İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/635 K.2024/746

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/635

KARAR NO : 2024/746

DAVA

Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))

DAVA TARİHİ : 20/09/2023

KARAR TARİHİ : 10/10/2024

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı Vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkil şirketin hamili bulunduğu;---- Şubesi 'ne ait 550.878,78 TL miktarlı, 02/10/2023 tarih ve ------ nolu çek şirket muhasebesinde iken ziya edilmesi ile rıza hilafına elden çıkmıştır. Müvekkil şirket tarafından tedbir konusu çek,----- alınmıştır. Söz konusu çeke ait çek alım bordrosu dilekçemizin ekindedir. Çekin zıyaı olduğu ilgili bankalara ihbar edilmiştir.

Buna rağmen müvekkil şirketin zarara uğramasının yanında müvekkil şirketin çekte cirosunun bulunması nedeni ile her an icrai bir işlem ile karşı karşıyadır. ---- Ticari Şubesi 'nin ---- IBAN nolu hesabına ait 550.878,78 TL miktarlı, 02/10/2023 tarih ve ----- nolu çekin ödenmesinin engellenmesi için Sayın Mahkeme tarafından ihtiyat-i tedbir kararı verilerek çekin üzerine ödeme yasağı konulmasına ve ilgili bakaya müzekkere yazılmasına, ----- nolu hesabına ait 550.878,78 TL miktarlı, 02/10/2023 tarih ve ----- nolu çekin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

DAVANIN VE ÇEKİŞMELİ KONULARIN TESPİTİ, DELİLLER, DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ NEDENLER VE SONUÇ:

1-Davanın ve çekişmeli konuların tespiti: Dava, zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.Davanın dayanağı, 6102 sayılı T.T.K.nun 818. maddesi delaletiyle aynı Kanunun 757, 762, 763, 764. maddeleridir.Bu davalar, özelliği itibari ile hasımsız açılan davalardandır.Davaya konu uyuşmazlığın tespiti; Davaya konu; Keşidecisi ----- İban/hesap numarasına ait 20.000,00 TL (yirmibin Türk Lirası) bedelli ve 31.03.2024 keşide tarihli ----- nolu çekin iptaline karar verilmesi talebine ilişkindir.

2-Deliller, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesi, hukuki nedenler ve sonuç: Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteyebilmek için gerekli olan şartlardan birisi de, senette mündemiç olan hakkın varlığını sürdürmesidir.

Somut olayda;Dosya arasında yer alan bilgi ve belgelere göre TTK 757 maddesi uyarınca çekten doğan tüm hakları kullanabileceğinden davayı açmaya yetkili olduğu anlaşılmaktadır.Somut olayda, davacı tarafından, dava konusu çekin zayi olduğu ileri sürülmüş ve anılan çekin tarih ve numarası sunulmuştur.

Esasen hasımsız olarak açılan ve kesin hüküm niteliği de taşımayacak olan bu türden davalarda, davacının mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunmasını yeterli saymak gereklidir. Aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, çeke de uygulanacak olan TTK'nin 757 ve devamı maddelerindeki zayi nedeniyle kıymetli evrak iptali hükümlerinin uygulanmasını imkânsız hale getirecektir. Kaldı ki, dava sırasında yapılacak olan ilanlar sonucunda, hak sahipleri varsa ortaya çıkabilecek ve kendilerine karşı istirdat davası açılabilecek ya da hak sahipleri tarafından hasımlı olarak açılacak bir dava ile, çek iptali kararının iptali talep edilebilecektir. Dolayısıyla mahkemeyi tereddüte sevk eden hususlar, esasen anılan davalarda tartışılacaktır.

Davacı tarafından zayi edildiği bildirilen çek ile ilgili olarak TTK 761. ve 762. madde hükümleri gereğince çeki bulanların veya herhangi bir nedenle ellerinde bulunduranların ilk ilan tarihinden itibaren 3 aylık süre içinde mahkememize ibraz etmeleri veya bir bildirimde bulunmaları, aksi takdirde çekin iptaline karar verileceği konusunda ---- Gazetesinde birer hafta ara ile üç kez ilan yapılmış, ancak zayi olduğu iddia olunan çek bulunamamış, Bankaya veya Mahkemeye de ibraz edilmemiştir.Tüm bu nedenlerle, davanın kabulü ile 6102 sayılı TTK’nin 818/1-s maddesi yollamasıyla 764/1. maddesi uyarınca davaya konu çekin zayi nedeniyle iptaline dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Gerekçesi ayrıntılı kararda yazılacak kararda açıklanacağı üzere ,

1-Açılan davanın KABULÜNE,

2----- Ticari Şubesi 'nin-----IBAN nolu hesabına ait 550.878,78 TL miktarlı, 02/10/2023 tarih ve ----- nolu çekin ZAYİ NEDENİYLE İPTALİNE,

3- Karar tarihinde alınması gerekli 427,60-TL harcın peşin alınan 269,85-TL harçtan mahsubu ile bakiye eksik kalan kısmın davacıdan alınarak hazineye ödenmesine,

4-Yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, kalan gider avansının dosya kesinleştiğinde iadesine,

5- Teminatın iadesi hususunda HMK m.392/2 uyarınca işlem yapılmasına,

Dair, Davacı vekilinin e duruşma ile yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde BAM nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.