İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/464 K.2024/486

T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/464

KARAR NO : 2024/486

DAVA

İtirazın İptali (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 06/09/2022

KARAR TARİHİ : 17/09/2024

Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydedilip incelendi

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili kooperatifin genel kurulda aldığı karar uyarınca inşaat yapım işini götürü bedel olarak ihale ettiğini, bütün sürecin Kamu İhale mevzuatına göre yürütüldüğünü, ihalede çeşitli usulsüzlükler olduğundan bu konuda ----- CBS'ye suç duyurusunda bulunulmuş olmakla beraber ihale neticesinde 04/08/2020 tarihinde ----Şirketi ile anahtar teslim götürü bedel sözleşmesi imzalandığını, davalı ortağın ayrıca ----- Şirketi'nin imzaya yetkili şirket müdürü olduğunu, davalının ortak sıfatını haiz olması dolayısıyla genel kurullara katıldığını,

şirket yetkilisi olarak genel kurulda ortaklara inşaatla ilgili bilgilendirmelerde bulunduğunu, davalının ortaklıktan doğan borçlarını ödemediğini, bu durumun diğer kooperatif ortaklarını etkilediğini, kooperatife ödeme yapmadıklarını, davalının yetkilisi olduğu şirketin yaptığı imalatların yapılan tespitte deprem yönetmeliğine aykırı olduğunun tespit edildiğini, bu durumun işleri dahada zora soktuğunu, üyelerin ödeme yapma konusundaki iradelerini etkilediğini, davalı ortağın ortaklıktan kaynaklanan borçlarını ödemediğini, bunun üzerine ----.

İcra Dairesinin ----- Esas sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını, davalının haksız olarak icra takibine itiraz ettiğini belirterek öncelikle İİK m.257 vd. uyarınca davalının taşınır, taşınmaz, banka alacakları, vb. her türlü hak ve alacağının ihtiyaten haczine, davalı borçlunun itirazının iptaline ve alacağın faiziyle ödenmesine, takibin devamına, icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; yetkili mahkemenin ----- Ticaret Mahkemesi olduğunu, sözleşmenin davacının iddia ettiği gibi götürü bedel usulu bir sözleşme olmadığını, davacının Hakediş borçlarını ödemediğini, bu arada, davacı Kooperatifin de maliki olduğu parselini de ilgilendiren şekilde, Belediyenin imar uygulamasının iptal edilmesine ilişkin İdare Mahkemesinde açılan iptal davasında, müvekkilin de üyeliği bulunan kooperatifin inşaatı hakkında yürütmenin durdurulmasına karar verildiğini, İdare Mahkemesi tarafından verilen yürütmeyi durdurma kararı üzerine,

Belediye tarafından düzenlenen --- Tutanağı ile inşaatın 22.02.2022 tarihinde tatil edildiğini, müvekkilinin aidat ödemediği konusundaki iddianın yersiz olduğunu, her ne kadar başka üyelerin de aidat ödemediğini iddia edilse de, diğer üyeler hakkında icra takibi başlatıldığı konusunda somut bir bilgi verilmediğini, davacı kooperatifin vadesi gelen borçların gününde ödemediğini, yetkililerin görevlerini kötüye kullandıklarını,

müvekkilinin aylık olarak kooperatif ödemelerini ----- Bankasından kredi kullanarak ödemekteyken 12 Şubat 2022 Tarihli genel kurul toplantısında alınan karar ile kooperatif tarafından Müvekkilinden 90.000 TL ve 30.000 TL ara ödeme istendiğini, banka hesaplarında ciddi tutarda kaynağı bulunan davacının günü geçen borçlarını dahi ödemezken inşaata devam edilememesi gerçeği karşısında husumet içerisinde bulunduğu müvekkili gibi sadece birkaç üye hakkında takip başlatılması olayının eşitlik ilkesine aykırı olduğunu belirterek davanın reddi ile kötüniyet tazminatının davacıdan tahsilini istemiştir.

DELİLLER

----- İcra Dairesinin ----- esas sayılı icra takip dosya sureti, ------Sulh Hukuk Mahkemesinin -----sayılı dosya sureti, ---- İdare Mahkemesinin ----- Esas sayılı dosya sureti, ----Sulh Hukuk Mahkemesinin---- sayılı dosyası ile tüm dosya kapsamı.Mahkememizden verilen 23/02/2023 tarih ve ----- Esas ----- sayılı kararı ----- Bölge Adliye Mahkemesi ---- Hukuk Dairesi'nin 01/06/2023 tarih ve ---- Esas ----- Karar sayılı kararı ile mahkememize iade edilmiş olup, dava mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılıp incelendi:07.07.2023 tarihli ara karar ile dosyanın Nitelikli Hesaplama Uzmanı,

Bir Mali Müşavir ve Bir İnşaat Mühendisinden oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilerek bilirkişi raporu alınması yönünde ara karar kurulmuş ve 29.12.2023 tarihli bilirkişi raporu mahkememize teslim edilmiştir.

Nitelikli Hesap Uzmanı ----, Mali Müşair Bilirkişi ---- ve İnyaat Mühendisi ---- Tarafından hazırlanan heyet raporunda özetle. Davacı----- KOOPERATİFİ’nin ticari defterlerin açılış ve kapanış tasdikleri tespit edilmek suretiyle 6102 sayılı TTK 83,84,85 md. ve HMK 222. maddesi uyarınca davacı kooperatif lehine delil teşkil edecek vasıfta olduğunun anlaşıldığı,

Davalı ...’nın, davacı ---- KOOPERATİFİ’nin 17.08.2020 tarih ve --- no.lu yönetim kurulu kararına istinaden devir almak yoluyla ----- no.lu üye olduğu ticari defter kayıtlarından tespit edildiği,----- KOOPERATİFİ’nin ilgili yıllar genel kurul kararlarına göre belirlenen üye aidatlarının 2018, 2020, 2021 ve 2022 yılları ticari defterlerine doğru miktarda işlendiği ve dava konusu 183.408,78.-TL asıl alacağa ulaşıldığı, ticari defter kayıtları üzerinde -----Ortaklardan Alacaklar/... kodlu cari hesabının icra takip tarihi itibarıyla toplam 333.408,78 TL aidat yükümlülüğü bulunduğu,

bunun 150.000,00 TL’sının üye tarafından ödendiği kalan 183.408,78.-TL aidatın ise davalı üye ... tarafından ödenMEdiği ve kooperatife borcu olduğu, kooperatifin ...’ya gönderdiği ---- İcra Dairesi’nin ----- Esas sayılı Dosyası kapsamında 06.07.2022 tarihli İlamsız Ödeme Emri’nde 183.408,73 TL Asıl Alacak, aylık %1,5 (Yıllık %18) oranından 14.225,88 TL İşlemiş Faizden oluşan toplamın 197.634,61.-TL. olduğu ve kooperatifin ticari defter kayıtlarıyla uyumlu olduğu,

Davalı üye ...’nın üyeler arasında eşitlik ilkesine aykırı olarak sadece kendisine icra takibi yapıldığı beyanını destekleyici yeterli ve kesin bir bir kanaate ulaşamadığımızı, Kooperatifler Kanunu 23. maddesi uygulamasına göre hak ve vecibelerde eşitlik ilkesi gereği davalı üye ...’nın ana sözleşmenin 21.maddesi aidat ödemeleri uygulaması kapsamında genel kurul kararları ve ticari defter kayıtlarına bağlı şekilde belirlenen aidat borcu ve faiz hesaplama ve takip işlemlerinin, kooperatifin emsal başka ortaklarına da eşit şekilde uygulanmış olduğu,

Teknik bilirkişi değerlendirmesine göre ---- Kooperatifi’ne ait konut yapıları 15 Bloktan ibaret olup, Bloklar Zemin Kat + 4 Normal Kat + Çatı Katı + 1,2 veya 3 bodrum kattan olmak üzere en az 7 en fazla 9 kattan oluştuğu, yapılan gözlemler ve incelenen belgeler sonucunda, dava konusu taşınmaz ruhsat ve eklerine aykırı olarak yapıldığı 22.02 2022 tarihinde ----- belediyesi tarafından inşaatın durdurulup yapı ruhsatının iptal edildiği, Dosya kapsamında yapılan incelemede davalının da içinde bulunduğu şirket tarafından yapılan inşaatın fen ve sanat kurallarına aykırı olarak yapıldığı,

blokların bir çoğunda da döşemelerde sehim olduğu (çökme, eğilme, sarkma olduğu) tespit edilmiş ve inşaatın durdurulmuş olduğu, Netice olarak, davacı kooperatifin ticari defter ve kayıtlarına göre davacı yanın icra takibine dayanak teşkil ettiği genel kurul tutanaklarına istinaden, davacı kooperatifin davalı ... takip tarihi itibarıyla ortaklık aidat alacağı olarak 183.408,73 TL asıl alacak, aylık %1,5 (Yıllık %18) oranından 14.225,88 TL takip öncesi işlemiş faiz olmak üzere toplam 197.634,61 TL alacaklı olduğu,

Davacının icra inkar tazminatı, davalının kötü niyet tazminatı ve diğer taleplerinin tümüyle Mahkemenin takdirinde olduğu şeklinde tespitte bulundukları görülmüştür.

DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ ve GEREKÇE: Dava, kooperatif alacağından kaynaklı alacağın tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptaline ilişkindir. İtirazın iptali davası İcra İflas Kanunun 67. Maddesinde düzenlenmiştir. İcra dosyası celp edilmiş, borçlunun ödeme emrine süresi içerisinde itiraz ederek takibi durdurduğu tespit edilmiştir.

Yargıtay ----.Hukuk Dairesi'ni -----.Hukuk Dairesi'nin ---- Esas ve ----- Karar sayılı ilamında "Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu’nun 12.11.2021 tarihli ---Esas ------ Karar sayılı içtihadı birleştirme kararı gereğince özetle; kooperatifler/yapı kooperatifleri 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu kapsamında tacir sayılırlar.

Türk Ticaret Kanununun 8’inci maddesinin birinci fıkrasında, tarafların ticari işlerde faiz oranını serbestçe belirleyebileceği hükme bağlanmıştır. Türk Borçlar Kanunu'nun 88’inci maddesinin ikinci fıkrası ile 120’nci maddesinin ikinci fıkrası sadece adi işler bakımından emredicilik arz eder, anılan madde hükümleri ticari işler bakımından uygulanamaz.

Kooperatifler 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu kapsamında tacir sayıldığından (------ ve taraflardan biri için ticari iş niteliğinde olan sözleşmeler diğer taraf içinde ticari iş sayılacağından (TTK.m.19) mahkemece kooperatif genel kurullarında kararlaştırılan faiz oranı dikkate alınarak karar verilmesi gerekir.

(TTK.m.8/1) Bu durumda mahkemece, genel kurullarda, gecikme halinde uygulanacak faiz oranı ile ilgili karar alınmış ise, genel kurulda kararlaştırılan faiz oranlarının daha sonraki yıllarda değiştirilmediği ya da iptal edilmediği sürece genel kurula katılan tüm üyeleri bağladığı gözetilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken," şeklinde belirtildiği,----- Bölge Adliye Mahkemesi'nin -----.Hukuk Dairesi'nin ---- Esas ve ----- Karar sayılı ilamında "6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 88. maddesinin, "Faiz ödeme borcunda uygulanacak yıllık faiz oranı,

sözleşmede kararlaştırılmamışsa faiz borcunun doğduğu tarihte yürürlükte olan mevzuat hükümlerine göre belirlenir. Sözleşme ile kararlaştırılacak yıllık faiz oranı, birinci fıkra uyarınca belirlenen yıllık faiz oranının yüzde elli fazlasını aşamaz." hükmünü içermesinin yanı sıra, temerrüt faizine ilişkin 120. maddesinde de aynen.

"Uygulanacak yıllık temerrüt faizi oranı, sözleşmede kararlaştırılmamışsa, faiz borcunun doğduğu tarihte yürürlükte olan mevzuat hükümlerine göre belirlenir. Sözleşme ile kararlaştırılacak yıllık temerrüt faizi oranı, birinci fıkra uyarınca belirlenen yıllık faiz oranının yüzde yüz fazlasını aşamaz.

Akdî faiz oranı kararlaştırılmakla birlikte sözleşmede temerrüt faizi kararlaştırılmamışsa ve yıllık akdî faiz oranı da birinci fıkrada belirtilen faiz oranından fazla ise, temerrüt faizi oranı hakkında akdî faiz oranı geçerli olur." düzenlemesine yer verilmiştir. Bakanlar Kurulu, 19.12.2005 tarih ---- sayılı karar ile kanuni faiz oranını 01.01.2006 tarihinden geçerli olmak üzere yıllık % 9 olarak belirlemiştir.

Halen kanuni faiz oranı yıllık % 9'dur.Somut davada, alacağa uygulanacak gecikme faizi aylık % 3 (yıllık % 36) oran üzerinden belirlenmişse de, yukarıda belirtilen hükümler gereği davacı kooperatif ancak yasal faizin iki katını ( yıllık % 18 ) geçmemek üzere gecikme faizi talep edebilecektir.

Buna göre mahkemece 1.468,62 TL gecikme faizine ve takip tarihinden itibaren asıl alacağa aylık % 1,5 (yıllık % 18) faiz uygulanmasına karar verilmesi gerekirken, fazla gecikme faizine hükmedilmesi doğru görülmemiştir." şeklinde açıklandığı,Bilirkişi heyet raporunda ve dosya kapsamı değerlendirildiğinde; davacının kooperatifin defter ve kayıtları üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi neticesinde 6102 sayılı TTK 83,84,85 md. ve HMK 222. maddesi uyarınca davacı kooperatif lehine delil teşkil edecek vasıfta olduğu,

davalının takip tarihi itibariyle genel kurul kararında alınan karar gereği 183.408,73 TL asıl alacak ve 14.225,88 TL faiz olmak üzere toplamda 197.634,61TL alacağı olduğunun tespit edildiği, davalı taraf eşit işlem ilkesine aykırılık bulunduğu iddia edilmiş ise de bilirkişiler tarafından yapılan inceleme ve irdelemede davacı kooperatifin emsal ortaklara eşit şekilde uygulama yaptığının tespit edildiği ve genel kurul kararları iptal edilmediği sürece bağlayıcı nitelikte olduğundan belirlenen aidat giderleri davalının ödemekle yükümlü olduğu,

davacının davalıdan takip tarihi itibariyle asıl alacak ve işlemiş faiz olmak üzere toplamda 197.634,61 TL alacağı olduğu kanaati ve sonucuna varılarak, genel kurulda gecikme halinde uygulanacak faiz oranı ile ilgili karar alındığı ve kooperatif genel kurullarında kararlaştırılan aylık 1,5 faiz oranı dikkate alınarak , raporun denetime elverişli olduğu göz önüne alınarak davanın kabulüne karar verilmiştir.Somut olayda alacağın likit olup olmadığının değerlendirilmesinde;

kooperatifin tahsilini talep ettiği alacak miktarının genel kurul kararları dahilinde kararlaştırıldığından likit nitelikte olduğundan davacı lehine icra inkar tazminatına hükmedilmiştir.Davalı vekilinin bekletici mesele talebinin değerlendirilmesinde, huzurdaki itirazın iptali davasına konu aidat borcunun karara bağlandığı Genel Kurul Kararları bakımından iptal davası bulunmadığı ve belirtilen dava dosyasının 2023 tarihli Genel Kurul Kararının iptali talebine ilişkin olduğundan bekletici mesele yapılmasında yarar görülmemiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın KABULÜNE; davalı tarafından ---- İcra Dairesinin --- sayılı icra takip dosyasına yapmış olduğu itirazın 183.408,73 TL asıl alacak ve 14.225,88 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 197.634,61 TL üzerinden iptali ile takibin bu miktar üzerinden DEVAMINA,

2-Asıl alacak üzerinden hesaplanan %20 oranındaki 36.681,746 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,

3-Davalı yanın kötüniyet tazminatı talebinin REDDİNE,

4-Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 13.500,42 TL harçtan, peşin yatırılan 2.386,94 TL harcın düşümü ile geri kalan 11.113,48 TL harcın davalıdan alınarak hazineye İRAD KAYDINA,

5-Davacı tarafından yapılan 2386,94 TL harç, 80,70 TL başvuru harcı, 12.000,00 TL bilirkişi ücreti ve 743,50 TL posta gideri olmak üzere toplam 15.211,14 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

6-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca 31.621,44 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

6-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,

7-1.560,00 TL Arabulucu ücretinin davacıdan tahsiliyle hazineye İRAD KAYDINA,

Dair; Gerekçeli mahkeme kararının taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olduğuna dair davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.