İstanbul Anadolu 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi E.2024/122 K.2025/10

T.C. İstanbul Anadolu 1. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

ESAS NO

2024/122 Esas

KARAR NO:2025/10

DAVA

Tazminat (Fikir Ve Sanat Eserleri Sahipliğinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ:13/06/2024

KARAR TARİHİ:14/01/2025

Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinin yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle,Müvekkili şirketin global ölçekli bilgisayar programı üreticisi olup dünya genelinde çok sayıda kullanıcı tarafından tercih edildiğini, ----- hak sahibi olduğunu, Davalının müvekkili şirkete ait bilgisayar programlarını hukuka uygun biçimde kullanmadığı iddiasıyla ----- sayılı dosyası ile delil tespiti talebinde bulunulduğunu, tespit kararı doğrultusunda davaya konu delillerin elde edilmesi için davalıların adresinde ---- tarihinde delil tespitinin gerçekleştirildiğini,

yapılan incelemede ----- yazılımının kalıcı lisans tipinde kurulu ve çalışır durumda lisanssız olarak kullanıldığının tespit edildiğini, Yazılımın kullanıldığı firma yetkilisi ------hakkında ---- sor nolu dosyası ile soruşturmanın devam ettiğini, dava tarihi olan ---- için belirlenen --------- üzerinden (34,8497) hesaplama üzerinden harcın yatırıldığını, 1 adet =2.999 EUR (KDV Hariç net tutar) olduğunu gösterir ---- seri nolu faturayı sunduklarını,

Davalı tüzel kişilik adına ticari faaliyette bulunmakta olup davalının TK 18 2 madde uyarınca basar etle tacir olma yükümlülüğüne göre hareket etmesi gerektiğini davalı şirket ile birlikte şirketin sahiplerinin FSEK 66 maddesine göre ayrı ayrı ve kusuru aranmaksızın sorumluluklarının bulunduğunu davacının davasını doğrudan adam çalıştıranın kusursuz sorumluluğu ve devamı hükümlerine göre yalnızca şirkete yönelebileceği gibi, fişek 66 maddesi uyarınca şirket ile birlikte şirketin mesul müdürü ve ortaklarına ve ihlali gerçekleştiren ayrıca çalışanına karşı ileri sürebileceğini, Bu nedenlerle;

fazlaya dair her türlü hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 2.999 Avronun fiili ödeme tarihindeki TL karşılığının, tahsili talepli açılan FSEK MAD 68 e göre yargılama sırasında kat’i olarak belirlenip bildireceği kısmi alacak davasının kabulüne davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, ödenecek tutarın tespit tarihi olan ihlal tarihi 11.11.2020 tarihinden itibaren işleyecek devlet bankalarının AVRO için uyguladığı en yüksek vadeli mevduat faiz oranını ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

ISLAH

Islah yolu ile yükseltmiş olduğumuz kısmi alacak davasının kabulü ile, 7.000-Avro tutarındaki bedelin fiili ödeme tarihindeki TL karşılığının davalıdan tahsiline karar verilmesine, Dava dilekçesinde belirttiikleri 2.999-Avronun fiili ödeme tarihindeki TL karşılığı) bedelin ihlal tarihi olan 11.11.2020'den itibaren işleyecek; işbu ıslah dilekçesi ile yükseltmekte olduğumuz kalan tutarın ise(4.001-Avronun fiili ödeme tarihindeki TL karşılığı) 27.12.2024 tarihinden işleyecek, Devlet bankalarının Euro(Avro) için uyguladığı en yüksek vadeli mevduat faiz oranı ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesine,

mahkememiz 20.02.2024 tarihli -------D.iş Delil Tespit Kararında belirtilen. "Yapılan giderlerin ileride haksız çıkacak tarafa ait olmak üzere şimdilik tespit isteyen üzerinde bırakılmasına" hükmü uyarınca tespit yargılama giderleri ile vekalet ücretinin, tespit sonucu haksız çıkmış olan Davalıdan ayrıca tahsiline karar verilmesini, talep etmiştir.

DAVAYA CEVAP

Davalı tarafça usulüne uygun davetiye tebliğine rağmen davaya cevap verilmediği görülmüştür.

TARAFLAR ARASINDAKİ UYUŞMAZLIK

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın davalı tarafın davacı tarafa ait------ bilgisayar programını lisans almaksızın bilgisayarlarına kurup kullanıp kullanmadığı, kullanmış ise davacının eserden kaynaklı haklarına tecavüz edip etmediği, tazminatın gerekip gerekmeyeceği noktasında toplandığı anlaşılmıştır.

UYUŞMAZLIK HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER

Dilekçeler aşaması tamamlanmakla, ön inceleme duruşması sonrası dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile, uyuşmazlık noktaları belirlenerek tahkikat aşamasına geçilip deliller toplanmıştır. Davalının ------ numarasıyla kayıtlı görüldüğü, son tescil tarihinin ---- olduğu anlaşılmıştır.

Davacı vekilince ---- Değişik İş dosyasında delil tespit talebi üzerine Sayın Mahkemenin delil tespit kararı verildiği,Mahkememiz ------- Değişik İş dosyasına sunulan --- tarihli bilirkişi raporuna göre, davalının şirket adresinde inceleme esnasında bulunan iki (2) adet bilgisayar üzerinde bilirkişi marifetiyle yapılan incelemede.

1 adet bilgisayarda tespite konu ---- çizim/tasarım programının kurulu ve çalışır halde olduğu, 1 adet ----- programın ise kalıntılarına ulaşıldığı ve ancak programın inceleme esnasında kurulu durumda olmadığı tespit edilmiş olduğu görülmekte olup, tespitte hazırlanan rapor içeriğine göre;

✓ ---- bilgisayarda tespite konu olan------ yazılım programının kalıntılarına ulaşıldığı, ancak programın kurulu ve çalışır durumda oladığı,

✓------ isimli 2. bilgisayarda tespite konu olan -------- yazılım programının 11.11.2020 tarihinde kurulduğu, programın çalışır durumda olduğu, bu yazılım program formatında yapılmış olan çizim çalışmaların bulunduğu ve ----------- olarak programın kurulumun yapıldığının tespit edildiği ve ilgili tespitlerle ilgili görüntülerin sunulduğu anlaşılmıştır.

Mahkememizce ilgili esas davada konunun incelemesi uzmanlık gerektirdiğinden bilirkişi raporu aldırılmıştır.

Bilirkişi heyeti heyet rapor içeriğine göre;

1)Tüm dosya kapsamında yapılan incelemelerde,------programlarının FSEK mad 2 kapsamında eser olduğu, bu bilgisayar programına ilişkin eserden doğan 5846 Sayılı FSEK’nun 21. Maddesinde İŞLEME HAKKI, 22. Maddesinde ÇOĞALTMA HAKKI, 23. Maddesinde YAYMA HAKKI, 24. Maddesinde TEMSİL HAKKI, 25. Maddesinde İŞARET, SES VE/VEYA GÖRÜNTÜ NAKLİNE YARAYAN ARAÇLARLA UMUMA İLETİM HAKKInın davacılara ait olduğu,

2) Dosyada bulunan ----------- Değişik İş dosyasında sunulan bilirkişi raporu ile davalının adresinde 01.03.2024 tarihinde bilirkişi marifetiyle yerinde yapılan inceleme sonucunda iki (2) adet bilgisayarda toplam olarak tespite konu 1 adet----programının kurulu ve çalışır halde olduğu, 1 adet -------- programın ise kalıntılarına ulaşıldığı ve ancak programın inceleme esnasında kurulu durumda olmadığı tespit edilmiş olduğu, ilgili program aracılı ile yapılan dosyaların uzantısı ile dosya araması yapıldığı ve yazılım/program ile yapılmış çizim çalışmaların/dosyaların bulunduğu tespit edildiği,

3) Davalının bilgisayarında kurulu/yüklü olan ----- yazılım programları ile ilgili gerek keşif incelemesi esnasında gerek sonrasında davalı tarafça herhangi bir Fatura/Belge sunulmadığı, Tüm dosya kapsamında inceleme ve değerlendirmeler sonucunda davalının bilgisayarlarında tespit edilmiş olan ---- yazılım programlarının davalı tarafça lisanssız yani izinsiz kullanıldığı,Bu suretle Davalı tarafça --- yazılımına ilişkin davacı --------- Maddesinde yer alan çoğaltma mali hakkının ihlal edilmiş olduğu,

4) Sayın mahkemenin “24.06.2022” tarihi itibari ile telif bedelini talep etmiş olduğundan belirtilen tarihinde Euro/Avro kuru incelenmiş olup dava tarihinde -------: 18.33 TL olduğu,

5) Dava konusu olan yazılım programının rayiç bedelini tespit etmek adına dosyaya sunulan fatura örnekleri incelenmiş bahsi geçen ------- yazılım programının 1 adet rayiç bedelinin (KDV Dahil) 3.538 € (Euro/Avro) olduğu,Davalının bilgisayarlarında kurulu ve çalışır durumda tespit edilmiş olan 1 adet-----yazılım programının (KDV Dahil) “3.538 € (Euro/Avro)” olduğu, Lisans bedelinin belirtilen “24.06.2022” tarihinde (KDV Dahil) 3.538 € X 18.33 = 64.851 TL (Türk Lirası) olduğu,FSEK 68/1 maddesi uyarınca Sayın Mahkemece takdir edilmesi halinde (KDV Dahil) 3.538,00 Euro x 3 = 10.614,00 Euro x 18.33 Kur : 194.554,62-TL (KDV Dahil) olarak hesaplandığı," yönünde görüş bildirilmiştir.

UYUŞMAZLIK HAKKINDAKİ YASAL DÜZENLEME

5846 Sayılı FSEK 2, 19, 21,22,52,68. maddeleri

GEREKÇE

Dava, davacıya ait ----- isimli yazılımın davalı tarafça izinsiz şekilde kullanılması nedeniyle FSEK 68.madde gereğince talep edilen tazminat davasıdır. Davacı taraf davalı tarafın lisans hakkı sahibi olduğu ----yazılım programının davalılarca izinsiz olarak indirilmek suretiyle FSEK 22. Maddeden kaynaklı çoğaltma hakkının ihlal edildiğini iddia ederek tazminat talebinde bulunmuştur.

Toplanan deliller, iddia, savunma, bilirkişi raporları ve dosya kapsamına göre, ------ ismi ile üretilip pazarlanan bilgisayar programının ilim eseri vasfında bulunduğu, FSEK’in 12. maddesi hükmü de nazara alındığında, eserle ilgili hakların ve kullanım yetkisinin sahibinin davacı şirket olduğu, lisansız yazılımların davalının iş yerinde bulunan-----isimli ---------- tarihinde kurulumunun yapıldığı, 01.03.2024 tarihindeki tespitte bu programın kurulu olduğunun tespit edildiği, böylece davalı tarafın davacı tarafın ait eserden kaynaklanan hakkını ihlal ettiğinin sabit olduğu,

davacının, sorumluluğu bulunan davalı taraftan malî haklarının ihlâli ve uğradığı zarar sebebiyle eylem tarihinde yürürlükte bulunan FSEK’nun 68.maddesi uyarınca üç katına kadar telif tazminatı isteyebileceği, ------- isimli yazılımın tespit tarihindeki iskontolu değerinin dava tarihinde bir adet bilgisayar için toplam 3.538 EURO olduğu, kanunun düzenlemesinde davacı tarafın 68. Madde kapsamında 3 katına kadar tazminat talep hakkı bulunduğu,

ancak programın davalı tarafça eski versiyonu kullandığı ve 1,5 katı tazminat tutarının takdiren tarafların hak ve menfaatleri ile ve kanunun takdire yönelik düzenleme metni dikkate alınarak 5.307 Euro tazminatın yerinde olduğu kanaati ile 2.999,00 Euro'luk kısmına dava tarihinden 2.308,00 Euro'luk kısmına ıslah tarihi olan 27.12.2024 tarihinden itibaren 3095 sayılı Yasa'nın 4/a maddesi uyarınca fiili tahsil tarihine kadar işlemiş faiz toplamının fiili ödeme tarihinde ------ efektif satış kuru üzerinden belirlenecek TL karşılığının davalı ŞİRKETTEN alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş,

reddine karar verilen bakiye kısmın hakkaniyet gereği reddine karar verildiği kabul edilerek davalı yararına bu miktar yönünden yargılama giderine hükmedilmemiş, hükümdeki şirketten ibarei sehven yazıldığından bu ibare gerekçeli karardaki hüküm fıkrasından çıkarılarak aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.