İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/141 K.2024/877

T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/141

KARAR NO : 2024/877

DAVA

İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 26/02/2024

KARAR TARİHİ : 19/12/2024

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; Fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile, davalarının kabulü ile müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine, müvekkilce ---- İcra Müdürlüğünün ---- Esas sayılı dosyasına 6500 Euro 09.06.2023 tarihindeki karşılığı olarak ödenen ana paranın ve ana paraya bağlı olarak ödenen tüm alacak kalemlerinin 09.06.2023 tarihinden itibaren işleyecek bankalara uygulanan en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte istirdatına, yargılama giderleri ile ücret-i vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; Davanın hak düşürücü süre zamanaşımı süresi yönünden ve esastan reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

RAPOR

Bilirkişi raporunda özetle;"---- İcra Müdürlüğünün ----- Esas sayılı icra dosyasına konu 19.09.2020 tarihli Ödeme Emri'nin iptaline göre, 09.06.2023 tarihi itibariyle davacı ---- davalı ----- istirdatını talep edebileceği toplam alacak miktarı 218.225,42 TL. Olduğu. Taleple bağlı kalınarak, 09.06.2023 tarihi itibariyle 6.500 Eur'nun TL. karşılığı 25.3156 = 164.551,40 TL. olduğu durumuna göre, davacının davalı yandan talep edebileceği alacak tutarı 6.500 Euro ( 164.551,40 TL) + 53.674,02 TL. olmak üzeri toplam 218.225,42 TL. Olduğu." şeklinde sonuç ve kanaatine varıldığı beyan edilmiştir.

DELİLLER ve GEREKÇE:

Dava; istirdat davasıdır.

Davacı vekili dava dilekçesinde --- İcra Dairesinin ---- esas sayılı dosyasına yapılan ödemenin istirdatını talep ettiği anlaşılmıştır.

Davalı vekili cevap dilekçesinde, davacının borçlu olduğu parayı ödemesinden kaynaklı söz konusu davanın haksız olarak açıldığını beyan ederek davanın reddini savunmuştur.

Taraflar Arasındaki Uyuşmazlığın; davalının davacı haksız olarak tahsil ettiği beyan edilen bedele yönelik olduğu, davalının davacı tahsil ettiği bedelin haklı olup olmadığı, davacının davalıya ödemek zorunda kaldığı bedelin yabancı para birimi üzerinden geri tahsil hakkının bulunup bulunmadığı, davacı haklı ise talep edeceği miktarın saptanması noktalarında olduğu anlaşılmıştır.

Davalı sigorta şirketi tarafından davacı ----- aleyhine----- İcra Müdürlüğünün----- Esas sayılı dosyası ile yabancı para cinsinden fiili ödeme günündeki karşılığı talepli icra takibi başlatıldığı, davacı ---- tarafından süresi içerisinde ödeme emrine itiraz edilmesi üzerine ----Asliye Ticaret Mahkemesinin ---- Esas sayılı dosyası ile itirazın iptali davası açıldığı, ----- karar numarası ile takibin kaldığı yerden devamına karar verildiği, takibin kaldığı yerden devamı ile davacı ---- aleyhine hüküm kurulduğu,

davalı sigorta şirketi tarafından ----- Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından verilen ilamı dayanak göstererek aynı icra dosyası üzerinden takip başlatarak alacağını talep ettiği, davalı sigorta şirketinin talebi doğrultusunda alacağın 4 ödeme ile toplamda 241.121,23 TL üzerinden tahsil edildiği, devamında ise 07.03.2023 tarihinde ise davaya konu alacağı oluşturan ---- İcra Müdürlüğünün ----- Esas sayılı ödeme emrine karşı yapılan itirazın neticesinde takibin iptali için dava açılmış -----.

İcra Hukuk Mahkemesinin 01/11/2023 tarih, ---- esas, ----- karar sayılı kararı ile kaldırılarak takibin iptaline karar verildiği, bu nedenle ----- Asliye Ticaret Mahkemesinin --- Esas ve ---- karar sayılı yerel mahkeme kararını denetleyen ---- Bölge Adliye Mahkemesi ----.

Hukuk Dairesi'nin ---- esas ve ----- karar sayılı ilamı ile ----Asliye Ticaret Mahkemesinin ---- Esas ve ----- karar sayılı kararını kaldırarak davanın konusuz kalması nedeniyle esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği anlaşılmıştır.

Yukarıda safahatları özetlenen icra takip dosyası, yerel mahkeme kararı, istinaf mahkemesi kararı, icra hukuk mahkemesi kararı hep bir arada değerlendirildiğinde davacının söz konusu ödemenin dayanağı ilamın olmadığı, davacı aleyhine açılan takibin icra hukuk mahkemesince iptal edildiği, istinaf mahkemesince----- Asliye Ticaret Mahkemesinin ---- Esas ve ----- karar sayılı yerel mahkeme kararını usul bakımından incelediği, takibin iptal edilmesi ve icra tehdidi altında ödeme nedeniyle esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına ilişkin karar verildiği,

yerel mahkeme tarafından davacı ----- hakkında verilen kararın esas bakımından haklı olduğuna ilişkin her hangi bir tespite yer verilmediği, bu haliyle davalı vekilinin safahatta "davacının borçlu olduğu parayı ödemiş olmasından kaynaklı ileri sürülen savunmaların" yerinde olup olmadığının incelenmesi gerektiği, zira İ.İ.K'nunun 72. maddesi uyarınca açılan menfi tespit ve istirdat davaları genel hükümlere tabi olduğu, davalı sigorta şirketinin davacı ----- aleyhine başlatılan icra takibinin iptal edildiği,

bu haliyle yapılan ödemenin temelini teşkil eden icra takibinin ortadan kalktığı, fakat sonuç olarak davacı ----- talep edilen bedelin tahsil edildiği anlaşılmıştır.

Bu cümleden olmak üzere davacı ----- vekili tahsil edilen bedelin iadesini talep etmekte, davalı sigorta vekili ise "davacının borçlu olduğu parayı ödemiş olmasından kaynaklı" ödenen bedelin iade edilmemesi gerektiğini savunmaktadır. Açılan iş bu dava istirdat davasıdır.

Mahkememizce genel hükümler çerçevesinde iddia ve savunmalar değerlendirilmesi gerekmektedir. --- Asliye Ticaret Mahkemesinin --- Esas ve --- karar sayılı dosyasına ATK raporunda kazaya ve zararın oluşmasına sebebiyet verilen olayda davalıya ait araç sürücüsünün % 100 kusurlu olduğu tespit edilmiştir.

Diğer yandan ----- Asliye Ticaret Mahkemesinin ---- Esas ve ---- karar sayılı dosyasında ---- vekilinin uzun süreli araç kiralama sözleşmesinden kaynaklı pasif dava ehliyetinin bulunmadığına ilişkin savunmaların mezkur mahkeme tarafından yerinde olmadığına ilişkin gerekçelerinin yerinde olduğu, zira mezkur dava dosyasında mevcut kira sözleşmesinin 15/09/2019-31/12/2019 tarihlerine ilişkin olduğu,

bu nedenle davacı ---- söz konusu kazada sorumluluğunun ortadan kalkmış kabul edilemeyeceği, tüm bu hususlar hep bir arada değerlendirildiğinde istirdat davasının mahiyeti icabı işin esasına gidilerek maddi hukuk hakkında karar vermek bağlamında tarafların delil olarak mahkememize sunduğu ---- Asliye Ticaret Mahkemesinin ----- Esas ve ----- karar sayılı dosyasına kazandırılan ATK raporu muvacehesinde davacıdan talep edilen bedelin usul ve yasaya uygun bir talep olduğu,

davacı hakkında başlatılan takibin iptal edilmesinin hakkın özüne zeval vermeyeceği, davacının yapmış olduğu ödemenin yerinde olup olmadığının iş bu dava dosyasında da muhakeme edilmesi gerektiği, dosyaya sunulan bilgi, belge ve deliller kapsamında yapılan ödemenin yerinde olduğu, hal böyle olunca açılan istirdat davasının yerinde olmadığı vicdani kanaati ile davacının davasının reddine karar vermek gerekmiştir.