İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/509 K.2024/700

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2022/509

KARAR NO:2024/700

DAVA: İTİRAZIN İPTALİ (HİZMET SÖZLEŞMESİNDEN KAYNAKLANAN)

DAVA TARİHİ:20/07/2022

KARAR TARİHİ:27/09/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Davacı şirket tarafından işletilen köprü ve otoyoldan, davalıya ait ----- muhtelif plakalı araçlar ile ihlalli geçiş yapıldığı, bu geçişlere ait ödemelerin yasal süresi içerisinde ödenmeyen geçiş tutarları ve yasadan kaynaklı para cezasının tahsili için -------- sayılı dosyası ile takip başlatıldığı, davalının herhangi bir borcu olmadığı iddiasıyla borcun tamamına itiraz ettiği ve takibi durdurduğu, davalının takipte, davcı şirkete herhangi bir borcunun bulunmadığı iddiası ile asıl alacak ferilerine itiraz ederek takibi durdurduğunu, ihlalli geçişleri inkar etmediği,

ayrıca dava dosyası ekinde sunulmuş olan fotoğraflardan da davalının yapmış olduğu geçişlerin ispatlanmış olduğu, bu durumda davalının icra takibine yapmış olduğu itirazın haksız ve yersiz olduğu, Davacı şirketin -------- Yaptırılması Hakkında Kanunun Uygulama Usul ve Esaslarına İlişkin” Bakanlar Kurulu kararı çerçevesinde özel yetkili bir Anonim Şirketi olarak kurulduğu,------ yap-işlet-devret modeli ile yapımı ve işletilmesini, ---------Uygulama Sözleşmesi çerçevesinde üstlenmiş olduğu,

-----------çerçevesinde işletme hakkı verilen ve devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir.” Düzenlemesi getirilerek davacı şirkete geçiş ücretinin 4 katı tutarında ceza tutarını genel hükümlere göre tahsil etme hak ve yetkisinin verildiği, İhlalli geçişin davacı şirket tarafından yapımı ve işletmesi üstlenilen otoyolun geçiş ücreti ödemeksizin kullanılması anlamına geldiği,

yasa gereği ihlalli geçiş vakıası ödemesiz geçiş anında tamamlandığı ve ihlalli geçiş cezası ödemesiz geçiş anında kesinleştiği, ancak yasada öngörülen 15 günlük yasal süresi içinde geçiş ücretinin ödenmesi halinde ihlalli geçiş cezasının yine yasa hükmü gereği kendiliğinden terkin olacağı, davacı şirketin ortaklarının özel hukuk hükümlerine tabi ticari şirketleri olan, özel hukuk hükümlerine göre kurulmuş anonim şirket olması ve ayrıca ilgili mevzuatta böyle bir şartın aranmaması sebebiyle resmi tebligat yapma ve bu tebligat ile karşı tarafı temerrüde düşürme yetkisine haiz olmadığı,

davacı şirketin bildirim yükümlülüğünün bulunmadığının -------- bildirildiği üzere “ Bu durumda davalının ihlali sebebiyle davacının, davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı anlaşılmaktadır.” ifadesi ile sabit olduğu, davacı şirketin bir yasal yükümlülük bulunmamasına rağmen adına kayıtlı telefon numarası bulunan araç sahibi bilirkişilere SMS; ceza tahakkuk ettirildikten sonra ise araç sahibi özel ve tüzel kişilerin adreslerine İhlalli Geçiş İhtarnamesi göndererek geçiş ücreti ve ceza tahakkuk etmiş ise bu bedelinin ödenmesinin talep edildiği,

davacı şirket tarafından ------ ile temin edilen T.C kimlik numaraları üzerinden ---- telefon sorgusu yaparak tespit edilen numaralara ------ gönderimi yapıldığı, geçiş anında ---- bankasından ve ---- provizyon süresinin 3 saniye olduğu, olumlu cevap gelmemesi halinde provizyon iptal talebinin ------ gönderildiği ve sürecin ihlalli geçiş olarak sonlandırıldığı,

davacı şirket tarafından geçiş sonrasından sonraki 15 günlük süre içerisinde etiketlerde geçiş ücretini karşılamaya yeter tutarın olması halinde otomatik olarak tahsil etmesine ilişkin kanuni bir yükümlülüğü bulunmamasına rağmen müşterilerden gelen talepler üzerine ---- geçiş ücreti tahsilatının yapıldığı, geçiş anında ve geçiş tarihinden itibaren 15 (onbeş) günlük süre boyunca -------- etiketine bakiye yüklenmesi veya bakiye bulunmasının Otoyoldan gerçekleştirilen ihlalli geçişlerim bedellerinin ödenmiş olduğu anlamına gelmediği,

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu uyarınca, ihlalli geçişe ilişkin alacaklar görülecek borç niteliğine haiz olup geçiş ücretinin başka bir ifade ile davacı şirketten alınan hizmetin karşılığının süresinde ödenip ödenmediğinin takibinden tek başına araç sahibinin sorumlu olduğu, davalı borçlunun ihlalli geçişleri inkar etmeksizin icra dosyasına yapmış olduğu itirazın hukuki dayanaktan yoksun olduğu, takip talebi ile talep edilen geçiş ücreti, ceza tutarı ve süresi içinde ödenmemesi sebebiyle talep edilen faizin yasaya uygun olması sebebiyle itirazın iptal edilerek takibe devam edilmemesine cevaz verilmesi,

taraflar arasında ------ numarası ile dava şartı Arabuluculuk görüşmeleri yapıldığı, görüşmeler neticesinde anlaşma sağlanamadığı, ------ sayılı dosyası kapsamında yapılan kötü niyetli itirazın iptaline, takibin 44.022,50 TL asıl alacak üzerinden devamına, davalı borçlunun %20'den az olmamak üzere İcra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davalı şirketin----itibariyle ----- içinde bulunan ----- olduğu ----- altında hizmet verdiğini, dava dilekçesi ekinde sunulmuş olan ---- listesinde yazılı araçların Dava dışı-------- devir/satın alınarak mülkiyetlerinin davalı şirkete geçtiği, ancak devir alınan araç sayısının çokluğu sebebiyle araçlar üzerinde bulunan ---etiketlerinin davaya konu ----- tarihleri arasında dava dışı ------- yüklemelerinin mezkur şirket tarafından gerçekleştirildiğinden,

davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla huzurdaki davanın ----- ihbar edilmesini talep ettikleri, ------ alınmış olduğu ve ilgili bankaya müzekkere yazılarak dilekçe ekinde sunulan davalı şirkete ait araçlar ile ilgili ---- tarihlerini kapsayacak şekilde---- yüklemeleri ve geçiş bilgilerinin celbini talep ettikleri, davalı şirkete ait tüm araçların hepsinde -------- etiketlerinin mevcut olduğu, davacı tarafından dosyaya sunulan---- listesi ve ekli olan sorgu listeleri, fotoğrafları ve ihlalli geçiş iddialarını kabul etmelerinin mümkün olmadığı,

------ müzekkere yazılarak davacı tarafından ----- tarihleri arasında herhangi bir sistem arızasının bulunup bulunmadığının sorulmasını talep ettikleri, --- tarihinde yayımlanan Resmi Gazetede 7417 sayılı kanunun 53. Maddesinde 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü Hizmetleri Hakkında Kanuna atıfta bulunarak Kanunun 30. Maddesinin birinci ve beşinci fıkralarına cümleler eklendiği, bu cümlede “ ödemesiz geçiş tarihini izleyen kırk beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlerden, ödemekle yükümlü oldukları geçiş ücreti ile birlikte bu ücretin bir katı ceza tahsil edilir.

Ödemesiz geçiş tarihini izleyen kırkbeşinci günden sonra ise geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte dört katı tutarında ceza, araç sahibine ücret toplama sistemlerinde tanımlı olan bilgiler doğrultusunda en az on beş gün önceden kısa mesaj, e-posta, ihbarname, e-devlet bildirimi vb. yöntemlerden en az biriyle bilgi verilir.

Bu tutar genel hükümlere göre tahsil edilir.” Olarak belirtildiği, ayrıca 6001 Sayılı Kanuna “ Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce Kamunun geçiş ücretlerini ödemeden yapılan geçişlere ilişkin olarak verilen veya verilmesi gereken veya bu maddenin yürürlük tarihi itibariyle ödenmemiş olan para cezaları hakkında Kanunun 30uncu maddesinin birinci ve beşinci fıkralarının bu maddeyi ihdas eden Kanunla değişik hükümleri uygulanır.” geçici altıncı maddesinin eklendiği, Mahkemenin de tespit edebileceği üzere.

6001 Sayılı Kanunda yapılan değişiklikler ile bakiye yetersizliği nedeniyle yapılan geçiş ihlallerinde eskiden olduğu gibi yeni sistemde de geçişi takip eden ilk 15 gün içerisinde geçiş ücretinin ücretsiz olarak ödenebildiği, 15 gün içinde ödeme yapılma zise geçişi taakip eden 45 gün içerisinde yine ödeme yapılması halinde geçiş ücretine 1 kat ceza ekleneceği, 45 gün içinde yine ödeme yapılmaz ise geçiş ücretine 4 kat ceza eklendiği, davayı kabul anlamına gelmemek kaydı ile; geçiş tarihleri itibariyle yasal 15-45 günlük süreler içerisinde ----bakiyesi yapılıp yapılmadığının araştırılması,

akabinde geçiş tarihini izleyen 15 gün içerisinde -----bakiye yüklemesi yapıldıysa ceza eklenmeksizin, 45 gün içerisinde ödeme yapılmış ise yalnızca 1 kat tutarında ceza tahakkuk ettirilmesi ve buna göre varsa ödenmesi gereken bedelin tespit edilmesini Mahkemeden talep ettikleri, bildirim yapılmasının davacı açısından yasal mevzuat uyarınca yükümlülük olduğu ve yeni yapılan değişiklikle anılan yöntemlerden biriyle bilgi vermesi gerektiği, Mahkemece resen gözetilecek nedenler ile davalı şirket aleyhine açılmış kötü niyetli, haksız ve mesnetsiz davanın reddi'ne, icra inkar tazminatı talebinin reddine,

davalı lehine asıl alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; davacının işlettiği otoyol ve bağlantı yollarından ihlâlli geçişler sebebiyle işleten şirket tarafından geçiş ücretinin tahsili amacıyla başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptaline ilişkindir. ------ dosyası dosyamız arasına alınmıştır.

Elektrik Elektronik mühendisi tarafından sunulan bilirkişi raporunda özetle; -------- tarihleri arasında yukarıdaki tablolarda adet farklı dava konusu aracın farklı tarihlerde toplam 75 adet ihlalli geçiş yaptıkları dosya içerisinde bulunan belge ve cd'deki görüntülerden tespit edilmesi, davacı tarafça hesaplanmış olan ceza ücretinin yukarıda belirtmiş olan kanun maddelerine uygun olarak hesaplanmış olduğu, davacı vekili ---- tarafından dava dosyasına sunulmuş olan ------tarihli beyanlarında dava konusu ihlalli geçişlere ilişkin olarak 06.06.2023 tarihinde davalı tarafından 63.646,16 TL ödeme yapıldığı,

ödeme belgesindeki tutar olan 69.779,16 TL olmasının sebebinin ise davalının dava dışı geçişlere ait ödeme de yapmış olmasının olduğu ve ödeme yapılmış olmasından dolayı davanın konusuz kalmış olmakla dava vekalet ücreti, yargılama giderleri ile icra inkar tazminat taleplerinin olduğunu belirtmiş olması sebebiyle dava konusu geçişlere ait tahsilatların yapılmış olduğunun değerlendirilmesi, davacı vekilince cevap dilekçesinde beyan ettiği üzere ihlalli geçişlerin yapılmış olduğu tarihlerde araçların tescillerinin davalıya ait olduğu ancak --- ürünlerinin dava dışı------olduğunun sabit olduğu,

davalı vekilleri tarafından Mahkemeye sunulmuş cevap dilekçesinde dava konusu araçların ------ devir alındığını beyanları sebebiyle dava konusu araçların trafik tescillerinin dava konusu ihlalli geçişlerin yapıldığı tarihler arasında davalıya ait olduğunun değerlendirilmesi,

faiz hesabı 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 48. Maddesine göre tecil ve taksitlendirilen amme alacaklarına uygulanacak aylık ve yıllık tecil faizi oranlarına göre ilk ihlalli geçiş tarihi olan ---- tarihinden itibaren takip tarihi olan 12.11.2021 tarihleri arasında yıllık 619,20 olacak şekilde yapılmış ve her geçiş için ayrı ayrı hesaplanmış olan faiz tabloları aşağıdaki tabloda belirtilmiştir.Yukarıda belirtmiş olunan nedenlerle;Dava konusu ihlalli geçişleri yapmış olan 36 adet farklı aracın davalı vekilinin beyanı ile tescillerinin Davalı ------olduğunun sabit olması sebebiyle ilgili plakalara ait toplam 75

adet ihlalli geçiş sebebiyle davacı ------Davalı ---- takip tarihi itibariyle --------- alacaklı olduğu, davacı vekilinin beyanı doğrultusunda davalı tarafından ----- tarihinde dava konusu 63.646,16TL ödeme yapılmış olduğunu belirtmiş olması sebebiyle davanın konusuz kalmış olmasın sebebiyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi,

dava vekalet ücreti, yargılama giderleri ile icra inkar tazminat taleplerinin değerlendirilmesinin Mahkemenizin takdirinde olduğu bildirilmiştir.6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun madde 30/5 : “4046, 3465 ve 3996 Sayılı Kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. ------

Davacı şirketin, 3996 sayılı “Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun” ve işbu Kanuna istinaden verilen ----- işletmesini üstlendiği anlaşılmaktadır.6001 Sayılı Kanun’un 30/5 Maddesi kapsamında, davacı şirketin işletmesini üstlendiği köprü, bağlantı yolu ve otoyollardan geçiş sebebiyle tahakkuk eden geçiş ücretini tahsil yetkisi olduğu görülmektedir.

Ayrıca davacı işletmeci şirketin; geçiş ücretini ödemeden geçen araç sahiplerinden geçiş ücreti ile birlikte geçiş ücretinin dört (4) katı kadar ceza bedelini tahsil edeceği, 27/3/2015 tarihli 6639 sayılı Kanunun 33 üncü maddesi ile 16/5/2018 tarihli 7144 sayılı Kanunun 18 inci maddesiyle yapılan değişiklikler sonucunda hüküm altına alınmıştır.

Hâlböyleyken, köprü, otoyol ve bağlantı yollarının işletmesini üstlenen şirketin geçiş ücretini tahsil etme yetkisi olduğu, geçiş ücretini ödemeden geçen araç sahiplerinden ise geçiş bedeli ile birlikte geçiş ücretinin dört (4) katı tutarında ceza bedelini de tahsil edebileceği 6001 sayılı Kanun’un 30/5 maddesi uyarınca açıktır.---- uygulamasında, araç sahiplerinin plaka numaralarıyla birlikte ------- aboneliği aldıkları (her araç plakasına ait ayrı bir abonelik), köprü, -------ve bağlantı yollarından geçiş sırasında araç sahibinin-------- hesabında yeteri kadar bakiye bulundurması gerektiği,

yeterli bakiye bulundurmayan aracın plakasının geçişten sonra her gün belli aralıklarla sistem tarafından kontrol edildiği (bakiye sorgulamasının belirli saat aralıklarıyla otomatik olarak yapıldığı), yeterli bakiye olduğunda geçiş bedelinin tahsil edildiği,

bu sorgulamanın geçişten sonraki on beş (15) gün boyunca devam ettiği, on beş günün sonunda hâlen hesabında -yeteri kadar- geçiş ücretini karşılar bakiye bulundurmayan aracın geçişinin ‘cezalı geçiş’ statüsüne dönüştüğü bilinmektedir.Davacı, otoyol, köprü ve bağlantı yollarını özel hukuk hükümlerine göre işlettiğine, davacı ile davalı birer tacir olduğuna ve uyuşmazlık tarafların ticari işletmesinden kaynaklandığına göre;

huzurdaki davanın Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmesi gerekir.Dosyada bulunan bilgi ve belgeler incelenmiş olup, bilirkişi raporunda ayrıntıları belirtildiği üzere, Davalı şirketin araçlarının davacının işlettiği otoyoldan geçiş yaptığı, ihlali geçiş anında ve takip eden 15 gün yeter bakiyenin bulunmadığı anlaşılmıştır.

Dava konusu ihlalli geçişleri yapmış olan 36 adet farklı aracın davalı -------- ait olduğunun sabit olması, ilgili plakalara ait toplam 75 adet ihlalli geçiş sebebiyle davacı ---------- takip tarihi itibariyle 8.804,50 TL İhlali Geçiş ücreti, bu miktarın 4 katı tutarında 35.218,00-TL ceza bedeli olmak üzere toplam 44.022,50 TL alacaklı olduğu, davalı tarafından 06/06/2023 tarihli 63.646,16 TL davacı tarafa ödeme yapıldığı görülmüştür.

Açıklanan gerekçelerle ve yapılan hesaplama doğrultusunda, daavnın kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.Yapılan tetkik neticesinde davacının alacağı olduğu, işbu alacağın likit (bilinebilir) mahiyette bulunduğu gözetilerek İcra İflas Kanunu madde 67/2 uyarınca asıl alacak üzerinden %20 icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesi kararlaştırılmış olup aşağıdaki hüküm kurulmuştur.