İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/130 K.2026/341

T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2025/130 Esas

KARAR NO : 2026/341

DAVA

İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)

DAVA TARİHİ : 03/02/2025

KARAR TARİHİ : 14/04/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde; dava dışı --------- Şirketi ile davacı müvekkili şirket nezdinde Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğu, -------- -------- gönderilmek üizere yüklemesi yapılan 2 adet elektrikli makaslı,

elektrikli vakumlu asansörlü platform makinası emtiasıın --------- nolu konteynerde -------- nolu taşıma faturasına -------- gemisi ile yapılan deniz taşımasını müteakip ---------- plakalı araç ile istinaden--------- nolu taşıma irsaliyesi kapsamında -------- /--------- araç ile davalıların sorumluluğu altında limandan gümrüklü antrepoya yapılan yerel nakliyesi esnasında meydana gelen ve kusurlu olarak sebebiyet verilen 12.05.2023 tarihli tek tarafl trafik kazası ile yangın hadisesi sonucu hasarlandığı/zayi olduğu tespit edildiği,

dava konusu edilen emtiaların hasarlanması/zayi olması ilgili olarak gerekli tüm incelemeler ve araştırmalar yapıldığı, inceleme ve araştrma sonucu tanzim edilen ekspertiz raporuna istinaden müvekkili şirket tarafindan poliçe teminat kapsamında bulunan hasar bedeli olarak dava dışı sigortalı firmaya 68.040,61-USD tazminat bedeli ödendiği ve bu ödeme karşılığı dava dışı sigortalı firmadan temlik iradesini içerir ibraname belgesi alındığı beyan edilmekle,

takip çıkışı 68.739,66-USD olan icra dosyasına ilişkin olarak dava konusu edilen 61.436,38-USD'lik kısım dışında kalan miktara ilişkin olarak itirazı kabul ettiği veya feragat ettiği anlamına gelmemek ve fazlaya ilişkin her türlü dava ve talep hakları saklı kalmak kaydı ile davalı-borçluların--------- İcra Müdürlüğü'nün ---------- Esas sayılı takip dosyasına yapmış oldukları itirazları ile ilgili olarak icra takibinin 61.436,38-USD'lik kısmına ilişkin haksız ve kötüniyetli tüm itirazlarının iptali ile takibin icra takibindeki takip talebinde belirtilen şartlarda devamına karar verilmesi ve davalı-borçluların takip konusu alacağın %20'sinden

aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatı ödemelerine karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.

CEVAP

--------- Şti cevap dilekçesinde özetle; davaya konu kazanın müvekkili ile hiçbir ilgi ve alakası bulunmadığı, bu sebeple husumet itirazında bulundukları, müvekkilinin dosyada neden taraf gösterildiğine anlam verilemediği, davanın husumetten reddine karar verilmesini, 12.05.2023 tarihinde diğer davalı --------- tarafından davaya konu eşyaların yüklemeleri güvenli bir şekilde yapıldığı ve tüm kontroller yapılarak araç ile yola çıktığı, ancak diğer davalı --------- ve --------- plakalı araç ile yolda seyir halindeyken yolun kaygan olması neticesinde sonucunda olay gerçekleştiği, davaya konu kaza, önlenemeyecek şekilde meydana geldiği,

dolayısıyla olayın gerçekleşmesinde kimsenin kusuru olmadığı sabit olmakla eğer bir kusur atfedilecekse de bu kusurun tamamen diğer davalı ---------- ait olduğu kaçınılmaz olduğu beyan edilmekle, zaman aşımı itirazımızın kabulüne, --------- ve --------- plakalı aracın trafik sigorta şirketinin davaya dahil edilmesine/kendisine ihbarına, davanın husumet nedeniyle reddine, davacı tarafından açılan haksız davanın reddine, kötü niyet ve %20 den az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesine vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini beyan ettiği görülmüştür.

Davalı --------- tarafından cevap dilekçesinde özetle; davacının davasını kabul etmediği, ---------- isimli firmada maaşlı şoför olarak çalıştığı, meydana gelen kazada da sorumluluğu var ise çalıştığı firmanın olduğu davanın bu firmaya yöneltilmesi gerektiği, sorumluğu kabul etmediği, maaşlı eleman olduğu, zararı ödemesinin mümkün olmadığı, bilirkişi raporu ile yöneltilen kusur miktarını kabul etmediği, davanın reddine karar verilmesini beyan ve talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Uyuşmazlık davacı sigorta şirketinin dava dışı sigortalısı ---------Ş'ye ait emtianın nakliyesi esnasında hasarlanması nedeniyle davacının dava dışı sigortalıya ödediği hasar tazminatının taşımayı gerçekleştiren davalılardan rücuen tahsilini talep edip edemeyeceği, hasarın meydana gelmesinde davalının kusurunun bulunup bulunmadığı, davacının sigortalısının müterafik kusurunun bulunup bulunmadığı, meydana gelen zararın ne kadar olduğu noktalarında toplanmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Bilirkişi heyetinin 25.08.2025 tarihli raporunda özetle; davalı ---------- kazadaki kusur sorumluluğu ve müterafik sorumluluğu ile diğer davalı sürücü -------- kazadaki kusur sorumluluğu ile ilgili oranın takdiri mahkemeye ait olmak üzere.

Davalı --------- firması tarafından konteyner bağlantısının sağlam biçimde yapılmış olsaydı, sürücünün toparlama manevrasına rağmen konteynerin yerinden kopmama, zararın oluşmama ihtimalinin olması, zararın oluşmasında belirleyici olan unsurun davalı -------- tarafından konteynerin bağlantısının sağlam biçimde yapılmamış olması kaynaklı olması, davalı ---------- araç işleteni olarak sürücünün kusurundan dolayı olan zarardan müştereken ve müteselsilen olan sorumluluğunun yanında, müterafik kusuru da dikkate alındığında olan zarardan;

davalı ---------- firmasının % 90 oranında sorumlu olması gerektiği, davalı sürücü --------- % 10 oranında sorumlu olması gerektiği, hasar fotoğraflarında gözüken hasarlar, emtiaların teknik özellikleri, hasar ekspertiz raporunda tespit edilen emtiaların yanarak kullanılamaz hale gelmiş olması ve hasar ekspertiz raporunda yapılan gümrük maliyetinin sovtaj bedelini geçiyor olmasından dolayı sovtaj indiriminin yapılamamış olması tespitleri dikkate alınarak yapılan inceleme sonucunda;

hasar faturasında ifade edilen 72.290,00 USD emtia değerine iştirak olunarak hazırlanan hasar ekspertiz raporunda tespit edilen 72.290,00 USD' nin ve muafiyet sonrası hesaplanan 68.040,61 USD' nin makul olduğu, davalı taşıyıcının yurtiçi taşımada meydana gelen tek taraflı kaza neticesi oluşan hasardan sorumlu olduğu değerlendirmesi ile 68.040,61 USD tazminatın tamamından taşıyıcı sıfatı ile,

davalı sürücünün ise haksız fiil sorumlusu sıfatı ile bu miktarın 6.804,06 USD kısmından müteselsilen sorumlu tutulabileceği, davacı ödemesinin 68.040,61 USD olmasına karşın, davanın 61.436,38 USD üzerinden ikame edildiği hususunda takdir ve değerlendirmenin yüce mahkemeye ait olduğu, takibe konu edilmekle beraber, davacı alacağının rücuen tazminat alacağı olduğu, kusur, sorumluluk ve tazminat hususlarında yargılamayı gerektirdiği hususlarında mahkemece yapılacak değerlendirmeye göre takibe bağlı taleplerin değerlendirilmesi gerektiği mütala olunmuştur.

İtirazlar doğrultusunda bilirkişiden ek rapor alınmasına, bilirkişi heyetine bir yangın uzmanı eklenmesine karar verildiği, alınan bilirkişi raporunda özetle; olayın oluş biçimi sürücü

--------- sevk ve idaresindeki --------- plakalı çekici ve buna bağlı

olarak ---------- yarı römorkuyla otoyolu takiben ------- istikametinden ---------

istikametine orta şeritten seyir halinde iken --------- gişeler ayrımına geldiği esnada bir anda

direksiyon hâkimiyetini kaybederek şeritten taşması ve daha sonra ise aracını toparlarken

dorse üzerinde bulunan konteynırın dorseden koparak sağ şerit üzerine düşmesi sonucu

maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, yangın güvenliği uzmanlığı bakımından dosya kapsamı kül halinde incelenmiş olup, trafik

kazası neticesinde yan yatarak devrilen Sürücü --------- sevk ve

idaresindeki ---------- plakalı çekici ve buna bağlı olarak ---------- yarı römork içindeki

konteynırda yangın çıktığı belirtilmiş ise’de, çıktığı belirtilen yangına itfaiyenin müdahale edip

etmediğine dair şayet var ise, itfaiye olay raporunun dosya kapsamına sunulu olmadığı, keza

gerek kolluk tarafından düzenlenen kaza raporu, gerekse ekspertiz raporu vb. belgeler

incelendiğinde de yangına dair olayın aydınlatılmasına yönelik her hangi bir belge ve bilginin

yer almadığı anlaşılmış olmakla; yangın güvenliği uzmanlığı bakımından yangına dair her

hangi bir değerlendirme yapmak mümkün olamadığı, kök raporu sonuçlarını değiştirecek yeni bir sonuç ve

kanaat hasıl olmadığı mütala olunmuştur.

TTK'nın 875/1. maddesine göre: taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur.

TTK nun 876. Maddesi ile; zıya, hasar ve gecikme, taşıyıcının en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği sebeplerden meydana gelmişse taşıyıcı sorumluluktan kurtulur.

TTK nun 879-(1)maddesi" taşıyıcının kendi adamlarının ,taşımanın yerine getirilmesi için yararlandığı kişilerin ,görevlerini yerine getirmeleri sırasında ki fiil ve ihmallerinden ,kendi fiil ve ihmali gibi sorumludur."şeklinde düzenlenmiştir.

Türk Ticaret Kanunu'nun 857. Maddesi hükmü uyarınca, taşıyıcı eşyanın kendisine teslim edildiği tarihten gönderilene teslim olunduğu tarihe kadar geçen müddet içinde uğradığı ziya ve hasardan sorumludur. Anılan maddeye göre taşıyıcının sorumluluğu ispat yükü tersine çevrilmiş kusur sorumluluğudur. Taşıyıcı ziya ve hasarın kendi kusurundan doğmayan bir sebepten ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur.

Davaya konu somut olayda, davacının sigortalısına ait emtiaların taşınması esnasında meydana gelen kaza ile emtiaların hasarlandığı, davacının sigortalısına hasar bedelini ödediği, sigortalısına halef olarak eldeki davayı açtığı ve ödediği bedeli taşımayı gerçekleştiren davalılara rücuya hak kazandığı, kazanın meydana gelmesinde sigortalının kusurunun bulunmadığı, davalı işleten ---------- %90, davalı sürücü ---------- %10 kusurlu olduğu, davalıların kusur oranlarının davacıya karşı sorumluluklarında ileri sürülemeyeceği, davalıların iç ilişkisinde kusur oranlarının önemli olduğu,

davacıya karşı davalıların müşterek ve müteselsil sorumlu olduğu, tespit edilen hasar bedelinin denetime elverişli olduğu, davalıların meydana gelen hasar bedelinin tamamından davacıya karşı sorumlu olduğu anlaşıldığından davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.

İcra ve İflas Kanununun 67.maddesinin 2.fıkrası gereğince, icra tazminatına hükmedilebilmesi için, borçlunun takip sırasında ödeme emrine itiraz etmesi ve alacaklının alacağını mahkemede dava ederek haklı çıkması yasal koşullardandır. Borçlunun itirazının kötüniyetli olması ise yasal koşul değildir. İcra inkar tazminatı, aleyhindeki icra takibine itiraz eden ve işin çabuk bitirilmesine engel olan borçluya karşı konulmuş bir yaptırımdır.

Alacağın likit ve belli olması da gerekir. Alacağın gerçek miktarı belli, sabit veya borçlu tarafından belirlenebilmesi için bütün unsurlar bilinmekte ya da bilinmesi gerekmekte, böylece borçlu tarafından borcun tutarının tahkik ve tayini mümkün ise; başka bir ifadeyle borçlu yalnız başına ne kadar borçlu olduğunu tespit edebilir durumda ise, alacağın likit ve muayyen olduğunun kabulü zorunludur.

Eldeki davada alacak likit olmayıp yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.