İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/498 K.2025/479

T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/498 Esas

KARAR NO : 2025/479

DAVA

Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 29/07/2022

KARAR TARİHİ : 20/05/2025

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkilinin, davalılardan ---------- ---------- model ----------- marka ve model ---------- plakalı aracın 21/07/2020 tarihinde 0 km olarak satın aldığını, aracın satın aldıktan 2 ay sonra araçta yağ lambası uyarı ışığının yandığını, ------------ bulunan yetkili servisi aradığında aracın derhal yetkili servise getirilmesi gerektiğinin söylendiğini, araçta yağ seviyesi düşük uyarısı olduğunu, aracın henüz 4424 km'de iken yağ eklemese yapıldığını ve bin km sonra tekrar gelmesinin söylendiğini, tekrar gittiğinde yağ eksilmesi ile defalarca karşılaştığını, yine 09/11/2020 tarihinde serviste yağ eklenip gönderildiğini,

muhtelif tarihlerde serviste yine yağ eklemesi yapılarak aracın gönderildiğini, yağ eksilmesinin devam etmesi üzerine yetkili serviste kulbutör kapağı değişimi yapıldığını, bundan sonra yağ eksilmesi olmayacağını söylediklerini ancak yaklaşık 2 ay sonra araçta yağ eksilmesi olduğunu ve 600 gram yak eklemesi yapıldığını, bu sorunların sürekli yaşandığını ve servisin bu arızayı gideremediğini, gerekli çabayı da göstermediğini, ---------- D.İş sayılı dosyası ile tespit talebinde bulunduklarını ve rapor alındığını, bilirkişinin "aracın mevcut durumu ile ayıplı araç niteliğinde olduğu" kanaatiyle raporunu sunduğunu,

aracın ayıplı araç niteliğinde olduğunun bu şekilde ortaya çıktığından bahisle aracın mevcut arızalı ve dolayısıyla ayıplı olan motorunun ayıpsız sıfırıyla ücretsiz olarak değiştirilmesini, ------------ D.İş esas sayılı dosyasında yapılan 1.721,50-TL tespit masrafının temerrüt tarihi olan 06/07/2022'den itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderlerinin davalılara tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.Davalı ------------ Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davanın yetkili mahkemede açılmadığını, müvekkilinin yerleşim yerinin----------- yakası olduğu dikkate alınarak ------------- Asliye Ticaret Mahkemelerinde görülmesi gerektiğini, diğer davalı --------- tacir olmadığını, davaya ------------ ilinde bakılmasının mümkün olmadığını, esas hakkında inceleme yapılmaksızın usulden reddine karar verilmesini, davacı tarafın, söz konusu taleplerini yalnızca satıcı konumundaki kimseye karşı yöneltebileceğini, davacı tarafın iddiaları hakkında ithalatçı / distribütör firma konumundaki müvekkili şirkete başvurulmasının mümkün olmadığını,

davacı ile müvekkili şirket arasında herhangi bir ilişki bulunmadığını, müvekkili ------------ Şirketi'nin ------------ marka araçların ve bu araçların yedek parçalarının ithalatçısı olduğunu, üretici / imalatçı yada satıcı sıfatını taşımadığını, dava konusu aracın 16/07/2020 tarihinde trafiğe çıktığını ve 16/07/2022 tarihinde iki yılın dolduğu dikkate alındığında, zamanaşımı süresinin dolduğunu, davacı tarafın süresinde bildirim yükümlüğünü yerine getirmediğini, dava konusu araçta, müvekkili şirkete atfedilebilecek bir kusur bulunmadığını, aracın 2 yıl ve 40 bin kilometre boyunca sorunsuz kullanıldığını,

üretim kaynaklı bir problemin bu kadar uzun süre sonra ortaya çıkmasının mümkün olmadığını ve hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, davacının iddiasını ispatla mükellef olduğunu, davacı tarafın tespit yaptırarak aldığı raporun denetime elverişli olmadığını, bilimsellikten uzak olduğunu, öncelikle davanın usulden, esasa girilmesi halinde esastan reddine, yargılama giderlerinin davacı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ----------- dava dilekçesinin tebliğ edildiği, davaya herhangi bir cevap dilekçesi sunmadığı anlaşıldı.

Mahkememizce alınan 07/01/2025 bilirkişi heyet raporunda bilirkişiler; ----------- D.İş dosyasına 09/06/2022 tarihinde sunulan Bilirkişi Raporunda aracın 1.007 km'de 432,6 gr yağ eksilttiği bilgisinden hareketle; davaya konu ----------- plakalı aracın tolerans sınırları üzerinde yağ eksiltmesinin mevcut olduğu, yağ eksiltmesinin motor dış kısmındaki muhtemel noktalarda tespit edilememesi nedeniyle silindir ile piston segman arasındaki boşluğun tolerans sınırlarının üzerinde olması nedeniyle yanma odasına kaçan yağların yanarak yağ eksiltmesine neden olduğu, dolayısıyla aracın mevcut durumu ile ayıplı araç niteliğinde olduğu,

araçtaki yağ eksiltmesinin kullanıcı hatasından kaynaklanmadığı, araçtaki yağ eksiltmesinin üretimden kaynaklandığı, yağ eksiltmesinin üretimden kaynaklandığı kanaatiyle, onarımının mümkün olup olmadığı ile onarım bedelinin tespit edilebilmesi için aracın motor kısmının indirilip açılması suretiyle ancak tespit edilebileceği, bunun yapılan keşifte mümkün olmadığı,

araçta Davacı tarafça yapılan onarımların (Servise götürülüp aracın motoruna yağ eklenmesi ve 1.000 km sonra yağ eksiltmesinin takibi işlemleri) ayıbın mahiyeti ile örtüştüğü, toplam masrafın aracın motor kısmının indirilip açılması suretiyle ancak tespit edilebileceği, ------------ D.İş dosyasına 09/06/2022 tarihinde sunulan Bilirkişi Raporunda yapılan tespitlere heyetçe iştirak edildiği,

davacı taraf aracın ayıptan kaynaklı olarak aracın misli ile değişim talebinde bulunulmuş olup, dava konusu aracın sıfır olarak 21/07/2020 tarihinde satın alınma tarihi itibariyle ayıbın parça+işçilik bedeli toplam 47.000 TL bedelle, 29/07/2022 tarihinde dava tarihi itibariyle ayıbın parça+işçilik bedeli toplam 127.500 TL bedelle giderilebileceği yönündeki görüş ve kanaatlerini rapor olarak mahkememize sunmuştur.

İNCELEME VE GEREKÇE

Eldeki dava, ayıplı mala ilişkindir.------------ sayılı kararı ile yetkisizlik kararı verilmesi üzerine dosya mahkememize gönderilmiş ve işbu esasa kaydedilerek yargılamaya devam olunmuştur.Somut olayda davacı tarafından davalı ---------- ----------- şase nolu ------------- motor numaralı----------- plakalı araç satın alınmış, aracın ayıplı olduğundan bahisle ithalatçı firma olan diğer davalıya da husumet yöneltmek suretiyle davacı tarafından işbu dava ikame edilmiştir.BK’daki düzenlemeden hareketle de ayıp, satılan malda ortaya çıkan,

alıcının o maldan tümüyle ya da gerektiği gibi yararlanmasını engelleyen eksiklikler ve aksaklıklar gibi özürleri ifade eder (m.194)TBK 227. maddesi gereğince satıcının, satılanın ayıplarından sorumlu olduğu hallerde alıcı; satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme, satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinde indirim isteme, aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde, bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme, imkân varsa, satılanın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme seçimlik hakları yanında genel hükümlere göre tazminat talep etme hakkı bulunmaktadır.

Alıcının sözleşmeden dönme hakkını kullanması halinde, durumun bunu haklı göstermemesi halinde hakim, satılanın onarılmasına veya satış bedelinden indirilmesine karar verebililir, satılanın değerindeki eksikliğin satış bedeline çok yakın olması durumunda, alıcı, ancak sözleşmeden dönme ve satılanın ayıpsız benzeriyle değiştirilmesini talep edebilir.

Dava dilekçesi incelendiğinde davacının hangi seçimlik hakkını kullandığı anlaşılamadığından Davacı vekiline HMK'nin 119/1-ğ maddesi gereğince talebindeki aracın misli ile değişimini mi yoksa motorun değiştirilerek aracın onarımının mı talep edildiği hususunu belirli hale getirmesi için 1 haftalık kesin süre verilmiş, davacı vekili 16.01.2024 tarihli dilekçesi ile ücretsiz onarım talep ettiğini beyan etmiştir.TTK 23/1-c maddesi gereğince, malın ayıplı olduğunun teslim sırasında açıkça belli ise alıcının iki gün içinde durumu satıcıya ihbar etmesi gerektiği,

açıkça belli değil ise alıcının malı teslim aldıktan sonra 8 gün içinde incelemek veya incelettirmekle ve bu inceleme sonucunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa, haklarını korumak için durumu bu süre içinde satıcıya ihbarla yükümlü olduğu,

diğer durumlarda TBK 223.maddesinin ikinci fıkrası uygulanacağı, TBK 223/2.maddesi gereğince alıcının, gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal etmesi durumunda satılanı kabul etmiş sayılacağı, ancak satılanda olağan bir gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayacak bir ayıp bulunması halinde, bu hükmün uygulanmayacağı, bu tür bir ayıbın bulunduğu sonradan anlaşılırsa, hemen satıcıya bildirilmesi gerektiği, bildirilmezse satılanın bu ayıpla birlikte kabul edilmiş sayılacağı, Tarafların tacir olması sebebiyle Türk Ticaret Kanunu’nun 23/1-c maddesi uyarınca satış sırasında açıkça belli olan ayıpların iki gün içinde,

muayene ile ortaya çıkan ayıplarda teslim alındıktan sonra 8 gün içinde incelenerek veya inceletilerek aynı süre içinde satıcıya bildirilmesinin zorunlu olduğu, gizli ayıp halinde ise TBK 223. maddesinin uygulanmasının gerekeceği anlaşılmıştır.Yargıtay Hukuk Genel Kurulu ve ------------ Hukuk Dairesinin yerleşmiş kararlarında kabul edildiği üzere ayıp ihbarının yapılmasının şekle tabi olmadığı,

her türlü delille kanıtlanabileceği, somut olayda davacının olağan dışı kısa aralıklarla defalarca kez dava dışı servis olan -----------Ş. götürüldüğü gözetildiğinde yerleşik içtihatlar da dikkate alınarak davacının süresinde ayıp ihbarında bulunduğu kabul edilmiştir.----------- değişik iş sayılı dosyası ile davacı tarafından dava konusu araçta delil tespiti ile bilirkişi incelemesi yaptırılmış,

mezkur raporda dava konu aracın ayıplı olduğu yönünden görüş bildirilmiştir.Mahkememizce dava konu araç üzerinde inceleme yapılmak suretiyle bilirkişi incelemesi yapılması için ---------- Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi'ne talimat yazılmış ve alanında uzman makine mühendislerinden oluşan bilirkişi heyetine dosya tevdii edilmiştir.

Bilirkişi heyeti tarafından sunulan 06.01.2025 tarihli raporda aracın ayıplı olduğu, rapor tarihi itibariyle her ne kadar aracın motoru sökülemese ise de Sulh Hukuk Mahkemesinde alınan delil tespiti raporuna iştirak ettikleri, araçta yapılan işlemlerin delil tespitindeki bilirkişi raporu ile uyumlu olduğu, aracın yağ eksilttiğini ve bu durumun kullanıcı hatasından kaynaklanmadığı, üretim hatasından kaynaklandığı belirtilmiştir.

Mezkur bilirkişi raporunun usulüne uygun olarak alındığı, hükme ve denetime elverişli olduğu anlaşıldığından rapordaki saptamalara itibar edilerek aracın ayıplı olduğu, ayıbın niteliğinin gizli ayıp olduğu ve üretimden kaynaklandığı hususunda mahkememizce tereddüt bulunmamaktadır.

Tüm bu sebeplerle aracın davalılar tarafından müteselsilen ücretsiz şekilde onarılmasına karar verilmiştir.Dosya kapsamında bulunan heyet raporunda dava tarihi itibariyle onarım bedelinin 127.500,00 TL olduğunun belirtildiği dikkate alındığında onarım bedelinin dava değeri olduğu, bu miktar üzerinden harcın tamamlanması gerektiğinden bu bedel üzerinden eksik harç hesaplanmış ve davacı tarafça ikmal edilmiştir.

Her ne kadar davacı vekili tarafından delil tespiti dosyasındaki masraf ayrıca bir alacak olarak talep edilmiş ise de mezkur masrafın yargılama giderine dahil olabileceği anlaşıldığından 1.721,50 TL delil tespiti masrafının yargılama giderine dahil edilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.