İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/113 K.2025/100

T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2025/113 Esas

KARAR NO: 2025/100

DAVA

Alacak (Ticari Nitelikteki Taşınır Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 06/02/2025

KARAR TARİHİ: 10/02/2025

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Taşınır Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; mülkiyeti müvekkili şirkete ait olan ve davalı ile kurulan kurumsal araç kiralama sözleşmesi kapsamında zilyetliği davalıya verilen ----------- plakalı aracın arızalanması ve onarımı için servise çekilmesi ile araçta meydana motor değişimi ve buna bağlı aksam arızalarının değişimlerinin/onarımlarının, davalı şirketin hatalı kullanımından ve ihmalinden kaynaklı olması sebebiyle; uğranılan maddi zararının, aracın onarımda kaldığı süre boyunca kullanılamaması nedeniyle uğranılan kazanç kaybının ve araçta oluşan değer kaybının her bir zarar kalemi için 100,00 TL olmak üzere toplam 300,00 TL zararın, belirsiz alacak olarak hasar tarihinden itibaren işletilecek avans faizleri ile birlikte tahsilini talep ettiklerini beyan etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, hukuki niteliği itibariyle; taraflar arasındaki kurulan kira sözleşmesi sebebiyle zilyetliği davalıya bırakılan araçta oluşan zarara dayalı olarak belirsiz alacak davası şeklinde açılan tazminat davasıdır.

HMK 138. maddesine göre mahkeme, öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar hakkında dosya üzerinden karar verir. ----------sayılı kararında görevsizlik nedeniyle davanın dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde ve tensip ile birlikte dava şartı noksanlığından usulden reddedilmesinde HMK 30. maddesi de gözetildiğinde bir isabetsizlik olmadığına karar verilmiştir.Bir davanın Ticaret Mahkemelerinde görülebilmesi için açılan davanın mutlak veya nispi ticari davalardan olması gerekmektedir.

Mutlak ticari davalar 6102 sayılı TTK'nun 4. Maddesi uyarınca TTK'nda düzenlenmiş olan bütün hususlardan doğan davalar ile TTK'nun 4. Maddesinde belirtilen özel kanunlardaki davalardır. Nispi ticari davalar ise her iki tarafın tacir olduğu ve dava konusu uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olduğu davalardır.

6335 Sayılı Yasanın 2. Maddesi ile 6102 Sayılı TTK'nun 5. Maddesinin 3 ve 4 nolu fıkraları değiştirilerek Ticaret Mahkemeleri ile Asliye Hukuk Mahkemeleri arasındaki iş bölümü ilişkisi görev ilişkisine dönüştürülmüştür. Görev hususu HMK'nun 114/c maddesi uyarına dava şartlarından olup yargılamanın her aşamasında re'sen dikkate alınır.

6100 sayılı HMK'nın 4/I-a maddesinde ise kiralanan taşınmazların, 09/06/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununa göre ilâmsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davalara, konuları ve değerlerine bakılmaksızın sulh hukuk mahkemelerinde bakılacağı hükmüne yer verilmiştir.Somut olayda; taraflar arasında araç kiralama sözleşmesi kapsamında ticari ilişki kurulduğu, dava konusu aracın hasara uğramasına bağlı olarak oluşan zararın talep edildiği, bu durumda;

hukuki ihtilafın temelinde araç kiralama sözleşmesinin yer aldığı dolayısıyla davanın sulh hukuk mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.Nitekim Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarında da araç kiralama sözleşmelerinin ekinde imzalanan senede dayalı borçlu olunmadığı iddiasına ilişkin davalarda yargılamanın temel ilişkiye göre yapılacağı, temel ilişkinin araç kiralama sözleşmesi olduğu ve araç kiralama sözleşmesinden kaynaklanan davalarda görevli Mahkemenin Sulh Hukuk Mahkemesi olduğuna karar verilmiştir.

Tüm bu nedenlerle taraflar arasındaki uyuşmazlığa konu temel ilişkinin araç kiralama sözleşmesinden doğması, HMK.'nın 1. maddesi gereğince görevin kamu düzeninden olması ve HMK.'nın 115. Maddesi uyarınca davanın her aşamasında dikkate alınabileceği gözetilerek Mahkememizin görevsizliği nedeniyle açılan davanın, HMK 4, 114/1-c ve HMK 115/2 maddeleri uyarınca dava şartı yokluğundan usulden reddine, karar vermek gerekmiş ve hüküm aşağıdaki şekilde oluşturulmuştur.