İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/825 K.2022/707

T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2021/825 Esas

KARAR NO : 2022/707

DAVA

Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ : 28/12/2021

KARAR TARİHİ : 08/11/2022

Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydedilip incelendi

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dilekçesinde özetle.

Olay tarihi olan 04.05.2017 de sürücü ----- sevk ve idaresinde olan -----plaka sayılı aracın seyir halinde iken ------ plaka sayılı araç ile çarpışması neticesinde yaralamalı trafik kazası meydana geldiğini, bu kaza nedeniyle müvekkili yolcu ----- yaralandığını------ plaka sayılı araç sürücüsü -----2918 sayılı K.T.K.‘nın ilgili maddesini ihlal ettiğinden kusurlu olduğunu------ plaka sayılı araç ------ tarafından sigortalandığını, müvekkiline -------. tarafından ödeme yapılmadığını, müvekkilinin söz konusu trafik kazası nedeniyle yaralanması sonucu ------ 30.11.2018 tarihinde Alınan Maluliyet Raporuna göre %13 oranında malul kaldığını,

müvekkilinin haksız olarak mağdur edilmeye devam edildiğini, müvekkilinin bu mağduriyetinin ve zararının ( maluliyetinin ) giderilmesi için sigorta şirketinden ------ kapsamında alacağı olan maluliyet tazminat miktarının bilirkişi marifeti ile hesaplanarak müvekkiline ödenmesi için dava yoluna gitme mecburiyeti hasıl olduğunu,

müvekkilininde oluşan sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik ve bakıcı gideri sebebi ile uğramış olduğu zararın güncel verilere göre hesaplaması yapılarak şimdilik 5.000 TL maddi tazminatın davalıdan alınarak müvekkili davacı------ödenmesini yapacak oldukları harç, yargılama giderinin davalıdan tahsil edilerek tarafımıza verilmesini, davanın kabulüne karar verildikten sonra ise lehlerine vekalet ücretine hükmedilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; derdestlik sebebi ile davanın reddinin gerektiğini, ------- sayılı dosyası derdest olduğunu, davacı tarafa 28/02/2020 tarihinde 27,600.00.-tl tazminat ödemesi yapılmış, müvekkil şirketin sorumluluğu son bulduğunu,dava şartı yokluğu nedeniyle huzurdaki davanın reddi gerektiğini, yürüyen bir ceza davası söz konusu olmadığından,

ceza zamanaşımının uygulanması da söz konusu olmadığını, derdestlik sebebi ile davanın reddi gerektiğini, Anayasa Mahkemesi’nin kararı ile iptal edilen maddelerin işbu uyuşmazlık bakımından dikkate alınmaması gerektiğini, davacı tarafa 28/02/2020 tarihinde 27,600.00.-TL tazminat ödemesi yapılmış, müvekkili şirketin sorumluluğu son bulduğunu, başvuruyu kabul manasında olmamak üzere, kusur oranlarının tespiti için dosyanın------ ihtisas dairesine gönderilmesini, kabul anlamına gelmemek üzere dosyaya sunulan rapor tarih itibariyle yönetmeliğe uygun olmadığını, raporun özürlülük ölçütü,

sınıflandırması ve özürlülere verilecek sağlık kurulu raporları hakkında yönetmelik yürürlükten kaldırıldığı için erişkinler için engellilik değerlendirmesi hakkında yönetmelike uygun olması gerektiğini, bu halde trafik sigortası genel şartları atfı ile maluliyetin tespitine esas alınan 30.3.2013 tarihli ve 28603 sayılı resmî gazete’ de yayımlanan özürlülük ölçütü, sınıflandırması ve özürlülere verilecek sağlık kurulu raporları hakkında yönetmelik yürürlükten kaldırıldığından,

yerine yürürlüğe giren 20 şubat 2019 tarih, 30692 sayılı resmî gazete’de yayımlanan erişkinler için engellilik değerlendirmesi hakkında yönetmelik hükümlerine göre maluliyetin tespiti gerektiğini, açıklanan nedenle, erişkinler için engellilik değerlendirmesi hakkında yönetmelik hükümlerine uygun maluliyet oranını gösterir raporun dosyaya kazandırılması ve söz konusu raporun yönetmeliğie uygun şekilde tanzim edilip edilmediği hakkında hmk m. 266 vd anlamında uzman bilirkişiler tarafından inceleme yapılmasını talep ettikleri, başvuruyu kabul anlamında gelmemek üzere, yeniden bir tazminat hesaplaması yapılması halinde,

bu hesapta asgari ücretin baz alınarak -----teknik faizin kullanılmasını,------yazı yazılarak, öncelikle söz konusu kazanın iş kazası olup olmadığının, davacı tarafa peşin sermaye değerli gelir bağlanıp bağlanmadığının, herhangi bir ödeme yapılıp yapılmadığı hususunun sorulması,

ödeme yapılması durumunda ödenen miktarın tazminat bedelinden düşülmesini, 25.02.2011 tarihinden itibaren geçerli olan mevzuat değişikliği sebebi ile müvekkil şirketın tedavi giderleri ve geçici iş göremezlik tazminatı taleplerine ilişkin sorumluluğu ortadan kalkmıştır.kabul manasında olmamak üzere, davacının araçta hatır yolcusu olması sebebiyle ve kaza sırasında davacının zararın artmasında ya da ortaya çıkmasnda kusuru bulunup bulunmadığı re’sen tespit edilerek,

tespite göre hatır ve müterafik kusur nedeniyle tazminattan indirim yapılması gerekmektedir.davacı sürücünün kasksız olduğu kaza tespit tutanağı ile sabittir. zararın artmasına sebebiyet verilmiştir. işbu hususların zararın oluşmasında etkisi bulunması nedeniyle Yargıtay kararları gereğince hesaplanacak tazminattan müterafik kusurun tenzili gerektiğini, davayı kabul manasında olmamak üzere faizin dava tarihinden itibaren yasal faiz olması gerektiğini beyan ederek, davanın usulden ve esastan reddine, Yargılama masrafları ve vekâlet ücretinin davacı tarafa yüklenmesini talep etmiştir.

DELİLLER

----- soruşturma sayılı dosya sureti, -----evraklar, hasar dosyası ve poliçeler, Trafik Sicil Kayıtları ile tüm dosya kapsamı. DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ ve GEREKÇE: Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkindir. HMK 114. maddesinde dava şartları düzenlendiği, dava şartlarından birinin de aynı davanın, daha önceden açılmış ve hâlen görülmekte olmaması şeklinde derdestlik olduğu,------- Karar sayılı ilamında;

"Dava şartları, mahkemece davanın esası hakkında yargılama yapılabilmesi için gerekli olan koşullardır. Diğer bir anlatımla; dava şartları dava açılabilmesi için değil, mahkemenin davanın esasına girebilmesi için aranan “kamu düzeni” ile ilgili zorunlu koşullardır.

Mahkeme, hem davanın açıldığı günde hem de yargılamanın her aşamasında dava şartlarının tamam olup olmadığını kendiliğinden araştırıp incelemek durumunda olup; bu konuda tarafların talep ve beyanları ile bağlı değildir. Dava şartları dava açılmasından hüküm verilmesine kadar var olmalıdır.

Dava şartlarının davanın açıldığı günde bulunmaması ya da bu şartlardan birinin yargılama aşamasında ortadan kalktığının öğrenilmesi durumunda, mahkemenin davayı dinlenebilir olmadığından reddetmesi gerekir.Dava şartlarından bazıları olumlu (davanın açılması sırasında var olması gerekli); bazıları ise olumsuz (davanın açılması sırasında bulunmaması gereken) şartlar olup, derdestlik olumsuz dava şartları arasında yer alır.

Açılmış ve görülmekte olan bir davanın davacısı, hukukî korunma sürecini başlatmış olduğundan artık onun aynı davayı yeniden bir başka mahkeme önüne getirmesinde hukuken korunmaya değer güncel bir yararı bulunmamaktadır.

Bu nedenle daha önce açılmış ve hâlen görülmekte olan bir davanın, ikinci kez açılması hâlinde, davacının bu ikinci davayı açmasında hukukî yararı olmadığı gerekçesi ile HMK'nın 114. maddesiyle derdestlik dava şartı kabul edilerek maddenin (ı) bendinde “Aynı davanın, daha önceden açılmış ve hâlen görülmekte olmaması” düzenlemesine yer verilmiştir.

HMK'nın 114. maddesinin gerekçesinde derdestlik itirazının hukukî yarar eksikliğinin somut ve özel planda bir düzenleniş biçimi olduğu, onun da temelinde yatan bu düşünceye uygun işlev görmesinin sağlanabilmesi için ilk itiraz olmaktan çıkartılıp, dava şartına ilişkin usulî itiraza dönüştürülmesinde kaçınılmaz bir zorunluluk olduğu belirtilmiştir.

Derdest bir davanın ilk koşulu, tarafları, müddeabihi ve dava sebebi aynı olan bir davanın daha önce açılmış olmasıdır. İkinci koşulu ise daha önce açılmış bulunan davanın hâlen görülmekte olması, kesin hükümle sonuçlanmamış olmasıdır. Bu iki koşulun birlikte bulunması hâlinde derdest bir davanın varlığı kabul edilmelidir. Bir davanın açılması ile şeklî anlamda kesin hükme bağlanması arasında geçen sürede davanın derdest olduğu kabul edilir ------ Davanın derdest olması, taraflar arasında o konuda ortaya çıkan uyuşmazlığın henüz tam olarak çözümlenemediği anlamına gelir.

Derdestlik (görülmekte olan dava), yargılamanın başlaması anından hüküm verilmesine ve bu hükmün de kesinleşmesine kadar geçen süreç, görülmekte olan yargılamayı ifade eder. Başka bir ifadeyle, bir davanın görülmekte olması için, verilen kararın şeklî anlamda da kesinleşmemiş olması gerekir -------

Devam etmekte olan bir icra takibine rağmen yeniden aynı alacak için aynı borçluya karşı icra takibi gerçekleştirilip gerçekleştirilemeyeceğine ilişkin açık bir düzenleme 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nda (İİK) yer almamaktadır. HMK’daki derdestliğe ilişkin düzenlemenin icra takiplerine kıyasen uygulanması gerekir ------şeklinde açıklandığı,

Bu açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde;------Esas sayılı dava dosyasında aynı davanın açıldığı, tarafları, konusu ve sebebinin aynı olduğu ve hâlen görülmekte olduğu görülmekle; Mahkememize açılan davada "aynı davanın, daha önceden açılmış ve hâlen görülmekte olmaması" dava şartının sağlamadığından HMK'nın 114/1-ı ve 115/2 maddeleri uyarınca davanın dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Mahkememize açılan davanın dava şartı yokluğu nedeniyle USULDEN REDDİNE,

2-Alınması gerekli 80,70 TL harçtan peşin yatırılan 59,30 TL harcın düşümü ile geri kalan 21,40 TL harcın davacı taraftan tahsili ile hazineye İRAD KAYDINA ,

3-Yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA ,

4-Davacı tarafça peşin yatırılmış olan gider avansından artan kısmın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,

5-Davalı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan----- davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,

6-1.320,00 TL Arabulucu ücretinin davacıdan tahsiliyle hazineye İRAD KAYDINA,Dair; Gerekçeli mahkeme kararının taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olduğuna dair davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.