İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/441 K.2024/334

Mahkememizde görülmekte olan finansal kiralamaya konu malın iadesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkili şirket ile davalı şirket arasında 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu çerçevesinde, Finansal Kurumlar Birliği nezdinde tescillenen 04.11.2022 tarihli ve ... numaralı finansal kiralama sözleşmesinin akdedildiğini, davalıya finansal kiralama sözleşmesi kapsamında 1 adet 2022 model, ... seri numaralı kenar bantlama makinesi, 1 adet 2022 model, ... seri numaralı ahşap delik delme makinesi, 1 adet 2022 model, ... seri numaralı profil kaplama makinesi, 1 adet 2022 model, ... seri numaralı pervaz yapıştırma makinesi, 1 adet 2022 model,

... seri numaralı kalıplama makinesi ve 1 adet 2022 model, ... seri numaralı, ... şasi numaralı, ... motor numaralı, ... plakalı forkliftin kiralandığını, davalı tarafın finansal kiralama sözleşmesinde belirlenen kira bedellerini, sözleşmede belirlenen tarihlerde ödemediğini, ödenmeyen borçların ödenmesi için davalı şirkete ....

Noterliğinin 27/02/2023 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamenin gönderildiğini, ihtarname ile davalıya ödenmeyen borçların 6361 sayılı Kanun'un 31., sözleşmenin ilgili maddeleri uyarınca borçların 60 gün içinde ödenmesi; aksi halde sözleşmenin bu süreyi takip eden üçüncü günün sonunda feshedilmiş sayılacağının, sözleşmenin feshi halinde tüm finansal kiralama borçlarının muaccel hale geleceği ve defaten ödenmesi ve sözleşme konusu malların müvekkili şirkete teslim edilmesinin ihtar edildiğini, verilen 60+3 günlük süre içinde borçların ödenmediğini ve bu suretle sözleşmenin feshedildiğini,

sözleşmenin feshi sonucunda ödenmesi gereken borçlar ödenmediği gibi, kiralamaya konu malların da müvekkili şirkete iade ve teslim edilmediğini, bu davadan önce finansal kiralama konusu malların ihtiyati tedbirle müvekkili şirkete teslim edilmesi talepli başvuruda bulunduklarını, mahkememizin 05/07/2023 tarihli ve ... D.

İş sayılı kararı ile kiralamaya konu malların ihtiyati tedbirle müvekkili şirkete teslimine karar verildiğini, tüm bu nedenlerle finansal kiralama sözleşmesinin feshinin tespitini, finansal kiralamaya konu makineler ve ekipmanların alındığı şekilde müvekkili şirkete iadesini ve ihtiyati tedbir kararının, mahkememiz kararının kesinleşeceği tarihe kadar devamını talep etmiştir.

Davalı şirket, kendisine usulüne uygun davetiye tebliğ edilmiş olmasına rağmen davaya cevap vermemiştir. Dava, finansal kiralamaya konu malın iadesi istemine ilişkin bulunmaktadır.

Mahkememiz dosyası öncelikle, 50.000,00-TL esas değer üzerinden 583,88-TL peşin harç ikmal edilerek açılmış ve mahkememiz tekli hakimi tarafından görülmeye başlanmış olup, mahkememizin 06/12/2023 tarihli celsesinde.

"Davacı vekiline dava konusu finansal kiralamaya konu malların rayiç değerlerini gösterir ekspertiz raporu ve finansal kiralama ilişkisine ait cari hesap kayıtlarını sunması için 2 haftalık süre verilmesine" karar verilmiş, davacı vekili tarafından 12/12/2023 tarihli dilekçesi ekinde ilgili ekspertiz raporu sunulmuş ve rapor ile belirlenen 2.600.000,00-TL üzerinden harç ikmaline yönelik ara karar oluşturulması talep edilmiş, mahkememizin 21/12/2023 tarihli eksik harcın tamamlanmasına ilişkin ara kararı ile.

"Davacı vekili tarafından sunulan beyan dilekçesi ile dava konusu finansal kiralamaya konu malların rayiç değerini gösterir ekspertiz raporunun sunulduğu ve dava konusu ekipmanların güncel değerinin 2.600.000,00-TL olduğununun bildirdiği anlaşıldığından.

2.600.000,00-TL değer üzerinden hesaplanan 44.401,50-TL harçtan dava açılırken yatırılan 853,88-TL peşin olarak yatırılan harç düşüldükten sonra 43.547,62-TL eksik harcı ikmal etmek üzere 1 haftalık kesin süre verilmesine; verilen kesin sürede eksik harç ikmal edilmediği takdirde mevcut duruma göre yargılamanın devam olunacağının ihtarına" karar verilmiş, davacı tarafça 27/12/2023 tarihinde 2.600.000,00-TL üzerinden 43.547,62-TL tamamlama harcı ikmal edilmiş, mahkememizin 27/12/2023 tarihli ara kararı ile.

"6545 Sayılı Yasanın 45. Maddesi ile değişik 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemesi ile Bölge Adliye Mahkemesi kuruluş, görev ve yetkileri kanunun 5. Maddesi gereğince harçlandırılan dava değeri dikkate alınarak dosyanın heyet halinde görülmesi gerektiği anlaşıldığından dosyanın HEYETE TEVDİİNE" karar verilmiş ve yargılamaya mahkememiz heyetince devam olunmuştur.

Mahkememizce taraflar arasında akdedilen 04.11.2022 tarihli ve ... numaralı finansal kiralama sözleşmesi ile ekleri, ödeme planları, irsaliyeler, faturalar, .... Noterliğinin 27/02/2023 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile tebliğ şerhi, mahkememizin 05/07/2023 tarihli ve ... D. İş sayılı kararı, ekspertiz raporu, davacı şirket muavin defter kayıtları vs. mahkememiz dosyası arasına alınmış, mali müşavir ve finansal kiralama uzmanı bilirkişiden rapor temin edilmiştir.

Somut olayda hukuki ihtilaf, 6361 sayılı yasanın 31. maddesi koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmıştır.

Mali müşavir ve finansal kiralama uzmanı bilirkişi ... tarafından düzenlenerek mahkememize sunulan 10/02/2024 havale tarihli rapor ile; davacı şirket ticari defter kayıtlarına göre davalının ihtarname tarihi

itibariyle temerrüt faizi hariç 370.482,00-TL + 320.428,19-TL = 690.910,19-TL kira borcu bulunduğu, 1.100,00-TL + 131.748,98-TL = 132.848,98-TL masraf

borcu bulunduğu, ihtarnamede verilmiş olan kanuni süre içerisinde davalı şirket

tarafından herhangi bir ödeme yapılmamış olduğu, kanuni sürenin sonu olan

01.05.2023 tarihi itibariyle temerrüt faizi hariç davalı şirketin halen kira hesabından

617.470,00-TL + 534.046,99-TL = 1.151.516,99-TL borcu ve masraf hesabından 1.100,00-TL + 133.172,27-TL = 134.272,27-TL borcu bulunduğu,

buna göre davacı şirketin, finansal kiralama sözleşmesinin 67. maddesi ve

6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu’nun 31. maddesi gereği davalının temerrüdü

nedeniyle sözleşmeyi feshetme hakkı bulunduğu,

taraflar arasındaki sözleşmenin feshedilmiş olması nedeniyle, sözleşmenin

68. maddesi ve 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu’nun 33. maddesi gereğince finansal kiralama konusu malların davalı tarafından davacı şirkete aynen iade ve

teslimi koşullarının oluştuğu tespit edilmiştir.

Dosyada mübrez bulunan davacı tarafından davalı şirkete .... Noterliği'nin 29/07/2022 tarihli ve 25038 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile ödemelerin yeni ödeme planına göre yapılması; .... Noterliğinin 27/02/2023 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarname ile borç bakiyesinin 60 gün içinde ödenmesi; aksi takdirde finansal kiralama sözleşmesinin feshedileceğinin borçluya ihtar edildiği anlaşılmıştır.

Finansal kiralama sözleşmesi sözleşme taraflarına tam borç yükleyen bir sözleşmedir. Bu kapsamda TBK'nın 123 ve FFFK'nın 31. maddeleri birlikte değerlendirilerek, kiralayanın finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya ihtarname çekerek ifa için otuz günlük süre vermesi gerekir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Aynı zamanda bir yıl içinde kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödemeyen kiracılarla yapılan finansal kiralama sözleşmesi kiralayan tarafından derhal feshedilebilir.

Finansal kiralama konusu mal, 6361 sayılı kanunun 12. ve 23. maddeleri (3226 sayılı kanunun 17. maddesi) gereğince kiralayan şirketin mülkiyetindedir. 6361 sayılı Kanun 24/1. maddesi (mülga 3226 sayılı Kanun 13. maddesi) hükmü gereğince de kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup, malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorundadır.

6361 sayılı kanun 30. maddesi sözleşmenin sona ermesi, 31. maddesi sözleşmenin ihlali (finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşme), 32. maddesinde de sözleşmenin feshinin sonuçları düzenlenmiş; (mülga 3226 sayılı yasanın 21. maddesine göre, sözleşme süresinin dolması,

22. maddesine göre sözleşmenin diğer sebeplerle sona ermesi ve 23. maddesi hükmüne göre de sözleşmenin ihlali hallerinde aynı yasanın 24. ve 25. maddesi gereğince) ve 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesinde de sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde (ve yine 30/2. maddede öngörülen “kiracının tasfiye sürecine girmesi gibi” hallere ilişkin olarak sözleşmenin kiracı tarafından feshi halinde de), kiracı finansal kiralama konusu mal yahut malları kiralayana geri vermek ve teslim etmekle yükümlüdür.

Mahkememizce tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirilmiştir. Buna göre.

Davalı/kiracının, ihtarname ile kendisine verilen 60 günlük süre sona ermesine rağmen, ihtarname ile kendisine tebliğ edilen ödeme tablosu dahilinde kira borçlarını ödemediği, bu nedenle davalıya tebliğ edilen ihtarname ile 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu ve taraflar arasındaki sözleşmenin davacıya verdiği haklar kullanılarak finansal kiralama sözleşmesinin feshedildiği, ancak davalının, sözleşmenin feshinin yasal sonucu olan ve ihtarname ile kendisinden talep olunan finansal kiralamaya konu malları verilen sözleşmesel süre içerisinde davacı şirkete iade etmediği,

davalı şirketçe ayrıca kira bedelinin ödendiğine ilişkin olarak herhangi bir delil de sunulmadığı, 6361 sayılı kanunun 23/1. maddesi uyarınca finansal kiralama konusu malın mülkiyetinin kiralayana ait olduğu ve yine 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesi hükmüne nazaran da sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde kiracının malı iade ile yükümlü olduğu,

bu haliyle yapılan değerlendirmede de davalının, finansal kiralama bedelini ödediğini veya ödememesi gerektiğini ve yahut bedelin istenebilir olmadığını, Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesi ve HMK'nın 200. ve devamı maddeleri hükümleri uyarınca yasal delillerle kanıtlayamadığı ve bu hususun bilirkişi ... tarafından düzenlenen 10/02/2024 havale tarihli rapor ile de tespit edildiği anlaşıldığından, davalının sözleşme hükümlerine göre malın aynen iadesi ile yükümlü olduğu sonuç ve kanaatine ulaşılarak, davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Katip ... · e-imzalıdır