İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/836 K.2024/744

T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/836

KARAR NO : 2024/744

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 26/11/2023

KARAR TARİHİ : 14/11/2024

Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydedilip incelendi

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dilekçesinde özetle. 11.07.2023 tarihinde ----- ait ve ----- sevk ve idaresindeki ---- plakalı aracın, müvekkile ait -----plakalı yabancı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir.

Müvekkil aracı ile ---- ili, ---- ilçesinde çıkmaz sokak olan ----- sokakta durmakta iken, davalı şirket nezdinde sigortalı aracın sürücüsü, yine aynı yerde park yerinden geri manevra yaparak müvekkile ait---- plakalı aracın sağ arka kısımlarından çarparak zarar vermiştir.

Taraflarca tanzim edilen kaza tespit tutanağına, taraf beyanlarına ve olay yeri fotoğraflarına göre, sigortalı ----- plakalı araç sürücüsü, Karayolları Trafik Kanunu’nun ilgili maddelerini ihlal ederek maddi hasar oluşmasına sebebiyet verdiğini, 11.07.2023 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası ile ilgili olmak üzere.

Fazlaya ilişkin her türlü talep ve dava hakkımız saklı kalmak kaydıyla belirsiz alacak olarak, şimdilik 30,00 Euro hasar ve 10,00 Euro değer kaybı, 10,00 Euro Kullanım kaybı olmak üzere toplamda 50,00 Euro tazminatın, fiili ödeme tarihindeki ---- Bankası Euro Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirası olarak tahsili ile ekspertiz rapor ücretinin yargılama giderlerinden sayılmasını talep etmiştir.

CEVAP

Davalı ---- vekili cevap dilekçesinde özetle; huzurdaki davanın belirsiz alacak talebi olarak açılmasında hiçbir hukuki yarar bulunmamaktadır. bu nedenle davanın usulden reddini, davacının talepleri her türlü dayanaktan yoksun muğlak ve fahiş miktarda olduğunu, kötü niyetli bir biçimde ikame edilmiş davanın reddini, müvekkil şirket sadece gerçek zarardan sorumludurhasar onarım hususundaki dava talepleri haksızdır. kabul anlamına gelmemek üzere yapılan hesaplamanın kdv hariç olarak yapılması gerekmektedir.davacının taleplerinin genel şartlar kapsamı dahininde değerlendirilmesi gerekmektedir. Davacının değer kaybı talebinde bulunan aracın önceki kazasının bulunup bulunmadığının tespiti gerekmektedir.

4-eksper ücreti talepleri yönünden:

art niyetli ekspertiz masrafının ödenmesi talebinin reddi gerekmektedir.kaldı ki eksper ücreti yönünden müvekkil şirkete başvuru olmadığından eksper ücreti yönünden başvuru yokluğu nedeniyle eksper ücreti talebinin reddi gerekmektedir.1.huzurdaki davanın dava şartı yokluğu nedeni ile usulden reddine,haksız ve mesnetsiz davanın esastan reddine,.aracın tamir edilip edilmediğinin ve aracın yurt dışında kayıtlı olduğu sigorta şirketi tarafından davacıya herhangi bir ödeme yapılıp yapılmadığının araştırılmasına ,kusur yönünden bilirkişi incelemesi yapılmasına, hesaplamanın genel şartlar kapsamında yapılmasına, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ---- cevap dilekçesinde özetle; davanın belirsiz alacak davası olarak açılaması hukuka uygun değildir. zarar gören tarafından dava açmadan önce ilgili sigorta şirketine söz konusu zarara ilişkin başvuru yapılması gerekmektedir. açılan dava haksız ve hukuka aykırı talepler içerdiğinden davanın reddine karar verilmesini talep etmemizde zaruret hasıl olduğunu, davanın öncelikle usulden reddine, mahkemenizin aksi kanaatte olması halinde ise öncelikle usule ilişkin eksikliklerin tamamlanması akabinde davanın esası hakkında tahkikata geçilmesine,

davacının suiniyetli iddialarıyla ikame ettiği işbu davasının ve taleplerinin bütünüyle esastan reddine, mahkemeniz aksi kanaatte ise sorumlu sigorta şirketinin sorumluluğu kapsamında zararın tazminine, kazanın oluş şekli ve maddi vakıalar dikkate alınarak doğru ve isabetli bir değerlendirme yapabilecek nitelikte uzman bilirkişi kurulundan her iki araç sürücüsünün kusurlarının tespiti için dosyanın uzman bilirkişiye tevdine,yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

---- gelen hasar dosyası ve poliçe, trafik tescil ve ruhsat bilgileri, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.13.02.2024 tarihli ara karar ile dosyanın kusur ve hasar konusunda uzman bilirkişisine tevdi edilerek bilirkişi raporu alınması yönünde ara karar kurulmuş ve 01.04.2024 tarihli bilirkişi raporu mahkememize teslim edilmiştir.

Bilirkişi raporunda özetle.

Dava konusu olayın Karayolları Trafik Kanunu Kapsamında maddi hasarlı trafik kazası olduğu, meydana gelen olayda kaçınılmazlık faktörünün etkisinin olmadığı, önlenebilir bir kaza niteliğinde olduğu, Dava konusu kaza ile hasar arasında kısmi uyum bulunduğu, Söz konusu araçta Türkiye'de onarımı mümkün Türkiye şartlarında basit işçilikler ile giderilebilecek hasar meydana gelmiş olduğunu, Söz konusu aracın ---- onarılması durumunda onarım bedelinin KDV ve işçilik dahil ise kaza tarihi itibariyle EUR 28.7861 TL — 2.089,24 EUR X 28.7861 TL -60.141.07 TL olduğu,

( fatura ibraz edilmemiştir.) Ülkeler arasındaki onarım mali Türkiye'den daha yüksek olmasından kaynaklanmaktadır.

Dosya muhteviyatında yapılan incelemede söz konusu kaza ile hasar durumunun uyumlu olduğu, 'da işçilik ücreti ile KDV oranının Söz konusu kazalı aracın onarımının yetkili servis ve tamir atölyelerinin iş yükü ile doğru Orantılı olmakla birlikte yaklaşık 5 (beş) iş günü süreceği ( Malzeme temin süresi dahil edilmiştir.) Dava konusu araçtaki hasarlı parçaların daha önce hasar görmemiş olması durumunda Yargıtay'ın istikrar bulmuş olan kararları ile Anayasa Mahkemesinin 09.10.2020 tarihli iptal kararı doğrultusunda aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, olay tarihindeki yaşı, davacı tarafın iddiaları,

davalının savunmaları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek aracın küza öncesi husarsız. ikinci ci piyasa rayiç değeri ile kaza meydana zararının belirlenmesi, kararına göre kaza tarihi itibariyle € REEL PİYASADA ; ” Dava konusu aracın kazadan önceki yurtdışı almanya 2. El piyasa rayiç değerinin 1.813.518,00 TL ( 63.000,00 EUR) civarında olacağı, kazadan sonraki onarılmış hali ile piyasa rayiç değerinin (modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, olay tarihindeki yaşı, vb. cikenler baz alınmıştır.) yaklaşık 1.797.685,70 TL(62.450,00 EUR) civarında olacağı,

bu kapsamda Değer Kaybının 63.000,00 EUR — 62.450,00 EUR - 550,00 EUR (28.7861 TL) 15.832,30 TL civarında olacağı, Nihai takdirin Sn. Mahkemede olduğunu.

Söz konusu aracın onarımda olduğu süre içerisinde kullanılamamış olması nedeni ile Araçtan Yoksun Kalma/Kazanç Kaybı/ Kullanım Kaybı oluşacağı, Söz konusu aracın günlük olarak 5 iş (beş) günü onarımda olduğu süre için amortisman payının 1.007,51 TL (35,00 EUR) X 5 - 5.037,55 TL ( 175, 00 EUR) olacağı, Bu kapsamda ikame olarak kullanılacak aracın yakıtının davacı tarafından doldurulacağı dikkate alındığında hesaplaması yapılmış olan amartişman payının Yargıtay içtihatları gereği tenzili ile davacının 10.794,75 TL( 375, 00 EUR ) 5.037,55 TL( 175, 00 EUR) — 5.757,20 TL (200,00EUR) araçtan mahrum kalma tazminat alacağının bulunduğu,

Dava konusu aracın yurtdışı kayıtlı olduğu için Tramer Kayıtlarına ulaşılamadığı ve bu kapsamda geçmiş hasar sorgulamasının yapılamadığı (Menfi) Dava konusu aracın Tramer Kayıtlarına ulaşılamadığı için geçmiş hasar sorgulamasının yapılamamıştır. Bu nedenle aracın geçmiş hasar kaydının ibra edilmesi ve dava konusu kazada meydana gelen hasarlı parçaların daha öncede hasarlanmış olmaları durumunda değer kaybı oluşmayacaktır.

Dava konusu kaza kapsamında;---- plaka sayılı araç sürücüsü ---- nin % 100 kusur oranı ile asli ve tam kusurlu olduğu, “Dava konusu kaza kapsamında aracın maliki ve işleteni yönünden KTK Madde 85 kapsamında müşterek ve müteselsil sorumluluk açısından değerlendirmenin Sn.

Mahkemenin nihai taktirlerine maruz olduğu, Dava konusu kazanın park halinde bulunan----- plaka sayılı araca hatalı geri manevra onucu ----- plaka sayılı araç sürücüsünün dikkatsiz ve tedbirsiz davranması nedeni ile meydana gelmiş olduğundan---- plaka sayılı araç sürücüsü / maliki ----- Kusursuz Olduğu,

Dosya muhteviyatına sunulmuş olan uzman görüşünün dosya muhteviyatındaki eksper raporunun hemen hemen bire bir aynı olması vb. ve hasarlı parçalar , fotoğraflar ile fiyatlandırma yapılan parçalar arasında #yumsuzluk olduğu kanaati oluştuğundan katılmanın mümkün olmadığını, ---- Ekspertiz ücretinin 250.00 EUR (1 EUR 28.7861 TL) civarında olduğu şeklinde tespitte bulunduğu görülmüştür.

DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ ve GEREKÇE:

Dava, trafik kazasından kaynaklı maddi tazminat istemlerine ilişkindir. Kural olarak haksız fiilden kaynaklanan tazminat davalarında gerçek zarar ilkesi geçerlidir. Zarar gören ancak haksız fiil sebebiyle uğradığı gerçek zararını haksız fiil sorumlularından isteyebilir.Zarar bir eksilmeyi ifade eder. Haksız fiilin borç doğurmasının sebebi doğan zararı giderme yükümlülüğünden kaynaklanır.

Haksız fiil faili bu fiili ile yaratmış olduğu eksilmeyi gidermek, zarar gören kişiyi fiilden önceki durumuna getirme borcu altına girmiştir. Haksız fiil failinin borcu doğan bu zararı tazmin etmeye dayanır. Buna göre haksız fiilden doğan tazminat borcunun üst sınırını doğan zarar oluşturur. -----) Zarar belirlenirken, uğranılan gerçek zararın dışına taşılamaz. Zarar görenin zararla ilgisi saptanamayan giderleri zarar kapsamının dışında tutulmalıdır.

Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder. Araçta meydana gelen hasar bedeli gibi bu hasardan kaynaklanan değer kaybı zararı da ZMSS teminatı kapsamındadır.

Türk Borçlar Kanunu'nun 49.maddesi vd, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1, 85/1ile ilgili madde düzenlemeleri gözetildiğinde; davalı sigorta şirketinin sigortalısına ait aracın trafik sigortacısı olup ZMSS poliçesi gereği ve diğer davalı ----- sürücü olarak, davacının aracında meydana gelen hasara ilişkin gerçek zarar miktarı ile sınırlı sorumludur.

---- BAM -----.Hukuk Dairesi'nin ---- Esas ve ----- Karar sayılı ilamında "Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, kararın dayandığı delillerle usul ve yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle davacıya sigortalı aracın yabancı plakalı olduğu,

davacının sigortalısı tarafından kaza sonrası ikamet edilen ---- dönülmesi nedeniyle, araç hasarının ikamet edilen yabancı ülke koşullarına göre ve bu ülkede hazırlanan ekspertiz raporundaki pert çalışması da gözetilerek düzenlendiği anlaşılan dosya oluşa uygun denetlenebilir gerekçeler içeren, 27/11/2017 günlü bilirkişi raporunun,

aracın Türkiye'de tamir ettirilmesi zorunluluğu bulunmaması nedeniyle hükme esas alınmasında usul ve yasaya aykırı bir yön tespit edilemediğine," şeklinde açıklandığı,---BAM -----Hukuk Dairesi'nin ----Esas ve -----Karar sayılı ilamında " ----- ikamet eden ve geçici olarak getirdiği aracı Türkiye'de trafik kazası sonucunda hasara uğrayan davacının, aracının onarımını Türkiye'de yapması konusunda zorlanamayacağının kabulü gerekir.

Araç maliki, aracını Türkiye'de veya ikamet ettiği ülkede tamir ettirmek konusunda seçimlik hakka sahiptir." şeklinde açıklanmıştır.

Somut olayda.

11/07/2023 tarihinde ----geri manevra ile çıkmaya çalışan davalı sürücü -----' nın sevk ve idaresindeki ----- plaka sayılı aracın gerisinde bulunan davacı sürücü ---- sevk ve idaresindeki ---- Tescilli ---- plaka sayılı aracı fark edemeyerek arka sağ kısmından çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazısının meydana geldiği, davalı araç sürücüsünün kusurunun kazanın meydana gelmesinde dikkatsizlik ve tedbirsizlik sonucu gerekli dikkat ve özen yükümlülüğünü yerine getirmeyerek hatalı geri manevra ile yapmak suretiyle %100 olduğu, davacı sürücünün kazanın meydana gelmesinde kusurunun bulunmadığı,

bilirkişi raporunda meydana gelen trafik kazası sonucu yabancı ülke koşullarına göre davacının aracında meydana hasarın 2.089,24 Euro olduğu, kaza öncesi hasarsız haldeki değeri ile kaza meydana geldikten sonraki değer kaybının 550,00 Euro olduğu, aracın makul tamir süresinin 5 iş günü ve makul tamir süresine ilişkin ikame araç bedelinin 200,00 Euro olduğunun bildirildiği, davacı vekili tarafından bilirkişi raporunda tespit edilen miktarlar üzerinden bedel artırım dilekçesinin sunulduğu, davalı sigorta şirketinin poliçe limitinin 100.000,00 TL olduğu, davalı sigorta şirketi tarafından 30/11/2023 tarihinde 6.700,00 TL ödeme yapıldığı,

yapılan ödemenin mahsup edilmesi gerektiği, ödeme tarihi itibariyle efektig satış kuru üzerinden hesaplama yapıldığında 6.700,00 TL/ 31,6195 Euro= 211,89 Euro yapmakta olduğu, hasar tazminatı 2.089,24 Euro'dan ödenen 211,89 Euro mahsup edildiğide bakiye hasarın 1.877,35 Euro olduğu, trafik kazası sonucu davacı aracına zarar verilmiş olduğundan davalı sigorta şirketinin ve davalı sürücünü davacının bu kaza nedeniyle oluşan gerçek zararını poliçe teminatı ile sınırlı olmak üzere gidermekle yükümlü olduğu sonuç ve kanaatine varılarak, davanın hasar tazminatı bakımından kısmen kabulüne;

değer kaybı ve ikame araç bakımından davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. Davacı yanca her ne kadar 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faiz talep edilmiş ise de dava konusu trafik kazası olup haksız fiil sorumluluğuna göre karar verildiğinden yasal faize hükmedilmiştir.Davacı yanca eksper giderine ilişkin fatura ibraz ettiği görülmüştür.

Ekspertiz gideri yargılama giderlerinden olup yargılama giderlerine eklenerek davanın kabul ve red oranına göre karar verilmesi gerekir.( Yargıtay ---- HD'nın 21.10.2019 tarih ve -----Yine davacı tarafça ------ yazılan ekspertiz masrafının karar tarihindeki döviz kuru üzerinden TL karşılığının yargılama giderine eklenerek davanın kabul-red oranına göre taraflar arasında paylaştırılması gerekir.(Yargıtay ----. HD'nın05.03.2015 tarih ve ----- 22.12.2014 tarih ve -----

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davacının hasar tazminatı talebinin KISMEN KABULÜ ile 1.877,35 EURO tazminatın davalı ----- bakımından kaza tarihi 11/07/2023 tarihinden, davalı sigorta şirketi bakımından temerrüt tarihi 30/11/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,

2-Davacının değer kaybı tazminatı talebini KABULÜ ile 550,00 EURO tazminatın davalı ----- bakımından kaza tarihi 11/07/2023 tarihinden, davalı sigorta şirketi bakımından temerrüt tarihi 30/11/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,

3-Davacının araç mahrumiyet tazminatı talebini KABULÜ ile 200,00 EURO tazminatın davalı----- bakımından kaza tarihi 11/07/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

4-Harçlar yasası uyarınca davanın kabul edilen 2.627,35 ERUO (*31,54=82.866,61) TL lik kısım yönünden alınması gereken 5.660,61 TL harçtan peşin alınan 269,85 TL peşin harç ile ıslah harcı olarak alınan 1.812,72 TL'nin mahsubu ile bakiye 3.578,04 TL karar harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiliyle hazineye İRAD KAYDINA, ( Davalı ----- bakımından 3.147,15 TL (2.427,35 Euro bakımından) ile sınırlı olmak kaydıyla)

5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan A.A.Ü.T.'ye göre alınması gereken 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,

6-Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden reddedilen miktar üzerinden hesaplanan A.A.Ü.T.'ye göre alınması gereken 6.683,01 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara VERİLMESİNE,

7-Davacı tarafından yapılan toplam 4.000,00 TL bilirkişi ücreti, 269,85 TL peşin harç, 269,85 TL başvuru harcı, 1.812,72 TL ıslah harcı, 363,50 TL posta gideri ve 9.137,50 TL (36,55 *250) olmak üzere toplam 15.853,42 TL yargılama giderind kabul-red oranına göre belirlenen 14.669,17 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınıp davacıya VERİLMESİNE, geri kalan bakiyenin davacı üzerinde BIRAKILMASINA, kalan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine, davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer OLMADIĞINA, (Davalı ---- bakımından 14.580,40 TL ile sınırlı olmak kaydıyla)

8-Kabul red oranına göre belirlenen 2.869,45 TL Arabulucu ücretinin davalı sigorta şirketinden tahsiliyle hazineye İRAD KAYDINA, Yine Kabul red oranına göre belirlenen 250,55 TL Arabulucu ücretinin davacıdan tahsiliyle hazineye İRAD KAYDINA,Dair, değer kaybı, araç mahrumiyet bedeli ve reddedilen hasar tazminatı bakımından KESİN olmak üzere, kabul edilen hasar tazminatı bakımından gerekçeli mahkeme kararının taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olduğuna dair tarafların yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.