İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/933 K.2025/305

T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2024/933 Esas

KARAR NO: 2025/305

DAVA

Zayi Belgesi Verilmesi

DAVA TARİHİ: 11/12/2024

KARAR TARİHİ: 17/04/2025

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Yukarıda adı ve adresi yazılı davacı tarafından açılan hukuk davasının 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 9. Maddesi gereğince Türk Milleti adına yargılama yapmaya görevli ve yetkili ----------- Asliye Ticaret Mahkemesince yapılan yargılaması sonucunda aşağıda gerekçesi yazılı hükme ulaşılmıştır.

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: müvekkili şirketin genel kurul toplantısı ve pay devri için evrak bilgilerin temini ve toplanması sırasında --------- Mah. ---------Cad. --------- No:-------- --------- ------------- adresinde karar defterinin tüm aramalara rağmen bulunamadığını ve kaybolduğunun anlaşıldığını, müvekkili şirket yetkililerinin pay devri ve ortaklık görüşmeleri esnasında karar defterinin kaybolduğunu fark ettiklerini, pay devri sözleşmesinin müvekkili şirket yetkilileri için hayli önem taşıdığından karar defterinin bulunamaması üzerine hemen harekete geçtiklerini, tüm bu nedenlerle müvekkili şirkete ait ticari karar defterinin tüm özen ve dikkate rağmen kaybolduğundan TTK m.82/d-7 uyarınca zayi olan defterler yönünden zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, TTK'nın 82/7. maddesi gereğince hasımsız açılan zayi belgesi istemine ilişkindir. 6102 sayılı TTK'nın 82/7.madde ve fıkrasında "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir.

Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir. " düzenlemesine yer verilmiştir.

Türk Ticaret Kanunu'nun 82/7. maddesi uyarınca, bir tacirin saklamakla mükellef olduğu defter ve kâğıtlar hırsızlık veya yangın, su baskını, yer sarsıntısı gibi bir afet sebebiyle ve kanuni müddet içinde ziya uğrarsa, tacir ziyaı öğrendiği tarihten itibaren on beş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yerin yetkili mahkemesinden kendisine zayi belgesi verilmesini isteyebilir.

Mahkeme, lüzumlu gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir.TTK'nın 82/7. maddesinde, zayi belgesi verilmesini gerektirecek zayi olma durumları sınırlı olarak sayılmamış ise de tacirin zayi belgesi isteyebilmesi için, defterlerin zayi olmasında kusur ve sorumluluğunun bulunmaması, tedbirli bir tacir gibi davranmasına rağmen zayi olayına engel olamamış durumda olması gerekir.Somut olayda; davacı şirket yetkilisi mahkememiz huzurunda isticvap edilmiş ve genel kurul karar defterinin nasıl kaybolduğunu bilmediğini, tüm aramalara rağmen bulunamadığı belirtmiştir.

Tacirin yukarıda bahsedilen kanun maddesinden yararlanabilmesi için ticari defter ve belgelerinin korunabilmesi amacıyla gerekli dikkati ve ihtimamı göstermiş olması gerekmektedir. Ayrıca, ziya durumunun tacirin iradesi dışında meydana gelmesi zorunludur. Somut olayda; tacir ziya durumunun nedenini dahi açıklayamamıştır. Tacirin belgelerini muhafazada gerekli dikkat ve özeni göstermesi gerekir.

Zayi belgesi verilmesi istenilen defterin ne şekilde ve ne zaman zayi olduğuna dair somut bir iddia ve kanıt dahi sunulmamıştır.

Davaya konu somut olayda da mahkememizce davacı şirketin temsilcisi isticvab edilmiş ve davaya konu karar defterinin ne şekilde kaybedildiği sorulmuş, isticvab edilen zayi belgesi verilmesi talebinde bulunan tacirin, şirket defterlerini iş yerinde sakladıklarını, karar defterinin tam olarak nasıl kaybolduğu hususunda bilgi sahibi olmadığını, ancak tahminlerine göre şirketin mali müşaviri ile şirketi arasında defterlerin gidim gelimi, taşıması esnasında kaybolduğunu düşündüğünü, şirket olarak herhangi bir taşınma yapmadıklarını, ancak mali müşavirin gerektiği zaman kendilerinden defterleri istediğini, defterleri mali müşavire verdiklerini,

işi bitince tekrar şirkete iade edildiğini, bu şekilde karar defterinin zayi olduğunu, nasıl kaybolduğunu bilmediğini belirtmiş, davacı temsilcinin de bu beyanını duruşmada da ayrıntılı olarak tekrar edilip imzasıyla da onayladığı, dolayısıyla ortada kanunun aradığı yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle zayi edilme koşulunun oluşmadığı,

basiretli bir tacirin saklamakla mükellef olduğu ticari defterin kaybolduğunu, deftere ne olduğunu bilemediklerini, defter ve belgelerine gereken özen ve ihtimamın gösterilmesi gerektiği, ancak gösterilmediğinin dosya kapsamında sabit olduğu davacının evrakın kendi iradesi dışında zayi olduğunu ıspat edemediği belirlendiğinden, davanın reddine karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.