İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/162 K.2024/840

Mahkememizde görülmekte olan 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (İstirdat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket, ... şubesine ait, 11/08/2023 keşide tarihli, ... seri numaralı, 68.027,53 TL bedelli çekin keşidecisi olduğunu, işbu çek dava dışı ....A.Ş lehine keşide edildiğini, çekin dava dışı firmaya gönderilmesi esnasında (... A.Ş ) kargoda kaybolduğunu , çekle ilgili olarak dava dışı firma tarafından ...

Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası ile dava açıldığını, ödemeden men yasağı kararı alındığını, akabinde bahsi geçen çekle ilgili davalı şirket tarafından ... ATM'nin ...

D.iş sayılı dosyası ile ihtiyati haciz kararı alındığını, davalı yanca işbu karara istinaden ....İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı dosyası ile müvekkili aleyhine icra takibi başlatıldığını, müvekkili şirket tarafından haciz baskısı altında ödeme yapıldığını, bahsi geçen çek, dava dışı firma adına gerçeğe aykırı imza ile ... firmasına ciore edildiğini, çekteki imza ve kaşelerin sahte olduğunu, olayla ilgili müvekkili şirket ile dava dışı firma tarafından savcılık nezdinde suç duyurusunda bulunulduğunu, müvekkili şirket ile dava dışı Bores firması arasında ticari bir ilişki olduğunu,

çekin ciro edildiği ... arasında herhangi bir ticari ilişki bulunmadığını belirterek, açıklanan nedenlerle; müvekkili şirketin ....İcra Müdürlüğünün 2023/... esas sayılı dosyasına yaptığı 97.837,37 TL tutarlı ödemeye ilişin borçlu bulunmadığının tespitine, icra dosyasına ödenen 97.837,37 TL bedelin sebepsiz zenginleşmeye dayalı olarak ödeme tarihinden itibaren işleyecek reeskont avans faiziyle birlikte müvekkili şirkete istirdatına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile dava dışı ...

San.Tic.Ltd.Şti arasında faktoring sözleşmesi imzalandığını, dava konusu çekin müvekkili tarafından fatura ile tesvik edilerek temlik alındığını ve yetkili hamil sıfatını kazandığını, çekin vadedesinde ödenmemesi üzerine icra takibine konu edildiğini ve ihtiyati haciz kararı alınarak haciz tatbik edildiğini, davacı taraf, dava dışı takip borçlusu şirket adına taleplerde bulunarak iddia ve ispat sınırlarını aştığını, davacının çekin icra takibine konu edilemeyeceği, müvekkili tarafından ciro ve teslim yoluyla devralandığına ilişkin iddiaların hukuki bir temeli bulunmadığını,

davacı ile çek üzerinde imzası bulunan tüm dava dışı şahısların ticari defter ve kayıtları ile fatura geçmişinin incelenmesi gerektiğini belirterek; haksız ve mesnetsiz açılan davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dosyada delil olarak; dava dilekçesi ve ekleri, cevap dilekçesi ve ekleri, cevabi yazı içerikleri,.... İcra Müdürlüğünün ...sayılı takip dosyası UYAP mündericatı ve tüm dosya kapsamı bulunmaktadır.

Mahkememizde açılan dava öncelikle, görev, yetki, taraf sıfatı ve diğer dava şartları açısından incelenmiş ve mahkememizin görevli ve yetkili olduğu ve ayrıca diğer dava şartlarının da bulunduğu anlaşılmış olduğundan davanın esasına geçilmiştir.

Dava; davacı yanın davalı yana, dava konusu çekten dolayı ...İcra Müdürlüğünün ...sayılı dosyasından borçlu bulunmadığının tespiti ile ödemenin istirdatı istemlerine ilişkindir.

...Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının ... soruşturma sayılı dosyalarının suretleri Uyap sistemi üzerinden dosyamız arasına alınmıştır.

Bu bağlamda, dava konusu somut olaya ilişkin olarak, taraflarca sunulan deliller ile başka yerden getirtilmesi gereken tüm deliller toplanmış, gelen yazı cevapları dosyamız içerisine alınmış, ön inceleme duruşması yapılarak tarafların iddia ve savunmaları, uyuşmazlık konusu, tarafların üzerinde anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususlar, dava şartlarının bulunup bulunmadığı, ilk itiraz olup olmadığı, tarafların sulh olup olamayacakları ortaya konulmuş ve yargılama ön inceleme duruşmasında tarafların da onay verdikleri uyuşmazlık nitelendirmesi ile sonuçlandırılmıştır.

Tüm dosya kapsamının incelenmesinde;

Davacının keşidecisi olduğu çekin lehdara kargo yoluyla gönderildiği ancak kargoda kaybolduğu, çek üzerinde lehdar adına bulunan ciro ve imzanın lehdara ait olmadığı, kaybolan çek nedeniyle lehdar adına farklı bir çek düzenlenmek suretiyle ödemenin yapıldığı, huzurdaki dava konusu çekin haksız kişilerce ele geçirilerek ciro yoluyla davalıya ulaştığı ve .... İcra Müdürlüğünün 2023/... sayılı dosyasından takibe konulduğu, alınan ihityati haciz kararı ile hacze gelindiği ve davacı tarafından haciz baskısı altında çek bedelinin yeniden davalıya ödendiği, bu nedenle davalının haksız yere iktisap ettiği çek nedeniyle sebepsiz zenginleştiği ve icra dosyasına ödenen bedelin istirdadını talep ettiği görülmüştür.

Davacı keşidecinin dava konusu çek üzerinde yer alan imzaya ve lehdar adına yazılmış olması ile lehdar ile ticari ilişkilerine bir itirazının bulunmadığı açıktır.

Lehdara çek dışında haricen yapılan ödemeye ilişkin def'inin şahsi def'i olduğu ve cirantalara karşı ileri sürülemeyeceği anlaşılmıştır.

Lehdar ... tarafından çekte yer alan imzanın sahteliğine ilişkin başlatılan soruşturmanın akıbetinin davacı keşidecinin imzasından doğan sorumluluğuna etkisinin bulunmadığı anlaşılmakla soruşturma akıbetinin beklenilmesine gerek bulunmadığına kanaat edinilmiştir.

Yine lehdar ... tarafından açılan ... ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı çekin iptaline ilişkin davada, davacı lehdarın çekin yetkili hamili olmadığı gerekçesiyle reddine karar verildiği görülmüştür.

Mahkememize davalı tarafından sunulan faktöring işlemlerine ilişkin evrakların incelenmesinde; faturaya dayalı ve görünürde geçerli ciro silsilesine dayalı olarak edinilen çek nedeniyle faktöring işlemlerinin tamamlandığı anlaşılmakla davacı tarafından davalının kötü niyetine ilişkin ispatın bulunmadığı, çekin yasal mevzuata uygun olarak edinildiği, faktöring bedelinin son cirantaya ödendiği, davalının bu sebeple çekin meşru hamili konumunda olduğu, iktisapta kötü niyetli olduğuna dair davalıya somut olarak kusurun yüklenemediği, yalnızca çek nedeniyle mahkemece verilen ödeme yasağı kararının tedavülde bulunan çek üzerinde son meşru hamilin ihtiyati haciz kararı almasına ve cirantalar ile keşideciye başvurmasına engel olmadığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak; davacının çek üzerinde yer alan kendi imzasına ve lehdar ile olan ticari ilişkisine itirazının bulunmadığı, çek üzerindeki imzası geçerli bulunan keşidecinin, imzaların istiklali prensibi gereği kendi imzasına bağlı hukuki sonuçlardan sorumluluğunun devam ettiği, keşideci davacının kendisinden sonra gelen imzalara itiraz hakkının bulunmadığı,

sahte imzadan önceki imzaların geçerliliğinin devam ettiği, bu nedenle lehdarın imzasının geçersiz olması ve ciro silsilesinin lehdar imzasından itibaren bozulmuş olması ihtimalinin keşidecinin sorumluğuna etkisinin bulunamayacağı, çekin illetten mücerret oluşu ile lehdar ile aralarındaki ilişkinin gerçeğe uygun olduğu, tedavülde bulunan ve iptal edilmeyen çek nedeniyle görünürde geçerli çeke dayalı davalı tarafından yapılan işlemlerin geçerli olduğu kanaatiyle davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır