İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/462 K.2024/892

T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2024/462 Esas

KARAR NO: 2024/892

DAVA

Ticari Şirket (Şirkete Özel Denetçi Tayin Edilmesi)

DAVA TARİHİ: 01/07/2024

KARAR TARİHİ: 04/12/2024

Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (Şirkete Özel Denetçi Tayin Edilmesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirketin --------- Vergi Dairesi'nin ------------ Sicil numaralı mükellefi olduğunu, ---------- ---------- kodu ile işlem gören -----------Ş.'nin %10 A grubunun tamamı ile %67,32 B Grubu payının sahibi ------------ Şirketi'nin iştiraki olduğunu, ------------ Şirketi (Hakim Şirket), davalı şirket'in yaklaşık %28'nin sahibi olduğunu, davalı Şirket’in her biri 1 Kuruş değerinde 11.000.000.000 adet paydan oluşan 110.000.000-TL sermayesi bulunduğunu, müvekkili davacı ortakların, şirket sermayesinin %10'un üzerinde olup, azınlık pay sahibi olduklarını, davalı şirketin yönetim kurulu üyelerinin,

----------, -------------, -----------, ---------- ve ----------- oluştuğunu, davalı şirketin sermayesinin/paylarının %27,88'i --------Ş'ye ait olduğunu, davalı şirketin 01.04.2024 tarihinde 2023 Hesap yılı olağan genel kurul toplantısını yaptığını, müvekkili pay sahiplerinin, genel kurulda her gündem maddesi ile ilgili soru sorma ve bilgi alma haklarını kullandıklarını, ayrıca yazılı bir önerge ile şirket işleri hakkında yönetim kurulundan bilgi talep ettiklerini, müvekkili pay sahiplerinin bilgi alma ve inceleme hakkı talepleri genel kurul toplantısından önce davalı şirkete yazılan iki ihtarname ile başladığını,

ihtarnameye istinaden davalı şirket tarafından 2 ihtarname çekildiğini, müvekkillerinden ve dava dışı pay sahiplerinden oluşan bir grup pay sahibi ve temsilcisinin 22.03.2024 tarihinde şirket merkezine giderek ihtarname ile ve işbu genel kurul toplantı gündemi ile ilgili konularda incelemelerde bulunmak istediğini, kendilerine yeterli bilgi ve belge sunulmadığını, TTK m. 438 ve devamında düzenlenen özel denetçi atanması için Kanunda belirtilen şartlar sağlandığını,

özellikle ----------- E. Sayılı dosyasında 11.10.2023 tarihinde verilen ihtiyati tedbir kararına rağmen hala yönetim kurulu üyelerine huzur hakkı başta olmak üzere ücret ödenmelerinin devam ettiğini, özel denetçinin tespitleri, sorumluluk davası başta olmak üzere açılacak davalar için gerekli olduğunu, ----------- nolu ilamı ile dava açan pay sahiplerine şirket kayıtlarını inceleme ve bilgi alma hakkı verildiğini, bu kapsamda davacı pay sahipleri tarafından ------------ Noterliği 09.03.2024 tarih ve ----------- yevmiye nolu ihtarname keşide edildiğini, şirket yönetimi tarafından ---------- Noterliği,

21.03.2024 Tarih ve ----------- yevmiye nolu ihtarname ile yeterli bilgilendirme yapılmadığını, mahkeme kararına aykırı davranıldığını, 22.03.2024 tarihinde şirket merkezine gidilmesine rağmen, yine mahkemenin verdiği bu hak kullandırılmadığını ve dayanak belgelerin kendilerine teslim edilmediğini, genel kurul öncesinde bilgi alma hakkının yeterince kullandırılmaması ve toplantı esnasında yönetim kurulunun sorulan sorulara cevap vermemesi ve diğer sair sebeplerle, müvekkil pay sahiplerinin zararı tam tespit edilemediğini, müvekkillerin kar paylarında azalmanın mevcut olduğunu beyan ederek,

davalı şirketin ve bağlı şirket ve iştiraklerin yaptığı bağışların kalem kalem tespiti, müvekkillerin kar payı alma hakkına etkisi, ---------- Asliye Ticaret mahkemesinin tedbir kararına rağmen, yönetim kurulu üyelerine ödenen huzur hakkı ve diğer mali ödemelerin kalem kalem kişi kişi tespiti ve müvekkillerin kar payı alma hakkına etkisi, yk başkanı ----------- sağlanan mali hakların kalem kalem nevi ve toplamı, müteveffa --------- davalı şirketten herhangi bir alacağının olup olmadığının, var ise miktarının ne kadar olduğu, bağımsız denetim raporunda şirketin 31.12.2023 tarihi itibariyle 59 adet taşınmazı olduğu,

bu taşınmazlardan 3.025.800-TL kira geliri elde edildiği, bu gelirlerin mümkün olan en yüksek mevduat faizini veren bankalarda değerlendirildiği belirtildiğinden faiz geliri, şirket adına kayıtlı 119 adet taşınmazın bunların kaç tanesi daire, kaç tanesi arsa olduğu, kirada olan 59 adet taşınmazın diğer taşınmazlar gibi kiraya verilmediği için gelir kaybı, şirketin nakit ve nakit benzeri varlığının ne şekilde değerlendirildiği,

şirketin yıl içinde çalışan sayısının 484 kişiye ulaştığı halde niçin bunun üçte biri kadarı olan 176 çalışan bulunduğu konusunun sebepleri, şirket tarafından kiraya verilen aracın kime ve hangi bedelle kiraya verildiği, phaselis rose ve ermenek için 23.432.954-TL bedelle alınan demirbaşların kalem kalem tutarları, gerekliliği, --------Ş. & --------Ş. adi ortaklığının hangi konularda faaliyet göstermek için teşekkül ettiğini, bu teşekküle niçin 421.725 TL borç bulunduğu, grup yönetimin şüpheli alacak tahminlerinin uygunluğunun bağımsız denetçiye tam olarak verilip verilmediği,

enflasyondan arındırılmış brüt karlılığa bakıldığında bir önceki yıla göre zarar edilip edilmediği, bağımsız denetim raporunda dönem net karını ertelenmiş vergi gelir gideri hesabında 735.636.409 TL olarak ifade edilerek şişirilip 980.255.024 TL olarak yansıtıldığını, bu fiktif ertelenmiş vergi gelir ya da gideri net karı etkilememektedir. bu konunun açıklığa kavuşturulması,

ortaklığın, alacaklıları ve pay sahiplerini etkileyecek birçok dava olmasına rağmen, bu davalara ilişkin gerekli bilgiler faaliyet raporunda yer almadığından şirketin hasım olduğu tüm davaların listesi, ödenen masraf, tazminat, yargılama ücreti ve vekalet ücretinin dökümü, şirketin kredi kartı olup olmadığı, hangi amaçla ve kim tarafından kullanıldığı, kredi kartı muavin kaydının incelenmesi, bağımsız denetçi şirketine ödenen toplam ücretin ne olduğu,

vakfa yapılan kar payı ödemesi ve diğer para transferleri, --------- başkanı ve üyelerine yapılan para transferleri vs. genel kurul toplantısında yönetim kuruluna sorulan ancak cevabı alınamayan konuların incelenerek mahkemenin takdir edeceği ve atayacağı özel denetçi'nin inceleme sırasında tespit edeceği usulsüzlükleri içeren bir rapor hazırlattırılmasına, yargılama giderleriyle vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacılar ----------, ----------, --------- tarafından celse arasında sunulan dilekçeler ile; söz konusu davanın bilgileri ve talimatı haricinde açıldığını, davacı vekilini azlettiklerini, davadan feragat ettiklerini beyan ettikleri görülmüştür.

Davacılar ----------, ----------, ----------, tarafından celse arasında sunmuş oldukları dilekçe ile; açılan işbu davaya oluru ve muvafakatlerinin olmadığını, her ne kadar adlarına dava açılmış ise de netice ve talep kısmında ileri sürülen şekilde taleplerinin bulunmadığını, bu nedenle davadan feragat ettiklerini beyan ettikleri görülmüştür.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacıların TTK.439. madde çerçevesinde dava şartlarını oluşturamadıklarını, müvekkili şirketin davacıların toplam hissesinin %10 oranı altında olduğunu, öncelikle davacılar vekilinin kanunun aradığı %10 oranını doldurabilmek için dilekçesinde yazdığı aşağıda isimleri bulunan bir kısım davacının bilgisinin dışında ve bu kişilerin haberleri olmadan hukuka aykırı olarak davacı yerine koymak suretiyle dilekçe tanzim ettiğini,

bu kişilerin mahkemeye dilekçe sunarak herhangi bir bildirim olmadan ve izin alınmadan daha önce başka bir dava için verilen vekaletname kullanılmak sureti ile davacı gösterildiklerini ve davacı olmadıklarını beyan ettiklerini, bu durumda ise oy oranları TTK. 439 madde uyarınca işbu davanın açılabilmesi için davacıların hisse çoğunluğunun şirketin tüm hissesinin %10 unu karşılaması gerekirken, davacıların bu oranı karşılayamadıklarını, TTK.

439/2. maddesi gereğince, özel denetim istenebilmesi için kurucuların veya şirket organlarının, Kanunu veya esas sözleşmeyi ihlal ederek, şirketi veya pay sahiplerini zarara uğrattıklarının, ikna edici bir şekilde ortaya koyulması gerekmekte ise de davacıların bu doğrultuda somut veriler ortaya koymadıklarını, davacıların TTK.438. madde kapsamında ön şart olan TTK.437 md.deki ilgili fıkraya göre dava açmadıklarını, genel kurul toplantısında sorulan soruların tamamına şirket genel müdürü -------- ve Yönetim Kurulu Başkanı ---------- tarafından cevaplar verildiğini, bu durum karşısında davacıların istedikleri bilgiyi alamadılarsa TTK.

437/5 hükmüne göre dava açmaları gerekirken bu davayı açmadıklarını, bu bakımdan açılan işbu davanın dava şartı bulunmadığını beyan ederek dava şartı olmayan davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı şirketin ticaret sicil kayıtları ile davalı şirketin 01/04/2024 tarihli, 2023 yılı olağan genel kurul toplantı tutanakları sicil müdürlüğünden celp edilmiştir.

Dava; niteliği itibariyle TTK'nun 438. ve devamı Maddesinde düzenlenen özel denetim isteme hakkına ilişkin talep olup, kural olarak her pay sahibi pay sahipliği haklarının kullanılabilmesi için gerekli olduğu takdirde, bilgi alma ve inceleme hakkı daha önce kullanılmışsa, belirli olayların özel bir denetimle açıklığa kavuşturulmasını, gündemde yer almasa bile genel kuruldan isteyebilir.

Genel kurul istemi onaylarsa, şirket veya her bir pay sahibi 30 gün içinde, şirket merkezinin bulunduğu yerdeki Asliye Ticaret Mahkemesinden özel denetçi atanmasını isteyebilir. Genel kurulun özel denetim istemini reddetmesi halinde, belli orandaki pay sahibi 3 ay içinde şirket merkezinin bulunduğu yer Asliye Ticaret Mahkemesinden özel denetçi atanmasını isteyebilir.

Davacının özel denetim istediği konuların davalı şirket genel kurulunda soru olarak yönelttiği ve genel kurulda bu sorulara cevap verilmiş olduğu anlaşılmaktadır. Ayrıca davacı tarafından özel denetçi tayini istenirken kurucuların veya şirket organlarının kanunu veya esas sözleşmeyi ihlal ederek şirketi veya pay sahiplerini zarara uğrattıklarını ikna edici şekilde ortaya koyması gerekirken bu konuda sunmuş olduğu belgeler kapsamında iddialarını da ispatlayamadığı kanaatine varılmakla talebin reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. Bir kısım davacılar bakımından ise açılan davadan feragat etmeleri nedeniyle davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmiştir.