İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/41 K.2024/572

T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/41

KARAR NO : 2024/572

DAVA

Tazminat (Haksız Rekabetten Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 16/01/2023

KARAR TARİHİ : 10/07/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat), Tazminat (Haksız Rekabetten Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesiyle özetle; davacı ile davalı şirketlerin oluşturduğu----- Adi Ortaklığı arasında “Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi ve Hasılat Paylaşım Esaslı İnşaat Sözleşmesi/Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesi” imzalandığını, ----- İnşaatın adi ortaklık payının tamamını davacının rızası olmaksızın diğer ortaklardan -----, bu sebeple davanın bu şirkete yöneltilmediğini, sözleşme uyarınca davacının maliki olduğu taşınmaz üzerinde yüklenici tarafından 15.08.2022 tarihine kadar --- ve -- no’lu parseller üzerinde yapı inşa edileceğini, davalıların ---- nolu parselde inşaata hiç başlamadığını,

----- no’lu parselde ise inşaatın %55,65’inin tamamlandığını, sözleşmenin bu sebeplerle 01.04.2022 tarihinde geriye etkili olarak feshedildiğini, sözleşme kapsamındaki uyuşmazlığın ayrıca mahkemeye intikal ettiğini, yüklenici tarafından davacıyı kötülemek, iş ilişkilerini sekteye uğratmak amacıyla bilgilendirmeler, toplantılar yapıldığını, mailler gönderildiğini, davacı ile bankalar arasında yapılmış olan finansal yeniden yapılandırma sözleşmelerinin hukuka aykırı şekilde üçüncü kişilerle paylaşıldığını, davalı tarafından paylaşılan 13.04.2022 tarihli mailde ve bu tarihten 6 ay sonra yine aynı mail adresinden yapılan paylaşımlarda,

davacıya ait ticari sır niteliğindeki bilgilerin paylaşıldığını ve davacı hakkında kötülemede bulunulduğunu, davalı yüklenicilerin sosyal medya üzerinden davacıyı karalama faaliyetlerinin organize edildiğini, davalıların satabilecekleri bir projeleri ve yapıları olmamasına rağmen sosyal medya hesapları üzerinden reklamlar yapmaya devam ettiklerini, reklama konu yerdeki dükkanların neredeyse tamamının davacıya ait olduğunu, davalı yüklenicilerin,

yerine getirilmediği için davacı tarafça feshedilen sözleşmedeki yerleri satmaya çalıştığını ileri sürülerek TTK'nin 56(1)-a bendi uyarınca davalıların fiillerinin haksız rekabet teşkil ettiğinin tespitine, TTK'nin 56(1)-b maddesi uyarınca davalıların yaptıkları haksız rekabetin men'ine, TTK'nin 56(1)-c maddesi uyarınca davalıların; müvekkil hakkında gerçeğe aykırı şekilde dürüstlük kuralına uymayan reklam ve satış yöntemleri kullanmak ile dürüstlük kuralına aykırı diğer davranışlarının düzeltilmesine, davalıların haksız rekabet şeklinde yaptıkları reklamların kaldırılmasına,

reklamların bulunduğu internet sitelerinde Mahkeme kararının yayınlanmasına, müvekkilinin davalılar tarafından ifşa edilen tüm iş, ticari, bankacılık ve müşteri sırlarının yayınlandığı internet sitelerinin ilgili sayfalarının engellenmesine, gönderildiği yerlerdeki suretlerinin imhasına, davalıların bu bilgileri sakladıkları bilgisayarlarının ilgili hafızalarının silinmesine, TTK'nin 59. Maddesi uyarınca Mahkemenin gerekçeli kararının davalıların sahibi oldukları ve kullandıkları internet sitelerinde yayımlanması suretiyle davalıların yanlış ve yanıltıcı beyanlarının düzeltilmesine, TTK'nin 59. Maddesi uyarınca hükmün kesinleşmesinden sonra,

Mahkeme kararının hüküm kısmının gideri davalıdan alınmak üzere Türkiye Genelinde Yayımlanan ve tirajı 50000'in üzerinde olan gazetelerden birinde yayımlanmasına, TTK'nin 56(1)-d, TBK'nin 50/2 ve TBK'nin 51/1. maddeleri uyarınca davacı müvekkilinin haksız rekabet nedeniyle uğradığı maddi zararının tespiti ile eylem tarihinden itibaren ticari avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkiline verilmesine,

TTK'nin 56(1)-e maddesi uyarınca her bir davalı için ayrı ayrı 1.000.000'er TL manevi tazminatın haksız rekabet eylemlerinin işlendiği tarihten itibaren ticari avans faizi ile birlikte davalılardan ayrı ayrı alınarak ile müvekkiline verilmesine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalılar tarafından gerçekleştirilen haksız rekabet eyleminin bulunmadığını, finansal yeniden yapılandırma sözleşmesinin derdest davasının konusu olduğunu, bu itibarla alenileştiğini, sır niteliğinin ortadan kalktığını, davalıların 05.01.2023 tarihli toplantıya katılmalarının nedeninin kendilerinin de projeden alıcı olmalarından kaynaklandığını, toplantıyı tertipleyenlerin davalılar olmadığını, yapılan basın açıklamasının ifade özgürlüğü kapsamında olduğunu, davalılarla ilgisiz kişilerce yorumlar yapıldığını, bu yorumların davalıları bağlamadığını,

taraflar arasındaki sözleşmenin sona ermesi için mahkeme kararı gerektiğini, tek taraflı beyanla sözleşmenin sona ermeyeceğini, davalıların ---- projesinde tapu sahibi olduğu ileri sürülerek davanın reddine yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkememizce, ------ Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ---- Esas sayılı dosyası, ----Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ---- sayılı dosyası, -----Cumhuriyet Başsavcılığı'nın----- Soruşturma sayılı dosyaları ve -----.

İcra Müdürlüğünün ----Esas sayılı dosyası, ---- Ticaret Sicili Müdürlüğü'nden ----Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ---- Soruşturma sayılı dosyası UYAP üzerinden celp edilmiş, tarafların bildirdikleri tanıklar dinlenilmiş ve mahkememizce bir haksız rekabet uzmanı ve bilişim uzmanı bilirkişisinden oluşan bilirkişi heyetinden tarafların tüm iddia ve savunmaları dikkate alınarak ön incelemede belirlenen uyuşmazlık konusunda ayrıntılı, gerekçeli, denetime elverişli, Mahkememizce kısmen hükme alınan rapor alınarak taraflara tebliğ edilmiştir.Dava, TTK'nın 54 vd. maddeleri gereğince haksız rekabetin meni,

haksız rekabetle ortaya çıkan durumun ortadan kaldırılması ve maddi- manevi tazminat istemine ilişkindir.Haksız rekabet, 6102 sayılı TTK'nın 54 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.

Haksız rekabetin amacı, TTK'nın 54/1. maddesinde "bütün katılanların menfaatine, dürüst ve bozulmamış rekabetin sağlanması" olarak ifade edilmiş, 2. fıkrada ise haksız rekabet tarif edilerek "rakipler arasında veya tedarik edenlerle müşteriler arasındaki ilişkileri etkileyen aldatıcı veya dürüstlük kuralına diğer şekillerdeki aykırı davranışlar ile ticari uygulamalar haksız ve hukuka aykırıdır" şeklinde belirtilmiştir.

Buna göre genel ilke belirlenirken haksız rekabetin varlığı için taraflar arasında rekabet ilişkisinin mevcudiyeti, failin yarar sağlamış olması, failin kusurlu olması ve haksız rekabete uğrayanın zarar görmüş olması şartı aranmamıştır. Failin kusurlu olması ve haksız rekabete uğrayanın zarar görmüş olması, sadece haksız rekabet nedeniyle açılan maddi ve manevi tazminat davalarında rol oynamaktadır.

Haksız rekabet sayılan bazı durumlar TTK'nın 55. maddesinde sayılmıştır.TTK'nın 56. maddesinde ise; haksız rekabet sebebiyle müşterileri, kredisi, meslekî itibarı, ticari faaliyetleri veya diğer ekonomik menfaatleri zarar gören veya böyle bir tehlikeyle karşılaşabilecek olan kimsenin, fiilin haksız olup olmadığının tespitini, haksız rekabetin önlenmesini, haksız rekabetin sonucu olan maddi durumun ortadan kaldırılmasını, haksız rekabet yanlış veya yanıltıcı beyanlarla yapılmışsa bu beyanların düzeltilmesini ve tecavüzün önlenmesi için kaçınılmaz ise, haksız rekabetin işlenmesinde etkili olan araçların ve malların imhasını,

kusur varsa zararın tazminini, TBK'nın 58. maddesinde öngörülen şartların varlığında manevi tazminat verilmesini isteyebileceği belirtilmiştir.Uyuşmazlık bakımından incelenmesi gereken TTK’nın 55/(1)-a-1 maddesinde “Başkalarını veya onların mallarını, iş ürünlerini, fiyatlarını, faaliyetlerini veya ticari işlerini yanlış, yanıltıcı veya gereksiz yere incitici açıklamalarla kötülemek” haksız rekabet olarak düzenlenmiştir.

Madde kapsamında kötülemeden bahsedilebilmesi için; ortada başkalarının şahsı, emtiası, iş mahsulleri, faaliyetleri yahut ticari işleri hakkında sözlü, yazılı veya resimli şekilde bir açıklama bulunması, nihayet bu beyanın yanlış, yanıltıcı veya lüzumsuz yere incitici olması gerekmektedir.

Yanlış açıklama, içeriği gerçekle bağdaşmayan, belirli bir vakıa veya olay ya da durum hakkında içeriği objektif olarak yanlış olan açıklamalardır. Yanıltıcı beyan, mahiyeti, tarzı ve içeriği birlikte değerlendirildiğinde açıklamanın muhatabının hataya düşmesine sebep olabilecek, yanlış izlenim bırakabilecek açıklamalardır.

Gereksiz yere incitici beyan ise, içeriği doğru olmakla birlikte ölçüsüz bir şekilde ve amacını aşarak kişi, faaliyetleri, iş ürünleri vb. hakkında olumsuz intiba yaratan açıklamalardır. Gerçeğe uygun olmayan açıklamalar objektif olarak doğruluğu ve yanlışlığı tespit edilebilen açıklamalardır. Olaylar/olgular hakkındaki her türlü kötüleyici nitelikteki yanlış açıklamalar haksız rekabet olarak değerlendirilecektir. Açıklama gerçek ise bu durumda haksız rekabetten bahsedilemez.

Yanıltıcı açıklamadan kastedilen ise; açıklamanın takdim ediliş tarzının, seçilen sözcüklerin resimlerin veya yapılan karşılaştırmanın hedef kitlede veya kişilerde bıraktığı genel izlenim neticesinde açıklama konusunun olduğundan değişik ve olumsuz algılanmasıdır. Gereksiz yere incitici beyanlar, amacını aşan değer yargılarını ifade etmektedir.

Amacın aşılmasıyla birlikte, gerçek dahi olsa açıklamalar gerçek dışı veya gerçeğe uymayan, gerçekle bağdaşmayan veya gerçeğe ters hâle gelmektedir. Zira burada gerçek olmasına rağmen, açıklama amacını aşan bir durum ortaya çıktığından bu açıklama gereksiz yere incitici olmaktadır.

Somut olayın özelliklerine göre genel olarak toplumda ve özellikle hedef alınan muhatabın algılama seviyesi dikkate alındığında, gerçek dahi olsa teamülün kabul ettiği tolerans sınırının aşılması halinde açıklama, TTK’nin 55/(1)-a-1 maddesi gereğince haksız rekabet teşkil edecektir.

"Bir açıklamanın yanlış olup olmadığı tespit edilirken yegâne ölçüt gerçekle bağdaşıp bağdaşmadığı iken, yanıltıcı olup olmadığı veya gereksiz yere incitici olup olmadığı tespit edilirken kullanılacak ölçüt, açıklamanın orta yetenekteki olağan muhatabıdır.

Bir açıklamanın belirli kişi veya kişiler tarafından ne şekilde algılandığı değil, açıklamanın orta yetenekteki olağan muhatabının algılama şekli önemlidir" (Yargıtay HGK'nın -----esas, ---- karar sayılı, 11.3.2021 tarihli emsal ilamı).Tüm dosya kapsamı; tarafların bildirdikleri deliller, gelen yazı cevapları, tanık beyanları ile hükme esas alınan denetime elverişli bilirkişi raporu bir bütün olarak incelendiğinde; davacı ile davalı şirketlerin oluşturduğu ----Adi Ortaklığı arasında “Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi ve Hasılat Paylaşım Esaslı İnşaat Sözleşmesi/Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesi” imzalandığı,

sözleşmenin taraflarca feshi nedeniyle taraflar arasında bu konuda ayrı bir davanın görüldüğü, eldeki davada haksız rekabet iddiasına dayanak olarak, davacı tarafın, davalı tarafın sözleşmeden kaynaklanan edimini yerine getirmediğini ve bu sebeple mağduriyetlerin oluştuğunu ileri sürdüğü, iddialarına konu sosyal medya paylaşımları değerlendirildiğinde, söz konusu projelerden satın alım yapan kişilerin uğradıkları mağduriyeti ortaya koyan paylaşımların yapıldığının anlaşıldığı,

bu tür paylaşımların ifade özgürlüğü kapsamında değerlendirilmesi gerektiği, dolayısıyla söz konusu paylaşımların kural olarak kötüleme haksız rekabet eylemini oluşturmadığı kanaatine varıldığı, bununla birlikte, söz konusu paylaşımı yapan kişilerin proje mağdurları olmadığı ve dahası bu paylaşımların davalılar tarafından yapıldığı ihtimalinde dahi ifade özgürlüğü kapsamında korunacak bir beyanın varlığından bahsedilemeyeceği, zira bu halde bir mağduriyetin ifade edilmesinden bahsedilemeyeceği, ancak bu hususta ispat yükünün davacı tarafta olduğu,

dosya kapsamında söz konusu açıklamaların davalılar tarafından yapıldığı veya yaptırıldığı yönünde bir tespit ve kesin delile rastlanmadığı, dolayısıyla haksız rekabet eyleminden bahsedilemeyeceği; davacı şirket ile dava dışı bankalar arasında yapılan sözleşmenin içerik itibariyle ticari sır niteliğinde bir bilgi olduğunun söylenebileceği, ancak hakkında gizlilik kararı verilmemiş yargılamalarda, gerek dava dilekçesi gerek bilirkişi raporlarının serbest bir şekilde yayımlanmasının hukuka aykırı olmadığının belirtildiği,

bu itibarla davalı beyanları doğrultusunda, hakkında gizlilik kararı verilmemiş bir yargılamada ileri sürülen bir bilginin yayınlanmasının kural olarak hukuka aykırı kabul edilmediği, her ne kadar Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda davacının bankalarla akdettiği yeniden yapılandırma sözleşmelerinin üçüncü kişilerle paylaşılmasının, davacının ekonomik durumuyla ilgili üçüncü kişilerde davacının ekonomik durumuyla ilgili yanıltıcı bir izlenim oluşturabileceği, bu haliyle eylemin gereksiz yere incitici açıklama niteliğinde olabileceği ve TTK m. 55/1-a-1 kapsamında haksız rekabet teşkil edebileceği, ayrıca davacının,

davalıların satışını gerçekleştiremeyeceği, mevcut olmayan bir projenin satışını yapmaya çalıştığını ileri sürdüğü, dosya kapsamı itibariyle taraflar arasındaki inşaat sözleşmesinin ifa edilmediği, bu nedenle sözleşmenin feshedildiği ve taraflar arasında bu konuda ayrı bir davanın görüldüğü, davalının satışa sunduğunu belirttiği projenin mevcut olup olmadığının dosya kapsamından anlaşılamadığı, davalı tarafın mevcut olmayan bir projeye dair yaptığı paylaşımların TTK m. 55/1-a-2 kapsamında haksız rekabet teşkiledebileceği yönünde kanaat ve hukuki görüş belirtilmiş ise de;

taraflar arasındaki sözleşmenin feshi nedeniyle ---- Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ------ Esas sayılı dosyasında görülen davanın derdest olduğu, dolayısıyla projenin mevcut olmadığından henüz bahsedilemeyeceği, ayrıca dava dışı bankalar ile akdedilen yeniden yapılandırma sözleşmelerinin de --- Asliye Ticaret Mahkemesi'nin----- Esas sayılı dosyasında delil olarak sunulduğu, kaldı ki dava dışı bankaların da bu davada taraf oldukları, dolayısıyla heyetimizce işbu hususların haksız rekabet oluşturmayacağı sonucuna ulaşılmakla davanın tümden reddi gerektiği kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM (Yukarıda Açıklanan Nedenlerle):

1-Davanın REDDİNE,

2-Harçlar kanunu uyarınca alınması gereken 427,60 TL harcın peşin yatırılan harçtan bahsubu ile arta kalan 30.346,06 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine,

3-Davacılar tarafından yapılan masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,

4-Davalılar kendilerini vekille temsil ettiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince davacı vekili için tayin olunan 394.100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,

5-Suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,

6-Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının 6100 sayılı HMK md. 333 uyarınca karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,

Dair; davacı vekili ile davalılar vekilinin yüzüne gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içinde ---- Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere oybirliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.