İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/309 K.2024/222

T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/429

KARAR NO : 2024/216

DAVA

Tazminat (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 22/06/2023

KARAR TARİHİ : 15/03/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkil 28.11.2022 tarihinde ----- ilinde bulunan --- 5.400,00 TL bedelinde, ---- - 3.566,16 TL bedelinde ve --- - 2.775,60 TL bedelinde bir kısım giyim eşyası aldıklarını, ------ tarafından müvekkilin ----- ilinde toptan satın aldığı ürünler 28.11.2022 tarihinde ---- İli, ----- İlçesinden bulunan ---- -- - Şubesi' ne teslim edildiğini, müvekkile ait ürünler kargo şirketine teslim edildikten sonra uzun bir süre kargo gönderme aşamasında görünmesine rağmen sonrasında kargo şirketi tarafından müvekkile gönderilecek olan ürünlerin kaybedildiği müvekkile bildirildiğini,

davalı şirketten zararın tazmin edileceğini beklemesine rağmen davalı şirket tarafından oyalandığını, arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma sağlanamadığını, müvekkilinin giyim sektöründe toptan mal alarak aldığı ürünlerin perakende satışını yaptığını, Müvekkil dava konusu ürünlerin kargo şirketi tarafından kaybedilmesi üzerine hem ürünleri satın aldığı bedelden olmuş hem de bu ürünlerin satışından kaynaklı elde edeceği kardan mahrum kaldığını tüm bu nedenlerle açılan davanın kabulüne,

Davalı kargo şirketi tarafından taşıma esnasında kaybedilen ve müvekkil tarafça teslim alınmayan eşyalara istinaden fazlaya ilişkin dava ve talep hakkımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 4.400,00 TL tazminatın 28.11.2022 tarihinden itibaren işletilecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalı şirketten alınarak müvekkile ödenmesine,

davalı kargo şirketi tarafından taşıma esnasında kaybedilen ve müvekkil tarafça teslim alınmayan eşyalara istinaden fazlaya ilişkin dava ve talep hakkımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000,00 TL mahrum kalınan karın 28.11.2022 tarihinden itibaren işletilecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalı şirketten alınarak müvekkile ödenmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Arabuluculuk tutanağı Ticari Nitelikli Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklandığı iddia edilerek ----- Arabuluculuk bürosunda başvurulmuş olup, dava ---- Asliye Ticaret Mahkemesi'nde açılmış olup, yetkili arabuluculuk merkezinde tutanak düzenlenmediğini, taraflar Arasında Akdedilmiş Taşıma Sözleşmesinde bulunmamakta olup davacının çalışmış olduğu ----- firması ile akdedilmiş bir sözleşme bulunmadığını davacı ile müvekkil arasında ticari bir hizmet sözleşmesi bulunmadığını, uyuşmazlık Konusu Kargo Müvekkil Şirket Tarafından Kaybolduğunu ispatlamakla mükellef olduğunu,

davacı taraf dava konusu kargolarının kaybolduğu iddiasında ise de bu iddiasını ispatlamakla yükümlü olduğunu, ancak dosya içeriğinde bakıldığında davacı tarafından bu iddiasını ispatlar herhangi bir delilin dosyaya sunulmadığını, müvekkil şirketten tazmin talebinde bulunan davacı taraf da kargonun içeriğini ve değerini ispatlamakla yükümlü olduğunu, davacı taraf yalnızca soyut, mesnetsiz ve dayanaksız iddia ve taleplerde bulunmuş, uyuşmazlık konusu kargoların içeriklerini ispatlayacak hiçbir belgeyi dosyaya ibraz etmediğini, davacı taraf dava konusu kargoya ilişkin herhangi bir taşıma senedi ibraz etmediğini,

Dava Konusu Kargolara İlişkin Gönderim Esnasında Müvekkil Şirkete De Gönderinin İçerik ve Bedeline İlişkin Herhangi İrsaliye, Fatura ve Sair Belge İbraz edilmediğini, Kabul Anlamına Gelmemekle Beraber, Müvekkil Şirket Zarardan Sorumlu Olsaydı Dahi Bu Sorumluluk Özel Çekme Hakkı ile sınırlı olacağını, Davacının Mal ve Mahrum Kalınan Karın Tazmini Talebi ve Talep Tutarı Hukuki Dayanaktan Yoksun Olduğu Gibi Davacının Talep Sonucunun Açıklattırılması Gerekeceğini, davacı taraf hukuka aykırı eylemi ispat edemediği gibi, uğradığını iddia ettiği zarara ve mahrum kaldığını iddia ettiği kara ilişkin hiçbir delil ibraz etmediğini,

tüm bu nedenlerle açılan davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini beyan etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava hukuki niteliği itibariyle, Tazminat (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasıdır. Davada sıfat, tarafın, dava konusu maddi hukuk ilişkisinin süjesi olup olmamasıyla ilgilidir. Taraf sıfatı (husumet), maddi hukuka göre belirlenen, bir subjektif hakkı dava etme yetkisini ya da bir subjektif hakkın davalı olarak talep edilebilme yetkisini gösteren bir kavramdır.

Dava şartı olan taraf ehliyeti, dava ehliyeti ve davayı takip yetkisi, davanın taraflarının kişilikleriyle ilgili olduğu halde, taraf sıfatı dava konusu sübjektif hakka ilişkindir.Davacı tarafta yer alan taraf için aktif dava sıfatı, davalı tarafta yer alan taraf için pasif taraf sıfatından söz edilebilir. Uygulamada, "sıfat" yerine "husumet" terimi de kullanılmaktadır. Sıfat dava şartı olmayıp, itirazdır.

Çünkü bir kimsenin hak sahibi veya borçlu olup olmadığı davanın esasına girildikten sonra tespit edilebilir. Bu durumda ise dava esastan ret veya kabul edilir. Oysa, dava şartları davanın esasına girilmesini engelleyen niteliktedir. Ancak sıfat bir itiraz olduğundan, hâkim diğer itirazlar gibi taraf sıfatını da dava dosyasından anlayabildiği sürece kendiliğinden nazara alır.

Sıfat, davada taraflardan birinin davaya konu subjektif dava hakkının bulunup bulunmadığı ile ilgili bir husustur. Tarafların sıfatının yargılama sonuna kadar devam etmesi zorunludur. Bu husus mahkemece re'sen gözönünde bulundurulmalıdır. Bir davada, taraflardan birinin, davacı ya da davalı sıfatının (aktif ya da pasif husumet ehliyetinin) olmadığı belirlenirse, artık bu davanın esasının çözümüne girilmeden, davanın husumet yokluğundan reddi gerekir.

Bir kişinin belli bir davada davacı ya da davalı sıfatını haiz olup olmadığı şeklinde nitelendirilen husumetin, ileri sürülme zamanı yasa ile kabul edilen bir ilk itiraz olmadığı gibi, davalı tarafından ileri sürülmesi gerekli bir def'i de değildir. Davanın her aşamasında ileri sürülmesi mümkün veya mahkemece vâkıf olunduğu takdirde re'sen nazara alınması gerekli hukuki bir durumdur. (-----).

Yukarıda kısaca değinildiği gibi, bir davada davacı olma sıfatı dava konusu hakkın sahibine (hamiline) aittir.

Bir sözleşmeden dolayı, kural olarak yalnız sözleşmenin tarafları dava açabilir; üçüncü kişilerin taraf (davacı) sıfatı yoktur.Taraflar arasındaki uyuşmazlığın çözümü amacıyla yapılan yargılamaya göre dava dışı ----- ile davalı arasında taşıma sözleşmesinin kurulduğu, davacının davaya konu taşıma sözleşmesinde taraf olmadığı görülmekle bu nedenle davalı kargo şirketi yönünden açılan davada davacının aktif husumet yokluğu nedeniyle açıklanan gerekçelerle aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.