İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/559 K.2023/706

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO: 2021/559

KARAR NO: 2023/706

DAVA: İTİRAZIN İPTALİ (HİZMET SÖZLEŞMESİNDEN KAYNAKLANAN)

DAVA TARİHİ : 09/09/2021

KARAR TARİHİ : 03/11/2023

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;

Davacı şirket, 3996 sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun çerçevesinde, ----- ile ----yapım ve işletmesi ile görevli olduğunu, işletme hakkı ve görevi davacı şirkette bulunan tünelden yapılan geçişler 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun'un 30/5 Maddesi kapsamında ücretlendirilmekte ve aynı düzenleme kapsamında ücret ödemeksizin yapılan geçişlerde;

geçiş ücretinin dört katı tutarında ceza uygulandığını, bununla birlikte geçiş tarihini izleyen 15 günlük sürede geçiş ücretini ödeyenlere 6001 Sayılı Kanun'un 30/7 maddesi uyarınca ceza uygulanmadığını, borçlu Şirket adına kayıtlı -----plakalı araçlar ile vekil edenin işletiminde olan ---- ücret ödemeksizin ihlalli geçiş gerçekleştirdiğini, davalının maliki bulunduğu araçların ücret ödemeksizin yaptığı geçişini gösteren ihlalli geçiş listesinin sunulduğunu, söz konusu ihlalli geçişler nedeni ile doğan davacı şirket alacağı----- İcra Müdürlüğü ----- Esas sayılı dosyasından icra takibine konu edildiğini,

davalı tarafça----- İcra Müdürlüğü'nün ----Esas sayılı dosyasına yasal süresi içinde borca itiraz edildiğini, bu nedenle haksız itirazlarının iptali için işbu davanın kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ve vekili cevap dilekçesi sunmamıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; davacının işlettiği otoyol ve bağlantı yollarından ihlâlli geçişler sebebiyle işleten şirket tarafından geçiş ücretinin tahsili amacıyla başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptaline ilişkindir. ----. İcra Müdürlüğünün----Esas sayılı dosyası dosyamız arasına alınmıştır. Elektrik Elektronik mühendisi tarafından sunulan ek ve kök bilirkişi raporunda özetle;

Davacı tarafından sunulan CD'de ihlalli geçişlere ilişkin sistem kayıtları ve her bir araç için geçiş anına ait fotoğrafları gösteren belgeler bulunduğu, bu belgeler incelendiğinde; her bir araç için 2'şer adet olmak üzere 2 araca ait toplam 4 adet ihlalli geçişlere ait sistem kayıtları ve geçiş anına ait fotoğrafların bulunduğu görüldüğü,¸ İhlalli geçişler incelendiğinde;

----- plakalı aracın ----plakalı aracın ise -----geçiş yaptığı kaydının düşüldüğü görüldüğü,---- tarafından paylaşılan söz konusu araçlara ait banka hareketleri ve ---- bilgilerinin bulunduğu belgelerde ise, ----plakalı aracın ihlalli geçiş yapıldığı belirtilen tarihlerde ---- abonelik kaydının bulunmadığı belirtildiği, bu aracın söz konusu tarihlerde---- aboneliğinin bulunup bulunmadığına ilişkin herhangi bir bilgi belge paylaşılmadığı, ---- aboneliği çoğunlukla bankalar tarafından sağlanmakta ve geçişlere ilişkin aboneye düzenli aralıklarla bildirim yapıldığı,

dolayısıyla -----plakalı araca ait ihlalli geçiş yapıldığı belirtilen tarihlerde ----- aboneliğine ilişkin kayıtların ve bakiye durumu hakkında, ilgili kurumlardan bilgi alınabileceği gibi, davalı tarafından bilgilendirme yapılması halinde de bir değerlendirmede bulunulması mümkün olacağı, bu durumda; ----plakalı aracın---- aboneliğine ilişkin bir bilgi bulunmadığı için, geçiş anlarında bakiyesinin yeterli olup olmadığına dair bir değerlendirmede bulunulması mümkün olamayacağı, ancak;

davacı tarafından paylaşılan CD içerisinde bulunan ve ----- plakalı aracın ihlalli geçiş yaptığı anlara ilişkin paylaşılan fotoğraflarda, 08.06.2017 tarihinde 2 adet geçiş yaptığı görüldüğü, dolayısıyla bu geçişlere ilişkin tahakkuk eden geçiş ücretlerinin ödenmesi yükümlülüğü bulunduğu anlaşıldığı, ----- plakalı araç için ise ihlalli olduğu belirtilen geçiş anlarında ----- bakiyesinin bulunup bulunmadığı tespit edilerek, geçiş ücretlerinin neden tahsil edilemediği anlaşılmaya çalışılacağı, ---- tarafından paylaşılan belgeler incelendiğinde,

- 13.06.2017 tarihinde ----Köprüsünden geçiş yapıldığı,

- 15.06.2017 - tarihli '---- geçiş ücretinin yeterli bakiye bulunmadığı için tahsil edilemediği ve ürünün kara listeye eklendiği,

- Bir sonraki geçişin 08.08.2017 tarihinde yapıldığı, bu arada hiçbir geçiş kaydı bulunmadığı,

- 01.08.2017 tarihinde 20.,00-TL, 05.08.2017 tarihinde ise 100,00 TL bakiye yüklemesi yapıldığı anlaşıldığı,

Davacı tarafından geçiş ücreti tahsilatına ilişkin açıklamada, geçiş ücretinin 15 gün içerisinde ödenmesi halinde ceza uygulanmadığı, 15 gün sonrasında ise, geçiş ücretine 4 katı oranında ceza bedelinin eklendiği belirtildiği,

Dolayısıyla;-----plakalı araçta tanımlı ---- etiketinde, ihlalli geçiş yapıldığı belirtilen 29.06.2017 ve 15.07.2017 tarihlerinde yeterli bakiye bulunmadığı, bu tarihlerden itibaren 15 gün içerisinde de bakiye yüklemesi yapılmadığı için geçiş ücretlerinin tahsil edilemediği anlaşılmış, sonuç olarak davalının kendisine ait olan---plakalı araca ait ihlalli geçişlerden sorumlu olduğu yönünde görüş ve kanaate varıldığı, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30/5 Maddesinde;

“4046, 3465 ve 3996 Sayılı Kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir.”

Hükmü ile 30/7 maddesinde;

“Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fikrası ilebeşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz.” kurallarına yer verildiği,

Buna göre, geçiş ücretlerinin 15 günlük yasal süre içerisinde ödenmemesi halinde 4 katı oranında ceza bedelinin de ana geçiş ücretine eklenmesinin Kanunla hüküm altına alındığı anlaşıldığı,Davacı tarafından paylaşılan ve her bir araca ait ihlalli geçişleri gösteren tablolar incelendiğinde, geçiş ücretleri ve karşılığında tahakkuk eden ceza bedellerinin söz konusu geçişlerin yapıldığı tarihlerde geçerli olan tarifeye göre tahakkuk ettirildiği ve doğru olduğu anlaşıldığı,

Sonuç olarak; dava konusu araçlardan ihlalli geçiş yapıldığına dair kanıt niteliğinde belge ve fotoğraf sunulan ---- ve -----plakalı araçlara ait toplam geçiş ücretlerinin cezalı olarak toplam bedelinin 1664-166- 332,00 TL olduğu hesaplandığı,

Dava konusu ihlalli geçişler incelendiğinde; ---- plakalı aracın ---- plakalı aracın ise ---- geçiş yaptığı kaydının düşüldüğü, ancak----- tarafından verilen bilgiye göre ----- plakalı aracın ihlalli geçiş yapıldığı belirtilen tarihlerde ----- abonelik kaydının bulunmadığının belirtildiği anlaşılmakla birlikte, ihlalli geçişleri gösteren fotoğraflı geçiş anlarını gösteren kayıtlar incelendiğinde, davalı tarafa ait ----- plakalı araçlarla toplam 4 kez geçiş yapıldığı görülmekle, davalının bu geçişlerden sorumlu ve tahakkuk eden geçiş ücretlerini ödemekle yükümlü olduğu,

---- plakalı aracın----- aboneliğine ilişkin bir bilgi bulunmadığı için geçiş anlarında bakiyesinin yeterli olup olmadığına dair bir denetleme ve kontrol etme imkanı bulunmamakla birlikte, davalının ----- plakalı araçla yapılan geçişlere ilişkin tahakkuk eden ücretleri ödemekle yükümlü olduğu, ------plakalı araçta tanımlı -----etiketinde ihlalli geçiş yapıldığı belirtilen 29.06.2017 ve 15.07.2017 tarihlerinde yeterli bakiye bulunmadığı,

bu tarihlerden itibaren 15 gün içerisinde de bakiye yüklemesi yapılmadığı için geçiş ücretlerinin tahsil edilemediği anlaşılmış, sonuç olarak davalının kendisine ait olan ------plakalı araca ait ihlalli geçişlerden sorumlu olduğu, davacı tarafından paylaşılan ve her bir araca ait ihlalli geçişleri gösteren tablolar incelendiğinde, geçiş ücretleri ve karşılığında tahakkuk eden ceza bedellerinin söz konusu geçişlerin yapıldığı tarihlerde geçerli olan tarifeye göre tahakkuk ettirildiği ve doğru olduğu anlaşıldığı, sonuç olarak;

dava konusu araçlardan ihlalli geçiş yapıldığına dair kamıt niteliğinde belge ve fotoğraf sunulan 2 araca ait toplam geçiş ücretlerinin cezalı toplam tutarının ve icra takibine esas asıl alacak tutarının 332,00 TL olduğu yönünde sonuca varıldığı, davacı tarafın ihlali geçişlere ilişkin bildirim yükümlülüğü konusunda hukuki değerlendirme Mahkemenin takdirlerine bırakıldığı, hem davalı tarafından sunulan yeni belgeler hem de ----tarafından gönderilen bilgilendirme yazılarının incelenmesi sonucunda;

----- plakalı araç için dava konusu geçişlerin yapıldığı 29.06.2017 ve 15.07.2017 tarihlerinde plakaya tanımlı bir ---- ürünü olduğu, ancak geçişler sırasında aktif bir----cihazı olmadığı,----- plakalı araç için ise, dava konusu geçişlerin yapıldığı 08.06.2017 tarihinde plakaya tanımlı ve aktif bir ----- cihazı olduğu, ancak tanımlı bir -----ürünü olmadığı, geçişlerin neden tahsil edilemediğine dair hesap hareketleri üzerinden yapılan inceleme ve değerlendirmeler sonucunda;

----plakalı araç için tanımlı ----- ürününde dava konusu geçişlerin yapıldığı 29.06.2017 ve 15.07.2017 tarihlerinde hesapta yeterli bakiye bulunmadığı, davalı tarafından sunulan ve----- tarafından sunulan hesap hareketleriyle örtüşen hesap hareketlerine ait çizelgeye göre de 01.08.2017 tarihinde yükleme yapıldığı, ancak 15 günlük yasal süre geçtiği için geçiş ücretlerinin tahsil edilemediği,

---- plakalı araç için tanımlı ----- cihazında dava konusu 08.06.2017 tarihli geçişlerin yapıldığı sırada hesapta yeterli bakiye bulunmadığı, 04.04.2017 tarihinden yükleme yapılan 01.08.2017 tarihine kadar hesapta hareket olmadığı, dolayısıyla 08.06.2017 tarihli dava konusu geçiş sırasında ve sonrasındaki 15 günde bakiye yüklemesi yapılmadığı için geçiş ücretlerinin tahsil edilemediği kesin olarak tespit edildiği,

davacı tarafından paylaşılan ve her bir araca ait ihlalli geçişleri gösteren tablolar incelendiğinde, geçiş ücretleri ve karşılığında tahakkuk eden ceza bedellerinin söz konusu geçişlerin yapıldığı tarihlerde geçerli olan tarifeye göre tahakkuk ettirildiği ve doğru olduğu anlaşıldığı, sonuç olarak; dava konusu araçlardan ihlalli geçiş yapıldığına dair kanıt niteliğinde belge ve fotoğraf sunulan 2 araca ait toplam geçiş ücretlerinin cezalı toplam tutarının ve icra takibine esas asıl alacak tutarının 332,00 TL olduğu bildirilmiştir.

6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun Madde 30/5 : “4046, 3465 ve 3996 Sayılı Kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. (Mülga ikinci ve üçüncü cümle: 16/5/2018-7144/18 md.)”

Davacı şirketin, 3996 sayılı “Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun” ve işbu Kanuna istinaden verilen Bakanlar Kurulu kararı kapsamında----- işletmesini üstlendiği anlaşılmaktadır.

6001 Sayılı Kanun’un 30/5 maddesi kapsamında, davacı şirketin işletmesini üstlendiği köprü, bağlantı yolu ve otoyollardan geçiş sebebiyle tahakkuk eden geçiş ücretini tahsil yetkisi olduğu görülmektedir. Ayrıca davacı işletmeci şirketin; geçiş ücretini ödemeden geçen araç sahiplerinden geçiş ücreti ile birlikte geçiş ücretinin dört (4) katı kadar ceza bedelini tahsil edeceği, 27/3/2015 tarihli 6639 sayılı Kanunun 33 üncü maddesi ile 16/5/2018 tarihli 7144 sayılı Kanunun 18 inci maddesiyle yapılan değişiklikler sonucunda hüküm altına alınmıştır.

Hâlböyleyken, köprü, otoyol ve bağlantı yollarının işletmesini üstlenen şirketin geçiş ücretini tahsil etme yetkisi olduğu, geçiş ücretini ödemeden geçen araç sahiplerinden ise geçiş bedeli ile birlikte geçiş ücretinin dört (4) katı tutarında ceza bedelini de tahsil edebileceği 6001 sayılı Kanun’un 30/5 maddesi uyarınca açıktır.

----uygulamasında, araç sahiplerinin plaka numaralarıyla birlikte ----veya ----- aboneliği aldıkları (her araç plakasına ait ayrı bir abonelik), köprü, otoyol ve bağlantı yollarından geçiş sırasında araç sahibinin -----hesabında yeteri kadar bakiye bulundurması gerektiği, yeterli bakiye bulundurmayan aracın plakasının geçişten sonra her gün belli aralıklarla sistem tarafından kontrol edildiği (bakiye sorgulamasının belirli saat aralıklarıyla otomatik olarak yapıldığı), yeterli bakiye olduğunda geçiş bedelinin tahsil edildiği,

bu sorgulamanın geçişten sonraki on beş (15) gün boyunca devam ettiği, on beş günün sonunda hâlen hesabında -yeteri kadar- geçiş ücretini karşılar bakiye bulundurmayan aracın geçişinin ‘cezalı geçiş’ statüsüne dönüştüğü bilinmektedir.Davacı, davaya konu otoyol, köprü ve bağlantı yollarını özel hukuk hükümlerine göre işlettiğine, davacı ile davalı birer tacir olduğuna ve uyuşmazlık tarafların ticari işletmesinden kaynaklandığına göre;

huzurdaki davanın Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmesi gerekir.Davalı şirketin araçlarının davacının işlettiği otoyoldan geçiş yaptığı, ihlali geçiş anında ve takip eden 15 gün yeter bakiyenin bulunmadığı anlaşılmıştır. Açıklanan gerekçelerle davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

Dava itirazın iptaline ilişkin olup davacı icra inkar tazminatı da talep etmektedir. Davacı şirketin talep ettiği alacak muayyen (likid) kabul edilmiş, %20 icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, İcra İflas Kanunu madde 67/2 uyarınca davanın kabulüne dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.