İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/302 K.2024/883

T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/302

KARAR NO : 2024/883

DAVA

İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)

DAVA TARİHİ : 30/04/2024

KARAR TARİHİ : 26/12/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Dava dışı ----- müvekkili sigortacı şirket nezdinde Yurtiçi Taşıyıcı Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, alacaklı/dava dışı sigortalı ---- davalı-borçlu ---- - firmasından olan alacağının tahsil edilmemesi nedeniyle davalı-borçlu ----- Lojistik aleyhine 40.379,92 TL bedel üzerinden icra takibi başlatıldığını, yapılan hasar ihbarını müteakip dava konusu edilen emtiaların hasarlanması/zayi olması ilgili olarak gerekli tüm incelemeler ve araştırmaların yapıldığını,

inceleme ve araştırma sonucu tanzim edilen ekspertiz raporuna istinaden müvekkili tarafından poliçe teminatı kapsamında bulunan hasar bedeli olarak dava dışı sigortalı firmaya 2.680,98-EURO tazminat ödemesi yapıldığını ve bu ödeme karşılığı dava dışı sigortalı firmadan temlik iradesini içerir ibranamenin alındığını, poliçesinin geçerli olduğu bir dönemde meydana gelen hasar ile ilgili poliçe teminatı kapsamında alacaklı/dava dışı sigortalı ------ tazminat ödemesi yapıldıktan sonra hukuken sigortalı yerine geçtiğini ve dava/takip hakkı tazmin ettiği bedel nispetinde sigortacıya intikal ettiğini,

ödeme dekontu ile TTK hükümleri gereği halefiyet şartları, temlik iradesini içerir ibraname ile de Borçlar Kanunu hükümleri gereği alacağın temliki şartlarının oluştuğunu, taşıma sırasında meydana gelen ve sorumlu borçlu taşıyıcıdan tahsil edilemeyen zararın müvekkili----- tarafından alacaklı/dava dışı sigortalı ------ ödendiğini ve takip konusu alacağın temlik alındığını ve davacı müvekkili sigorta şirketinin alacaklı konumuna geçtiğini, dava dışı sigortalı tarafından davalı-borçlu aleyhine başlatılan icra takibine itiraz edilmesi nedeniyle yapılan arabuluculuk sürecinde anlaşma sağlanamadığını.

Dava dışı----firmasının mevcut emtialarının taşınması amacıyla----- arası nakliye işlemleri (dava dışı) sigortalı ---- tarafından üstenildiğini dava dışı ----ile dava dışı sigortalı --- --- arasında alt taşıma sözleşmesi akdedildiğini, davalı-borçlu ------tarafından da dava dışı sigortalı---- alt taşıma faturası kesildiğini, toplam 17.876 adet içecek emtiasının ----- plakalı araca yüklendiğini meydana gelen trafik kazası sonucu emtiaların hasarlandığı/zayi olduğunu, dava dışı ----firmasına ait depoya gönderilen emtiların kalite kontrol ekipleri tarafından ürünlerin tamamının zayi olduğu ve kullanılmaz durumda olduğunun tespit edildiğini,

söz konusu emtia hasarı/zayiatı nedeniyle dava dışı ---- firması tarafından dava dışı sigortalı ------ 07.12.2022 tarihli ------ nolu ve 54.803,13 TL bedelli hasar yansıtma faturasının kesildiğini, dava dışı sigortalı ----- firması tarafından da davalı-borçlu --- -- 16.12.2022 tarihli ------ nolu ve 54.803,13 TL bedelli iade/yansıtma faturasınınkesildiğini, dava dışı sigortalı ----- davalı-borçlu ------firmasından olan alacağının tahsil edilmemesi nedeniyle davalı-borçlu --- aleyhine 40.379,92 TL bedel üzerinden icra takibi başlatıldığınıc icra takibinden sonra da sigorta sürecinin başlatıldığını,

müvekkiline hasar ihbarının yapılmasını müteakip dava konusu edilen emtiaların hasarlanması/zayi olması ilgili olarak gerekli incelemeler ve araştırmala neticesinde ekspertiz raporunun tanzim edildiğini,

ekspertiz raporuna göre yansıtma faturasında iskonto bedellerinin bulunması nedeniyle tazminat hesaplamasında iskontonun düşülmüş tutarı olan 53.446,31 TL dikkate alınarak 07.12.2022 yansıtma faturası tarihli döviz kuru ile (1 euro 19.5366 TL) çevrilerek hasar miktarının "2.715,92 Euro" olarak belirlendiğini ve 2.715,92 Euro'dan 54,71-Euro muafiyet bedelinin tenzil edilerek dava dışı sigortalı----- 2.680,98 Euro tazminat ödemesinin yapıldığını ve bu ödeme karşılığı dava dışı sigortalı firmadan temlik iradesini içerir ibraname belgesinin alındığını,

davalı-borçlunun takip dosyasına yaptığı tüm itirazlarının haksız ve kötü niyetli olduğunun anlaşılacağını belirterek takip çıkışı 40.379,92 TL olan icra dosyası ile ilgili olarak davacı müvekkili şirket tarafından dava dışı sigortalı firmaya ödenen 2.680,98 EURO tazminat bedeline ilişkin bu kısım dışında kalan miktara ilişkin olarak itirazı kabul ettikleri veya feragat ettiğkleri anlamına gelmemek ve fazlaya ilişkin her türlü dava ve talep haklarının saklı kalması kaydı ile davalı-borçlunun----İcra Müdürlüğü'nün ----- Sayılı icra takip dosyasına yapmış olduğu haksız ve kötüniyetli tüm itirazlarının iptali ile takibin icra takibindeki takip

talebinde belirtilen şartlarda devamına karar verilmesini, davalı-borçlunun %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatı ödemesine karar verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

RAPOR

Bilirkişi raporunda özetle;"Sayın Mahkemenizin 11.07.2024 tarihli 1. celsesinin 3. numaralı kararında, taraflara ait tüm defter ve kayıtlar ile tüm evrakların 21.08.2024 günü saat 10:30'da mahkeme duruşma salonunda hazır edilmesi istenen inceleme günü ve saatinde davalı -----. hazır bulunmamış, defterlerini dosyaya ibraz etmediği, dava dosyasında ticari defter ve kayıtlarının bulunduğu yer ile inceleme sırasında muhatap alınacak yetkili kişi bildiriminde de bulunmadığı.

Kayıtlarını ibraz etmeyen tarafın defter ibrazından kaçınmış sayılacakları karşı tarafın delillerini kabul etmiş sayılacakları ve haklarında 28.07.2020 tarihli ---- Gazetede yayımlanan 7251 sayılı kanunun 23. Maddesi ile değişik 6100 sayılı HMK'nın 222. Maddesinin 3. Fıkrası uyarınca ticari defterlerin sunulmaması halinde sunan tarafın kayıtlarına delil olarak dayanılacağı hususundaki takdirin Sayın Mahkemeye ait olduğu.

Dava dışı----- incelenen defterlerinin, TTK. md. 85 ve HMK 222. madde uyarınca sahibi lehine delil olarak kullanılma niteliğinde bulunduğu;----- İcra Dairesi'nin 13.04.2023 tarihli "İlamsız Takiplerde Ödeme Emri"nde alacaklın dava dışı----- borçlunun ise davalı----- ve asıl alacağın 40.379,92 TL olduğu.

Dava dışı -----meydana gelen trafik kazası sonucu emtia hasarı/zayiatı nedeniyle dava dışı ---- firması tarafından dava dışı sigortalı ------ kesilen 54.803,13 TL bedelli hasar yansıtma faturasının dava dışı sigortalı - ---- firması tarafından da davalı ----- 11.12.2022 tarihli ----- nolu, "Kaza yapan araca istinaden iade" açıklamalı 54.803,13 TL bedelli iade/yansıtma faturasının kesildiği, davalı ----- tarafından söz konusu bu faturaya iade faturası kesildiği,

dava dışı sigortalı ---- tarafından---- numaralı faturalarla davalı -----yeniden fatura kesildiği davalı ----- tarafından da söz konusu bu faturalara yeniden iade faturalarının kesildiği, dava dışı ----- 13.04.2023 takip tarihinde davalı ------40.379,92 TL alacaklı olduğu, 54.803,13 TL bedelli yansıtma - iade faturalaşma sürecinin takip tarihindenden sonra da devam ettiği 31.12.2023 tarihinde davalı -----dava dışı----- 14.423,21 TL alacaklı olduğu.

Dava dışı (alacağı temlik eden) ----- açık hesap ilişkisine konu ettiği e-faturaları GİB e-fatura platformu üzerinden elektronik otamda davalı şirkete usulune uygun tebliğ ettiği, davalı ----- defterlerini ibraz etmediğinden söz konusu faturaları ticari defterlerine işleyip işlemediğinin tespit edilemediği ancak dava dışı ----- incelenen kayıtlarından söz konusu faturalara iade faturası düzenlediği anlaşıldığından söz faturaların davalı kayıtlarında yer aldığının anlaşıldığı, dava dışı (alacağı temlik eden) ----açık hesap ilişkisine konu ettiği faturalara davalı -----8 günlük yasal süresi içerisinde iade faturaları düzenlediği.

Davalı ------21.08.2024 günü saat 10:30'da Sayın Mahkemenizde yapılan bilirkişi incelemesinde hazır bulunmadığı, Sayın Mahkemenize delil, belge ve defterlerini ibraz etmediği, ticari defter ve kayıtlarının bulunduğu yer ile inceleme sırasında muhatap alınacak yetkili kişi bildiriminde de bulunmadığından davalı-----kanuni defterleri ve kayıtları incelenemediğinden bu konuda bir görüşün bildirilemeyeceği.

Davalı---- ait-----plaka sayılı çekici sürücüsü dava dışı ---- kazanın oluşumunda %100 (Yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, 05/12/2022 tarihinde meydana gelen kazaya ait trafik kazası tespit tutanağındaki tespitlerin, dava konusu -----plaka sayılı çekici ve çekiciye takılı ------ römorkun devrilme sonucu meydana gelen hasar ile uyumlu olduğu ve hasarın durumunun kazanın oluş şekline alınan darbelere uygun olduğu.

Dava konusu kaza sonucu römorka yüklü emtiada meydana gelen hasar tutarının Eksper tarafından da tespit edildiği gibi, 2.680,98 Euro olabileceği, hesaplanan tutarın serbest piyasa koşullarında kabul edilebilir makul fiyat aralığında, günün rayicine, hasarın şekline niteliğine uygun olduğu, emtianın (Su-meyve suyu) niteliği dikkate alındığında sovtaj değerinin olmadığı,

Temlik Bakımından: Bu husustaki hukuki durumun nihai taktir ve değerlendirmesi Sayın Mahkemeye ait olmak üzere 05.01.2024 tarihli Tazminat İbranamesi başlıklı belge kapsamında, -----İcra Dairesi -----Esas sayılı icra dosyasından 13.04.2023 tarihinde başlatılan icra takibinde, 40.379,92 TL. alacağın ------ temlik edildiği (icra temlik harcı ödenmek kaydı ile) durumuna göre değerlendirme yapıldığı, İtirazın İptali Bakımından: Alacaklı -----alacağını 05.01.2024 tarihli ibra ve temlik sözleşme kapsamında davaya konu alacağı temlik alan) tarafından, borçlu-----aleyhine olarak-----.

İcra Dairesi ----- Esas sayılı icra dosyasından 13.04.2023 tarihinde başlatılan icra takibinde, dosya borçlusu tarafından yapılan borca itirazın iptali ile 40.379,92 TL. asıl alacak üzerinden icra takibinin devamı gerektiği," şeklinde sonuç ve kanaatine varıldığı beyan edilmiştir.

DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ ve GEREKÇE: Dava, hukuki niteliği itibariyle davacı sigorta şirketinin dava dışı sigortalısına yaptığı ödemenin davalıdan rücuan tahsili istemine ilişkindir. Getirtilen-----. İcra Müdürlüğünün ---- sayılı takip dosyasında davacı sigorta şirketinin sigortalısı tarafından davalı hakkında başlatılan takipte davalıya ödeme emrinin tebliği ile süresinde takibe itiraz edildiği, mahkememizde açılan davanın süresinde olduğu görülmüştür.

Dosyada toplanan deliller uyarınca davacının davalıdan halefiyet ilkeleri kapsamında rücuan talepte bulunup bulunamayacağı, zararın davacı sigorta poliçesi kapsamında kalıp kalmadığı, hasarın hangi aşamada meydana geldiği, buna göre davalının sorumluluğunun tespiti ve hasarın miktarının belirlenmesi bakımından dosya konu uzmanı bilirkişi heyetine tevdii edilmiş, 13/11/2024 tarihli bilirkişi heyeti raporu alınmıştır.

Bilirkişi raporunda dava konusu olayın meydana geliş şekli değerlendirilerek ve davacı sigorta şirketince düzenlenen yurt içi taşıma mali mesuliyet sigorta poliçesi hükümleri de incelenmek suretiyle kazaya sebebiyet veren unsur veya unsurların dosya içeriğindeki bilgi, belge, fotoğraf ve delil niteliği taşıyabilecek bulgulara göre davalı----Şirketine ait -----plaka sayılı çekici sürücüsü dava dışı ---- kazanın oluşumunda % 100 oranında kusurlu olduğu, kazanın tek taraflı trafik kazası olduğu belirtilmiştir.

Taraflara tebliğ edilen bilirkişi raporuna karşı tarafların itirazda bulunmadığı anlaşılmıştır. Alınan bilirkişi raporu, dosya kapsamına uygun gerekçeli ve denetlenebilir nitelikte olduğundan mahkememizce hükme esas alınmış, trafik kazasında meydana gelen hasarın davalı---- ...

Şirketine ait----- plaka sayılı çekici sürücüsü dava dışı ---- kaynaklandığı, emtiada meydana gelen hasar tutarının 2.680,98 euro olabileceği, hesaplanan tutarın serbest piyasa koşullarında kabul edilebilir makul fiyat aralığında, günün rayicine, hasarın şekline niteliğine uygun olduğu, emtianın (su-meyve suyu) niteliği dikkate alındığında sovtaj değerinin olmadığı, --- ve ---- Bankası’na ait 13.04.2023 işlem tarihli banka dekontuna göre ---- tarafından ---- açıklamalı olarak 13.04.2023 tarihinde -----hesabına (2.680,98 Euro x 19,5366 Euro kuru =) 53.446,31 TL ödeme gerçekleştirildiği,

icra takibinde ve davada 40.379,92 TL talepte bulunulduğu, 05.01.2024 tarihli Tazminat İbranamesine göre.

Sigortalı/Tazminatı alan dava dışı ---- ödediği hasar tutarı 2.680,98 Euro’yu tamamen aldıklarını, -----bu hasardan dolayı kayıtsız şartsız kesin olarak ibra eylediklerini, mevzu bahis hasardan mesul olanlara karşı rücu haklarını kayıtsız ve şartsız ------ devir ettiklerinin anlaşıldığı, mahkememizce 11.07.2024 tarihli 1. celsesinin ---. numaralı kararında, taraflara ait tüm defter ve kayıtlar ile tüm evrakların 21.08.2024 günü saat 10:30'da mahkeme duruşma salonunda hazır edilmesi istenilmiş olmasına rağmen inceleme günü ve saatinde davalı ----hazır bulunmamış, defterlerini dosyaya ibraz etmediği,

dava dosyasında ticari defter ve kayıtlarının bulunduğu yer ile inceleme sırasında muhatap alınacak yetkili kişi bildiriminde de bulunmadığı, bu haliyle kayıtlarını ibraz etmeyen tarafın defter ibrazından kaçınmış sayılacağı hususları hep bir arada değerlendirildiğinde davacı tarafça alacağını halefiyet ilkeleri kapsamında ıspatlaması nedeniyle davacı sigorta şirketinin dava dışı sigortalısına ödemiş olduğu tazminatın rücu şartları oluştuğu vicdani kanaati ile davacının itirazın iptali davasının kabulüne karar verilmiştir.Davacının alacağının likid olmadığı kanaati ile icra inkar tazminatına hükmedilmemiştir.

Zira ---- Bölge Adliye Mahkemesi ----- Hukuk Dairesi -----esas ve ----- karar sayılı ilamında benzer konuya ilişkin; " İcra İflas Kanunu’nun 67. maddesinin 2. fıkrası hükmüne göre, icra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için, borçlunun takip sırasında ödeme emrine itiraz etmesi ve alacaklının, alacağını mahkemede dava ederek, haklı çıkması yasal koşullardandır. İcra inkar tazminatı, aleyhinde yapılan icra takibine itiraz eden borçluya karşı konulmuş bir yaptırımdır.

Öte yandan, alacağın likit ve belli olması gerekir.

Genel bir kavram olarak, “likid (ligiude) alacak”; “tutarı belli (muayyen), bilinebilir, hesaplanabilir alacaktır” Likit bir alacaktan söz edilebilmesi için; ya, alacağın gerçek miktarının belli ve sabit olması ya da borçlusu tarafından belirlenebilmesi için bütün unsurların bilinmesi veya bilinmesinin gerekmekte olması; böylece, borçlunun borç tutarını tahkik ve tayin etmesinin mümkün bulunması; başka bir ifadeyle, borçlunun yalnız başına ne kadar borçlu olduğunu tespit edebilecek durumda olması gerekir.

Bu koşullar yoksa, likit bir alacaktan söz edilemez.

Somut olayda; davaya konu uyuşmazlıkta tarafların kusurunun belirlenmesi gerektirdiğinden alacağın likit olmadığı, bu nedenle davacı kurumun istinafının yerinde olmadığı, aracında davalı sigorta şirketi tarafından sigortalı olduğundan davalınında istinafı da yerinde görülmemekle istinaf istemlerinin reddine karar verilmesi gerektiği gerektiği sonuç ve kanaatine varılmakla aşağıdaki hüküm kurulmuştur." şeklinde karar verildiği görülmüştür. Sonuç olarak davaya konu uyuşmazlıkta kazaya ilişkin kusurun belirlenmesi gerektirdiğinden alacağın likit olmadığı değerlendirilerek icra inkar tazminat talebi reddedilmiştir.