İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/192 K.2024/840

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/192

KARAR NO : 2024/840

DAVA

Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 18/03/2023

KARAR TARİHİ : 12/11/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili olan davacı şirketin 19/11/2019 tarih ve ---- nolu 138.060,00 TL tutarlı fatura ile -----firmasından Isıtma Sistemi (Isı Pompası, deşeme tipi, fancoil yerden ısıtma, güneş enerjisi + montaş + işçilik paketi) satın aldığını, ısıtma sistemi satın alınıp teslim edildikten kısa süre sonra ısı pompası arızalanmaya başlaması ve sürekli şekilde arızanın devam etmesi sebebiyle, “arızanın giderilmesi için merkezi veya yerel teknik servisinizin yönlendirilmesini,

arızanın/ayıbın giderilmesini aksi halde gizli ayıp sebebi ile TBK md 223 ve devamı maddelerince seçimlik hakları kullanmak ve uğranılan maddi ve manevi zararların tazmini hususlarında her türlü hukuki, cezai, mali yasal yollara başvurulucağını, ilgili bakanlık ve kurumlar nezdinde idari yollara başvurulacağı hususlarını, HMK md 329/1 gereğince akdi avukatlık ücreti de dahil olmak üzere yapılacak olan tüm masraflar ile yargılama masraflarının tarafınızdan talep edileceğinin davalıla-ra ---.

Noterliği’nin 08/03/2022 tarih ve --- yevmiye nolu ihtarnamesi ile bildirildiğini, bu ihtarnameyi müteakiben, mevcut ısıtma sistemi davalı ---- firmasının bayisi olan davalı tek----firması tarafından geri alındığını ve bu ısıtma sisteminin yerine bu kez ----- firmasından yeni bir ısıtma sistemi prosedüre ve tekniklere uygun olarak montajının yapıldığı ifade edilerek teslim edildiğini, 2 (iki) adet --- model ısıtma sistemi için ---- firmasından 16/03/2022 tarih ve ----- nolu,

60.180,00 TL tutarlı fatura tanzim edildiğini iş ve bu tutarında davalı ---- firmasına ödendiğini ancak 16/03/2022 tarihinde teslim edilen yeni ısıtma sistemi de kısa süre sonra bir önceki ısıtma sistemi ile aynı arızayı (ısı pompası arızası) vermeye başladığını, günümüze kadar sürekli olarak üründen yararlanmayı engelleyecek ve davacının mağduriyetine yol açacak şekilde devam ettiğini, ilgili arızanın davalıların yetkili servislerine, hem satıcı firmaya hem de üretici firmaya bildirilmesine rağmen arızanın giderilmesi için herhangi bir müdahalede bulunulmadığını ve bu nedenle de ısıtma sistemindeki arıza/ayıp bir türlü giderilemediğini,

ısıtma sisteminin kullanılamadığını, Teknik servis ve üretici firma defalarca aranmasına, servis talep edilmesine rağmen herhangi bir işlem yapılmayacağı, ilgili adresin çok uzak olduğu, gelinemeyeceği gibi geçersiz ve hukuksuz mazeretler ifade edildiğini, Davalı şirketlere ---- Noterliği’nin 06/01/2023 tarih ve ---- yevmiye nolu ihtarnamesi ile "fazlaya dair tüm talep ve dava haklarımız saklı kalmak üzere;

müvekkilin mağduriyetinin biran önce giderilmesi için,---- adresinde kurulu ve satın alındığından bu yana kendisinden faydalanmaya imkan vermeyecek şekilde sürekli arıza oluşturan ısıtma sistemindeki arıza/gizli ayıp sebebiyle TBK 227/1’e göre sözleşmeden dönerek satılan ürünü derhal geri vermeye hazır olduğu,

işbu ihtarnamenin tebliğini müteakip 3 (üç) gün içerisinde şirketlerinize ödenen tutarların ödeme tarihlerinden itibaren yasal faizi ile birlikte ödenmesini, aksi halde uğranılan maddi ve manevi zararların tazmini hususlarında her türlü hukuki, cezai, mali yasal yollara başvurulucağını, ilgili bakanlık ve kurumlar nezdinde idari yollara başvurulacağı hususlarında ihtarname çekildiğini ancak bir netice alınamadığını, Davalı şirketlerin, kendilerine tebliğ edilen -----Noterliği’nin 06/01/2023 tarih ve ----- yevmiye nolu ihtarnamesine rağmen,

ihtarnamede bildirilen " sürekli arıza oluşturan ısıtma sistemindeki arıza/gizli ayıp sebebiyle TBK 227/1’e göre sözleşmeden dönerek satılan ürünü derhal geri vermeye hazır olduğumuzu," şeklindeki ısıtma sistemini iade etmeye dair beyanımıza karşın ısıtma sistemini geri almadıklarını, yine bahsi geçen ihtarnamedeki " işbu ihtarnamenin tebliğini müteakip 3 (üç) gün içerisinde şirketlerinize ödenen tutarların ödeme tarihlerinden itibaren yasal faizi ile birlikte tarafımıza geri ödenmesini," şeklindeki ödeme taleplerini yerine getirmeyerek alacaklarını ödemediklerini,

arabuluculuk yoluna gidildiğini ancak anlaşma sağlanamadığını ileri sürerek fazlaya dair olan bütün talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla, Satın alınan ısıtma siteminin ayıplı olması sebebi ile TBK 227/1’e göre sözleşmeden dönerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak şartıyla davalı şirketlere fatura karşılığı ödenen tutarlardan şimdilik 1000 TL'nin ödeme tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine, Her türlü yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ---- vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacı tarafça ikame edilen davada, davacı tarafın tacir olduğu, ticari iş olarak kabul edilecek şekilde müvekkil şirketten 19.11.2019 tarihinde ısıtma sistemi aldığını, çeşitli arızaların ortaya çıkması nedeniyle satın alma tarihinden 2,5 yıl sonra 08.03.2022 tarihinde müvekkil şirkete ihtarname çekerek ihbarda bulunduğunu belirttiğini, davacının arızalı ürünün müvekkili olan davalı şirket tarafından iade alındığını iddia ettiğini, bir başka ısıtma sistemini diğer davalıdan satın aldığını ve bunun için de diğer davalının, davacıya, 16.03.2022 tarihli fatura kestiğini belirttiğini, Davacının iddiasına göre,

bu yeni sistem de arıza vermekte olup davacı tarafından kullanılamadığını ve 10 ay sonra 06.01.2023 tarihli ihtarname ile bu arızanın davalı şirketlere gönderildiğini, yapılan işin ticari bir iş olduğunu, bu nedenle bir malın ayıplı olması halinde başvurulacak hüküm TTK 23/c' olduğunu, bu madde uyarınca davalı tarafın malı muayene yükümlülüğü bulunduğunu, davacının bu yükümlülüğe uymadığını ve malı olduğu gibi kabul ettiğini, davacının TBK 223.

Maddeye de dayanamayacağını, davacının davalı şirkete bu yönde bir bildirimde bulunduğu, ürünün sürekli arıza çıkarttığına ilişkin dosyada herhangi bir bildirim, servis raporu, tutanak ya da benzeri bir belge de mevcut olmadığını, davacının yıllarca ürünü sorunsuz olarak kullandığını ve satın aldıktan 2,5 yıl sonra ihtar çekerek ürünün arızalı olduğuna ilişkin bildirimde bulunduğunu, davacının, davalı tarafından ilk satın aldığı ısıtma sisteminin davalı tarafından sökülüp alındığını iddia ettiğini, bu durumun söz konusu olamayacağını, ısıtma sisteminin halen davacı yedinde olduğunu, halen,

sorunsuz olarak kendilerine verilen ısı pompasını kullanmaya devam ettiğini, buna karşılık davalıdan satın alınan ısı pompasını iade etmediğini, bu konudaki her türlü talep haklarının saklı olduğunu, davacının iddia ettiği hiçbir hususu delillendiremediğini, Davacı tarafından davalıya çekilen ihtarnamenin 08.03.2022 tarihinde olduğunu, davalı tarafından kesilen faturanın ise 19.11.2019 tarihli olduğunu, gerçekten de üründe bir arızanın olduğu kabul edilse dahi 2 yıllık zamanaşımı geçtikten sonra davacıya ihtarname keşide edildiğini,

davacı tarafından zamanaşımı süresi içerisinde davacıya hiçbir bildirim yapılmadığını savunarak öncelikle davalı tarafından 19.11.2019 tarihinde sistemin teslim edilmiş olması ve bildirimin, TBK 231 uyarınca belirlenen 2 yıllık zamanaşımı süresinden sonra 08.03.2022 tarihinde yapılmış olması sebebiyle zamanaşımı definin kabulü ile davanın zamanaşımı sebebiyle reddini; mahkemenin aksi kanaatte olması halinde davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili olan davalı şirketin “---- diğer davalı ----- firması tarafından davacı şirketin evine uygulandığını, davalı şirketin , davacı yanın ısı pompası ve sair tüm ısıtma sisteminde yaşamış olduğu sorunları 2022 yılının mart ayında öğrendiğini, davacı şirket tarafından, davalı şirketten yeni cihaz talebinde bulunulduğu, müvekkil şirket yükümlülüğü dahi olmaksızın talebi geri çevirmemiş ve yeni ürün temini sağlandığını savunarak davalı şirket aleyhine açılan davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava.

Ayıp iddiasına dayalı sözleşmeden dönme ile ödenen bedelin istirdatı istemine ilişkindir.Mahkememizin 19/09/2023 tarihli ön inceleme duruşması ile iddia ve savunma doğrultusunda davaya konu ısı pompasında ayıp iddiasına konu yerinde makine mühendisi bilirkişi eşliğinde inceleme yapılması bakımından talimat yazılmasına karar verildiği, ----- Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ---- talimat sayılı dosyası aracılığı ile makine mühendisi ---- tarafından tanzim edilen raporda özetle;''...1.

Genel anlamda, ısı pompaları yüksek teknoloji ile üretilen cihazlardır ve bu cihazlar kullanılacakları ülkede ilk ürün satışını yapmadan önce bir yıl süreyle ürünleri müşterilerin ücretsiz kullanımına sunarak test edilmekte, gerekli satış sonrası ekip, ekipman ve eğitimi sağlandıktan sonra satışa başlanmaktadır. Bu nedenle, ısı pompalarının Türkiye şartlarına uygun olduğu düşünülmektedir.

Bununla birlikte, cihazların takılacağı yerin elektrik/su tesisatının firmanın yetkili servisleri tarafından kontrol edildikten sonra işletmeye alınması da verim alınmasının ön şartıdır. Yetkili servislerce periyodik bakımların yaptırıldığına dair bir delil de yoktur. (Davacı Sn. ----- bu bilgiler sözlü olarak istenmiş ve bu bilgiler tarafıma iletilmemiştir). En önemlisi 2019 takılan ısı pompaların marka ve model gibi teknik bilgilerinin bulunamamış olmasıdır.

Tarafımca yapılan tespitler varolan ve 2022 yılında takılmış ısı pompaları içindir. Raporun 1.Giriş bölümünde belirtildiği üzere, 1.davalı şirketten 19.11.2019 tarihinde ---- nolu ve 138.060.00 TL olarak fatura edilen ve fatura içeriğinde markası belirtilmemiş iki adet ısı pompasının fatura edilen tüm malzeme ve işler içindeki yaklaşık payı toplam tutarın üçte biridir.

Isı pompalarının çalışması için gerekli döşeme tipi fancoil, yerden ısıtma tesisatı ve güneş enerjisi sistemi de toplam tutarın yaklaşık üçte ikisini içermektedir. 2022 yılında davalı şirket tarafından yenileri takılan ısı pompaları da yine 2019 yılında takılan ısı pompalarının gibi toplam tesisat bedelinin üçte birine tekabül ettiği düşünülebilir. Yapılan keşif sırasında elektrik ve su besleme sisteminin ve ısı pompalarının çalışır durumda olduğu da tesbit edilmiştir.

2019 yılından başlayarak davacı tarafından iddia olunan sorunların ne olduğu ve sorunların çözümlenip çözümlenmediğine dair bir delil bulunamamıştır. '' belirtilmiştir.Tanzim edilen rapor taraflara tebliğ edilmiş, rapora karşı beyan ve itiraz dilekçeleri dosyaya sunulmuştur.

Mahkememizin 20/02/2024 tarihli celse ara kararı ile Rapora karşı itirazların olumlu olumsuz değerlendirilmesi bakımından ek rapor tanzim edilmesine, bilirkişinin emek ve mesaisine karşılık ek 1500-TL ücret takdir edilerek ilgili delil avansının tamamlanması için davacı vekiline 2 haftalık kesin süre verilmiş, verilen kesin süre içerisinde bilirkişi delil avansı yatırılmadığından dosya bilirkişiye tevdi edilememiştir.Mahkememizin 09/07/2024 tarihli celsesinde taraflarca takip edilmeyen dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilmiş,

davacı tarafça 10/07/2024 tarihli dilekçe ile yenileme talebinde bulunulmuş ve yenileme tensip tutanağı tanzim edilerek duruşma günü taraflara bildirilmiştir.İddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamından. Huzurdaki dava, ayıp iddiasına dayalı sözleşmeden dönme ve ödenen bedelin istirdatı istemine ilişkindir.

Davacı tarafından; 19/11/2019 tarih 138.060,00 TL bedelli faturaya konu ısıtma sisteminin davalı ----- firmasından satın alındığını, teslimden kısa süre sonra ısı pompasının arızalanmaya başladığını, sürekli şekilde arızanın devam ettiğini, keşide edilen ihtarname sonrasında sistemin geri alındığını, davalı ---- firmasının davalı ---- firmasının bayisi olduğunu, ısıtma sistemi yerine ----- Sistemleri tarafından 16/03/2022 tarih 60.180,00 TL tutarlı faturaya konu yeni bir ısıtma sistemi verildiğini, 16/03/2022 tarihinde teslim edilen yeni ısıtma sisteminin de kısa süre sonra bir önceki ısıtma sistemi ile aynı arızayı (ısı pompası arızası) vermeye başladığını ileri sürmüştür.

Mahkememizin 15/10/2024 tarihli celsesinde toplam sözleşme bedelinin 198.240,00-TL olduğu ve sözleşmeden dönme iradesinde bulunulduğu dikkate alınarak harç ikmali yönünde ara karar tesis edilmiş, davacı vekilince her ne kadar ara karardan rücu talebinde bulunulmuş ise de 06/01/2023 tarihli ihtarnamede ve dava dilekçesinde TBK 227/1'e göre sözleşmeden dönme iradesinde bulunduğu, bu sebeple davada harca esas değerin sözleşme bedeli üzerinden ikmali gerektiği dikkate alınarak ara karardan rücu talebinin reddine karar verilmiştir. Davacı tarafından 28/10/2024 tarihinde tamamlama harcının UYAP sisteminden Mahkeme veznesine depo edildiği anlaşılmıştır.

Sunulu 19/11/2019 tarih KDV dahil 138.000,00-TL bedelli faturanın iddiaya konu ilk ısı pompasına ilişkin olduğu , savunma kapsamından ürünün davalı ----- ait ---- markalı ürün olduğu, ürün satışının diğer davalı

---- firması tarafından yapılmış olduğu, 16/03/2022 tarih KDV dahil 60.180,00-TL bedelli faturanın ise ikinci ısı pompası ürünün satışına ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

Mahkememizce talimat yoluyla alınan bilirkişi raporu ile uyuşmazlığa konu ürünün bilirkişi marifetiyle yerinde incelendiği anlaşılmış olup, Sunulu raporda.

Satın alınan ısı pompalarının marka/model/teknik bilgilerini içeren bir doküman bulunmadığı, yerinden sökülüp götürülen ısı pompaları hakkında herhangi bir bilgiye ulaşılamadığı, nerede olduğunun bilinmediği, satın alınan ısı pompalarının yerine takılmadan önce gerekli çalışma şartlarının (su tesisatı, elektrik tesisatı) sağlanıp sağlanmadığı konusunda dosya kapsamında delil bulunmadığı, Isı pompalarının sorun olsun veya olmasın 2019-2022 tarihleri arasında gerekli olan periyodik bakımlarının yetkili bir servis tarafından yapıldığına dair delil bulunmadığı, yasal garanti süresinin 2 yıl olduğu,

keşif yapılan adresteki ısı pompaları sistemine elektrik beslemesinin ----- firması tarafından temin edildiği, yoğun yaşanan yerleşim bölgeleri dışındaki şartlarda cihazlar için gerekli elektrik gerilimi ve frekansının sürekli değişkenlik gösterdiği, dalgalanmaların cihazların çalışmasını kötü yönde etkilediğinin teknik bir gerçek olduğu, Elektrik gerilimini düzenli hale getirmek için davacı tarafından yeni ısı pompalarının takıldığı 16/03/2022 tarihinden sonra regülatör alınarak sisteme entegre edildiği,

ilk ısı pompaları takıldığı tarihten sonra yaklaşık 3 yıl regülatör olmadığı düşünülürse ısı pompalarının sorun çıkarmasının sebebi olabileceği, geçen 3 yıllık sürede şebeke elektriğindeki düzensizliğin cihazları ne kadar etkilediğini tespit etmenin mümkün olmadığı, ayrıca sisteme entegre edilmiş ama hangi tarihte takıldığı bilgisi olmayan bir su yumuşatma ünitesinin de çalışır durumda olduğu, bölgedeki şebeke sularının standartlar üzerinde sert ve kireçli olduğu, şebeke suları ile beslenen su sirkülasyon sistemi içinde yer alan tesisat elemanlarının ısı pompaları için sağlıklı besleme yapmadığı da sık karşılaşılan bir durum olduğu,

Davacının yeni takılan 2 adet ısı pompası ile ilgili sorun bildirmesi sonucu ( 2023 yaz aylarında olduğu ---- tarafından belirtilen ) adrese servis teknikeri ----- gelerek gerekli tespitleri yaptığı ve tanzim edilen raporda ısı pompalarının doğru performans verecek şekilde çalışmaları için gerekli elektrik ve su tesisatının gereken şekilde olmadığı ve servis tarafından çalışır hale getirildiğinin belirtildiği, Yapılan keşifte elektrik, su besleme sisteminin ve ısı pompalarının çalışır vaziyette olduğu,

2019 yılından başlayarak davacı tarafından iddia olunan sorunların ne olduğu ve sorunların çözümlenip çözümlenmediğine dair bir delil bulunamadığı yönünde tespit yapıldığı anlaşılmıştır.Yapılan yargılama ile her ne kadar davacı tarafından ayıp iddiasına dayalı sözleşmeden dönme ve ödenen bedelin istirdatı istemi ile huzurdaki dava açılmış ise de uyuşmazlığa konu ısı pompasının keşif zamanında çalışır vaziyette olduğu, Isı pompalarının 2019-2022 tarihleri arasında yapılması gerekli olan periyodik bakımlarının yetkili bir servis tarafından yapıldığına dair somut delil bulunmadığı gibi davacı tarafından bu yönde bir iddia da ileri sürülmediği,

yerinden sökülen cihazlar mahalde bulunmadığından bilirkişi tarafından incelenemediği gibi bulunduğu yerin de bilinmediğinin ifade edildiği, satıma konu ürünlerin ayıplı olduğuna ilişkin dosya kapsamında somut delil bulunmadığı, bilirkişi tarafından bölgedeki şebeke sularının standart üzerinde sert ve kireçli olduğu, elektrik geriliminin de düzenli olmamasının "olası" sorun olabileceği ve uyuşmazlığa konu 2. Ürün ile regülatör ve su yumuşatma ünitesinin sisteme entegresi yapılmış olduğu yönünde değerlendirmede bulunduğu, bu değerlendirmenin dava tarihinden sonrasına ilişkin olduğu anlaşılan servis raporuna dayandırıldığı,

davacı tarafından her ne kadar dava tarihinden sonra sorunun giderildiği ileri sürülmüş ise de uyuşmazlığa konu ürünlerin dava tarihinde ayıplı olduğuna dair dosya kapsamında somut delil bulunmadığı gibi bilirkişi tarafından olası sorun olarak bildirilen hususların satıma konu ürünlerin niteliği ve niceliğine ilişkin durumlar olmadığı, verilen kesin süreye karşın davacı tarafından bilirkişi ücreti ikmal edilmediğinden rapora karşı itirazların değerlendirilmesine yönelik ek rapor alınması talebinden vazgeçilmiş sayılması gerekmesi karşısında ispat edilemeyen davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.