İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/587 K.2024/789

T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2021/587 Esas

KARAR NO:2024/789

DAVA

Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ: 06/11/2018

KARAR TARİHİ: 01/11/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

14.01.2015 tarihinde sürücü ---- sevk ve idaresindeki davalı ------ şirketine sigortalı ---- plaka sayılı araç ile -----ilçesinden ---- seyir halinde iken -------- kavşağına geldiğinde kendisi ile aynı istikamette ve önünde seyir halinde olan ve ------ dönmek isteyen müvekkilinin sevk ve idaresindeki tescilsiz motosiklete çarpması neticesinde ------- plakalı aracın gidiş istikametine göre yolun sol tarafında bulunan boş araziye savrulması sonucunda çift taraflı, yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiğini, müvekkilinin kaza nedeni ile yaralandığını,

kaza nedeniyle meydana gelen sakatlanma neticesinde oluşan maddi zararın davalı------- karşılanması amacıyla doğrudan doğruya davalı şirkete başvurulduğunu ve ödeme yapılması için tüm evrakların davalı ------ teslim edildiğini, davalının yapılan müracaat üzerine müvekkiline 15.05.2017 tarihinde 8.000,00-TL ödeme yaptığını, davalı şirket tarafından yapılan ödemenin müvekkilinin gerçek zararını karşılamadığını,

davalı --------- tarihli başvurularına istinaden taleplerine yönelik 06.04.2018 tarihinde mail yoluyla cevap verildiğini ve herhangi bir ödeme yapılmayacağını bildirdiklerini beyanla 3.200,00-TL daimi maluliyet (sakatlık) tazminatı ve 100,00-TL geçici iş göremezlik tazminatının sigorta şirketine ilk ödeme tarihi olan 15.05.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tazminini talep ve dava etmiştir. Davacı vekili talep artırım dilekçesinde özetle.

Davacı müvekkil ... için tazminat miktarı olan 211.764,44-TL'nin ilk ödeme tarihi olan 15/05/2017 'den itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı müvekkilimize ödenmesine,-Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini beyan ve talep etmiştir

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; -------Mahkemeleri yetkili olduğunu, davacı tarafından maluliyet sebebiyle şirketimize başvuru yapılmış ve şirketimiz nezdinde ---numaralı hasar dosyası açıldığını, düzenlenen aktüerya raporuna göre; davacı ------- 8.362.tl tazminat hesaplandığını, hesaplanan tazminat miktarı davacı tarafa 24.002.2017 tarihinde ibraname mukabilinde ödendiğini, müvekkil şirket, trafik poliçesi teminatı kapsamında davacının taleplerine ilişkin sorumluluğunu yerine getirdiğinden,

müvekkil şirketin başkaca bir sorumluluğu bulunmadığını, davacının mesleği, maluliyetten önceki ve sonraki gelir durumuna ve tazminata etki edecek diğer faktörler tespit edilerek bilirkişi raporu alınması gerektiğini, davacı taraf, sigortalımızın kusurunu ve zararını usulen ispat etmesi gerektiğini, davanın kabülü anlamına gelmemekle birlikte müvekkil şirket faizden dava tarihinden itibaren yasal faizle sorumlu olduğunu, davacının kaza sebebiyle elde ettiği gelir ve tazminatların mahsubu gerekli olduğunu,

müvekkil şirketin sorumluluğu poliçede yazılı limitle sınırlı olduğunu. yapılanı ödeme ile bakiye poliçe teminatımız -281.638-tl ile sınırlı olduğunu, davacının müterafik kusuru bulunduğundan tazminat hesabından indirim yapılması gerektiğini, davacının motosiklet üzerinde seyahat halindeyken kask takmaması ve uygun kıyafetler giymemesi sebebiyle ağır kusurlu olduğundan hesap yapılırken asgari %25 oranında indirim yapılması gerektiğini, tüm bu nedenlerle açılan davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini beyan etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

----- karar sayılı ilamı yetkisizlik kararı verilmekle dosya mahkememizin yukarıdaki esasına kaydedildiği anlaşılmıştır.

Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. ---- tarafından alınan----Tarihli rapor da özetle;

davacı ----- tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazasına bağlı gelişen yaralanmasının ------ yayımlanan Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği ile bu yönetmelik kapsamında yer almayan bölüm, cetvel ve listeler için, 11/10/2008 tarih ve 27021 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümleri kullanılarak ve mesleği bildirilmemekle Grup1 kabul olunarak:Gr1 XII (32a……….1) A %5, Gr1 VII (1a……….0) A %3,Balthazard formülüne göre: %7.85,E cetveline göre %6.2 (yüzdealtınoktaiki) oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı,

İyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 9 (dokuz) aya kadar uzayabileceği hususlarını beyan ve rapor etmiştir.---- tarafından alınan -------- Tarihli rapor da özetle.

Sürücü -----sevk ve idaresindeki araçla önünde aynı istikamette seyreden aracın seyir durumunu dikkate alması önündeki araçla arasında yeterli ve güvenli takip mesafesi bırakarak seyrini sürdürmesi gerekirken bu hususlara riayet etmediği, zamanında etkin tedbire başvurmadan çarpıştığı anlaşılmakla kazanın oluşumunda %60 (yüzde altmış)oranında kusurlu olduğu, davacı sürücü -------- idaresindeki motosiklet ile sola dönüş manevrası için yeterli mesafeden sinyal vererek yolun soluna nizami şekilde yanaşması,

gerisinden aynı istikametten seyreden vasıtanın seyir durumunu dikkate alması gerekirken bu hususlara riayet etmediği anlaşılmakla kazanın oluşumunda %40 (yüzde kırk)oranında kusurlu olduğu hususlarını beyan ve rapor edilmiştir.Bilirkişi tarafından alınan raporda özetle.

Yapılan ödemenin yerindeliğinin tespiti açısından ödeme tarihi esas alınarak yapılacak hesaplamada ödemenin yapıldığı tarihte yürürlükte olan ----- Şartları ve kazanın 14.01.2015 “de yani genel şartların yürürlüğü girdiği 01.06.2015 tarihinden SONRA ve ödemenin de 15.05.2017 “de yani -----------İPTAL kararından ÖNCE gerçekleştiği dikkate alınarak ---- kullanılarak 1,8 Teknik Faiz uygulanıp Aktüeryal Yönteme göre hesaplama yapıldığı, Günümüzrapor/hesaptarihine (26.07.2023) göre yapılacak hesaplamada.

Karayolları Trafik Kanunu 'nun bazı maddelerinde değişiklik yapan, 09.06.2021 Tarihinde ---------- Kabul edilerek 19.06.2021 tarihinde Resmi Gazete “de yayınlanan kanunun yürütmesi ile ilgili “Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu” tarafından 04.12.2021 tarihinde Resmi Gazete “de yayınlanarak yürürlüğe giren “KARAYOLLARI MOTORLU ARAÇLAR ZORUNLU MALİ SORUMLULUK SİGORTASI GENEL ŞARTLARINDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR GENEL ŞARTLAR” ------- yayınlanan -------- Sayılı kararı ile iptal edildiği yüksek yargı kararlarından olan ----------Sayılı ve benzer kararları da dikkate alınarak yaşam tablosu olarak -------- göre

hesaplama yapıldığı dikkate alınarak, Rapor/Hesap tarihi esas alınarak yapılan hesaplamada en güncel c) — ÖdemeTarihi esasalınarak; yapılan ödemenin yerindeliğinin takdiri Sayın Mahkeme 'ye ait olmak üzere Davacı------- Hesaplanan Geçici İş Göremezlik zararının 3.488,02 TL olduğu, bu yönde yapılan bir ödeme olmadığı, Hesaplanan Sürekli İş Göremezlik zararının 61,8 Teknik Faiz Aktüeryal Yönteme göre 12.886,40 TL olduğu, davalı ... tarafından yapılan ödeme ile davacının ödeme tarihi itibariyle hesaplanan zararının %62,08 oranında karşılandığı, Günümüz tarihi Rapor/Hesap Tarihi Esas alınarak Yapılan Hesaplamada davacının hesaplanan;

« Geçici İş Göremezlik zararının 3.488,02 TL olduğu, yerleşik Yargıtay kararlarına istinaden kaza tarihi itibariyle Geçici İş Göremezlik zararının karşılanacağı Kişi Başına Sağlık ve Tedavi Giderleri Teminatı Limitinin 290.000,00 TL olduğu, bu zararlar yönünden teminat limitini aşan toplam zararının olmadığı, Sürekli İş Göremezlik zararının.

2022 Sonrası Pasif Dönemde Vergi İstisnası Hariç Asgari Ücrete Göre 138.840,14 TL olduğu, yapılan 8.000,00 TL ödemenin ödeme tarihi ile günümüz rapor/hesap tarihi arasında geçen süre zarfında %9 yasal faiz oranında güncellenerek tenzili sonrası bakiye Sürekli İş Göremezlik zararının 126.255,81 TL olduğu, kaza tarihi itibariyle cari Sürekli İş Göremezlik zararının karşılanacağı Kişi Başı Ölüm ve Sakatlanma Tazminatı Bakiye Limitinin 282.000,00 TL olduğu, bakiye teminat limitini aşan zararının olmadığı, 2022 Sonrası Pasif Dönemde Vergi İstisnası Dâhil Asgari Ücrete Göre 146.077,83 TL olduğu,

yapılan 8.000,00 TL ödemenin ödeme tarihi ile günümüz rapor/hesap tarihi arasında geçen süre zarfında %9 yasal faiz oranında güncellenerek tenzili sonrası bakiye Sürekli İş Göremezlik zararının 133.493,50 TL olduğu, kaza tarihi itibariyle cari Sürekli İş Göremezlik zararının karşılanacağı Kişi Başı Ölüm ve Sakatlanma Tazminatı Bakiye Limitinin 282.000,00 TL olduğu, bakiye teminat limitini aşan zararının olmadığı hususlarını beyan ve rapor etmiştir.

Bilirkişi tarafından alınan ek rapor da özetle.

Kök raporda sehven %40 olarak esas alınan davalı taraf kusuru %60 esas alınarak iş bu ek raporun düzenlendiği, ÖdemeTarihi esas alınarak; yapılan ödemenin yerindeliğinin takdiri Sayın Mahkeme 'ye ait olmak üzere Davacı --------- Hesaplanan Geçici İş Göremezlik zararının 5.232,04 TL olduğu, bu yönde yapılan bir ödeme olmadığı, Hesaplanan Sürekli İş Göremezlik zararının 1,8 Teknik Faiz Aktüeryal Yönteme göre 19.329,59 TL olduğu, davalı ----------- tarafından yapılan ödeme ile davacının ödeme tarihi itibariyle %41,39 oranında karşılandığı, günümüz Rapor/Hesap Tarihi Esas alınarak Yapılan Hesaplamada davacının hesaplanan;.

İş Göremezlik zararının 5.232,04 TL olduğu, yerleşik Yargıtay kararlarına istinaden kaza tarihi itibariyle Geçici İş Göremezlik zararının karşılanacağı Kişi Başına Sağlık ve Tedavi Giderleri Teminatı Limitinin 290.000,00 TL olduğu, bu zararlar yönünden teminat limitini aşan toplam zararının olmadığı, Sürekli İş Göremezlik zararının; - 2022 Sonrası Pasif Dönemde Vergi İstisnası Hariç Asgari Ücrete Göre 208.260,20 TL olduğu, yapılan 8.000,00 TL ödemenin ödeme tarihi ile günümüz rapor/hesap tarihi arasında geçen süre zarfında %9 yasal faiz oranında güncellenerek tenzili sonrası bakiye Sürekli İş Göremezlik zararının 195.675,87 TL olduğu,

kaza tarihi itibariyle cari Sürekli İş Göremezlik zararının karşılanacağı Kişi Başı Ölüm ve Sakatlanma Tazminatı Bakiye Limitinin 282.000,00 TL olduğu, bakiye teminat limitini aşan zararının olmadığı hususlarını beyan ve rapor etmiştir .2918 sayılı Yasanın 85 ve devam maddeleri gereğince bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi,

doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar. İşleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bir bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın, kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur.

Sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilir. Bir motorlu aracın katıldığı bir kazada, bir üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunlar müteselsil olarak sorumlu tutulur.

Maddi tazminatın biçimi ve kapsamı ile manevi tazminat konularında Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır. Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu,

öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir ----------- 2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanunun 85.maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiş olup, bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek;

sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı Yasa'nın 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”,

aynı Yasa'nın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu,

zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.Anılan yasal hükümlerden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasının; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları,

korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir.

İşletenin sorumluluğu hukuki nitelikçe tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunmakla, işletenin hukuki sorumluluğunu üstlenen zorunlu sigortacının 91. maddede düzenlenen sorumluluğu da bu kapsamda değerlendirilmelidir.

Hem işleten hem de sigortacının sorumluluğu, hukuki niteliği itibariyle tehlike sorumluluğuna ilişkindir.2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 88. maddesinde; bir motorlu aracın karıştığı kazada, bir 3. kişinin uğradığı zarardan dolayı birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunların müteselsil sorumlu olarak tutulacağı hüküm altına alınmıştır.Somut uyuşmazlıkta yukarıda belirtilen yasal düzenlemeler gereğince trafik kazası sonucu oluşan zararlardan kusuru ile sebebiyet veren dava dışı sigortalanın kusuru oranında davalı trafik sigortacısı kazaya karışan davacı-zarar görene karşı sorumludur.

Kaza tarihi itibariyle geçerli olan yönetmelik hükümleri uyarınca düzenlenen maluliyet raporuna göre davacının hükme esas alınan--------- kusur raporuna belirlenen kusur oranı dikkate alınarak kaza tespit tutanağı ile atk raporunun tespitler aynı doğrultuda olduğundan kurul halindeki rapora üstünlük tanınarak davacı ------- Hesaplanan Geçici İş Göremezlik zararının 5.232,04 TL olduğu, bu yönde yapılan bir ödeme olmadığı, Hesaplanan Sürekli İş Göremezlik zararının 1,8 Teknik Faiz Aktüeryal Yönteme göre 19.329,59 TL olduğu, davalı ------- tarafından yapılan ödeme ile davacının ödeme tarihi itibariyle %41,39 oranında karşılandığı,

günümüz Rapor/Hesap Tarihi Esas alınarak Yapılan Hesaplamada davacının hesaplanan;.

İş Göremezlik zararının 5.232,04 TL olduğu, yerleşik Yargıtay kararlarına istinaden kaza tarihi itibariyle Geçici İş Göremezlik zararının karşılanacağı Kişi Başına Sağlık ve Tedavi Giderleri Teminatı Limitinin 290.000,00 TL olduğu, bu zararlar yönünden teminat limitini aşan toplam zararının olmadığı, Sürekli İş Göremezlik zararının; - 2022 Sonrası Pasif Dönemde Vergi İstisnası Hariç Asgari Ücrete Göre 208.260,20 TL olduğu, yapılan 8.000,00 TL ödemenin ödeme tarihi ile günümüz rapor/hesap tarihi arasında geçen süre zarfında %9 yasal faiz oranında güncellenerek tenzili sonrası bakiye Sürekli İş Göremezlik zararının 195.675,87 TL olduğu,

5.232,04 TL geçici iş göremezlik tazminatına hak kazandığı usul ve yasaya uygun bilirkişi raporu dikkate alınarak davacı yanın maddi tazminat taleplerinin kısmen kabulüne karar verilmiştir.Vergi istisnası hariç asgari ücrete göre yapılan hesaplama usul ve yasaya uygun görülmekle fazlaya yönelik talebin reddine karar vermek gerekmiştir.