İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/471 K.2025/79

T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2021/471 Esas

KARAR NO: 2025/79

DAVA

Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ: 07/05/2016

KARAR TARİHİ: 30/01/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Yukarıda adı ve adresi yazılı davacı tarafından açılan hukuk davasının 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 9. Maddesi gereğince Türk Milleti adına yargılama yapmaya görevli ve yetkili ---------- Asliye Ticaret Mahkemesince yapılan yargılaması sonucunda aşağıda gerekçesi yazılı hükme ulaşılmıştır.

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: 06/08/2015 tarihinde ----------- sevk ve idaresindeki ----------- plakalı otobüsün direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucu aracın devrildiğini, meydana gelen kazada yolcu olarak bulunan müvekkilinin yaralandığını ve çalışma gücü kaybı oluştuğunu, davaya konu aracın davalı ... nezdinde sigortalı bulunduğunu, bu nedenle müvekkilinin maddi zararının karşılanması gerektiğini, ayrıca müvekkilinin davaya konu kaza nedeniyle birden çok kez ameliyat geçirdiğini, dalağının alındığını ve vücudunun farklı yerlerine platin takıldığını, bu tedavi sürecinde çalışmasının mümkün olmadığını ve kazanç kaybı oluştuğundan bahisle maddi zararının tazminine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin merkezinin ----------- bulunması nedeniyle ---------- ATM'nin yetkili olduğundan bahisle yetki itirazında bulunduğunu, davaya konu taleplerin zamanaşımına uğradığını, kazadaki kusur oranlarının belirlenmesi gerektiği, maluliyetinin ATK tarafından belirlenmesi gerektiği ve davaya konu kazaya karışan araçta yolcu olan davacının emniyet kemeri takmayarak seyahat etmiş olduğundan bahisle öncelikle yetki itirazının kabul edilerek yetkisizlik nedeniyle ve esastan davanın davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, trafik kazasından kaynaklanan yaralanma nedeniyle trafik sigortacısından maddi tazminat istemine ilişkindir. Mahkememizce; tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları resen belirlenerek; taraf vekillerinin vermiş olduğu dilekçeler, ibraz ettikleri tüm deliller, bilirkişi raporu, tüm kayıt ve belgeler tek tek incelenmiştir.Davanın tevzi edildiği ---------- ATM tarafından yapılan yargılama sırasında davacının maluliyetine ilişkin olarak --------- Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı tarafından düzenlenen 27/07/2016 tarihli raporda özetle; davacının maluliyetinin %32 olduğu ve tıbbi iyileşme süresinin 270 gün olduğu kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

---------- ATM'nin 15/12/2016 tarihli ------- - --------- Esas ve Karar sayılı ilamı ile davalı sigortanın yetki itirazının kabulüne karar verilerek dosyanın Mahkememize gönderildiği görülmüştür.

Mahkememizce kazadaki kusur oranı ile davacının maddi zararına ilişkin olarak alınan bilirkişi heyet raporunda özetle; davacının yolcu olarak bulunduğu otobüs şoförünün kazada tam ve asli kusurlu olduğu, yolcuların herhangi bir kusurunun bulunmadığı, davacının dava dışı ----------- tarafından her ne kadar kısmi ödeme yapılmış ise de teminat limitinin tamamının ödenmiş kabul edilmesi gerektiği bu hali ile davacının davalıdan talep edebileceği tazminat miktarının 158.648,96 TL olduğu kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

İLK KARAR

Mahkememizin 25/12/2028 Tarih ----------- Esas - ------------ sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.Bu karara karşı davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

KALDIRMA

---------- sayılı ilamı ile; ''Somut olayda; davacı kazaya karışan araçta yolcu olarak taşınmaktayken tazminata konu kaza meydana gelmiştir. Kaza yapan aracın kaza tarihini kapsar şekilde taşımacılık mali sorumluluk sigortasının bulunduğu ve davadan önce 30/11/2015 tarihinde 37.537,09 TL ödeme yapıldığı, davacının ıslah dilekçesinde"...

Bilirkişi Raporunda her ne kadar ---------- Şirketinin Sorumluluğunu da beyan etmiş olsa da ---------- kalan bedel tahsil edilmiş olması nedeni ile herhangi bir hak ve alacağımız kalmamıştır. Davalı ... şirketi ise tarafımıza herhangi bir ödeme yapmaması nedeni ile iş bu davamız açılmıştır. Dosya kapsamında alacağımızın belirsiz alacak olması nedeni ile 2.000,00 TL üzerinden açılmıştır.

İş bu nedenle 2.000,00 TL olan dava değerimizi dava tarihinden itibaren işlemek üzere yasal faizi ile birlikte 158.648,96 TL olarak arttırıyoruz. İş bu nedenle dava dilekçemiz ve ıslah dilekçemiz doğrultusunda davamızın kabulüne karar verilmesini" talep ettiği anlaşılmaktadır.

Hükme esas alınan bilirkişi raporunda zorunlu karayolu taşımacılık sigortasının 290.000,00 TL limiti olduğundan hesaplanan 448.648,96 TL'den çıkarılarak limit üstü olan 158.648,96 TL'ye karar verilmiştir.

HMK'nın 357/1. maddesinde de Bölge Adliye Mahkemesince re'sen göz önünde tutulacaklar dışında, İlk Derece Mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunmaların dinlenemeyeceği, yeni delillere dayanılamayacağı düzenlemesine yer verilmiştir.Dosya kapsamından hükme esas alınan kusur- aktüer heyet raporu ile ceza mahkemesinde alınan ATK raporunun istinaf talep eden davalı ...

Şirketi vekiline HMK 281. maddesi gereğince ihtarat içeren tebligat ile 07/09/2017 ve14/02/2018 tarihlerinde tebliğ edildiği halde davalı ... Şirketi vekilinin süresi içerisinde rapora itiraz etmediği anlaşılmaktadır.

Bu durumda HMK'nın 281. maddesi çerçevesinde kusur oranları bakımından davacı lehine usuli kazanılmış hak oluştuğu gibi HMK'nın 357/1. maddesi gereğince Bölge Adliye Mahkemesince re'sen göz önünde tutulacaklar dışında İlk Derece Mahkemesinde ileri sürülmeyen iddialar ve savunmalar dinlemeyeceği gibi davacının kaza yapan ---------- plakalı otobüste yolcu konumunda olması nedeniyle kazanın meydana gelmesinde kusurundan söz edilemeyeceği, kusurun tespiti yolcu olan davacı için sonuca etkili olmadığından kusura yönelik istinaf talebi yerinde değildir.

Yine trafik kaza tespit tutanağında emniyet kemeri takılı olup olmadığı belirsiz olarak işaretlendiği, dosya kapsamında da bu yönde bir delil bulunmadığına göre belirlenen tazminattan müterafik kusur indirimi yapılmayışında bir isabetsizlik yoktur.

Haksız fiil sonucu çalışma gücü kaybının olduğu iddiası ile bir talepte bulunulması halinde zararın kapsamının belirlenmesi açısından maluliyetin varlığı ve oranının belirlenmesi gerekir. Bu belirlemenin yapılabilmesi için ------------ Dairesi veya Üniversite Hastanelerinin Adli Tıp Anabilim Dalı bölümleri gibi kuruluşlardan, çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikayetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden maluliyet raporu alınmalıdır.

Maluliyete ilişkin alınacak raporların nasıl düzenleneceğine ilişkin ne Karayolları Trafik Kanun’un da ne de Türk Borçlar Kanun’unda düzenleme yapılmamış, ----------- Hukuk Dairesinin içtihatları ile kaza tarihine göre dönemsel olarak uygulanması gereken Yönetmelikler açıklanmıştır.

Buna göre maluliyete ilişkin alınacak raporların, kaza tarihi 11.10.2008 tarihinden önce ise Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 tarihi ile 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013 tarihinden sonrada Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliğine uygun olarak düzenlenmesi gerekecektir.

İlk Derece Mahkemesince tazminatın belirlenmesinde kaza tarihine göre "Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik" yerine "Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği" hükümlerine göre düzenlenen maluliyet raporunun hükme esas alınmış olması usul ve yasaya aykırı olmuştur.Bu durumda, ----------- Dairesinden kaza tarihi itibari ile yürürlükte bulunan "Özürlülük Ölçütü,

Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik " hükümlerine uygun olarak davaya konu trafik kazası nedeniyle davacıda var olduğu ileri sürülen yaralanmaya bağlı kalıcı maluliyet oluşup oluşmadığı, geçici iş göremezlik oluşup oluşmadığı ve süresi, kalıcı maluliyet oluşmuş ise maluliyet oranı, maluliyetin kaza ile illiyeti bulunup bulunmadığı konularında, dosya içerisinde bulunan tedavi evrakları ile dosyada mevcut olan taraflarca sunulan delilleri de irdeler biçimde denetime elverir nitelikte raporla tespit edilmesi ve bilahare aktüer bilirkişiden ek rapor alınarak tazminatın belirlenmesi gerekir.

İstinaf itirazında bulunan davalı vekilinin maluliyet raporuna değinen itirazları yerindedir.Açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın yukarıda belirtilen şekilde işlem yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.'' şeklinde karar vererek mahkememiz dosyasını iade etmiştir.

Kaldırma ilamı neticesinde dosya yukarıdaki esasa kaydedilmiş ve kaldırma ilamı doğrultusunda işlemler yapılmıştır.Kaldırma ilamı doğrultusunda davacının maluliyetinin doğru yönetmeliğe göre tespiti için dosya Adli Tıp Kurumu'na gönderilmiş, 14/06/2023 Tarihli maluliyet raporunda özetle; davacının 06/08/2015 tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı gelişen yaralanmasının, 30/03/2013 tarih ve ---------- sayılı ----------- yayımlanan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik dikkate alındığında.

I.Kas-İskelet Sistemi, Üst Ekstremiteye ait sorunlar, omuz eklemi hareket kısıtlılığı, Şekil 2.10, Şekil 2.11 ve Şekil 2.12’ye göre üst ekstremite özürlülük oranı %2 olup, tablo 2.3’e göre; kişinin özürlülük oranı %1 olduğu, II.Kas-İskelet Sistemi, Alt ekstremiteye ait sorunlar, eklem hareket açıklığı, kalça eklemi hareket kısıtlılığı, Tablo 3.8a veTablo 3.8b’ye göre alt ekstremite özürlülük oranı Balthazard formülü ile %(5+5) olup, Tablo 3.2’ye göre; kişinin özürlülük oranı % 5 olduğu, III.Sindirim Sistemi, Splenektomi kişinin özürlülük oranı % 10 olduğu, Balthazard formülüne göre: % 15;

1.Kişinin Tüm Vücut Engellilik Oranının % 15 (yüzdeonbeş) olduğu, 2.İyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 9 (dokuz) aya kadar uzayabileceği, 3.İyileşme (iş göremezlik) süresi içerisinde 2 (iki) ay boyunca başka birisinin yardımına ihtiyaç duyabileceği kanaati bildirilmiştir.

Kaldırma ilamı doğrultusunda kaza tarihinde geçerli olan doğru yönetmeliğe göre maluliyet belirlenmekle bu kez davacının talep edebileceği miktarın tespiti için dosya aktüer bilirkişiye tevdi edilmiş, 09/01/2024 tarihli aktüer bilirkişi raporunda özetle.

06.08.2015 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu cismani olarak zarar gördüğü bildirilen davacı ... tarafından davalılar aleyhine yöneltilen iş bu davada: Davacı ...'nın % 15 Oranındaki Sürekli İşgöremezlik Sebebiyle Nihai ve Gerçek Maddi Zararı = 290.000,00 TL. ise de.

Davacı tarafından dosyaya mübrez 13.02.2018 tarihli ıslah dilekçesi ile davaya ilişkin maddi zarara ilişkin taleplerini toplam 158.648,96 TL. olarak ıslah ettiğinin tespit edildiği, buna göre ıslah talebi ile bağlı kalınarak davacı ...'nın % 15 oranındaki sürekli işgöremezlik sebebiyle nihai ve gerçek maddi zararı maddi zararı 158.648,96 TL. olduğu, görüş ve kanaati bildirilmiştir. 09.08.2024 tarihli ek bilirkişi raporunda özetle.

06.08.2015 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu cismani olarak zarar gördüğü bildirilen davacı ... tarafından davalı ----------Ş. aleyhine yöneltilen iş bu davada: Davacı ...’nın (9) aylık geçici işgöremezlik ve % 15 Sürekli işgöremezlik sebebiyle nihai ve gerçek maddi zararları toplamı davacının maddi zararını karşılamasında 1. sırada sorumlu bulunan ilgili ---------- Şirketi’nin sorumluluğundaki Karayolu Yolcu Taşımacılık Sigorta Poliçesi sakatlık teminat limiti olan 290.000,00 TL.’nin altında kaldığı,

Davacının kabul ve ikrarına göre ilgili ----------- Şirketi Zorunlu Karayolu Yolcu Taşımacılık Sigorta Poliçesi ( Taşımacılık Sigortası) kapsamında davacıya karşı sorumluluğunu yerine getirmiş olması sebebiyle, iş bu davaya konu olayda davacının maluliyeti sebebiyle maddi zararları toplamı 1. sırada sorumlu bulunan sigorta poliçesinin altında kalması sebebiyle.

2. sırada sorumlu bulunan Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortacısı ( Trafik) davalı -----------Ş.’ın sorumluluğunun bulunmadığı, görüş ve kanaati bildirilmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; talebin trafik kazası nedeniyle doğan maddi tazminatın tahsili talepli alacak davası olduğu, davacı tarafın yolcu olarak bulunduğu otobüsün karıştığı kaza nedeniyle yaralandığından bahisle tazminat talebinde bulunduğu, dosyanın ilk olarak ------------- Esas numarasında açıldığı ve ----------- Karar numarası ile yetkisizlik kararı verildiği, bunun üzerine mahkememizin ---------- Esasına kaydedildiği ve davanın 158.648,96-TL üzerinden ----------- Karar numarası ile kabul edildiği,

mahkememizin kararı davalı vekilince istinaf edilmekle ---------- sayılı ilamı ile doğru yönetmelik hükümlerine göre maluliyet raporu aldırılması için mahkememiz kararının kaldırıldığı, mahkememizce kaldırma ilamı doğrultusunda usulüne uygun maluliyet ve aktüer bilirkişi raporlarının dosyaya kazandırıldığı, 09/01/2024 tarihli maluliyet raporuna karşı davalı vekilinini yapmış olduğu itiraz dilekçesinde mahkememizin ilk kararının davacı tarafından takibe konulmakla taraflarınca ödendiğinin belirtildiği, bu doğrultuda ----------- İcra Müdürlüğü'nün ------------ Esas sayılı dosyasının uyap ortamından temin edilerek incelendiği,

yapılan incelemede mahkememizin ilk kararının ferileri ile birlikte toplam 254.000,00-TL olarak davalı tarafından dosyaya yatırıldığı ve takip dosyasının 01/02/2019 tarihinde infazen kapatılmış olduğunun anlaşıldığı, bu noktada mahkememizce yapılan ödeme de değerlendirilmekle varsa davacının talep edebileceği miktarın tespiti için dosyanın tekrar aktüer bilirkişiye tevdi edildiği, 09/08/2024 tarihli aktüer bilirkişi raporunun gerekçeli, bilimsel ve denetime uygun olmakla mahkememizce de hükme esas alındığı,

davacının 9 aylık geçici iş göremezlik süresi ve % 15 oranında sürekli işgöremezliği sebebiyle nihai ve gerçek maddi zararlarının toplamının kaza yapan ve davacının içerisinde yolcu olarak bulunduğu --------- plakalı aracın Karayolu Taşımacılık Sigortacısı olan dava dışı ---------- Şirketi tarafından 30/11/2015 tarihinde yapılan 37.537,09-TL'lik ödemenin ödeme tarihi verilerine yahut 08/02/2018 tarihli hesap tarihi verilerine göre değerlendirme yapılması durumlarında da her iki durumda da fark etmeksizin davacının maddi zararını karşılamasında 1. sırada sorumlu bulunan dava dışı --------- Şirketi’nin sorumluluğundaki Karayolu Yolcu

Taşımacılık Sigorta Poliçesi sakatlık teminat limiti olan 290.000,00 TL.’nin altında kaldığı bu doğrultuda davacının kabul ve ikrarına göre ilgili dava dışı ---------- Şirketi'nin düzenlemiş olduğu Zorunlu Karayolu Yolcu Taşımacılık Sigorta Poliçesi ( Taşımacılık Sigortası) kapsamında davacıya karşı sorumluluğunu yerine getirmiş olması sebebiyle, mahkememi huzurunda görülen iş bu davaya konu tazminat talebinde davacının maluliyeti sebebiyle maddi zararları toplamının 1. sırada sorumlu bulunan sigorta poliçesinin altında kalması sebebiyle.

2. sırada sorumlu bulunan dosyamız davalısı Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortacısı davalı -----------Ş.’ın davacıya karşı tazminat sorumluluğunun bulunmadığı mahkememizce anlaşılmış, 09/01/2024 ve 09/08/2024 tarihli aktüer bilirkişi raporları gerekçeli, bilimsel ve denetime uygun olmakla hükme esas alınmış ve açılan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.