İstanbul Anadolu 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi E.2024/85 K.2024/182

T.C. İstanbul Anadolu 1. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/85

KARAR NO : 2024/182

DAVA

Alacak (Fikir Ve Sanat Eseri İle İlgili Sözleşmeden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 05/06/2023

KARAR TARİHİ : 25/06/2024

Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinin yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkili ile davalılar arasında "------" adını kullanarak zikredilen muhitte güzellik merkezi işletmek üzere franchıse haklarını devretme ve sair hususları konu alan 12.10.2021 tarihli 'franchısıng sözleşmesi' imzalandığını, taraflar yazılı akitte yer almamasına rağmen bir defaya mahsus olmak üzere 750.000 TL franchıse bedeli ödenmesi hususunda anlaştıklarını, mezkur anlaşmaya göre müvekkili, davalı ---- hesabına sözleşme tarihi olan 12.10.2021 tarihinde 100.000 TL ve davalı - --- eski eşi ------hesabına 18.10.2021 tarihinde 650.000 TL olmak üzere toplamda 750.000 TL franchısıng bedelini gönderdiğini,

müvekkili, sözleşme tarihinden itibaren 'franchıse alan' sıfatıyla üzerine düşen tüm yükümlülükleri gereğince yerine getirmesine rağmen 'franchıse veren' sıfatındaki davalılar gerek sözleşme öncesi gerek sözleşmeden kaynaklı yükümlülüklerini hiç veya gereği gibi yerine getirmediğini, taraflar arasındaki akdedilen 12.10.2021 tarihli Franchısıng Sözleşmesi'nin müvekkil tarafından haklı nedenle feshini ve davalılar tarafından haksız nedenle feshinin tespitini, davalılara ödenen franchısıng bedelinin iadesini, müvekkilden şubenin mimari tasarım ve inşasına yönelik alınan fahiş bedellerin iadesini,

sözleşmenin haksız nedenle feshi dolayısıyla yoksun kalınan karın tazminini, davalı ---- ve davalı şirketin marka değerini, kalitesini ve müşteri çevresini artırması gerekçeleriyle iktisap edilen kazanımın karşılığı olan uygun denkleştirme bedelinin tazminine karar verilmesini talep etmiştir.

DAVAYA CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; taraflar arasında 12.10.2021 tarihli Franchısıng Sözleşmesi'nin imzalandığını, davalının müvekkile ait tescilli markasına yönelik hukuka aykırı eylemleri sebebiyle dava konusu sözleşmenin ----Noterliğinin 06/04/2023 tarihli ----- yevmiye numaralı ihtarnamesi ile haklı nedenle fesh edildiğini, uyuşmazlığın davalıya ait marka hakkına tecavüz ve davalı tarafından hukuka aykırı kullanılmasından kaynaklandığını ve uyuşmazlığın çözümünde Fikri ve Sınai Haklar Hukuk mahkemesinin görevli olduğunu, husumet, yetki itirazlarının bulunduğunu, aksi halde davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

TARAFLAR ARASINDAKİ UYUŞMAZLIK

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın taraflar arasında düzenlenen 12/10/2021 tarihli franchise sözleşmesinin davacı tarafça haklı nedenle davalı tarafça sözleşmeye aykırı ve haksız olarak fesh edilip edilmediği, sözleşmenin davacı tarafça haklı davalı tarafça haksız fesihinin tespiti halinde davacı tarafın sözleşmenin feshi dolayısı ile uğramış olduğu varsa zararlarının tazminin gerekip gerekmediği, noktasında toplandığı anlaşılmıştır.

UYUŞMAZLIK HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER

Dilekçeler aşaması tamamlanmakla, ön inceleme duruşması sonrası dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile, uyuşmazlık noktaları belirlenerek tahkikat aşamasına geçilip deliller toplanmıştır.

Dosyaya Türk Patent ve Marka Kurumu kayıtları getirtilmiş olup, incelendiğinde; ----- tescil numaralı ŞEKİL markasının 35. Ve 44.sınıflarda 26/01/2022 tarihinde, ----tescil numaralı ŞEKİL markasının 10. 35. Ve 44. Sınıflarda 27/01/2022 tarihinde,-----tescil numaralı ŞEKİL markasının 35.ve 44.sınıflarda 27/01/2022 tarihinde, ----- tescil numaralı ŞEKİL markasının 35.ve 44.sınıflarda 26/09/2022 tarihinde davalı -----ŞİRKETİ adına tescil edildiği anlaşılmıştır.

UYUŞMAZLIK HAKKINDAKİ YASAL DÜZENLEME

GEREKÇE

Dava, Ticaret unvanının TTK'nın 52. Maddesi gereği ticaret unvanının dürüstlüğe aykırı olarak kullanılmasından kaynaklı ticaret unvanının terkini davasıdır.

Davacı taraf, davalılar arasında akdedilen 12.10.2021 tarihli FRANCHISING SÖZLEŞMESİ'nin davacı tarafından nedenle feshi ve davalılar tarafından haksız nedenle feshinin tespiti ve dolayısıyla davalılara ödenen franchısıng bedelinin iadesini, müvekkilden şubenin mimari tasarım ve inşasına yönelik alınan fahiş bedellerin iadesi, sözleşmenin haksız nedenle feshi dolayısıyla yoksun kalınan karın tazmini, davalı ----- ve davalı şirketin marka değerini, kalitesini ve müşteri çevresini artırması gerekçeleriyle iktisap edilen kazanımın karşılığı olan uygun denkleştirme bedelinin tazmini talep ve dava etmiştir.TTK'nın 4. Maddesinde "Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın;

a) Bu Kanunda,

b) Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde,

c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde, d) Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta, e) Borsa, sergi,

panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde, f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır." şeklinde ticari davalar tanımlanmış,

TTK'nun 5/1.maddesine göre; aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir.

Her ne kadar ----Asliye Ticaret Mahkemesi'nce sözleşmenin marka kullanım hakkını da içermesi nedeniyle görevsizlik kararı verilmişse de, taraflar arasında marka kullanımına ilişkin bir ihtilafın bulunmadığı, davalının sözleşme kapsamında üstlendiği edimleri yerine getirmediği, davacıya franchising sözleşmesi kapsamında gerekli bilgi ve birikim aktarımını yapmadığı, gerekli yönlendirmeleri yapmadığı iddiasından kaynaklandığı,

davalı tarafın davacı aleyhine keşide ettiği ihtarnamede de sözleşmenin feshi gerekçesi olarak davacı tarafın franchise alan olarak yetkisi olmamasına karşın iş yerini ve sözleşmeden doğan haklarını üçüncü kişiye devretmek istemesi olduğu, davacı tarafın netice ve talep kısmında taleplerinin de davalılara ödenen franchısıng bedelinin iadesini, müvekkilden şubenin mimari tasarım ve inşasına yönelik alınan fahiş bedellerin iadesini, sözleşmenin haksız nedenle feshi dolayısıyla yoksun kalınan karın tazminini olduğu dikkate alındığında, davanın ticari sözleşmeden kaynaklan bir uyuşmazlık olduğu,

SMK hükümlerinden kaynaklanan bir hakka dayanmadığı, bu yönde bir iddia, talep ve uyuşmazlık bulunmadığı, davacının taleplerinin SMK kapsamında tescilli bir sınai hakka dayalı olmadığı, davanın ---- sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu ile hiç bir ilgisinin bulunmadığı anlaşıldığından, (Yargıtay ----. HD'nin -----.

Sayılı emsal kararı) davanın Asliye Ticaret Mahkemesi'nde görülmesi gerektiği, mahkemelerin görevinin kanunla düzenlendiği, görev konusunun kamu düzenine ilişkin olduğu, yargılamanın her aşamasında re’sen göz önüne alınacağı, Mahkememizin yalnızca Sınai Mülkiyet Kanunu'ndan ve ---- sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'ndan kaynaklanan davalara bakan özel yetkili mahkeme olması nedeniyle, davanın görevsizlik nedeniyle usulden reddine, davaya bakmakla görevli mahkemenin ----.Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğuna karar vermek gerekmiştir.