İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/604 K.2024/524

T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2022/604 Esas

KARAR NO: 2024/524

DAVA

İtirazın İptali (Ticari İş Tellallığı Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 03/08/2022

KARAR TARİHİ: 11/07/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari İş Tellallığı Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Davacı müvekkilinin davalı ile 21-03-2022 tarihli e arsıv faturasına konu; -------- İli, --------- İlçesi, --------- Mahallesi, -------- Ada, -------- Parselde kayıtlı; --------- Caddesi No:-------- -------- adresinde bulunan --------- projesinin --------- Katındaki 372 m2 brüt alana sahip taşınmazın ---------ş.

Tarafından davalı şirkete satışına ilişkin simsarlık sözleşmesi çerçevesinde kurulan ticari ilişki kapsamında hizmet verdiğini, davacı müvekkili şirketin, davalı tarafa vermiş olduğu bu hizmet için fatura düzenlediği ve söz konusu faturayı davalı tarafa gönderdiğini, söz konusu hizmeti verdiğine dair faturayı bağlı bulunduğu vergi dairesine satış beyanında bulunduğunu, müvekkilinin kendi cari hesap kayıtlarında davalı taraf için açılan cari hesapta davalının aldığı hizmeti borç hanesine kaydetmek suretiyle cari hesap ilişkisi oluşturduğunu, davalı taraf için oluşturulan bu cari hesapta,

müvekkil şirketin davalıdan itirazın iptaline konu faturadan kaynaklı alacağı olduğunu, alanında uzman bilirkişi/bilirkişiler eşliğinde ticari defterleri üzerinde yapılacak inceleme ile ispat edileceğini, bu alacağı için --------- İcra Müdürlüğü --------- esas dosyası ile davalı aleyhine icra takibi başlattığını, davalı/borçlu tarafın icra dosyasına sunmuş olduğu dilekçe ile borca itiraz ettiğini, bunun üzerine icra takibinin durduğunu, nedenlerle davalı/borçlunun--------- İcra Müdürlüğü --------- Esas sayılı dosyasına vaki itirazının iptaline, takibin devamına,

borca kötü niyetle itiraz eden davalı borçlunun % 20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkumiyetine, dava masraf ve vekâlet ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Müvekkil şirket ile davacı taraf arasında hiçbir hukuki ilişki kurulmadığını, müvekkili şirketin ne davacı şirketi ne de yetkilisini tanımadığını, müvekkili şirketin, --------- merkezli olup Genel Müdürlüğünü --------- taşımak için --------- ilinde taşınmaz arayışına girdiğini ve süreci tamamen kendisi yürüterek -------- ------- ofis satın aldığını, bu süreçte müvekkil şirket yetkilisi yahut çalışanları ne davacı şirket ne de yetkilisi ile hiçbir surette tanışmadıklarını, davacı şirketin varlığından dahi icra takibine konu edilen faturanın şirket adresine tebliği ile haberdar olduklarını, taraflar arasında yazılı bir sözleşme kurulmadığını,

davacı şirketin hiçbir ticari ilişkisi bulunmadığından davaya konu faturaya itiraz edilerek iade edildiğini, dava konusu taşınmazın satışını yapan -------- Ş. ile ticari iş yapan bir firma olduğundan bu firma tarafından satışı yapılan bir taşınmaz için aracıya ihtiyacı bulunmadığını, tüm satış sürecinin müvekkil firma tarafından yürütüldüğünü, taşınmazın satışı nedeniyle müvekkili şirketten komisyon talep eden davacının hiçbir şekilde satış sürecine dahil olmaması bir yana asla kabul anlamına gelmemek üzere talep edilen komisyon miktarının da fahiş olduğunu, süreçlerin hiçbir aşamasında bulunmayan,

müvekkil şirket ile tanışıklığı dahi bulunmayan davacı tarafın tek bir emeği bulunmayan bir iş için 308.717,50-TL gibi ciddi bir rakamı müvekkil şirketten talep ettiğini, yalnızca bu durumun dahi davacının kötü niyetini ispata yeterli olduğunu, davanın --------Ş. ve -------Ş. ye ihbar edilmesini talep ettiklerini, bu nedenlerle, davacı tarafından haksız, hukuka aykırı ve kötü niyetle ikame edilen davanın reddine, davacının kötü niyetli olduğu sabit olduğundan talep edilen alacağın % 20 sinden aşağı olmamak üzere davacı şirketin kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini,

yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME ve GEREKÇE : Dava, hukuki niteliği itibari ile Davaya konu -------- İli, -------- İlçesi, -------- Mahallesi, -------- Ada, -------- Parselde kayıtlı; --------- Caddesi No:-------- --------- adresinde bulunan -------- --------- projesinin ---------- Katındaki 372 m2 brüt alana sahip taşınmazın --------ş. Tarafından davalı şirkete satışına ilişkin simsarlık sözleşmesi çerçevesinde kurulan ticari ilişki kapsamında davacının simsarlık hizmeti verip vermediği, davacının davaya konu fatura sebebiyle alacaklı olup olmadığı hususlarından ibarettir.-------- Vergi Dairesi, ve --------- Mal müdürlüğüne yazılan müzekkerelere cevap verildiği, müzekkere yazı cevaplarının dosya arasına alındığı görüldü.

Davalının -------Ş'ye ihbar edildiği anlaşılmıştır.

Dosyamız arasına alınan --------- İcra Dairesinin -------- Esas sayılı icra dosyasının yapılan incelemesinde takibin 28/02/2019 tarihinde başlatıldığı davalının süresinde 11/03/2019 tarihinde takibe itiraz ettiği ve takibin durduğu anlaşılmıştır.Davacının; borçlu tarafından yapılan itirazın davacı-alacaklıya tebliğinden itibaren İİK.nun 67.maddesinde belirtilen bir yıllık süre içerisinde mahkememize davayı açtığı anlaşıldığından, açılan davanın süresinde olduğu görülmüştür.

Davada aktif ve pasif taraf husumetinin sağlandığı anlaşılmış olup taraflar arasında bu hususta çekişme yoktur.7155 sayılı Kanun’un 20. Maddesi ile eklenen 5/A maddesi uyarınca arabuluculuk başvurusunda bulunulmuştur. arabuluculuk son tutanağında icra dosya borcunun ödenmesi hususunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin arabuluculuk son tutanağı dosya arasına alınmıştır.

Dosya Mali Müşavir ve Borçlar Hukuku Bilirkişilerine tevdi edilerek aldırılan 27/05/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle.

Davacı -------- Şti.'nin 2021 yılına ait fiziki olarak tutulan 100 sayfa olarak onaylatılan yevmiye defterinin açılış onay sayfası, 1, 2, 3, 4, 5. sayfaları, kapanış onayı bulunan 6. sayfası ile fiziki olarak tutulan 20sayfa olarak onaylatılan envanter defterinin açılış onay sayfası, 1. sayfası ve 2022 yılına ait fiziki olarak tutulan 100 sayfa olarak onaylatılan yevmiye defterinin açılış onay sayfası, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7,8, 9, 10, 11, 12, 13. sayfaları, kapanış onayı bulunan 14. sayfası ile fiziki olarak tutulan 20 sayfa olarak onaylatılan envanter defterinin açılış onay sayfası, 1, 2. sayfasının incelendiğini, davacının 2021,

2022 yıllarına ait fiziki olarak tutulan yevmiye defterleri ve envanter defterlerinin yer alan sayfaları dışındaki sayfalarının davacı tarafından ibraz edilmediğinden incelenemediği, ayrıca davacının 2021, 2022 yıllarına ati fiziki olarak tutulan noter onaylı defteri kebirlerinin davacı tarafından ibraz edilmediğinden incelenemediği, davacının incelenen 2021, 2022 yıllarına ait yevmiye defterleri ve envanter defterlerinin açılış onaylarının yasal süresi içerisinde yaptırılmış olduğu, yevmiye defterlerinin kapanış onaylarının yasal süresi içerisinde yaptırılmış olduğu,

bu iki defterin ibraz edilen bölümlerinin kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulduğu, bu defter kayıtlarının birbirini doğruladığı, davacının noter onaylı defteri kebirlerinin davacı tarafından ibraz edilmediği için incelenemediği, açılış onayının yasal süresi içerisinde yaptırılıp yaptırılmadığının, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun tutulup tutulmadığının, diğer defter kayıtları ile birbirini doğrulayıp doğrulamadığının tespit edilemediği, davalı --------- Şti.'nin 2021, 2022 yıllarına ait elektronik olarak tutulan yevmiye defterleri ve defteri kebirlerinin incelendiği,

davalının 2021, 2022 larak tutulan envanter defterlerinin davalı tarafından ibraz edilmediği için incelenmediğini, davalının 2021 yılına ait fiziki olarak tutulan 50 sayfa olarak onaylatılan envanter defterinin açılış onay sayfasının, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12. sayfalarının ve 2022 yılına ait fiziki olarak tutulan 50 sayfa olarak onaylatılan envanter defterinin açılış onay sayfasının, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16 sayfalarının davalı vekili tarafından aslı gibidir yapılmış fotokopisinin inceleme gününde sunulduğu ve incelendiği,

fotokopi olarak sunulan envanter defterinin belirtilen sayfalarının delil kuvveti ile ilgili hukuki değerlendirmenin mahkemenin takdirinde olduğu, davalının incelenen 2021, 2022 yıllarına ait yevmiye defterlerinin ve defteri kebirlerinin açılış ve kapanış onaylarının yasal süresi içerisinde yaptırılmış olduğu, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun tutulduğu, defter kayıtlarının birbirini doğruladığı, envanter defterlerinin davalı tarafından ibraz edilemediği için incelenmediği,

açılış onaylarının yasal süresi içinde yaptırılıp yaptırılmadığının, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulup tutulmadığının, diğer defter ve kayıtları ile birbirini doğrulayıp doğrulamadığının tespit edilmediğini, davalının 2021 yılına ait fiziki olarak tutulan 50 sayfa olarak onaylatılan envanter defterinin açılış onay sayfa 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12. sayfalarının ve 2022 yılına ait fiziki olarak tutulan 50 sayfa olarak onaylatılan envanter defterlerinin onay sayfasının, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15,

16 sayfalarının davalı vekili tarafından aslı gibidir yapılmış fotokopisinin inceleme gününde sunulduğu ve incelendiği, vekili tarafından asılı gibidir yapılmış fotokopi olarak sunulmasının mahkemece defter ibrazı olarak kabul edilmesi durumunda; davalının 2021, 2022 yıllarına ait envanter defterlerinin açılış onaylarının yasal süresi içerisinde yaptırılmış olduğu, envanter defterlerine kapanış onayı yaptırılmasının yasal zorunluluk olmaması nedeniyle kapanış onaylarının yaptırılmamış olduğu, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulduğu, diğer defter kayıtları ile birbirini doğruladığı,

İcra takibine konu alacağın dayanağı olan belgenin davacı --------- Şti. tarafından davalı ----------- Şti. adına düzenlenmiş 1 adet e-Arşiv Fatura olduğu, İcra takibine konu alacağın dayanağı olan 1 adet e-Arşiv Faturanın fotokopisinin dava dosyasında bulunduğu, İcra takibine konu alacağın dayanağı olan 1 adet e-Arşiv faturada yazılı olan hizmetlerin davalıya teslim edildiğine dair davacı vekili tarafından dava dosyasına e-posta ve ----------- yazışmalarının sunulduğu, icra takibine konu alacağın dayanağı olan 1 adet e-Arşiv Faturanın davalıya kağıt ortamda gönderildiğine ve teslim edildiğine dair dava dosyasında bir belge bulunmadığı,

davacı tarafından düzenlenen e-Arşiv Faturanın alt kısmında "e-Arşiv izni kapsamında elektronik ortamda iletilmiştir." ifadesinin yazılı olmadığı, İcra takibine konu alacağın dayanağı olan 1 adet e-Arşiv Faturanın davalıya elektronik ortamda iletildiğine dair dava dosyasında bir belge bulunmadığı, davalı --------- Şti. vekili tarafından davacı ----------- Şti.'ye --------- Noterliğinin 06.04.2022 tarih ve ---------- yevmiye numaralı ihtarnamesinin gönderildiğini, faturaya itiraz edildiği, söz konusu ihtarnamenin davalı vekili tarafından cevap dilekçesi ekinde dava dosyasına sunulduğu, ihtarnamenin tebliğ şerhinin dava dosyasında bulunmadığı,

elektronik belge olarak düzenlenen faturaların, 2021 yılının Temmuz ayına ilişkin dönemden itibaren Form Ba bildirimlerine dahil edilmeyeceği, 2021 yılının Temmuz ayına ilişkin dönemden itibaren elektronik belge olarak düzenlenen faturalar için bildirim yapma yükümlülüğünün bulunmadığı, davalıya ait 2022 yılına ilişkin Form BA Görüntüleme Ekranında bulunan tablonun incelenmesinde; davacının isminin bulunduğu 62. satırda davacı tarafından düzenlenen 1 adet faturaya ilişkin bilgilerin yer aldığı, “Veri Kaynağı” sütununda “E-Belge” açıklamasının bulunduğu,

bu açıklamadan davacı tarafından düzenlenen toplam tutarı KDV hariç 261.625,00 TL olan 1 adet faturanın davalı tarafından ilgili ayda bağlı olduğu vergi dairesine BA formu ile bildirilmediğinin, ilgili satırdaki verinin---------- sisteminden alındığının anlaşılmakta olduğu, bu fatura 2021 yılının Temmuz ayına ilişkin dönemden itibaren elektronik belge olarak düzenlenen fatura olduğu için bildirim yapma yükümlülüğünün bulunmadığı, icra takibine konu alacağın dayanağı olan faturanın 2021 yılının Temmuz dönemden sonra düzenlenmiş elektronik belge olduğu için davalının BA formu ile bildirim yapma yükümlülüğünün bulunmadığı,

davacıya ait 2022 yılına ilişkin yıllık bazda Form BA BS Analizi ekranında bulunan BS-BA Karşılaştırması tablosunun incelenmesinde; davalının isminin bulunduğu 2. satırda davacı tarafından düzenlenen 1 adet faturaya ilişkin bilgilerin yer aldığı, ancak BA-BS analizi ekranında “Veri Kaynağı” sütununun bulunmadığı,

yukarıdaki açıklamalar göz önünde bulundurulduğunda, davacı tarafından düzenlenen toplam tutarı KDV hariç 261.625,00 TL olan 1 adet faturanın 2021 yılının Temmuz ayına ilişkin dönemden itibaren elektronik belge olarak düzenlenen fatura olduğu için davalı tarafından ilgili ayda bağlı olduğu vergi dairesine BA formu ile bildirimi ilgili satırdaki verinin --------- sisteminden alındığının anlaşılmakta olduğu, bu fatura 2021 yılının Temmuz ayına ilişkin dönemden itibaren elektronik belge olarak düzenlenen fatura olduğu için bildirim yapma yükümlülüğünün bulunmadığı,

İcra takibine konu alacağın dayanağı olan fatura 2021 yılının Temmuz ayına İlişkin dönemden sonra düzenlenmiş elektronik belge olduğu için davalının BA formu ile bildirim yapma yükümlülüğünün bulunmadığı, İcra takibine konu alacağın dayanağı olan 2022 yılına ait 1 adet faturanın davacının 2022 yılına ait yevmiye defterinde ve envanter defterinde kayıtlı olduğu, İcra takibine konu alacağın dayanağı olan 2022 yılına ait 1 adet faturanın davalının 2022 yılına ait yevmiye defterinde ve defteri kebirinde kayıtlı olmadığı,

Davacının 2021, 2022 yıllarına ait yevmiye defteri ve envanter defteri kayıtlarına göre davacının davalıdan 06.05.2022 takip tarihi itibariyle 308.717,50 TL alacaklı olduğu, davalının 2021, 2022 yıllarına ait yevmiye defteri ve defteri kebir kayıtlarına göre davalının davacıya 06.05.2022 tarihi itibarıyla borçlu olmadığı, davacı tarafın 308.717,50 TL asıl alacaktan oluşan takip tutarı üzerinden başlatmış olduğu icra takibine davalı tarafından itiraz edilmesi üzerine açmış olduğu itirazın iptali davasında davalının icra takibine yaptığı itirazın iptaline karar verilmesini istediği,

harca esas dava değerini 308.717,50 TL olarak gösterdiğini, Davacı tarafından, davalı ile dava dışı kişi arasında taşınmaz satış sözleşmesinin kurulmasına aracılık ettiğinden bahisle simsarlık sözleşmesi kapsamında davalıdan alacaklı olduğunun iddia edildiği, Davacı tarafından 13.05.2022 tarihinde davalı aleyhine ----------- İcra Müdürlüğü -----------E. sayılı dosya ile icra takibinin başlatıldığı; asıl alacak olarak 308.717,50TL.nin ödenmesinin talep edildiği;

“borcun sebebi” olarak ise “21.03.2022 tarihli e-arşiv faturanın gösterildiği bu faturanın “Açıklama” kısmında “...---------- katındaki taşınmazın satışına aracılık hizmeti” ifadesinin bulunduğu, taraflar arasında geçerli bir simsarlık sözleşmesinin olup olmadığı ” hususunda TBK m. 520/1 hükmüne göre simsarlık (tellallık) sözleşmesinin, “simsarın taraflar arasında bir sözleşme kurulması imkânının hazırlanmasını veya kurulmasına aracılık etmeyi üstlendiği ve bu sözleşmenin kurulması hâlinde ücrete hak kazandığı sözleşme” olduğu ve TBK m. 521/1 hükmüne göre ise simsarın,

ancak yaptığı faaliyet sonucunda sözleşme kurulursa ücrete hak kazanacağı TBK m. 520/1lI hükmüne göre taşınmazlar konusundaki simsarlık sözleşmesinin, yazılı şekilde yapılmadıkça geçerli olmayacağının düzenlendiği; geçerlilik şekline ilişkin bu hükmün emredici nitelikte olduğu; dosya kapsamı incelendiğinde davacı ile davalı arasında kurulmuş yazılı bir sözleşmeye rastlanmadığı;

sunulan yazışmalar gereğince davacı şirket tarafından davalı şirkete herhangi bir sözleşme için aracılık edilip edilmediğinin hem uzmanlık alanımca hem de dosyadaki belgeler kapsamında tespit edilemeyeceği, davalı tarafından davacıya ---------- Noterliği'nden gönderilen 06.04.2022 tarihli, ----------- yevmiye numaralı ihtarnamede özetle davacıdan hizmet alınmadığının, borçlu olunmadığının beyan edildiği,

tapu kaydı incelendiğinde davalı şirket adına -----------, No:----------- numaralı bağımsız bölümün 22.03.2023 tarihinde tescil edildiğinin anlaşıldığı dosya kapsamında taraflar arasında simsarlık sözleşmesinin akdedildiğini gösteren yazılı bir sözleşmeye rastlanmadığından taraflar arasında TBK m. 520 hükmü gereğince geçerli olarak kurulmuş bir simsarlık sözleşmesinin olmadığı; emredici geçerlilik şekline uyularak,

konusu taşınmaz olan simsarlık sözleşmesinin yazılı şekilde akdedildiği tespit edilemediği için de simsar olduğunu iddia eden davacının, davalıdan simsarlık ücreti alacağına hak kazanamadığı kanaatine varıldığını belirten raporunu mahkememize sunmuşlardır.

Tanık ---------- mahkememizce alınan yeminli beyanında özetle; ------------ kiralama müdürü olarak çalıştığını, firmaya ait taşınmazların satışı için davacı şirket yetkilisi ---------- ile irtibat halinde olduklarını, satış gerçekleşirse davacı şirkete belirli bir bedel ödediklerini, aralarında bu şekilde ilerleyen ticari bir ilişki olduğunu, davaya konu taşınmazın da ---------- ait bir taşınmaz olduğunu, -------- --------- üzerinden kendisine ulaştığını, bir firmanın kendi binalarına ait taşınmazların kriterinde bir yer aradığını söylediğini, kendilerini temsilen bir tanıtım yaptığını, yardımcı olacaklarını söylediklerini,

yer göstermek için organizasyon planladıklarını, davalı firmanın yetkilisi ------- geldiğini, yer gösterme işleminde davacı tarafın olmadığını, davacı tarafın davalı ile aralarındaki ilişkiye aracı olduğunu, yer gösterme işlemini kendilerinin yaptığını, sonra satış sürecinin gerçekleştiğini, davalı ile tüm şartlarda anlaştıklarını, ödemeler yapıldığını, satışın gerçekleştiğini, davacı tarafa kendi aramızdaki ticari ilişki kapsamında bir bedel ödediklerini, davacı ile davalı arasındaki anlaşma ile ilgili bir bilgisi olmadığını, davalı şirket ile irtibat kurduktan sonraki süreçte davacı şirketin herhangi bir dahli olmadığını,

bundan sonraki süreci davalı tarafın yönettiğini, davacı tarafa ne kadar bedel ödediklerini hatırlamadıklarını, satış tamamlanıncaya kadar kat edilen aşamalardan davacı tarafı haberdar ettiklerini, davalı ile irtibat kurduktan sonraki aşamaları bire bir gerçekleştirdiklerini bilgi ve görgüsünün ibaret olduğunu beyan etmiştir. Tanık ... mahkememizce alınan yeminli beyanında özetle.

Davalı şirket ortağı ile bir arkadaşı vasıtasıyla tanıştığını, bir ofis aradıklarını söylediklerini, kendilerine ---------- bir ofis gösterdiğini fakat uygun olmadığını söylediklerini, aradıkları ofisin ayrıntılarını söylediklerini, tavan yüksekliği, deniz görmesi,

yüksek tavanlı, prestijli bir yer aradıklarını söylediklerini, aradıkları ofisin belirli projelerde olduğu söylediğini, çevresini ve mesleki deneyimimi kullanarak bulabileceğini söylediğini, arkadaşını aradığını, davacı şirkette aradıkları kriterlerde bir ofis olduğunu söylediklerini, davacı şirketin sahibi ---------- yardım istediğini, --------- kendisine --------- ofisin özelliklerini attığını, davalı şirket temsilcisi --------- attığını, davaya konu taşınmazın maliki olan -------- alt firması olan ---------- seçici davrandıklarını, müşteriyi tanımak istediklerini söylediğini, kendilerinin de ---------- bilgilerini --------- attıklarını,

firma inceledikten sonra kabul ettiğini, randevu aldıklarını, davalı şirket temsilcisi --------- durumu izah ettiklerini, randevulaştıklarını fakat o süreçte davalı şirketin irtibatı kestiğini, --------- bizi devre dışı bırakma durumu söz konusu olabilir diye uyardığını, davalı şirketin randevuya kendisi gidebilir dediğini, davalı tarafın randevuya bizzat gittiğini, kendilerini devreden çıkarttığını, daha sonra --------- aradığında ---------- kendi müşterisi olduğunu ve süreci artık tek başına takip edeceğini söylediğini, daha sonraki süreci mail üzerinden takip ettiklerini,

satış bedelinin % 4 ün üzerinden bir anlaşma söz konusu olduğunu bilgi ve görgüsünün bundan ibaret olduğunu beyan etmiştir. Bilindiği üzere, Tellallık (simsarlık) sözleşmesi TBK'nın 520-525 maddeleri arasında düzenlenmiştir.

TBK'nın 520 inci maddesinin birinci fıkrasında simsarlık sözleşmesi "...simsarın taraflar arasında bir sözleşme kurulması imkanının hazırlanmasını veya kurulmasına aracılık etmeyi üstlendiği ve bu sözleşmenin kurulması halinde ücrete hak kazandığı sözleşmedir" şeklinde tanımlanmıştır.

Bu hüküm, mehaza uygun olarak, "Simsarlık, simsarın bir ücret karşılığında, ya diğer tarafa bir sözleşmenin kurulması fırsatını göstermeyi ya da ona bir sözleşme görüşmesi için aracılık etmeyi borçlandığı bir sözleşmedir" şeklinde anlaşılmalıdır. Simsarlık sözleşmesinin unsurları şu şekildedir: a) Simsarlık ilişkisinin tarafları simsar ile iş sahibidir ve simsar, iş sahibi için, konusu özel olarak belirlenmiş bir vekalet edimi üstlenmiştir.

O (simsar), iş sahibi için yerine getireceği faaliyetin karşılığında ücret alacaktır. b) Simsarlık faaliyetinin konusu, çeşitli işlere ilişkin sözleşmelerin kurulması hususunda aracılık etmektir. Bu aracılık faaliyeti, bir sözleşme kurma fırsatı vermek şeklinde olabileceği gibi bir sözleşme görüşmesi için aracılık etmek şeklinde de olabilir.

Simsarın kural olarak iş sahibini temsil yetkisi yoktur; fakat sözleşme ile kendisine bu yetki verilebilir. c) Simsarlık ilişkisi, simsar ile iş sahibi arasında yapılan bir sözleşme ile kurulur. Simsar ile iş sahibi arasında sürekli bir hukuki bağlantı yoktur. Simsarlık sözleşmesinin geçerliliği bir şekle bağlı değildir; ne var ki TBK'nın 520 inci maddesinin üçüncü fıkrası taşınmazlar konusundaki simsarlık sözleşmesi için bir geçerlilik şekli kabul etmiştir.

Buna göre, "Taşınmazlar konusundaki simsarlık sözleşmesi, yazılı şekilde yapılmadıkça geçerli olmaz". Simsarlık faaliyeti sonucu kurulacak sözleşme herhangi bir nitelikte sözleşme olabilir.

Nitekim -------- sayılı kararında da aynı ilkelere işaret edilmiştir.Yukarıdaki bilgiler ve tüm dosya kapsamı ile birlikte yapılan değerlendirmede, davacı tarafça davalı ile dava dışı üçüncü kişi arasında ---------- projesinin --------- Katındaki 372 m² brüt alana sahip taşınmazın ---------ş tarafından davalı şirkete satışına ilişkin simsarlık sözleşmesi çerçevesinde kurulan ticari ilişki kapsamında taşınmazın satışına aracılık ettiğinden bahisle davalıdan alacaklı olduğunun iddia edildiği, sözleşme bedeline istinaden, davacı tarafça davalı adına icra takibine konu faturanın düzenlendiği,

davacının 2021 - 2022 yılına ilişkin defterlerinin incelenmesinde, noter onaylı defteri kebirlerin ibraz edilmemesi sebebiyle incelenemediği, açılış onayının yasal süresi içerisinde yaptırılıp yaptırılmadığının kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun tutulup tutulmadığının, diğer defter kayıtları ile birbirini doğrulayıp doğrulamadığının tespit edilemediği, aynı şekilde davalı tarafın, 2021 ve 2022 yıllarına ait defterlerinin incelenmesinde, envanter defterinin ibraz edilmemesi sebebiyle incelenemediği,

açılış onayının yasal süresi içerisinde yaptırılıp yaptırılmadığının kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun tutulup tutulmadığının, diğer defter kayıtları ile bir birini doğrulayıp doğrulamadığının tespit edilemediği, yukarıda detaylıca açıklandığı üzere TBK'nun 520/lll hükmüne göre, taşınmazlar konusundaki simsarlık sözleşmesinin yazılı olmadıkça geçerli olmayacağının düzenlendiği, geçerlilik şekline ilişkin bu hükmün emredici nitelikte olduğu, davacı tarafça yazılı bir sözleşmenin ibraz edilemediği, davalı tarafça sözleşme ilişkisinin reddedildiği,

bu durumda hukuken geçerli bir sözleşmeden bahsedilemeyeceği, tanık beyanlarının başkaca delillerle desteklenemediği, davacının yapılan sözleşme nedeniyle ücrete hak kazandığı iddiasını ileri sürmesine yasal olarak imkan bulunmadığı anlaşılmakla ispatlanamayan davanın reddine dair, aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:

1-Davanın REDDİNE,

2-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 427,60-TL harcın mahsubu ile fazladan alınan 3.300,94-TL'nin yatıran tarafa iadesine,

3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 48.308,00-TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

5- Fazla yatan gider avansı ile delil avansı var ise karar kesinleştikten yatıran taraflara iadesine,

6-Dava şartı olan arabuluculuk görüşmeleri neticesinde --------- Arabulucuk Başvuru Nolu dosyada taktir olunan 1.320,00-TL ücretin davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,

Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içinde ---------Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.11/07/2024