İstanbul Anadolu 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi E.2024/177 K.2025/269

T.C. İstanbul Anadolu 1. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/177

KARAR NO : 2025/269

DAVA

Marka (Marka Hakkına Tecavüzden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 13/08/2024

KARAR TARİHİ : 21/10/2025

Mahkememizde görülmekte bulunan Marka (Marka Hakkına Tecavüzden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin uzun yıllardır hem kendi faaliyetlerinde hem de iştiraklerinde “-------” ibaresi ile faaliyet gösterdiğini, müvekkili şirketin 30.04.1974 tarihinde tescil edilmiş olup, kuruluş tarihinden itibaren de bu unvan ile faaliyet gösterdiğini, müvekkili şirketin bugün Türkiye ve Dünya’da tanınmışlığı en üst düzeyde olup, başta gübre üretimi ve limancılık olmak üzere Türkiye, ----- ve -----’da önemli yatırımlarıyla faaliyet gösterdiğini, ------- adı altında faaliyet gösteren müvekkili şirketin aynı zamanda,

birçok iştirakinin bulunduğunu ve bu iştiraklerde de yine “-------” ibaresinin kullanıldığını, on farklı şube ile faaliyet gösteren müvekkili şirketin aynı zamanda Türkiye’de 11 farklı şehirde faaliyet gösterdiğini; müvekkili şirketin sosyal sorumluluk projeleri de yürüttüğünü ve dört farklı okulunun bulunduğunu, müvekkilinin TÜRKPATENT nezdinde tescilli bir çok “------” ibareli markası olduğunu, davalının tescil ettirdiği unvanın,

zamanla tanınmış olan müvekkili şirkete ait markanın gücünün ve etkileme alanın zayıflamasına neden olacağını ve “--------” ibaresinin tüketici gözünde ürün veya hizmetin kaynağını belirtme fonksiyonunu giderek zayıflatacağını; bu bakımdan davalının ticaret unvanının terkinine karar verilmesinin gerektiğini, davalının 2022 yılında iltibas oluşturacak bu ismi tescil ettirmesinin müvekkili şirketin tescilli markalarına tecavüz oluşturduğunu, davalının müvekkili şirket ile benzer sektörlerde faaliyet gösterdiğini, bu hususun da yine müvekkili şirket ile haksız rekabet oluşturacak nitelikte olduğunu,

davalının ticaret unvanını kötü niyetli olarak seçtiğini belirterek davalının kullanımları üzerinde delil tespiti yapılarak, teminatsız, aksi halde uygun görülecek bir teminat bedeli üzerinden davalının, kullanımları (web sitesi, tabela, reklam, kartvizit, ilan, broşür vb.) hakkında ihtiyati tedbir kararı verilmesine, davalı adına tescilli ------alan adı hakkında ihtiyati tedbir kapsamında erişimin engellenmesi kararı verilmesini talep etmiştir.

DAVAYA CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; haksız ve hukuka aykırı davacı davasının reddi ile mahkemenin 24.10.2024 tarih, ----- esas sayılı ihtiyati tedbir kararının kaldırılması gerektiğini, ----- merkezli Davacı ----- içinde bulunduklarını, faaliyet alanlarının GÜBRE ÜRETİMİ VE LİMANCILIK olduğunu, faaliyetleri esnasında da "-------" ibaresini kullandıklarını belirterek müvekkili şirket aleyhinde açtığı Delil Tespiti talepli 13.08.2024 tarihli davasında;

------ olarak kayıtlı müvekkili şirketin, Markalarına Karşı Yaptığı Tecavüzün TESPİTİ, ÖNLENMESİ ile DURDURULMASINA, haksız rekabetin önlenmesine ve davalının unvanındaki “-----” ibaresinin ticaret sicilinden terkinine, davalı Adına Tescilli ------ alan adı hakkında erişimin engellenmesini talep ettiğini, mahkemece 14.08.2024 tarihli tensip zaptı ile; dava dilekçesinin müvekkili şirkete tebliğine, ------Asliye hukuk) FSHHM' sine talimat yazılarak,

dosyanın 1 MARKA UZMANI ve 1 BİLİŞİM UZMANINDAN oluşan heyete tevdii ile "..." adresinde inceleme yetkisi verilerek dava dilekçesinde belirtilen hususlarda rapor alınmasının istenilmesine karar verildiği, dava dilekçesi ve yerel mahkemenin 14.08.2024 tarihli tensip zaptının mahkemece müvekkili şirkete tebliğ edilmediği gibi mahkemece görevlendirilen bilirkişilerin de müvekkili şirket adresinde bir inceleme yapmaksızın, müvekkili şirket aleyhinde;

usul ve yasaya, HMK'nın emredici kurallarına aykırı bir şekilde yürütülen süreç neticesinde, teknik, mesleki hiçbir değerlendirme yapılmaksızın, sonuç bölümünde kendi içerisinde çelişkeye dahi düşülen, 20.10.2024 tarihli bilirkişi raporu düzenlediklerini, talimatla alınan bilirkişi raporunda dahi müvekkili şirkete tebliğ edilmeksizin, hatta mahkemece davanın açıldığı tarihten itibaren müvekkili şirkete hiçbir tebligat yapılmaksızın, 24.10.2024 tarihli ara kararı ile müvekkil aleyhinde tedbir kararı verildiğini, anılan kararın da halihazırda tüm yargılama sürecinde olduğu gibi yalnızca davacıya tebliğ edildiğini,

müvekkil şirkete tebliğ edilmediğini, 27.11.2024 tarihli müvekkil istinaf itirazından sonra, 29.11.2024 tarihli e- tebliğ ile, ancak dava dilekçesi ve ekleri, bilirkişi raporu, tedbir kararı müvekkili şirkete tebliğ edildiğini, mahkemece hiçbir tebligat yapmaksızın, savunma hakkı dahil usul hukukuna ilişkin hiçbir emredici düzenlemeye uymaksızın,

müvekkili şirket aleyhinde yürüttüğü yargılama neticesinde işin esasını da kapsayacak şekilde ihtiyati tedbir kararı vermesinin usul ve yasaya aykırı olduğu gibi haksız ve kötüniyeti açık olan davacının hukuka aykırı taleplerinin kabulüne ilişkin yerel mahkeme tedbir kararının ve bilirkişi raporundaki hukuka aykırılıkların sayın mahkeme nezdinde belirtilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin anonim şirket olmadığını, limited şirket olduğunu, gübre üreticisi davacının iştigal ettiği işle hiçbir ilgisi olmayan, savunma sanayi teknolojileri sektöründe faaliyet gösteren savunma sanayininin bayrağı sayılan ---- şirketinin ----- bayii olduğunu,

---- ilinde kurulan ve ------ ilinde faaliyet gösteren bir savunma sanayi şirketi olması nedeniyle unvan ve markasını da ----- çevreleyen sıradağlara verilen coğrafik isim olan ------ ve faaliyet alanına ilişkin teknoloji unvanını tercih ettiğini, unvanının amblem şekli olarak da ------ temsil eden birbirine ters, düz ve yatay şekilde bitişim iki adet -----'' harfini, ortaklarının ----- olması nedeniyle de, ------ renkleri tercih ederek ticaret unvanlarını, marka ve amblemlerini oluşturduğunu, davacının türbe ---- diye bilinen dikey ve tek "--- amblemli ------ markasının,

----- unvanının ülkemizin ----- olan ------adı üzerinde davacı lehine müktesep hak, tekel hakkı sağlamayacağı gibi tescilli unvan ve markasının coğrafik bir tescil olmadığı, " ----- " sıradağları adına ilişkin coğrafik bir tescil de olmadığı-olamayacağını, savunma sanayinde faaliyet gösteren, faaliyetine ve faaliyet gösterdiği coğrafyadaki sıradağlara uygun ad olan ----- unvanını kullanan, amblemini de yine farklı şekil, renk ve harflerle oluşturan, işbu haksız ve kötü niyetli davacı davasına kadar varlığından dahi haberdar olmadığı,

tarım sektöründe faaliyet gösteren davacı ------ markası nedeniyle, müvekili ------ işbu haksız ve hukuka aykırı dava ve ihtiyati tedbir ile muhatap kılınması her türlü hukuki izahtan uzak olduğunu, ------ unvanının ülke genelinde birçok firma tarafından kullanıldığını, bilirkişi raporlarının da yok hükmünde olduğunu, yerinde inceleme yapılmadığını beyanla öncelikle 24.10.2024 tarih, ------ sayılı ara karar ile verilen ihtiyati tedbir kararının kaldırılarak, davanın reddini talep etmiştir.

TARAFLAR ARASINDAKİ UYUŞMAZLIK

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın, davalı tarafın ----- şekilndeki ticaret ünvanı ve kulanımı ve internet alan adı şeklindeki kullanımları dolayısı ile davacının ------ unsurlu markaları yönünden marka hakkına tecavüzde bulunup bulunmadığı, noktasında toplandığı anlaşılmıştır.

UYUŞMAZLIK HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER

Dilekçeler aşaması tamamlanmakla, ön inceleme duruşması sonrası dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile, uyuşmazlık noktaları belirlenerek tahkikat aşamasına geçilip deliller toplanmıştır. Dosyaya Türk Patent ve Marka Kurumu kayıtları getirtilmiş olup, ... adına---- sayılı markalara ilişkin tescil belgesi içeren sicil kayıtları dosyamıza celb edilmiştir. Devir ve lisans kaydının bulunmadığı bildirilmiştir.Davalı -----Şirketi'nin ---- Ticaret Sicil Müdürlüğünde -------- ticaret sicil numarasıyla kayıtlı görüldüğü, son tescil tarihinin 06.06.2024 olduğu anlaşılmıştır.

Davacı ...'nin ----- Ticaret Sicil Müdürlüğünde ------- ticaret sicil numarasıyla kayıtlı görüldüğü, son tescil tarihinin 30.04.1974 olduğu anlaşılmıştır. -----Asliye hukuk) FSHHM'sinin ------ Talimat sayılı dosyasıyla dosyanın 1 marka uzmanı ve 1 bilişim uzmanından oluşan heyete tevdii ile ------- adresinde inceleme yetkisi verilerek dava dilekçesinde belirtilen hususlarda rapor alınması istenmiş, hazırlanan 21.10.2024 tarihli heyet raporu dosyamıza celb edilmiştir.

Raporda özetle. "Yapılan İncelemede davacı ve davalının aynı faaliyet konusunda yer almadığı. davacının ------ markasını ------ numarası ile tescil ettirildiği, *Yapılan Fikri ve Sınai Mülkiyet incelemesinde Davacı ------ firmasının kullandığı ana marka olan (şekil) ------- kullanmış markasının iltibas ve iktibas yaratacağı kanaatine varılmıştır." yönünde görüş bildirilmiştir.

Marka hakkına tecavüz talepleri yönünden rapor tanzimi için dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, hazırlanan 25.08.2025 tarihli bilirkişi heyet raporu dosyamıza celb edilmiştir.

Raporda özetle; " Davalıya ait olduğu belirtilen -------alan adlı web sitede yapılan incelemede; halihazırda ------- alan adıyla hizmet veren herhangi bir sitenin olmadığı, site tescil bilgilerinde; o Sitenin -------firması tarafından kayıt edildiği, o Alan adının sahiplik bilgilerinin gizlenmiş olduğu, sitenin 04.06.2024 tarihinde kayıt edildiği ve kayıt süresinin 04.06.2026 tarihinde son bulacağı, sitenin 05.08.2024-14.07.2025 tarihleri arasında 5 adet arşiv kaydı olduğu tespit edilmiştir.

Davalıya ait olduğu belirtilen ------ alan adlı web sitede yapılan incelemede; sitede ---- savunma sanayisinin öncü isimlerinden ---- bayisi olduğu, savunma ve güvenlik alanında uluslararası standartlarda hizmet sunma hedefiyle yola çıktığının belirtildiği, sitede firmanın, ------Eğitim Hizmetleri sunduğunun belirtildiği, firma iletişim bilgilerinde; o Firma adresinin ------ o Firma iletişim numarasının ----- Firma eposta adresinin------- olduğu, Site tescil bilgilerinde; o Sitenin --------. firması tarafından kayıt edildiği, o Alan adının sahiplik bilgilerinin gizlenmiş olduğu,

Sitenin 04.06.2024 tarihinde kayıt edildiği ve kayıt süresinin 03.06.2026 tarihinde son bulacağı, Sitenin arşiv kaydının olmadığı tespit edilmiştir. Davacıya ait olduğu belirtilen -----alan adlı web sitede yapılan incelemede.

Firma iletişim bilgilerinde; o Firma adının ------dresinin -----İletişim numaralarının---- olduğu ,Sitede -----firmasının ------- amiral gemisi olduğı, 1974 yılında kurulduğu ve 1981 yılında gübre üretim faaliyetlerine başladığı, toplam kurulu üretim kapasitesi ve Pazar payı bakımından Türkiye’nin en büyük gübre üreticisi konumunda olduğunun belirtildiği, Site tescil bilgilerinde; o Alan adının----- firması tarafından ------ firması adına kayıt edildiği, o Alan adının 30.06.1997 tarihinde kayıt edildiği ve kayıt süresinin 29.06.2026 tarihinde son bulacağı, Site erişim ve yer sağlayıcısının ---- firması olduğu,

Sitenin 01.04.1997-22.03.2025 tarihleri arasında 360 adet arşiv kaydı olduğu tespit edilmiştir. Markasal olarak, Davalı firma 06.06.2024 tarihinde------ unvanı ile kurulmuş olup, söz konusu unvanın çekirdek unsuru olan “-------” ibaresinin alan adında ve alan adına bağlı internet sitesi içerisinde kullanıldığı, bu şekilde markasal kullanımın söz konusu olduğu,

Davalı tarafın internet sitesinden verilen hizmetlerin kapsamı incelendiğinde, Savunma ve Güvenlik Sistemleri kapsamında, Elektronik Harp Sistemleri (Elektronik savaş ve karşı önlemler için ileri teknolojili çözümler), Radar ve Sınır Güvenlik Sistemleri (Hava ve kara savunması için yüksek hassasiyetli radar sistemleri), Komuta Kontrol ve Haberleşme Sistemleri(Güvenilir ve kesintisiz iletişim çözümleri), Haberleşme Sistemleri kapsamında, Telsiz Sistemleri, Uydu Haberleşme Sistemleri, Ağ Tabanlı Sistemler (İnternet ve veri iletişimi için çözümler), Sivil ve Endüstriyel Çözümler kapsamında,

Endüstriyel Otomasyon Sistemleri (Verimliliği artıran ve maliyetleri düşüren otomasyon çözümleri), Güvenlik ve Gözetim Sistemleri (Tesis güvenliği için entegre gözetim çözümleri), Enerji Yönetim Sistemleri (Enerji tüketimini optimize eden akıllı çözümler), İK Danışmanlık ve Eğitim Hizmetleri kapsamında, Teknik Danışmanlık, Eğitim Programları, Bakım ve Destek Hizmetlerinin bulunduğu, Bu hizmetlerin Nice Sınıflandırmasının 9, 37, 38 ve 42. sınıfları kapsamına girdiği; davacı markalarının anılan sınıfları kapsadığı.

Markalar işaretsel olarak karşılaştırıldığında, davacı markası “-----” ile davalı kullanımına konu -----+ şekil” markaları her ne kadar “-------” ibaresini ortak unsur olarak ihtiva etmekte ise de, bu ortak unsurun ülkemizin bilinen bir dağının adı olup bir bölgeye işaret ettiği; bu bakımdan “------” ibaresinin başka ilave ve eklerle başkaları tarafından tescili ve kullanımı mümkün olduğu; davalı kullanımına konu markada da “-----” ibaresine “-----” eki eklenmek suretiyle “-----” ibaresi ------ Dağlarına ve ilgili bölgeye işaret etmekte olup, ilave kelime ve şekil unsuru ile kullanıldığı;

bu şekilde markaların biçim, düzenleme ve tertip tarzı itibariyle bir bütün olarak farklılaştığı; bu bakımdan davalı kullanımına konu ibaresini gören tüketicinin davacı markası ile karıştırmasının veya ilişkilendirme kurmasının mümkün olmadığı, SMK m.7/2-b şartlarının gerçekleşmemiş olduğu. Farklı mal/hizmetler bakımından da SMK m.7/2-c koşullarının oluşmamış olduğu." yönünde görüş bildirilmiştir.

UYUŞMAZLIK HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER

Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 7, 7/2-b-c, 29. maddesi.

GEREKÇE

Dava, Marka hakkına tecavüzden kaynaklı tecavüzün tespiti, önlenmesi ve ticaret unvanının terkini davasıdır.Marka hakkına tecavüz konusu, dava açıldığı tarihte yürürlükte olan 6769 sayılı Kanun'nun 29. Maddesinde düzenlenmiştir.

Bu hüküm gereği: "Aşağıdaki fiiller marka hakkına tecavüz sayılır: a) Marka sahibinin izni olmaksızın, markayı 7 nci maddede belirtilen biçimlerde kullanmak. b) Marka sahibinin izni olmaksızın, markayı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerini kullanmak suretiyle markayı taklit etmek. c) Markayı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerini kullanmak suretiyle markanın taklit edildiğini bildiği veya bilmesi gerektiği hâlde tecavüz yoluyla kullanılan markayı taşıyan ürünleri satmak, dağıtmak, başka bir şekilde ticaret alanına çıkarmak, ithal işlemine tabi tutmak, ihraç etmek,

ticari amaçla elde bulundurmak veya bu ürüne dair sözleşme yapmak için öneride bulunmak. ç) Marka sahibi tarafından lisans yoluyla verilmiş hakları izinsiz genişletmek veya bu hakları üçüncü kişilere devretmek." marka hakkına tecavüz olarak tanımlanmıştır.

Bu açıklamalardan sonra TPMK kayıtlarına göre ----- tescil numaralı ----şekil markasının ve ----- ana unsurlu bir çok markanın davacı adına tescilli olduğu, davacı ...'nin ----- Ticaret Sicil Müdürlüğünde ------ticaret sicil numarasıyla kayıtlı görüldüğü, son tescil tarihinin 30.04.1974 olduğu, davalı ...'nin ----- Ticaret Sicil Müdürlüğünde ------- ticaret sicil numarasıyla kayıtlı görüldüğü, son tescil tarihinin 06.06.2024 olduğu, yine davalıya ait ------- alan adınının ve içeriklerinin kullanıldığı,

davalı şirketin 06.06.2024 tarihinde ------ ŞİRKETİ unvanı ile kurulmuş olup, söz konusu unvanın çekirdek unsuru olan “--------” ibaresinin alan adında ve alan adına bağlı internet sitesi içerisinde kullanıldığı, bu şekilde markasal kullanımın söz konusu olduğu,

davalı tarafın internet sitesinden verilen hizmetlerin kapsamı incelendiğinde, Savunma ve Güvenlik Sistemleri kapsamında, Elektronik Harp Sistemleri (Elektronik savaş ve karşı önlemler için ileri teknolojili çözümler), Radar ve Sınır Güvenlik Sistemleri (Hava ve kara savunması için yüksek hassasiyetli radar sistemleri), Komuta Kontrol ve Haberleşme Sistemleri(Güvenilir ve kesintisiz iletişim çözümleri), Haberleşme Sistemleri kapsamında, Telsiz Sistemleri, Uydu Haberleşme Sistemleri, Ağ Tabanlı Sistemler (İnternet ve veri iletişimi için çözümler), Sivil ve Endüstriyel Çözümler kapsamında,

Endüstriyel Otomasyon Sistemleri (Verimliliği artıran ve maliyetleri düşüren otomasyon çözümleri), Güvenlik ve Gözetim Sistemleri (Tesis güvenliği için entegre gözetim çözümleri), Enerji Yönetim Sistemleri (Enerji tüketimini optimize eden akıllı çözümler), İK Danışmanlık ve Eğitim Hizmetleri kapsamında, Teknik Danışmanlık, Eğitim Programları, Bakım ve Destek Hizmetlerinin bulunduğu, bu hizmetlerin Nice Sınıflandırmasının 9, 37, 38 ve 42. sınıfları kapsamına girdiği; davacı markalarının anılan sınıfları kapsadığı,

Markalar işaretsel olarak karşılaştırıldığında, davacı markası “-----” ile davalı kullanımına konu “----- +şekil” markaları her ne kadar “-------” ibaresini ortak unsur olarak ihtiva etmekte ise de, bu ortak unsurun ülkemizin

bilinen bir dağının adı olup bir bölgeye işaret ettiği; bu bakımdan “------” ibaresinin başka ilave ve eklerle başkaları tarafından tescili ve kullanımı mümkün olduğu; davalı kullanımına konu markada da “------” ibaresine “----” eki eklenmek suretiyle “-----” ibaresi ----- ve ilgili bölgeye işaret etmekte olup, ilave kelime ve şekil unsuru ile kullanıldığı; bu şekilde markaların biçim, düzenleme ve tertip tarzı itibariyle bir bütün olarak farklılaştığı, bu bakımdan davalı kullanımına konu

ibaresini gören tüketicinin davacı markası ile karıştırmasının veya ilişkilendirme kurmasının mümkün olmadığı, yine ------ ibaresin ülkemizin güneyinde bir dağ silsilesi olduğu ve dikkate alındığında bu ibareyi tek başına davacının tekeline almasının mümkün olmayacağı, her ne kadar davacı taraf kendi markasının tanınmış marka olduğunu ve bu sebeple sınıfsal benzerlik olmasa da iltibasın oluşacağını iddia etmiş ise de davacı tarafın tanınmışlığının zirai gübre üretimi ve tarımsal alanda olduğu, davalı tarafın faaliyet alanının bilişim sektöründe olduğu,

bu haliyle davacı tarafın kullanımından farklı olan davalı kullanımının engellenmesinin mümkün olmayacağı (Yargıtay -----. HD'nin 03.10.2019 tarih ve --------kararı) dikkate alındığında davacı tarafın marka hakkına tecavüzün gerçekleşmeyeceği kabul edilmiş ve davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.