İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/701 K.2024/718

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/701

KARAR NO : 2024/718

DAVA

Kıymetli Evrak İptali (Zayi Nedeniyle)

DAVA TARİHİ : 16/10/2023

KARAR TARİHİ : 03/10/2024

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı asil dava dilekçesinde özetle; Bir iş karşılığı olarak çek sahibi ---- isimli şahıs ticaret karşılığında bu çeki ---- verdiğinden bende iş karşılığı bu çek---- almış olduğum ----. ----- şubesine ait 1 adet ----- seri nolu 30.11.2023 ödeme tarihli 50.000 TL meblağlı doldurulmuş ve imzalanmış vaziyette çek yaprağı cüzdanımda iken cüzdanımın çalınması ile zayii olmuştur. Bu sepeple ----- şubesine ait 1 adet ----- çek seri nolu 30.11.2023 ödeme tarihli 50.000 TL meblağlı ve imzalanmış ve doldurulmuş çek üzerine tedbir konulmasına ve iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

DAVANIN VE ÇEKİŞMELİ KONULARIN TESPİTİ, DELİLLER, DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ NEDENLER VE SONUÇ: 1-Davanın ve çekişmeli konuların tespiti: Dava, zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir. Davanın dayanağı, 6102 sayılı T.T.K.nun 818. maddesi delaletiyle aynı Kanunun 757, 762, 763, 764. maddeleridir.Bu davalar, özelliği itibari ile hasımsız açılan davalardandır. Davaya konu uyuşmazlığın tespiti; Davaya konu ------ şubesine ait, ------ çek seri nolu, 30/11/2023 ödeme tarihli 50.000-TL meblağlı çekin kayıp olmasından bahisle iptalinin talep edildiği anlaşılmaktadır.

2-Deliller, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesi, hukuki nedenler ve sonuç: Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteyebilmek için gerekli olan şartlardan birisi de, senette mündemiç olan hakkın varlığını sürdürmesidir.Somut olayda;Dosya arasında yer alan bilgi ve belgelere göre TTK 757 maddesi uyarınca çekten doğan tüm hakları kullanabileceğinden davayı açmaya yetkili olduğu anlaşılmaktadır.Somut olayda, davacı tarafından, dava konusu çekin zayi olduğu ileri sürülmüş ve anılan çekin tarih ve numarası sunulmuştur.

Esasen hasımsız olarak açılan ve kesin hüküm niteliği de taşımayacak olan bu türden davalarda, davacının mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunmasını yeterli saymak gereklidir. Aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, çeke de uygulanacak olan TTK'nin 757 ve devamı maddelerindeki zayi nedeniyle kıymetli evrak iptali hükümlerinin uygulanmasını imkânsız hale getirecektir.

Kaldı ki, dava sırasında yapılacak olan ilanlar sonucunda, hak sahipleri varsa ortaya çıkabilecek ve kendilerine karşı istirdat davası açılabilecek ya da hak sahipleri tarafından hasımlı olarak açılacak bir dava ile, çek iptali kararının iptali talep edilebilecektir.

Dolayısıyla mahkemeyi tereddüte sevk eden hususlar, esasen anılan davalarda tartışılacaktır.Davacı tarafından zayi edildiği bildirilen çek ile ilgili olarak TTK 761. ve 762. madde hükümleri gereğince çeki bulanların veya herhangi bir nedenle ellerinde bulunduranların ilk ilan tarihinden itibaren 3 aylık süre içinde mahkememize ibraz etmeleri veya bir bildirimde bulunmaları, aksi takdirde çekin iptaline karar verileceği konusunda ----- Gazetesinde birer hafta ara ile üç kez ilan yapılmış, ancak zayi olduğu iddia olunan çek bulunamamış, Bankaya veya Mahkemeye de ibraz edilmemiştir.Tüm bu nedenlerle,

davanın kabulü ile 6102 sayılı TTK’nin 818/1-s maddesi yollamasıyla 764/1. maddesi uyarınca davaya konu çekin zayi nedeniyle iptaline dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Gerekçesi ayrıntılı kararda yazılacak kararda açıklanacağı üzere ,

1- Davanın KABULÜ ile;

2- ---- şubesine ait, ----- çek seri nolu, 30/11/2023 ödeme tarihli 50.000-TL meblağlı çekin İPTALİNE,

3- Karar tarihinde alınması gerekli 427,60-TL peşin harcın dava açılışta alınan 853,88-TL harctan mahsubu ile hazineye gelir kaydına, bakiye fazla kalan kısmın davacıya iadesine,

4- Yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, kalan gider avansının dosya kesinleştiğinde iadesine,

5- Teminatın iadesi hususunda HMK m.392/2 uyarınca işlem yapılmasına,