İstanbul Anadolu 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi E.2018/341 K.2025/30

T.C. İstanbul Anadolu 1. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

ESAS NO

2018/341 Esas

KARAR NO:2025/30

DAVA

Marka (Marka Hakkına Tecavüzden Kaynaklanan), Marka (Tecavüzün Tespiti İstemli)

DAVA TARİHİ:24/07/2018

KARAR TARİHİ:18/02/2025

Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinin yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davalı yanın müvekkili şirketin------ esas unsurlu markalarının ayırt edilemeyecek kadar aynısını ve/veya ayırt edilemeyecek kadar benzeri olan ------ibaresini haksız ve hukuka aykırı olarak, müvekkil şirket tarafından verilmiş herhangi bir izin veya icazet olmaksızın uluslararası ----sınıfa dahil tatlı ve pasta emtialarında kullandığının açık olduğunu, davalı yanın müvekkili şirketin --------- esas unsurlu markalarının ayırt edilemeyecek kadar aynısı ve/veya ayırt edilemeyecek kadar benzerini kullanmasının haksız rekabet ve marka hakkına tecavüz teşkil ettiğini belirterek,

davalı yanın marka hakkına tecavüz teşkil eden eylemleri nedeniyle müvekkil şirketin uğradığı zararın tazmini için, fazlaya ilişkin talep hakkımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000,00 TL maddi tazminatın ve 10.000,00 TL manevi tazminatın davalı yandan tahsiline, davalı yandan alınmak üzere mahkeme hükmünün kesinleşmesinden sonra 6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunun 149/g maddesi gereğince ülke çapında yayın yapan trajı en yüksek üç gazeteden birinde ilanına, yargılama gideri ve ücreti vekaletin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DAVAYA CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davacı yan, ----------ibareli markaların sahibi olduğunu ve müvekkilin ----markayı ------- kullandığını ve satışa arz ettiğini iddia ederek davalı müvekkilin işbu eylemlerinin marka hakkına tecavüz teşkil ettiğini iddia ettiğini, davacı yan ----- iş sayılı dosyasında müvekkilin ------ ibaresini tatlı emtiasında davacıdan izinsiz olarak kullandığının tespitini talep edildiğini, davacı yanın --------- ibareli tek bir markası bulunmadığını, davacı yanın ---------tescilli olup ------- tescili bulunmadığını, zira,

davacı yanın işbu markası da kısmen yayınlanmış ve tescili talep edilen emtialardan ---- emtiası çıkartıldığını, tespit talep edenin markası başka firma adına kayıtlı -------ibareli markalar ile birebir benzer bulunmuş ve kısmen yayına çıkarıldığını, -------- markasının ------ ürünlerinde gerçek hak sahibinin tespit talep eden olmadığı da aşikar olduğunu, müvekkilin markası ile davacı yanın markaları benzerlik teşkil etmediğini, kaldı ki, müvekkilin markasal kullanımı -------- markaya dayandığını, ---------ibaresi --------- emtiasında harcı alem bir ibaredir. bu sebeple mezkur ibare kimsenin tekeline bırakılamacağını beyanla,

haksız ve hukuka aykırı davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

TARAFLAR ARASINDAKİ UYUŞMAZLIK

Tarafların; Davacı adına tescilli ------- markalar ile iltibas yaratacak şekilde davalının ürünlerinde aynı ibarenin davacının markalarının tescilli olduğu sınıflarda kullanılıp kullanılmadığı, bu şekilde davacının marka haklarına tecavüz ve haksız rekabette bulunup bulunulmadığı, -----ibaresinin cins belirten bir kelime olup olmadığı, tescil edilebilme özelliklerine sahip olup olmadığı, davacının markalarının ------- için tescilli olup olmadığı, davalının kullanımının kendisine ait----numaralı markası ile aynı olup olmadığı, davacının maddi ve manevi tazminat talep edip edemeyeceği, tazminat miktarının ne kadar olacağı konularında toplandığı anlaşılmıştır.

UYUŞMAZLIK HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER

Dilekçeler aşaması tamamlanmakla, ön inceleme duruşması sonrası dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile, uyuşmazlık noktaları belirlenerek tahkikat aşamasına geçilip deliller toplanmıştır.------ kaydı yazı cevabında davalı şirketin --- tarihinde, davacı şirketin ise --- tarihinde tescil edildiği anlaşılmıştır.Dosyaya ----- getirtilmiş olup, incelendiğinde; ------- tescil numaralı markanın ise devir veya lisans kaydına rastlanmadığı anlaşılmıştır.Davacıya ait ----- esas unsurlu markaların cins belirten bir kelime olup olmadığı, tescil edilebilme özelliğinin bulunup bulunmadığı,

davalının kullanımlarının davacının markalarına tecavüz teşkil edip etmediği, davalının kullanımının ---- markası ile benzer olup olmadığı hususlarında marka uzmanı, gıda sektörü ve bilişim uzmanından oluşan heyet raporunda özetle;

davacı tarafa ait -------sınıf kapsamında davaya konu ürünler için cins/vasıf veya tanımlayıcılık ifade etmediğine, bu sebeple SMK hükümlerince davaya konu ürünler üzerinde tescil engelinin bulunmadığına, davalının web sitesinde, sütlü tatlılar sekmesinde ----- ibaresinin bulunduğuna, ancak site içerisindeki konumlandırılması ve içeriği incelendiğinde, bu kullanımın markasal kullanım sayılamayacağına, davalı tarafın başvurusunu yaptığı ------markası ile ürünler üzerinde kullandığı markanın ayırt edici karakterinin aynı olduğuna, davalının ----- kullanımın site içerisindeki konumlandırılması ve içeriği incelendiğinde,

bu kullanımın markasal kullanım sayılmayacağına, davalı tarafın, başvurusunu yaptığı marka ve bu marka hukukundan doğan hakları ile usulüne uygun marka kullanması sebebi ile davacı markalarına tecavüz etmediğine" ilişkin tespit ve görüşlerine yer verildiği anlaşılmıştır. Mahkememizin ---- D.iş sayılı dosyasında delil tespiti yaptırılmış olup alınan heyet raporunda özetle. Dosya ve internet üzerinde yapılan araştırmalar bütünlük oluşturacak şekilde değerlendirildiğinde.

Davacı tarafın dava dilekçesi içerisinde sunduğu internet sitesi görüntü çıktılarına benzer içeriğin yayında olduğu tespit edilmiştir. İncelemeye konu internet sitesinin ve ürünün hakkında olan internet sitesi görüntüleri üzerinden ekran alındısı yapılarak tespit edilen görüntüler rapor ekinde sunulmuştur. İncelenen ------- internet sitesinin sahiplik bilgileri sorgulandığında Davalı tarafa ait olduğu anlaşılmıştır.

İncelemeye konu ürünün resim ve isminin -----internet sitesinde paylaşıldığı anlaşılmıştır. İnternet sitesi arşiv görüntüleri üzerinden yapılan inceleme neticesinde ------tarihi sonrasında incelemeye konu ürünün resim ve isminin internet sitesinde paylaşıldığı anlaşılmıştır.

Tespit talebi istenen ürün ----alt sınıfı içerisinde yer aldığı, bu sınıfın -----ibareli markada Tespit isteyen tarafa ait olduğu fakat ---- başvuru numaralı ---------emtialarında tescilli olduğu, tespit konusu olan ------ ibareli markanın tespiti istenen ürün üzerinde kullanımı ile ilgili sınıfın tescili Tespit isteyen tarafa ait olmadığı marka değerlendirmeleri sonucunda görülmüştür.

Tespit isteyen taraf ------ ibaresinin -----olduğu beyan edilmiştir fakat----- markası için tespit konusu olan----- alt sınıfında tescilli olmadığına dair görüş bildirilmiştir. ------- sayılı dosyasında taraf markaları arasında karıştırılma ihtimalinin bulunmadığı, somut uyuşmazlığa tescilsiz kullanım, tanınmışlık düzeyi ve herhangi bir fikri mülkiyet hakkında kaynaklı tescil engellerinin (bu konulardaki iddiaların ispat edilmemiş olması ve karşılaştırılan işaretler arasında aynılık/benzerlik bulunmaması nedeniyle) uygulanma imkânı bulunmadığı,

davalının yine bir marka tescil başvurusunda bulunma eyleminin kötü niyet olarak değerlendirilemeyeceği, dosya kapsamına göre kötü niyetin ispatlanamadığı ve davanın reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

UYUŞMAZLIK HAKKINDAKİ YASAL DÜZENLEME

6769 Sayılı SMK'nın 56, 59,77, 78, 81, 149,150,151. Maddeleri ile TTK'nın 54 vd. Maddeleri,

GEREKÇE

Dava; marka hakkına tecavüz ve haksız rekabetin tespiti ile, mark hakkına tecavüz ve haksız rekabetin durdurulması, önlenmesi ve marka hakkına tecavüzden ve haksız rekabetten kaynaklı maddi ve manevi tazminat davasıdır.Davacı taraf, ----------markalı tatlı ürünlerini üretmek ve satışa sunmak suretiyle davacı tarafın marka hakkına tecavüz oluşturduğunu, bu eylemin aynı zamanda haksız rekabet oluşturduğunu, bu sebeple marka hakkına tecavüz ve haksız rekabetin tespiti ile mark hakkına tecavüz ve haksız rekabetin durdurulması,

önlenmesi ve marka hakkına tecavüzden ve haksız rekabetten kaynaklı maddi ve manevi tazminat talebinde bulunmuştur.6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu’nun 29. Maddesinin (a) bendine göre, marka sahibinin izni olmaksızın markayı 7/2 maddede belirtilen biçimlerde kullanmak marka hakkına tecavüz olarak

nitelendirilmiştir.Sınai Mülkiyet Kanununun 149. maddesinde marka hakkına tecavüz edilen marka sahibinin fiili tecavüzün olup olmadığının tespitini, muhtemel tecavüzün durdurulmasını, tecavüz fiillerinin durdurulmasını, tecavüzün kaldırılmasını, maddi ve manevi tazminat talebinde bulunabileceği düzenlenmiştir. Sınai mülkiyet hakkı tecavüze uğrayan hak sahibinin ileri sürebileceği talepler SMK'nın 149. Maddesinde düzenlenmiş, bu hükme göre.

(1) Sınai mülkiyet hakkı tecavüze uğrayan hak sahibi, mahkemeden aşağıdaki taleplerde bulunabilir: a) Fiilin tecavüz olup olmadığının tespiti. b) Muhtemel tecavüzün önlenmesi. c) Tecavüz fiillerinin durdurulması. ç) Tecavüzün kaldırılması ile maddi ve manevi zararın tazmini. ....g) Haklı bir sebebin veya menfaatinin bulunması hâlinde, masrafları karşı tarafa ait olmak üzere kesinleşmiş kararın günlük gazete veya benzeri vasıtalarla tamamen veya özet olarak ilan edilmesi veya ilgililere tebliğ edilmesi,

şeklinde belirtilmiştir.Markaların karıştırılma (iltibas) tehlikesi, iki ayrı marka karşısında bulunan kişilerin, bu markaların benzerliği sebebiyle, sunulan mal veya hizmetlerin aynı işletmeye veya ekonomik olarak bağlantı içerisinde bulunan işletmelere ait olduğunu düşünmeleri veya düşünme ihtimalleridir.

Diğer bir tanıma göre karıştırılma ihtimali, bir -tescilsiz- işaretin veya tescil edilmiş bir markanın daha önce tescil edilmiş bir marka ile şekil, görünüş, ses, genel izlenim vs. sebeple ya aynı ya da benzer olduğu için önce tescil edilmiş marka olduğu zannını uyandırması tehlikesidir.Yapılacak incelemede karıştırılma (iltibas) ihtimalinin araştırılmasına ilk önce markalar arasında ayniyet ya da benzerlik bulunup bulunmadığından başlanması gerekir.

Bunun için de ilk önce markalar arasında ayniyet veya benzerlik ve daha sonra mal ve/veya hizmetler arasında ayniyet veya benzerlik olup olmadığı araştırılmalıdır. Burada iltibas tehlikesinin belirlenmesinde, benzerliğin vasat düzeydeki tüketicilerin ilk bakışta ürün veya hizmetin karıştırılmasına sebep olması veya karıştırma tehlikesinin bulunması ölçütü esas alınır.

Ancak özel alıcı grubu olan hedef kitle de somut olayda nazara alınabilir.Haksız rekabet ise Türk Ticaret Kanununun 54 ve devamı hükümlerinde düzenlenmiştir. TTK'nun 55/4.maddesine göre başkasının malları, iş ürünleri, faaliyetleri veya işleri ile karıştırılmaya yol açan önlemleri almak haksız rekabet olarak sayılmıştır. Haksız rekabetten söz edebilmek için kusur, zarar, illiyet bağı unsurlarının birlikte gerçekleşmesi gerekir.

Yine haksız rekabeti düzenleyen Türk Borçlar Kanununun 57. maddesinin hükmünün temeli kişilik haklarına tecavüzü düzenleyen Türk Medeni Kanununun 24. maddesine dayanır.

Haksız rekabet hükümlerinin düzenlenme sebeplerinin başında, başkalarının emeğinden haksız bir şekilde yararlanmanın önüne geçmek yatar., Bir başkasının uzun uğraşlar sonucunda elde ettiği kazanımlardan ve değerlerden hiç bir emek ve çaba sarf edilmeden yararlanılması haksız rekabetin en önemli örneklerinden biridir.Dava konusu somut uyuşmazlıkta; ----- ibareli markaların davacı adına tescilli olduğu ve halen koruma altında bulunduğu, ---nezlinde tescil başvurusu yapılan -----ibaresi ile marka başvurusunda bulunulduğu,

davacı tarafça bu başvuruya itiraz edildiği,---- tarafından itirazın reddine karar verildiği ve u karar sonrası davacı tarafça ikame edilen ------------- ilamı ile davanın reddine karar verildiği, ve bu kararın -------- tarihinde kesinleştiği ve davalı tarafın başvurusunun tescillendiği sabittir. Mahkememizce bu davanın sonucu beklenmiş ve karar kesinleştikten sonra yargılamaya devam olunmuştur.

Bu açıklamalardan sonra marka hakkına tecavüz yönündeki talepler değerlendirildiğinde, Mahkememizce alınan ------ tarihli bilirkişi raporunda da belirlendiği üzere, davalı tarafın kullanımının --------- bölümünde----------şeklinde olduğu, davacı tarafın mark tescilinin -------emtialarında tescilli olduğu, bu tespitler dikkate alındığında markasal kullanım olsa dahi sınıfsal benzerliğin söz konusu olmadığı, yine davalı kullanımlarının tek başına ------ bir markasal kullanım olmadığı,

----------- ibaresinin her ne kadar bilirkişi raporu ile belirlendiği üzere-------- emtialar yönünden tanımlayıcı bir ibare olmayıp tescil engeli bulunmasa dahi ayırt ediciliği yüksek bir ibare de olmadığı ve bu haliyle zayıf bir ibare olduğu dikkate alındığında davalı kullanımlarındaki ---------şeklindeki kullanımın ayırt edicilik kazanacağı ve davacı markasından farklılaşacağı, yine hem davalı tarafın markasının tescil edildiği şekliyle hem de kullanımlarındaki durum dikkate alındığında ----------tatlısı ibaresinin bir tatlı çeşidini ifade ettiği,

tüketicilerin bu ibareyi bir marka değil tatlı çeşidi olarak algılayacakları hususu dikkate alındığında davalı kullanımlarının davacı tarafın marka hakkına tecavüz ve davacı markası ile iltibas oluşturmayacağı kabul edilmiş ve marka hakkına tecavüz talepleri yönünden davanın reddine karar vermek gerekmiştir.Davacı tarafın haksız rekabet talepleri de değerlendirilmiş, TTK’nın somut uyuşmazlıkla ilgili hükmü olan TTK m.55 f.1 (a) bendinin dördüncü alt bendinde "Başkasının malları, iş ürünleri, faaliyetleri veya işleri ile karıştırılmaya yol açan önlemler almak" şeklinde düzenlendiği,

az yukarıda ifade edildiği üzere davalı tarafın kullanımın ----- şeklinde markasal kullanım olduğu, kullanıldığı sınıfın farklı olduğu, kullanım yönünden davacı tarafın ürünleri ile davalı ürünlerinin tüketiciler tarafından karıştırılmasının mümkün olmayacağı hususu dikkate alındığında haksız rekabet koşullarının da oluşmayacağı kabul edilmiş ve davanın tümden reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.