İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/302 K.2025/309

T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/302

KARAR NO : 2025/309

DAVA

Tazminat (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç))

DAVA TARİHİ : 26/04/2023

KARAR TARİHİ : 10/04/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Davacı müvekkil şirketin -----Unvanlı----- olarak Seyahat Acenteliği ve Turizm Otelcilik hizmeti yapmakta olan bir şirket olduğunu ve yine aynı ticari işle ile uğraşan davalı şirket, ---- Acentası aracılığı ile kendi müşterileri adına bir tatil organizasyonu için konaklama rezervasyonu yaptığını, Davacı müvekkilin, davalı şirket ile iletişime geçerek davalıdan kendi müşterileri için ----- Otelde 25.07.2022 giriş tarihli,7 gece, 2+1 deniz manzaralı standart oda, toplam fiyat 20.050,00-TL değerinde konaklama organize etmesini talep etmiştir.

Davalı şirket, bu talebi kabul edip rezervasyon için davacıdan toplam konaklama ücretinin bir kısmının (10.050.00-TL) istediğini, davacı müvekkilinin, rezervasyon için talep edilen miktarı 23.05.2022 tarihinde davalı şirketin hesabına gönderdiğini, 23.05.2022 tarihinde davalı şirkete mail aracılığıyla dekont vc misafir bilgileri gönderildiğini.

Bu işlem sonrasında müvekkil şirketin rezervasyon işlemlerinin yapılması için gereken özeni göstererek hatırlatma mesajı olarak 30.05.2022 tarihinde tekrar davalı şirkete mail attığını, Davalı şirketin, rezervasyon için ödeme yapılmasına rağmen davacı müvekkilin müşterileri için davalı aracılığıyla organize ettiği konaklama rezervasyonu işlemini gerçekleştirmediğini.

Davalı şirketin, müvekkil şirketten rezervasyon ücretini aldıktan sonra hiç bir iletişime geçmediğini ve davacı şirketin müşterileri için davalı şirket aracılığı ile yaptırdığı rezervasyon işleminin büyük bir ihmal ve özensizlikle yerine getirilmediğini, Davacı müvekkil şirketin müşterilerinin 25.07.2022 tarihinde, davalı şirket tarafından rezervasyonu yapılan konaklayacakları otel olan ---- oteline gittikleri zaman otelde rezervasyonlarının olmadıklarını öğrendiklerini ve kendilerine ulaştıklarını,

bu mağduriyet sonucu müvekkil şirketin büyük uğraşları ile otel tarafından zor şartlar altında müvekkil tarafından karşılanan 10.050,00 TL değerinde misafirlerin hiç istemediği ama mecbur kalmak zorunda olduğu bir odada sadece 2 gün konaklama imkanı sunulduğunu, Müvekkil şirket müşterilerinin başka bir şehirde mağduriyet yaşamaması ve tatil planlarının ziyan olmaması sebebiyle de çareyi başka bir otelde rezervasyon ayarlamakla bulduğunu.

Müvekkil şirketin, kanundan doğan zorunluluk nedeniyle misafirlere aynı konum ve standartlara sahip başka bir otelde 27.07.2022 giriş tarihli konaklama imkanı sunmak zorunda kaldığını ve bu konaklama masrafları olan 20.900,00TL'nin de müvekkil şirket tarafından ödendiğini, Davalı şirketin sorumluluğunu yerine getirmeyip rezervasyon işlemini gerçek leşti rmemesinden dolayı müşterileri mağduriyete uğrayan müvekkilinin hem maddi hem de manevi zarara uğradığını.

Müvekkilinin kanunun yüklediği sorumluluk çerçevesinde basiretli bir tacir gibi davranarak müşterilerinden iki farklı otelde ayarladığı konaklama için de hiç bir ödeme talep etmeyerek ticari unvanını korumaya çalıştığını. Müvekkilin müşterilerinin aynı zamanda itibarlı ve yüksek mevki sahibi insanlar olduğunu.

Bu nedenle müvekkilinin yaşanılan bu mahcubiyet için bir ücret talep etmesinin şirketin itibarını oldukça sarsacak ve kazanç kaybına neden olacağını, İş bu sebeplerle davalının söz konusu haksız eyleminin müvekkilini maddi zarar uğrattığının açık olduğunu. Her ne kadar müşterilerini memnun etmek için bir ücret talep etmeyip elinden geleni yapsa da bu durumun müvekkilinin manevi olarak da zarar görmesine sebep olduğunu.

Müvekkili şirketin, davalının bu haksız fiili sebebiyle itibarının sarsıldığını ve sağlanan hizmetler açısından müşterilerin şirkete karşı olan güven duygusunu adeta yıktığını, tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde müvekkilin maddi ve manevi olarak zarara uğradığı ve zararın giderilmesi gerektiğini belirterek;

fazlaya dair tüm talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla davalarının Kabulü ile şimdilik 100,00 TL maddi tazminat ile davacı müvekkilin uğramış olduğu manevi zarar nedeniyle 20.000,00 TL manevi tazminatın haksız fiilin gerçekleştiği tarihten itibaren işleyecek olan ticari işlerde uygulanan yasal faizi ile birlikte, yargılama giderleri ve ücret-i vekaletin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmektedir.

RAPOR

Bilirkişi raporunda özetle. "Sayın Mahkemenin talimatları doğrultusunda davacı ve davalı kayıtları dikkate alınarak yaptığım tetkiklerde, takdiri Sayın Mahkeme'ye ait olmak üzere.

Davacı Turizm şirketinin davalı firma ile iletişime geçerek kendi müşterileri için 25.07.2022 tarihinde giriş yapılacak 7 gece 8 günlük 2 büyük artı bir çocuk için standart deniz manzaralı oda talebinde bulunduğu, davalının bu rezervasyon için davacından 20.050,00 TL Talep ettiği, davacı şirketin davaya konu olan otel rezervasyonu için davalı hesabına 23.05.2022 tarihinde 10.050,00 ödeme yapmış olduğu kalan kısmın davalı tarafından 18.07.2022 tarihinde talep edildiği,

( kalan kısım için davalıya ödeme yapılmamıştır ) Davacı turizm şirketinin müşterilerinin 25.07.2022 tarihinde rezervasyon yapılan ----- Otele giriş yaptıklarında otel rezervasyonlarının olmadığı bilgisi dahilin de davalı seyahat acentesinin sorumluluklarını yerine getirmemesi nedeni hizmetinin kusurlu olduğu,

Davacı şirketin açıkta kalan misafirlerinin mağdur olması nedeni ile son dakikada yapmış olduğu otel rezervasyonlarının bedelinin ( ödemeleri dosya üzerinde görülmüştür ) davalı seyahat acentesi tarafından karşılanması gerektiği, Davacı tarafından misafirleri ( ---- ) adına otellere yapılmış olan ödemeler ---- için 496,00 Euro konaklama için ödeme yapılmıştır.

Havale yapıldığı gün ( 25.07.2022 tarihinde ) Havale Kuru : 18,425551 TL 496,00 X 18,425551 — 9.139,07 TL dir. / (2 gece konaklama bedeli ) ----otel 20.900,00 TL konaklama için ödeme yapılmıştır. İki otel için toplam ödenmiş olan tutar : 9.139,07 4 20.900,00 — 30.039,07 TL dir.

Davacının otel rezervasyonu için davalı hesabına 10.050,00 TL göndermesine rağmen hizmet alamaması nedeni ile ödemiş olduğu tutarında iade edilmesi gerektiği, 30.039,07 TL ( otel rezervasyonları için ödenen tutar ) * 10.050,00 TL ( Ödemesi yapılmış hizmet alınamayan tutar ) — 40.089,07 TL nin 25.07.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ( 5.407,08 TL) 45.496, 15 TL nin davalı tarafından davacıya ödenmesi gerektiği, Manevi tazminat talebi ile ilgili görüşün,

yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin hangi taraf tarafından karşılanması gerektiği kararı Sayın Mahkemenin takdirine bırakılmıştır." şeklinde sonuç ve kanaatine varıldığı beyan edilmiştir.

EK RAPOR

Bilirkişi ek raporunda özetle. "Değerlendirme bölümünde açıkça belirtilen nedenlerden dolayı; misafirlerin otelde rezervasyonlarının olmaması durumunun sadece davacı seyahat acentasının sorumluluğunda olduğu ve davalının sorumlu tutulamayacağı bu nedenle de davacının davalıdan yaptığı masraflara karşılık maddi herhangi bir talebi olamayacağı görüş ve kanaatine oy birliği ile varılmıştır.

Ancak dosya muhteviyatında davacının davalıya ilk ödeme olarak gönderdiği 10.050 TL'nin de iadesinin olmadığı gözlemlenmiştir. Bu tutarın da işleyecek yasal faizi ile birlikte iadesinin uygun olacağı düşünülmektedir. Manevi tazminat kararı sadece Yüce Mahkememize ait bir karar olabileceğinden raporumuzda manevi tazminat ile ilgili bir değerlendirmede bulunulmamıştır." şeklinde sonuç ve kanaatine varıldığı beyan edilmiştir.

ISLAH

Davacı vekili tarafından sunulan ıslah dilekçesinde özetle;Açıklanan talep konusuna ilişkin olarak, ıslah taleplerinin mahkeme tarafından kabul edilmesini, dava dilekçesinde belirtilen 100,00 Türk Lirası tutarındaki talebin, bilirkişi raporu doğrultusunda tespit edilen 45.496,15 Türk Lirası olarak ıslah edilmesini,

fazlaya dair tüm talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla haklı ve yerli davalarının kabulü ile 45,496,15 TL maddi tazminatın haksız fiilin gerçekleştiği tarihten itibaren işleyecek olan ticari işlerde uygulanan yasal faizi ile birlikte davacı müvekkilinin uğramış olduğu manevi zarar nedeniyle 20.000,00 TL manevi tazminatın haksız fiilin gerçekleştiği tarihten itibaren işleyecek olan ticari işlerde uygulanan yasal faizi ile birlikte yargılama giderleri ve ücret-i vekaletin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ ve GEREKÇE:

Dava, hizmet sözleşmesinden kaynaklı maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Davacı şirket tarafından müşterileri için davalı şirketten rezervasyon gerçekleştirip gerçekleştirmediği rezervasyon kapsamında ödeme yapılıp yapılmadığı, rezervasyon işleminin davalının özensizliği nedeniyle yerine getirilmemesi durumunun yaşanıp yaşanmadığı, davacının bu nedenle maddi zararının olup oluşmadığı hususlarında ihtilafın doğduğu anlaşılmıştır.

Davacı kendi müşterileri için davalı ile iletişime geçerek ----- Otelde 25.07.2022 giriş tarihli 7 gece 2+1 deniz manzaralı standart oda için 20.050,00 TL değerinde konaklama organize etmesini talep etmiştir. Davalı şirket bu talebi kabul edip davacıdan konaklama ücretinin bir kısmını ödemesini istemiştir. Davacı şirket talep edilen ödemeyi 23.05.2022 tarihinde yapmıştır.

Davacı turizm şirketinin müşterilerinin 25.07.2022 tarihinde rezervasyon yapılan----- giriş yaptıklarında otel rezervasyonlarının olmadığı bilgisi dahilinde davalı seyahat acentesinin sorumluluklarını yerine getirmemesi nedeni hizmetin kusurlu olduğundan bahisle maddi ve manevi tazminat talebinde bulunmuştur.

Davalı yan cevap dilekçesi sunmamıştır. Ancak safahatta sunulan beyan dilekçelerinde davacı şirketin ödemesi gereken konaklama bedelini ödenmemesinden kaynaklı rezervasyonun dava dışı otel tarafından iptal edildiğini savunmuştur.

Davalı tarafın 23.05.2022 tarihinde davacı tarafa göndermiş olduğu e mailde; " Oda toplam fiyatının 20.050,00 TL olduğu 10.050,00 TL 23.05.2022 tarihinde rezervasyon aşamasında geriye kalan 10.000,00 TLlik kısmın 18.07.2022 tarihinde ödemenizi rica ederiz" şeklinde olduğu tespit edilmiştir.Mahkememizce uyuşmazlığın çözümü teknik bilgi gerektirdiğinden bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş, dosya kapsamında 25/01/2024 teslim alınma tarihli bilirkişi raporu, 20/05/2024 havale tarihli ek rapor, 24/09/2024 tarihli heyet bilirkişi raporu, 27/11/2024 tarihli bilirkişi heyet ek raporu dosyaya sunulmuştur.

Alınan 20/05/2024 havale tarihli ek rapor, 24/09/2024 tarihli heyet bilirkişi raporu, 27/11/2024 tarihli bilirkişi heyet ek raporlarında ortak kanaat olarak: "son ödeme tarihinde (18.07.2022 ) davacı tarafın satın almış olduğu odanın ödemesini tamamlamadığı, belirtilmiş olan tarih nedeni ile de davacı tarafında sorumluluğunu yerine getirmediği" yönündedir.

Dosya muhteviyatına sunulan delil niteliğindeki belgeler incelendiğinde davacı ve davalı arasında geçen yazışmalarda, davalı şirketin davacı şirkete mail ile; "25.07 giriş 7 gece 2+1 7 yaş deniz manzaralı standart oda toplam fiyatımız 20.050 TL’dir. 10.050 TL 23.05.2022 rezervasyon aşamasında, geri kalan 10.000 TL’lik kısım 18.07.2022 tarihinde ödemenizi rica ederiz" dediği anlaşılmıştır. Ancak; tarafların da beyanlarında belirttiği gibi geriye kalan ikinci bakiye olan 10.000 TL’nin ödenmediği tespit edilmiştir.

İşbu dava dosyasında davalı acentanın davacı turizm seyahat acentası ile otel arasında aracı konumunda olduğu açıktır. Davalı seyahat acentası otele tüm ödemeyi yapıp rezervasyonu tamamlayabilmek adına; davacı seyahat acentasının ödemesini tamamlamasını beklediği anlaşılmaktadır. Ödeme tamamlanmayınca da; ödemeyi otele aktaramamış ve rezervasyonu tamamlayamadığı sabittir.

Ancak bilirkişi heyetinin çoğunluğunun aksine bu nedenle aracı konumunda olan davalının gerçekleşemeyen rezervasyon hakkında sorumluluğu doğacağı vicdani kanaatine ulaşılmıştır.

Zira tacir konumunda olan davalının ön ödemeyi yapan müşterisi acenteye basiretli tacir gibi davranarak durumdan haberdar etmesi gerektiği, davacının belirlenen süre içerisinde yatırmadığı ikinci ödeme nedeniyle iptaline sebebiyet verdiği rezarvasyonda kusuru mevcut ise de davalı yanca da kusurun oluşmasında etken olduğu, müşterilerin otele gittiği ana kadar davacıya rezervasyon iptaline yönelik her hangi bir hatırlatmada bulunmadığı, zararın meydana gelmesine ve artmasına sebebiyet verdiği,

tarafların tacir sıfatına sahip olması nedeniyle basiretli tacir gibi davranmada ihmallerinin bulunduğu anlaşılmakla bilirkişinin 20/05/2024 havale tarihli ek raporundaki kusur oranlarına (%50-%50) iştirak edilerek sonuca gidilmesi vicdani kanaatine ulaşılarak aşağıdaki şeklide hüküm kurulmuştur.

Manevi tazminat talebi yönünden yapılan değerlendirmede;

Manevi zarar mal varlığında bir azalmayı değil, kişilik haklarına vaki tecavüz nedeniyle bir kimsenin duyduğu cismani ve manevi acı ve ızdırabı, elemi ve böylece yaşama zevkinde bir azalmayı ifade eder. 6098 sayılı TBK’nın 58. maddesine göre, kişilik hakkının zedelenmesinden zarar gören kişi, uğradığı manevi zarara karşılık olarak manevi tazminat adı altında bir miktar paranın ödenmesini isteyebilir. Aynı yasanın 114/2. maddesinde ise, haksız fiil sorumluluğuna ilişkin hükümlerin kıyasen sözleşmeye aykırılık hallerine de uygulanacağı belirtilmiştir. Buna göre, sözleşmeye aykırı bir davranış sebebiyle kişilik hakları zarar gören kişinin manevi tazminat talep etme hakkı mevcuttur.

Manevi tazminat talebi açısından ise tüm dosya kapsamı belgelerin birlikte değerlendirilmesi neticesinde turizm ve seyahat acentesi olarak görev yaptığı bildirilen davacı şirket açısından rezervasyonun davalının da kusuru (% 50) neticesinde iptal olması ve bu şekilde otel kullanıcısı müşterilere yönelik zor durumda kalınmasının davacı şirketin tüzel kişiliği açısından preztij kaybı niteliğinde olduğu ve bu nedenle davacının dava konusu konaklama rezarvasyonun iptali ve devamındaki müşteri memnuniyeti için gerçekleştirmiş olduğu eylemler nedeni ile manevi tazminat talep etme koşullarının doğduğu düşünülmüştür.Zira benzer konuya ilişkin olmak

üzere ---- Bölge Adliye Mahkemesi ---.

Hukuk Dairesi'nin ---- esas ve ----- karar sayılı ilamında; " Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 22/01/2016 tarih ve ---- Esas, ------ Karar sayılı ilamında belirtildiği üzere; ''Tüzel kişilerin manevi tazminat talep edip edemeyeceği tartışmalı olmakla birlikte hukuk düzeninin tüzel kişileri hukuk sujesi olarak tanıdığına ve onlara ad, şeref ve itibar gibi kişisel varlıklar bahşedilmiş olduğuna göre, kişisel varlıklara yapılan saldırı nedeniyle elem ve ızdırap duymayacaklarından söz edilerek tüzel kişilerin manevî tazminat adı ile bir paranın ödetilmesi davası açamayacaklarını kabul etmek yasa koyucunun amacına aykırı düşecektir.

Gerek Medenî Kanun ve gerekse Borçlar Kanunu yalnız gerçek kişilerin değil, aynı zamanda tüzel kişilerin de kişisel haklarını korumaktadır.

Günümüzde doktrin ve Yargıtay tarafından yaygın olarak benimsenen görüş, gerçek kişilere özgü olanlar dışında kalan kişilik haklarında tüzel kişilerin de manevi zarara uğrayabileceğini ve bu nedenle manevi tazminat talebinde bulunabileceğini kabul etmektedir.'' şeklindedir.Dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına;

incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, göre denetime elverişli bilirkişi raporu doğrultusunda maddi tazminat talebinin kısmen kabulüne verilmiş olmasına, olayın niteliğine göre manevi tazminatın belirlenmesine göre davacı vekilinin ve davalı vekilinin tüm istinaf itirazları yerinde görülmediğinden 6100 sayılı HMK'nın 353/1,b.1 maddesi uyarınca istinaf başvurularının esastan reddine karar vermek gerekmiştir." şeklindeki açıklamaları ile yerel mahkemenin tüzel kişilik lehine verdiği manevi tazminat davasını onadığı görülmüştür.

Tüm dosya kapsamı belgelerin birlikte değerlendirilmesi neticesinde manevi tazminat istemi yönünden davanın kısmen kabulüyle; 10.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işletilecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiliyle davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin yerinde görülmediğinden reddine karar verme gereği doğmuştur.