Gider Vergileri Kanunu’na göre Türk ... tarafından ödenecek BSMV’nin, gecikme cezası ile birlikte aracı bankadan tahsil edildiğini, 12- Uygulamada aracı bankadan tahsil edilen müeyyide ve BSMV tutarlarının,

ihracat taahhüdünü yerine getirmemiş kredi kullanan müşterinin hesabından Aracı Banka tarafından tahsil edilmekte olduğunu, 13- Davalı bankanın tahsil etmiş olduğu 11.511,61 TL tutarın ... tarafından aracı banka olan davalı bankadan yazılı uygulama esaslarının uygulanacak müeyyideler maddesi kapsamında tahsil etmiş olduğu tutar olduğunu, bu tutarın davalı bankadan ve nihayetinde davacı şirketten tahsiline, davacı şirketin kullanmış olduğu dava konusu Sevk Öncesi İhracat Kredisinin ihracat taahhüdünü kapatacak tutarda ihracat gümrük beyannamelerini süresi içinde Davalı Bankaya ibraz etmemesinden kaynaklandığını,

14- Davacı şirket tarafından dava dilekçesinde davalı bankaca sisteme girilmediğinin belirtilmiş olduğu beyannamelerin davalı bankaya süresi içinde bildirildiği ve teslim edildiğine dair belge sunulmadığını, davacı şirket tarafından dava dilekçesinde bulunan iddiası kapsamında ... tarafından 11.511,61 TL müeyyide ve BSMV tutarının tahsili hususunda davalı bankanın bir ihmalinin bulunduğuna dair belge sunulamadığı görüş ve kanaati bildirilmiştir.

İddia, savunma, dosya kapsamında toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporu bir bütün olarak değerlendirilmiştir. Buna göre;

Davacı tarafça, davalı banka tarafından davacıdan 25.10.2022 tarihinde ... müeyyide ve BSMV bedeli açıklaması ile fazladan ve haksız olarak tahsil edildiği ileri sürülen 11.511,61 TL bedelden (kısmi dava olarak- fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak üzere) 1.000,00 TL bedelin davalıdan tahsili talep edilmiştir.

Davalı tarafça, davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağı, davalıdan tahsil edilen bedellerin taraflar arasında sözleşme ve yasal mevzuata uygun olduğu, açılan davanın haksız olduğu savunularak davanın reddi talep edilmiştir.

Davalı tarafça, davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağı ileri sürülmüş ise de, davanın kısmi dava olarak açıldığı, kısmi dava açmaya engel bir durum olmadığı anlaşılmakla ve değerlendirilmekle yerinde görülmeyen itirazın reddine karar verilmiştir.

Eldeki davada, dava şartlarının tam olduğu, incelenecek başkaca bir ilk itiraz veya süreler yönünden itiraz olmadığından davanın esasına geçilmiştir.

Uyuşmazlık teknik çözüm gerektirdiğinden bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Alınan bilirkişi raporunun ayrıntılı ve denetime elverişli olduğu anlaşılmakla hukuki değerlendirmeler mahkememize ait olmak üzere dosya kapsamında karar vermeye uygun olduğu değerlendirilmiştir.

Dosya kapsamında toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporuna göre. Davalı Banka olan ...Anonim Şirketi ile davacı şirket ... Ticaret Limited Şirketi arasında 01.08.2018 tarihinde, 750.000,00 TL tutarlı, Genel Kredi Sözleşmesi’nin imzalandığı, bu sözleşme kapsamında davalı banka aracılığıyla 08.05.2019 tarihinde davacı şirkete 500.000,00 TL tutarında ... kaynaklı Sevk Öncesi İhracat Kredisi kullandırıldığı ve 30.10.2020 tarihinde kredinin tamamı ödenerek riskinin kapandığı.

Davalı banka tarafından 25.10.2022 tarih, ... fiş no.lu Dekont ile 11.511,61 TL tutarlı ... müeyyide ve BSMV bedeli tutarının davacı şirketin hesabından tahsil edilmiş olduğu.

Davacı vekili tarafından, davacı şirket tarafından ihracat taahhüdünün yerine getirilmesine rağmen bazı ihracat gümrük beyannamelerinin davalı banka tarafından sisteme girilmediği bundan dolayı ... tarafından müvekkilinin taahhüdünü yerine getiremediği gerekçesi ile müeyyide uygulandığı, bu müeyyide bedelinin davalı bankadan tahsil edildiği, davalı banka tarafından da davacı şirket hesaplarından bu bedelin alındığı söz konusu müeyyidenin nedeninin davalının ihmali olduğu iddialarının ileri sürülmüş olduğu.

Tarafların iddia ve cevapları kapsamında, dava konusu uyuşmazlığın esasını davacı şirket tarafından dava dilekçesinde davalı banka tarafından ihmal nedeniyle sisteme girilmediği belirtilmiş ihracat gümrük beyannamelerinden dolayı ... tarafından müeyyide uygulanıp uygulanmadığının oluşturduğu.

Davacı şirket tarafından davalı bankaya gönderilmiş olan 16.03.2020 tarihli 2 adet Gümrük Beyanname ve ETGB listesi ile ekinde 5 ve 26 adet gümrük beyannameleri ve diğer belgeler incelenmesi kapsamında.

66.944,07 USD toplam tutarlı ihracat gümrük beyannamelerinin, kullanılan kredinin ihracat taahhüdüne saydırılması için davalı bankaya gönderilmiş olduğu, 500.000,00 TL tutarla kullandırılan kredinin ihracat taahhüdünün 81.159,61 USD olarak hesaplandığı, dava konusu sevk öncesi ihracat kredisinin ihracat taahhüdünün kapatılması için davacı şirket tarafından davalı bankaya gönderilmiş gümrük beyannameleri tutarları dikkate alındığında, 14.215,54 USD ihracat taahhüdü açığının kalmış olduğu,

davalı banka tarafından dava konusu ihracat kredisi ile ilgili taahhüde saydırılmış ve sisteme girilmiş Gümrük Beyannameleri ile ilgili düzenlenmiş ve taraflarınca gönderilmiş iki adet tabloda FOB ihracat taahhüt tutarının 85.832,49 USD olduğunun dikkate alındığı, tablolarda taahhüde saydırılan beyanname toplam tutarının 42.359,59 USD olduğu ve buna göre de 43.472,90 USD taahhüt eksiğinin bulunduğunun hesaplandığı, her iki durumda da davacı şirketin davalı banka aracılığı ile 08.05.2019 tarihinde kullanmış olduğu 500.000,00 TL tutarlı ...

Sevk Öncesi İhracat kredisinin kullandırım tarihi itibariyle 81.159,61 USD tutarında olan ihracat taahhüdünün kapatılması için gerekli gümrük beyannamelerinin davalı bankaya sunulmamış olduğu ve ihracat taahhüdünün kapatılamadığı; ...

A.Ş. ’nin (...), Sevk Öncesi İhracat Kredileri uygulama esas ve usulleri kapsamında, Taahhüt edilen mal ve hizmet ihracının/satışının ilgili mevzuatta belirtilen süreler içerisinde ve diğer şartlar çerçevesinde, kısmen veya tamamen yerine getirilmediğinin tespit edilmesi halinde, kredi taahhüdünün gerçekleşmeyen kısmına tekabül eden oran üzerinden, varsa kredi için daha önce istisna edilen vergi, masraf, komisyon v.b. tutarları ilgili mevzuata göre cezalı olarak tahsil edildiği, ilgili kredi için tahakkuk etmiş toplam faiz tutarının %20’si kadar ceza da BSMV’si ile birlikte aracı bankadan tahsil edildiği,

tahsil edilen faiz/kar payı üzerinden hesaplanacak ve Gider Vergileri Kanunu’na göre Türk ... tarafından ödenecek BSMV’nin, gecikme cezası ile birlikte aracı bankadan tahsil edildiği, uygulamada aracı bankadan tahsil edilen müeyyide ve BSMV tutarlarının, ihracat taahhüdünü yerine getirmemiş kredi kullanan müşterinin hesabından Aracı Banka tarafından tahsil edilmekte olduğu.

Davalı bankanın tahsil etmiş olduğu 11.511,61 TL tutarın ... tarafından aracı banka olan davalı bankadan yazılı uygulama esaslarının uygulanacak müeyyideler maddesi kapsamında tahsil etmiş olduğu tutar olduğu, bu tutarın davalı bankadan ve nihayetinde davacı şirketten tahsiline, davacı şirketin, kullanmış olduğu dava konusu Sevk Öncesi İhracat Kredisinin ihracat taahhüdünü kapatacak tutarda ihracat gümrük beyannamelerini süresi içinde Davalı Bankaya ibraz etmemesinin sebep olduğu,

Davacı şirket tarafından dava dilekçesinde davalı bankaca sisteme girilmediğinin belirtilmiş olduğu beyannamelerin davalı bankaya süresi içinde bildirildiği ve teslim edildiğine dair belge sunulmadığı, davacı şirket tarafından dava dilekçesinde bulunan iddiası kapsamında ... tarafından 11.511,61 TL müeyyide ve BSMV tutarının tahsili hususunda davalı bankanın bir ihmalinin bulunduğuna dair belge sunulmadığı.

Davada ispat külfetinin davacı tarafta olduğu, davacı tarafın davasını ispatlayamadığı anlaşılmakla ve değerlendirilmekle, davacı tarafça açılan davanın reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM / Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Davacı Tarafça Açılan Davanın REDDİNE,

2-Alınması gereken 427,60-TL karar ve ilam harcından peşin olarak yatan 179,90-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 247,70-TL harcın davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,

4-Davalı tarafından masraf yapılmadığından bu hususta hüküm kurulmasına YER OLMADIĞINA,

5-Davalı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi AAÜT gereğince belirlenen 1.000,00-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,

6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00-TL arabuluculuk giderinin, davacıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,

7-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından sarfedilmeyen kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine İADESİNE,

8-Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 67/1. maddesi gereğince taraflardan birinin talebi üzerine kararın tebliğe ÇIKARTILMASINA,

Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, miktar yönünden KESİN olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 10/09/2024

Katip ... ·  e-imzalıdır Hakim ... ·  e-imzalıdır