İstanbul Anadolu 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/659 K.2024/801

T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2021/659

KARAR NO : 2024/801

DAVA

Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan), İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 25/10/2021

DAVA

İtirazın İptali

DAVA TARİHİ : 27/07/2023

KARAR TARİHİ : 18/11/2024

Mahkememizde görülmekte olan asıl dava olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) ve birleşen dava olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Asıl dava dosyası;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili şirketin, davalı taraftan; ----- adlı tartı makinasını 27.490,00-€ (KDV’siz olarak yatırım teşvik kapsamında alınmıştır.) Bedelle satın aldığını, makinanın müvekkili şirkete teslimi sonrası makinada çalışma sırasında aşırı ısınma sorunu görüldüğünü, sorunun davalı şirkete bildirildiğini, aşırı ısınma sorununun ancak motor değişimi ve bir çok temel parçanın tamiratı ile geçici olarak çözülebildiğini, bu ilk arıza ve servis kaydı sonrası makine kullanıma alınır alınmaz hemen akabinde sensör arızası sebebiyle makine yine çalışamaz duruma geldiğini,

makinadan alınması planlanan verimin makinanın kullanılmaya başlandığı andan itibaren hiçbir zaman tam olarak alınamadığını, makinanın çalışmaması sonucunda müvekkilinin iş organizasyonunun aksadığını ve ticari riskinin arttığını, tartının Kasım/2020 döneminden itibaren sürekli olarak sorun çıkardığını, ilk sorun olan ısınma motor değişimi ile sonraki sorun olan sensör arızası değişim ve tamirat ile sonraki kayışı ve çalışmama sıkıntıları ise servis raporlarına yansıdığı gibi yurtdışı malzeme temini ile aylarca süren sorun tespit ve teşhis,

malzeme temini ve tamirin gerçekleştirilmesi süreleri ile müvekkilinin paketleme yaptığı mevsimlik sezonda yani 10/2020 - 02/2021 arasındaki dönemde makinayı stabil ve randımanlı olarak kullanmasını engellediğini, makinanın alımı sırasında müvekkilin sezonluk/mevsimlik çalışma takivimine göre 2 yıldan 4 yıla kadar uzatılan garanti süresi içerisinde servis raporları ile maillere yansıdığı şekilde arızalandığının açık olduğunu,

bu nedenlerle müvekkilinin depo kaydı ile makinanın arızalandığı dönemlere göre normal şartlarda üretebileceği ürün palet sayısının belirlenerek fazla üretimden/fazla dolumdan kaynaklanan üretim ve kazanç kaybının ile şimdilik 1.000,00-€ luk kısmının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faiziyle birlikte (döviz faiziyle birlikte) davalıdan tahsili ile taraflarına ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının belirsiz alacak davası açma hakkı bulunmadığından, davanın alacak davası olarak görülmesine, hiçbir şekilde davacının alacaklı olduğunu kabul anlamına gelmemek üzere, bir an için davacının herhangi bir alacağının olduğunun kabul edilmesi halinde müvekkilinin işbu makine satışından kaynaklanan ve halen ödenmemiş olan 5.498 EURO alacağı bulunduğundan, bu tutarın davacının olası alacaklarından takas/mahsup edilmesini, davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. Birleşen Dava Dosyası;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili şirket ile davalı arasındaki ticari ilişki kapsamında 27.490,00 Euro tutarındaki ---- -- isimli tartı makinesinin davalıya satılarak fatura edilmiş ve teslim edildiğini, fatura bedelinin 21.992,00 EURO tutarındaki kısmının müvekkili şirkete ödenmiş olup, bakiye 5.498,00 EURO Müvekkil Şirkete halen ödenmediğini, yapılan ihtaratlara rağmen ödemenin tamamlanmadığını, alacağın tahsili amacı ile, --- İcra Müdürlüğü’nün -----. sayılı icra dosyası ile davalıya karşı icra takibinde bulunulduklarını borçlu davalının takibe itiraz ettiğini ve takibin durduğunu, yapılan arabuluculuk görüşmelerinden de bir sonuç alınamadığını beyanla;

davanın kabulü ile itirazı iptaline ve takibin devamına, davalı aleyhine %20.den az olmamak kaydı ile icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Huzurdaki davada davacı. Özel üretim tartı satışından doğan bakiye alacağının tahsili istediğini, davacının faturasına; daha doğru bir ifade ile icra takibi ve iş bu davaya konu alacağını doğuran ürünün ayıplı olup makinanın çalışmamasından dolayı müvekkilinin montanlı zarar görmüş olup buna dair açılan tazminat davasının ----.

Asliye Ticaret Mahkemesi ---- Sayılı dosya ile derdest olduğunu, ilgili dava iş bu davanın taraflar arasında olup yine taraflar arasındaki tek bir satış işlemi olan aynı makinaya dair olduğunu, hem anılan hem de iş bu davadan aynı makina ile ilgili tahkikat yapılacağından ve aynı cari hesap hakkında hüküm kurulacağından davalar aralarında irtibat bulunan dosyalar olup birleştirilmesi gerektiğini, davacı ----- faturasına ve davasına dayanak tartı makinasının motoru teslimden çok kısa süre sonra tamamen servis tarafından değiştirilmiş olup ürünün motor değişimi gerektirmesi nedeniyle ayıplı olduğunun servis formları ile orta olduğunu beyanla;

öncelikle Birleştirme taleplerinin kabulü ile davanın ---- Asliye Ticaret Mahkemesi------Sayılı dava ile birleştirilmesine, müvekkil şirket hakkında haklı ve geçerli bir neden olmaksızın açılan iş bu itirazın iptali davasının reddine, takibinde haksız ve kötü niyetli olan alacaklı hakkında takip konusu alacağın % 20’sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine ve davacıdan alınarak taraflarına verilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine, karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

DELİLLER

Taraf şirketlere ait BA BS formları, ----.Noterliğine müzekkere yazılarak 09/12/2020 tarih ---- yevmiye numaralı ihtarname ile 08/02/2021 tarih ve ----- yevmiye numaralı ihtarnameleri,----- İcra Müdürlüğü'nün ----- Esas sayılı icra takip dosyası, bilirkişi raporları,

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; davacının davalıdan aldığı----- adlı tartı makinasının ayıplı olduğu iddiasına dayalı olarak ayıplı mal ve hizmet sebebiyle makinadan yararlanılamayan günlere dair personel ve işletme maliyeti, hatalı/yüksek gramajlı üretim sebebiyle doğan reklamasyon maliyeti ve bunlara bağlı olarak oluşan ticari itibar ve müşteri kaybından doğan maddi zararlar, yüksek gr ile dolum yapılması nedeniyle üretim zararı ile kar kaybı, üretimden doğan munzam zararın davalı taraftan tahsili talebine ilişkindir.Birleşen dava;

davacı tarafın davalı tarafa sattığı ---- adlı tartı makinesinin bakiye satış bedelinin tahsili talebiyle davalı aleyhine başlatılan----- İcra Müdürlüğü'nün ---- Esas sayılı icra takip dosyasına vaki itirazın iptali talebine ilişkindir.Somut olayda.

Müvekkili şirketin, davalı taraftan;----- 27.490,00 EURO bedelle 09.11.2020 tarihinde satın alındığı, davalı tarafça 27.11.2020, 11.12.2020, 24.12.2020, 12.02.2021 ve 02.11.2021 tarihlerinde 5 kere servis hizmeti verildiği, davacı tarafın dava konusu tartı makinesindeki ayıbı davalı satıcıya öncelikli olarak ----Noterliği'nin 09.12.2020 Tarih ve ----- Yevmiye Numaralı ihtarnamesi ile akabinde yapılan toplantı ve görüşmelerden zararın tanzimine dair verilen söz ve vaadlerin yerine getirilmediği iddiasıyla ----.

Noterliği'nin 08.02.2021 Tarih ve ----- Yevmiye Numaralı ihtarnamesi ile davalı tarafa bildirdiği, dava konusu makinenin fatura bedelinin 21.992,00 EURO tutarındaki kısmının satıcı firmaya ödendiği ancak bakiye 5.498,00 EURO nun dava konusu tartı makinesinin ayıplı olduğu iddiası ile satıcı firmaya ödenmediği, bunun üzerine davalı satıcı tarafından 20.01.2023 tarihinde davacı alıcı aleyhine icra takibi başlatıldığı görülmüştür.

Davacı alıcı taraf, öncelikli olarak tartı makinesinde çalışma sırasında aşırı ısınma sorununun görüldüğünü, aşırı ısınma sorununun motor değişimi ile geçici olarak çözüldüğünü, akabinde sensör arızası sebebiyle makinenin yine çalışamaz duruma geldiğini, makinenin çalışmaması nedeniyle üretilen konservelerin işçiler tarafından doldurulduğunu ve gramajda hatalar olabileceğini, bu durumun üretilen ürünlerin alıcı ülke şirketince kabul edilmemesi, gümrükte sorun çıkması,

numune denetimi sırasında iadesi ile hem üretim zararı hem reklamasyon zararı oluşması ihtimalini doğuracağını, ilk sorun olan ısınma nedeniyle motor değişimi, sonraki sorun olan sensör arızası ve diğer arızalar nedeniyle yurtdışı malzeme temini, sorun tespit ve teşhis ile tamirin gerçekleştirilmesi sürecinde başka bir deyişle paketleme yapılan mevsimlik sezonda yani 10/2020 - 02/2021 arasındaki dönemde makinenin stabil ve randımanlı olarak kullanılamadığını iddia etmektedir.

Mahkememizce yapılan bilirkişi incelemesi ile davaya konu ---- makinesine ait servis formları incelendiğinde makinede kart ve sensör arızası (elektronik bileşen) yaşandığı, davalı tarafından söz konusu arızalı parçaların garanti kapsamında değiştirilerek makinenin çalışır vaziyette davacıya teslim edildiği, dava konusu tartının halihazırda çalışır vaziyette olduğu, davaya konu tartının kullanılmadığı iddia edilen zaman dilimine ait üretim kayıtlarının tutulmadığı,

bir başka ifade ile hangi tarihte hangi çalışanlar ile ne kadar üretimin gerçekleştirildiği ile ilgili bilgi ve belgelerin bulunmadığı/ işletmede böyle bir kaydın tutulmadığının bildirildiği, davaya konu ---- makinesinde arıza yaşanması durumunda ---- makinesi devreden çıkartılarak,

sistemin düz hat şeklinde tartım yapmadan paketleme operasyonuna devam ettiği, bu haliyle ---- makinesinde yaşanabilecek herhangi bir arıza durumunda (paketleme hattı düz hat şeklinde çalışmaya devam edeceği için) üretim kapasitesinde ve üretim adetlerinde herhangi bir azalmanın söz konusu olmayacağı, ---- makinesinde yaşanacak bir arıza durumunda sadece paketleme yapılan ürünler tartılmayacağı için eksik ya da fazla gramajlı ürün paketlenmesinin söz konusu olacağını, bu durumda ilave iş gücü ve işçiliğe ihtiyaç duyulmayacağı tespit edilmiştir.

Davacı tarafın huzurdaki dava ile ileri sürdüğü asıl talebinin; 175 gr olarak tartılarak doldurulması gereken konservelerin tartılamadan ve reklamasyon riski doğmaması adına yaklaşık 210 gr olarak doldurulmak suretiyle %30 min üretim zararı sebebiyle 1 palette 3000 kutu ve toplamda 350 palet olarak yaklaşık 1 milyon kutu konservenin bu şekilde kutulanmış olması nedeniyle doğan üretim zararının hesaplanarak davalı taraftan tahsiline yönelik olduğu, taraflar arasında makinenin satış bedeli ile ödenmeyen bakiye bedele ilişkin herhangi bir uyuşmazlık bulunmadığı görülmüştür.

Tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde.

Her ne kadar davacı tarafça yukarıda belirtilen nedenlerle tartının belirli bir süre kullanılamamasından kaynaklı olarak çalışanlar tarafından her bir konserve kutusuna göz kararı konulan ürünlerin, olması gerekenden fazla doldurulduğu iddia edilmiş ise de bu iddianın ispata muhtaç olduğu, konservelere fazladan dolum yapıldığı iddia edilse de dolumun olması gereken aralıkta (205- 240 gr aralığında) ya da bu sınırların altında ya da üstünde olduğunun tespitinin dosya kapsamı itibariyle mümkün olmadığı, kaldı ki makinenin çalışmadığının iddia edildiği döneme ait üretim kayıtlarının da bilirkişi incelemesine sunulmadığı,

işbu kayıtların zamanında ve gerçeğe uygun olarak tutulmuş olarak incelemeye sunulsa idi ihtimale dayalı olarak üretim kayıtlarında olağanın dışında bir durumun olup olmadığının tespit edilebileceği, davacı tarafça sonradan makineye ait götüntüler dosyaya sunulmuş ise de bilirkişi tarafından bu görüntülerin hangi zaman dilimine ait olduğunun tespit edilemediği,

görüntülerin sağlıklı incelemeye yapmaya elverişli olacak uzunlukta olmadığı ve yalnızca bu görüntülerle konservelere fazladan dolum yapılıp yapılamadığının tespit edilemeyeceği, bununla birlikte davacı tarafın tartının kullanılamadığını iddia ettiği sürece dair herhangi bir delil tespit işlemi de yaptırmadığı anlaşılmakla asıl dava bakımından davanın reddine, taraflar arasında uyuşmazlık konusu olmayan ve incelenen defter ve kayıtlarla tespit edilen birleşen dosya davacı tarafın alacak talebi bakımından davanın ve alacağın likit olması nedeniyle icra inkar tazminatı talebinin kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.