İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/645 K.2025/770

T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2024/645 Esas

KARAR NO:2025/770

DAVA

İtirazın İptali (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 23/07/2019

KARAR TARİHİ: 09/10/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davalı borçluya karşı ------sayılı dosyası ile icra takibine başlanmış olduğu davalı borçlu tarafından takibe 05/03/2019 tarihin de itiraz edildiği, daha sonra borçlu 20/03/2019 tarihinde davacı şahsın banka hesabına haricen 14.530,00-TL kısmi ödeme yapıldığı, 6098 sayılı TBK 'nın 100.

Maddesi ve -----gereği kısmi ödemelerin öncelikle faizden ve masraftan mahsup edilmesi gerektiği, bu sebeple davalı borçlu tarafından yapılan ödeme düşüldükten sonra kalan bakiye alacağı için iş bu davayı açmış olduğu, borçlu itiraz dilekçesinde herhangi bir borcunun olmadığından bahisle icra takibine itiraz ettiği, buna buna karşı itiraz sonrasında davanın banka hesabına, takibe konu alacağa ilişkin olarak haricen ödeme yapıldığı, yapılan ödeme zımni olarak davalının borcunu kabul ettiği ve itirazında kötü niyetli olduğunu açıkça ispatı olduğu, davalı borçlunun davacı -----nolu üyesi olduğu,

davalı borçlunun üyeliğine karşılık kendisine ----- normal orta kat daire tahsis edilmiş olduğu, davacı ----tarihinde yapılan---- alınan kararla, kooperatif ortaklarına verilecek -----Maddesi uyarınca imar barışı yoluyla alınmasına karar verildiği, anılan karara göre, imar barışı kapsamında ferdi tapuların alınması için belirlenen zorunlu mali yükümlülüklerin yerine getirilmesi kooperatifin yapılaşmaya ilişkin ortaklık aidat gideri adı altında bütçe olarak belirlenen ve genel kurul tutanağının eki niteliğindeki EK-1 'de belirtilen tutarların ----- tarihleri arasında ödenmesi,

---- tarihinden sonra yapılacak ödemelere o tarihte geçerli olan aylık yasal gecikme faizinin uygulanması belirlenen rakamların avans niteliğinde olduğu ve imar barışına ilişkin beyanname sonrası yapılacak tespitlerden sonra oluşacak farkın ilgili kooperatif ortağına yansıtılması ve tüm bu tutarların ortaklık aidatı olarak tahsili için Yönetim Kurulunun yetkilendirilmesi kararlaştırıldığı, EK-1 nolu tabloda, davalı borçlunun konutunun da bulunduğu ------- normal orta kat dairelerin ödemesi gereken imar barışı ödeme tutarı 13.671,00-TL olarak belirlendiği,

yapı kayıt müracaatı sonrasında yapılan ölçümler neticesinde avans olarak belirlenen 13.671,00-TL 'ye ilave olarak 858,53-TL imar barışı ölçüm farkının bulunduğu tespit edildiği, ve bu tutar da davalı borçlunun hesabına borç olarak işlendiği, kooperatif genel kurulunun almış olduğu ------ tarihine kadar yükümlülüklerini yerine getirmesi gereken davalı borçlu yapılan tüm şifahi uyarılara rağmen borcunu ödemediğini bunun üzerine------- sayılı dosyasından hakkında icra takibi başlatıldığı, İcra takip dosyasından davalı borçluya gönderilen ödeme emri 26/02/2019 tarihinde tebliği edildiği,

ancak borçlunun 05/03/2019 tarihinde itiraz ettiği, 19/03/2019 tarihinde arabuluculuğa başvurulduğu, ancak herhangi bir netice alınamadığı, davacı kooperatifin ortaklarının tamamı genel kurul kararını yerine getirerek imar barış ödemelerini tamamladığı, yapılan bu ödemelerden toplanan paralar kullanılmak suretiyle kooperatife ait 2753 bağımsız bölümü ihtiva eden 434 bina için imar barışı ödemeleri yapılmış ve yapı kayıt belgelerinin tamamı alınmış olduğu, hal böyle iken genel kurul kararının yerine getirilmemesi ve icra takibine itiraz edilerek borcun reddedilmesi kabul edilemediği,

davalı borçlu hakkında----- sayılı dosyasından başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptaliyle takibin devamına karar verilmesi ve ödeme emrine haksız olarak itiraz eden davalının alacağın %20 sinden aşağı olmayacak bir icra inkar tazminatına mahkum edilmesini talep ettiği görüldü.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Takibe konu alacak kooperatif asli borçları, aidat v.b borçlardan olmadığı, İcra takibine kadar veya sonrası kooperatife üyelikten kaynaklanan borcunun olmadığı, İcra inkar Taz. istenmesi yasalara aykırı olduğu, İcra takibine konu alacak imar Barışı'ndan talep etmesi halinde devlete karşı yükümlülüğü olduğu, son ödeme tarihi 31/12/2019 olduğu, son ödeme günü gelmemiş borçtan dolayı da temerrüdü olmadığı, davacının yaptığı icra takibinde Ödeme Emri'nde alacağın İmar Barışı Ödemesi Alacağı olduğu belirttiği Kooperatifin davalı tarafa verdiği imar --------- tarihi itibariyle "imar barışı borcunuz bulunmamaktadır" yazdığı,

sadece Tapu ------- 2.73TL, Tescil Harcı 287.70TL, -------- olmak üzere 343.57-TL ve Emlak Rayiç Bedeli Harcı 476.33-TL ile toplamda 819.90-TL Devlete Ödenmesi Gereken Borcu olduğundan ve bunun da 15/05/2019 tarihine kadar yatırılması gerektiğinden bahseden yazı karşılığında ------- tarihinde davacı ------- yatırılmış olduğu, ayrıca---- tarihinde davalı tarafa tebliğ edilen ----- tarihinde ödenmiş olduğu, söz konusu ödemeye ilişkin asıl alacaklısı --- asıl alacak ----- Hsb yatırılmış olduğu,

--- uzatılmış olan , alacaklısının şehircilik bak. olduğu imar barışı borcudur". davalı bu borcu devletin belirlediği miktara ödeme koşullarına ve son ödeme tari. üyeden alıp şehircilik bak. hsb. aktarmakla mükelleftir." Bu borçla ilgili temerrüdü olmadığı, Ödenmiş Ana Parayı öncelikle borcun ferilerine saymak Yasalara aykırı olduğu, ödemeler öncelikle Ana Paraya sayılması gerektiği, İtiraz iptal edilmeden veya kaldırılmadan durmuş bir takipteki vekalet ücretini koop. ----- kesmenin Yasalara aykırı olduğu, asıl alacaklısı kamu ve son ödeme tarihi ---- İmar Barışı borcunu son ödeme tarihi olduğu ------ Tazminatı talep edilemediği,

Kooperatife karşı üyelikden dolayı borcunun olmadığı, davanın reddini, temerrüt, kötü niyet olmadığından itirazın iptali ve icra-inkar taz. talebinin reddi ile Davacının % 20'den aşağı olmamak üzere İcra İnkar Taz. mahkum edilmesi gerektiği, yargılama giderli ------- davacıya bırakılmasını talep ettiği davalı Mahkemeye sunduğu 05.02.2020'de tarihli ek beyan dilekçesinde ------- borcondan dolayı olmadığı, başlatılan icra takibi "imar Barışı Alacağı"na ilişkin olduğu, İmar barışı borcunun alacaklısı devlet olduğu, borcun alacaklısı koop. olmadığı İmar Barışı son ödeme günü, 31.12.2019 olduğu temerrüdü olmadığı,

icra takibi başlatılması haksız olduğu, İmar Barışı Borcumun tamamını 14.530 TL'yi 20.03.2019'da koop.

Hsb. yatırdığı, İmar Barışı Alacağı'nı vadesi gelmeden alacaklısı Koop. olmadığı halde Genel Kurul kararına istinaden ödediği, imar Barışı borcuna ilişkin koşullar Devletçe belirlendiği Koop. bu borcun alacaklısı olmadığı, davanın reddedilmesi gerektiği bir an için bu borcun koop. alacağı olduğu kabul edilse de şahsıma ödeme yükümlülüğü getiren genel kurul kararı uygun nisaplarla alınmadığı, Davacı dayanak gösterdiği 07.10.2018 tarihli O.üstü genel kurul uygun nisaplarla karar almadığı, O.üstü genel kurul top. imar barışı adı altında üyelerden alınacak ödemeler "koop. yapılaşma ve imalat gid." olarak belirlendiği,

Koop. inşaat ve yapı işleri uzun yıllar önce tamamlandığı, ödemenin gerçekten yapılaşma gideri olduğu düşünülse bile karar uygun nisaplarla alınmadığı, davalı taraf üyelere ek ödeme yükümlülüğü getiren genel kurul kararı uygun nisapla alınmadığı, bu nedenle icra takibi de haksız ve hükümsüz olduğunu beyan ettiği görüldü.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

İncelenen tüm dosya kapsamına, tarafların iddia ve savunmalarına göre davanın, davacı tarafından davalı aleyhine ------ sayılı dosyası ile başlatılan icra takibine davalı tarafından yöneltilen itirazın iptaline ilişkin olduğu, dava konusu icra dosyasının incelemesinde takip alacaklısının mahkememiz dosyasının davacısı, takip borçlusunun mahkememiz dosyasının davalısı olduğu, kooperatif alacağına dayalı olarak toplam 14.768,87 TL'lik ilamsız icra takibine davalı borçlunun süresinde itirazı doğrultusunda takibin durduğu, davanın itirazın iptali ve takibin devamı istemi ile açıldığı görülmüştür.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık ise; davalının davacı kooperatife borcunun bulunup bulunmadığı, takibe itirazın haksız olup olmadığı, icra inkar tazminatı koşullarının oluşup oluşmadığına ilişkin olduğu belirlenmiştir.Eldeki dava, mahkememiz ------Tarafların delilleri toplanmış dosya kooperatif alanında uzman bilirkişiye tevdi edilerek rapor aldırılmıştır.

Raporda özetle; davalının davacı kooperatif üyesi olduğu, davacı kooperatifin 07/10/2018 tarihli olağanüstü genel kurul toplantısı yapıldığı, toplantının ve alınan kararların usulüne uygun yapıldığı, toplantı sonucu alınan karar ile kooperatif üyelerinden ek aidat alınmasına karar verildiği, takip başlatıldıktan sonra davalı tarafından kısmi ödeme yapıldığı, yapılan ödemenin öncelikli olarak faiz ve takibin ferilerinden düşmesi gerektiğini rapor etmiştir.

İcra dosyasının incelenmesinde davalının takipten ve takibe itirazından sonra kısmi ödeme yaptığı anlaşılmış olup, takipten sonra yapılan ödemelerin infaz aşamasında icra müdürlüğünce dikkate alınmasına karar verilmiş, davalının takibe itiraz ettiği tarih itibari ile alacağın var olduğu ve likit olduğu, davalının sonradan yapılan kısmi ödemesinin bu hususu ortadan kaldırmayacağı, bu nedenle icra inkar tazminatına mahkum edilmesi gerektiği anlaşıldığından icra inkar tazminatına hükmedilmiştir." şeklinde gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

Davalı tarafın istinaf başvurusu üzerine------ Karar sayılı kararı ile "..Mahkemece gerekçeli kararda bilirkişi raporundaki tespitler tekrar edilerek davanın kabulüne karar verilmiştir. Karar somut gerekçe ihtiva etmemektedir. Bu bakımdan; yasanın aradığı anlamda gerekçeli bir hüküm mevcut olmaması ve ortada denetlenebilecek usulünce düzenlenmiş gerekçeli bir karar bulunmaması nedeniyle, mahkemece verilen karar usul ve yasaya uygun görülmemiştir.

O halde, mahkemece yapılacak iş; iddia, savunma ve deliller birlikte değerlendirilerek, özellikle ------maddeleri kapsamında gerekçe oluşturularak, vardığı yargıyı içerir ve denetlenebilir hüküm kurmak olmalıdır.

Bu nedenle davalı vekilinin istinaf talebinin kamu düzeni yönünden "ortada denetlenebilir gerekçeli karar yazılmamış olması” nedeniyle kabulü ile, diğer istinaf sebepleri ve işin esası bu aşamada incelenmeksizin, 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a.6 ve 355/1 maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak belirtilen hususlara ilişkin olarak dairemizin kararına uygun şekilde karar verilmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiş.." şeklinde karar verildiği ve mahkememiz kararını bozarak yukarıdaki esasa kaydedildiği anlaşılmıştır.

Taraflarca bildirilen tüm belge ve dokümanların toplandığı,-------- Esas sayılı dosyasının celp edildiği, dosyanın rapor sunan bilirkişi ile birlikte bir hesap bilirkişisi (Mali müşavir) 'ne tevdi edilerek takipten sonra ancak davadan önce yapılan ödemenin TBK 100 md. gereğince öncelikle alacağın ferilerinden (faiz, harç, masraf, icra vekalet ücreti vs) düşülerek dava tarihi itibari ile alacak miktarının belirlenmesi için tevdi edildiği, ----- tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle; "..----tarihinde gerçekleşen ----- tarihleri arasında yapılmasına karar verildiği,

davalının ödeme yapmaması üzerine davacı tarafından ------- Esas dosyası üzerinden toplam 14.768.87 TL takip talebinde bulunduğu, davalı, ödeme emrinin 26.02.2019 tarihinde tebliği üzerine önce 04.03.2019 tarihinde sunduğu dilekçe ile borca itirazda bulunduğu, sonrasında 20.03.2019 tarihinde icra takibinde İmar Barışı olarak talep edilen kısma karşılık ------ davacı kooperatif hesabına ödeme yaptığı, yapılan kapak hesabında davalının 20.03.2019 ödeme tarihi itibariyle 17.749,81 TL borçlu olduğunun hesap edildiği,

davalının yapmış olduğu 14.530 TL tutarındaki ödemenin TBK 100.Maddesine göre önce ferilere kalan kısmın asıl alacağa mahsubu halinde, davalının 2.949,81 TL borcunun kalacağı, davalının borcuna ödeme tarihinden dava tarihine kadar uygulanacak 125 günlük faiz tutarının 90.92 TL olduğu, söz konusu faiz tutarının kalan borca eklenmesi neticesinde davalının 23.07.2019 dava tarihi itibariyle takdiri Sayın Mahkemenizin olmak üzere borcunun 3.040.73 TL..." şeklinde rapor sunulmuştur.

Tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirildiğinde.

Davacı kooperatif tarafından ortaklara verilecek ferdi tapuların 3194 sayılı İmar Kan. geçici 16. mad. uyarınca imar barışı yoluyla alınmasına karar verildiği, İmar Barışı Yasası kapsamında ferdi tapuların alınması için belirlenen giderlerin ortaklık aidat olarak ödenmesine karar verildiği, aidat ödemelerinin ------- tarihleri arasında ödenmesi gerektiği, 15.12.2018 tarihinden sonra yapılacak ödemelere o tarihteki aylık gecikme faizi uygulanmasına karar verilmiştir.

Davalı ------ toplantısı ve imar barışı için ortaklardan toplanacak tutarların görüşüleceği olağanüstü genel kurul toplantısı ve alınan kararlarının geçersiz olduğunu iddia etmiş ise de; ilgili genel kurul kararının iptaline ilişkin ------Sayılı kararı ile davanın reddine karar verildiği anlaşılmıştır. Davalı Davacı ---- nolu üyesidir.

Davalının üyeliğine karşılık kendisine,----- orta kat daire tahsis edilmiştir. ------ davalı konutunun da bulunduğu -------orta kat dairelerin ödemesi gereken imar barışı ödeme tutarı 13.671,00 TL olarak belirlenmiştir. Davalının dava dosyasına sunulan yasal defter suretlerinde ; davacı kooperatif ----nolu cari hesapta kayıtlı olduğu ------ imar barışı ölçüm farkı olarak toplam ----- borçlandırıldığı görülmüştür.

Davalının aidat borcu yükümlülüğünü yerine getirmediği, bundan dolayı davacı tarafından davalıya karşı ------sayılı dosyası ile ------ (13.671 TL asıl alacak 239,34 işlemiş yasal faiz 858,53 TL asıl alacak imar barışı ödemesi ölçüm farkı) Üzerinden icra takibi yapılmış,davalı takibe 05.03.2019'de itiraz etmiştir. Sonra borçlu 20.03.2019'de kooperatif banka hesabına 14.530,00 TL kısmi ödeme yapmıştır.

T.B,K'nın 100. maddesi gereği kısmi ödemelerin öncelikle faizden ve masraftan mahsup edilmesi gerekmektedir. Davanın yaptığı ödeme düşüldükten sonra kalan alacak için eldeki dava açılmıştır.

Bilirkişi heyetinden alınan 06.05.2025 tarihli ek raporda yapılan ödemenin öncelikle alacağın ferilerinden düşülmesi sonucunda bakiye 3.040,73 TL alacak bakiyesi olduğu belirlenmiş olup, bu miktar üzerinden davanın kabulüne karar verilmiş, alacak likit olduğundan bu miktar üzerinden %20 icra inkar tazminatına hükmedilmiştir.