İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/244 K.2025/287

T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2024/244 Esas

KARAR NO : 2025/287

DAVA

İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

DAVA TARİHİ : 02/04/2024

KARAR TARİHİ : 15/04/2025

Mahkememizde görülmekte olan itirazın iptali (haksız eylemden kaynaklanan zarar nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalılardan ------------ maliki diğer davalı ...’ın ise sürücüsü olduğu ----------- plakalı araç ile müvekkili şirkete ait ---------- plakalı araç arasındaki trafik kazası nedeniyle müvekkili şirkete ait aracın hasar gördüğünü, hasarlı haliyle 2.064.444,00 TL tutarla satıldığını, aracın rayiç değerinin ise 3.100.000,00 TL olduğunu, aradaki 1.136.444,69 TL lik farkın davalılardan tahsil edilmesi gerektiğini belirterek bu tutar üzerinden başlatılan takibe itiraz ile duran takibin devamına karar verilmesini,

ayrıca ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştirDavalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; görev itirazlarını bulunduğunu davacının tazminat talebinde bulunabilmesi için zararın meydana gelmesinde kusurlu bir davranış ve kusurlu davranış ile meydana gelen zarar arasında uygun illiyet bağının bulunmasının gerektiğini, illiyet bağını kesen yıldırım düşmesi,

deprem, kasırga , savaş, darbe, salgın hastalık ve ihtilal gibi mücbir sebeplerden birinin varlığı, üçüncü kişinin kusuru veya zarar görenin kusuru gibi illiyet bağını kesen sebeplerden biri veya birkaçının varlığı halinde artık kişinin sorumluluğuna gidilemeyeceğini, dava konusu olayda illiyet bağı zarar görenin kusurlu davranışları sebebiyle kesilmiş olduğundan meydana gelen zarar bakımından davalıların kusurlu bir davranışının söz konusu olmadığını, dava dilekçesinde davalının yan aracının aracın kusurlu olduğu ifade edilmiş ise de davalı sürücüye kusur atfedilmesine dayanak olarak hiçbir belge sunulmamış olduğunu,

hasar tespit kayıtlarının tek taraflı düzenlenen ve hiçbir hukuki dayanağı olmayan belgelerden ibaret olduğunu, herhangi bir kusur tespitinin yapılmamış olduğu davacı tarafından iddia olunan 1.035.556 TL zarar tutarının fahiş olduğu trafik kazasında, kaza anına ait görüntülerin, fotoğraf kayıtlarının bulunmasının gerektiği ancak davacı tarafından böyle bir delil sunulmadığını ve meydana gelen kazaya ilişkin bir kaza tespit tutanağının sunulmamış olduğunu, davacının ihtiyatı haciz talebinde bulunamayacağı,

avans faizi talep edilebilmesi için borçlunun tacir olması ve borcun da ticari işletme ile ilgili olması yeterliyken davacı tarafça böyle bir ibareye yer verilmeden avans faizi talep edilemeyeceğini belirtilerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Hukuki Nitelendirme, Delillerin Değerlendirilmesi ve NeticeDava, taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında düzenlenen faturalardan kaynaklı alacağın tahsili amacıyla başlatılan takibe itiraz üzerine açılan itirazın iptali davasıdır.İtirazın iptali davası, takip borçlusunun ödeme emrine süresi içinde itiraz etmesi halinde, takibin devamını sağlamak amacıyla, takip alacaklısı tarafından 2004 sayılı Yasanın 67 nci maddesine göre, itirazın kendisine tebliğinden itibaren bir yıl içinde açılan ve genel hükümler çerçevesinde incelenen bir eda davasıdır.

Borçlunun itirazı, icra dairesi tarafından alacaklıya tebliğ edilmiş olmadıkça bir yıllık süre işlemeye başlamaz; yüksek mahkeme kararlarına göre alacaklı, itirazın kendisine tebliğinden önce de itirazın iptali davası açabilir.

Alacaklı bir yıllık süresi içinde itirazın iptali davası açmaması halinde takip düşer ise de alacağı zamanaşımına uğramadığı sürece genel hükümlere göre alacağını dava edebilir.Davanın kabul edilmesi halinde, borçlu tarafından yapılan itiraz iptal edildiğinden, itiraz üzerine duran takibe (haciz) devam edilebilir.

İtirazın iptali davası devam ettiği sürece, bir yıllık haciz talebi süresi işlemez.İspat yükünün -kural olarak- davacıda olduğu itirazın iptali davasında, alacaklı (normal bir alacak davasında olduğu gibi) alacağının varlığını usul muhakemesinde caiz olan her türlü delil ile ispat edebilir. Davanın reddi halinde, itiraz ile duran takip iptal edilmiş sayılır ve ilam kesin hüküm teşkil ettiğinden takip alacaklısı tarafından konusu aynı olan bir dava tekrar ikame edilemez.

Ayrıca borçlunun talep etmesi halinde, mahkeme, alacaklının kötüniyetle icra takibinde bulunduğu kanısına varırsa alacaklıyı yüze yirmiden aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına mahkum eder (67/II). Kötüniyet olgusunu ispat yükü, tazminat talep eden davalı borçludadır.

Tazminatın, asıl alacak üzerinden hesaplanması gerekir.---------- İcra Müdürlüğü'nün ---------- esas sayılı dosyasının tetkikinde; davacı tarafından davalı aleyhine, asıl alacak ve faiz olmak üzere toplam 1.136.444,69 TL alacağın davalıdan tahili için ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalıya tebliğ edildiği, davalının 29/12/2023 tarihinde borca itiraz dilekçesi sunulduğu, itiraz dilekçesinin davacı yana tebliğ edilmediği,

davanın yasal bir yıllık süresi içerisinde açıldığı görülmüştür.Ön inceleme duruşmasında, uyuşmazlığın, 23/8/2023 tarihli kaza nedeniyle hasar gören davacı şirket adına kayıtlı ----------- plakalı aracın, kazadan sonra gerçekleşen satışındaki kazaya bağlı olarak belirlenen bedelinin düşük olup olmadığı,

hasarsız hali ile satışındaki farkın davalıdan talep edilip edilemeyeceği noktalarında toplandığı belirlenmiş,aynı celse tahkikat aşamasına geçilerek dosyanın kusur belirlemesi için trafikçi bilirkişi ve maddi zararın belirlenmesi için otomotiv alanında uzman makine mühendisi bilirkişiden oluşan heyete tevdi ile tarafların kusur durumu ve anılı aracın kaza öncesi rayiç değeri ile kazalı hali rayiç değeri arasındaki farkın tespiti hususlarında rapor tanzim edilmesi istenilmiştir.

Temin edilen 05/09/2024 tarihli bilirkişi raporunda; "1. Davalı ----------Şti. nin malik olduğu ------------- plakalı Otomobilin Diğer Davalı Sürücüsü ...’ın: Asli ve Kusurlu Olarak % 70 (YÜZDE YETMİŞ) ORANINDA KUSURLU OLDUĞU; 2. Davacı -----------Ş. nin malik olduğu ------------- plakalı Otomobilin Dava Dışı Sürücüsü -------------- Tali Kusurlu Olarak % 30 (YÜZDE OTUZ) ORANINDA KUSURLU OLDUĞU

3. Davalı sürücünün kusurunu ve davalı malikin işleten olarak 2918 sy KTK nun 85. maddesinin “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur. Hükümlerinden doğan sorumluluğunu.

Aynı yasanın 86. Maddesinin “İşleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, Kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bir bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın, kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur” hükümleri kapsamında kaldıran mücbir sebep veya zarar bölüşük kusur hariç zarar görenin veya yol kusuru dahil üçüncü bir kişinin AĞIR kusurunun bulunmadığı;

4. Davaya konu aracın kaza tarihindeki hasarsız halde ikinci el değerinin 2.709.000 TL olduğu,

5. Aracın sovtaj bedelinin 1.980.000 TL olacağı hesaplanmış olup, aracın notert satış sözleşmesinde 2.064.444 TL’ye hasarlı halde satıldığı, davacının yapmış olduğu satış tutarının davalı için daha avantajlı olduğu, sovtajın 2.064.444 TL kabul edildiği, oluşan zararın 2.709.000 TL – 2.064.444 = 644.556 TL olduğu,

6. Davacının, sürücü kusuru nedeni ile 644.556 x %70 = 451.189,20 TL’yi davalı taraftan tazmin edebileceği" belirlemelerine yer verilmiştir.

Temin edilen bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, Mahkememiz 12/11/2024 tarihli celsesinde dosyanın ------------- Dairesi’ne tevdii ile 23/8/2023 tarihli kazada tarafların kusur durumlarının tespiti ile rapor tanzim edilmesine karar verilmiş; temin edilen

17/01/2025 tarihli ATK raporunda,

"(...) ifade tutanakları ile kaza tespit tutanağında bahsi geçen kazaya ait ------------ güvenlik kamerası görüntülerinin dosya kapsamında bulunmadığı anlaşılmakla sağlıklı kusur izafesi yapılabilmesi açısından ifade tutanakları ve bahse konu olay anını gösteren görüntülerin incelenilebilir formatta yer aldığı CD'nin mevcutlara eklenmesine ihtiyaç duyulmuş olup gönderilen belgelerin işlem görmeksizin mahalline iadesine" belirlemelerine yer verilmiştir.

Tüm dosya kapsamı ve denetime ve hüküm tesisine elverişli rapor içerikleri birlikte değerlendirildiğinde, davacıya ait ----------- plakalı aracın 23/8/2023 tarihli trafik kazası nedeniyle hasar gördüğü, hasarlı haliyle 2064444,00 TL tutarla satıldığı, aracın kaza tarihi itibariyle rayiç değerinin 2709000,00 TL olduğu; aracın sovtaj bedelinin 1.980.000 TL olduğu, noter satış sözleşmesinde 2.064.444 TL’ye hasarlı halde satıldığı, davacının yapmış olduğu satış tutarının davalı için daha avantajlı olduğu, sovtajın 2.064.444 TL kabul edildiği,

oluşan zararın 2.709.000 TL – 2.064.444 = 644.556 TL olduğu ve davacıya ait (hasar gören) araç sürücüsünün kusur oranı (%30) dikkate alındığında, 644.556 x %70 = 451.189,20 TL nin davacı tarafça talep edilebileceği; davalılardan şirketin işleten, diğer davalının ise sürücü sıfatıyla müştereken ve müteselsil sorumluluk hükümlerine göre sorumlu oldukları; ancak itibar edilen ve denetime elverişli rapor içeriğine göre kusur oranı tenzili ile sorumlu olunan miktar açıkça 451189,20 TL olarak belirtilmiş iken mahkememizce sehven (kusur oranı göz önünde bulundurulmaksızın) tam tutar üzerinden hüküm tesis edildiği,

hükmün bu yönden kaldırılmasının yahut tashihinin yargılama sürecinin uzamasına neden olacağı değerlendirilmekle ilgili hüküm işbu gerekçeli kararda re'sen değiştirilmiş ve takibin 451189,20 TL asıl alacak ve (aracın ticari araç olmaması nedeniyle) kaza tarihi olan 23/8/2023 ile takip tarihi olan 15/12/2023 tarihi arasında işleyecek yasal faizi üzerinden yapılan hesaplamaya göre 33820,65 TL işlemiş faiz alacağı üzerinden takibin devamına karar verilmiş, likit olmadığı anlaşıldığından davalı aleyhine inkar tazminatına hükmedilmemiştir.