İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/955 K.2024/308

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/955 Esas

KARAR NO: 2024/308

DAVA

Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 28/12/2023

KARAR TARİHİ: 30/04/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: müvekkili şirket yetkilisi ve davalı şirket arasında hem sözlü hem de yazılı olarak ------ plaka nolu aracın satışı konusunda anlaşma yapıldığını, müvekkilinin alıcı olarak anlaşma bedeli olan 530.000,00 TL'yi aynı gün davalı şirket hesaplarına gönderdiğini, davalının satış sözleşmesinden kaynaklanan tescil ve devir yükümlülüklerini yerine getirmediğini,---- yevmiye nolu ihtarnamesi ile davalı şirkete 3 gün süre verildiğini, taahhüt edilen----- plaka nolu aracın veya bu mümkün değilse muadil aracın satış devrinin tarafına yapılması gerektiğini,

aksi halde bu sözleşmeden dönme hakkını kullanacaklarının ihtaren bildirildiğini, davalı tarafından herhangi bir dönüş yapılmadığını, davalı tarafa sözleşmenin 04/09/2023 tarihi ile feshedildiğinin ihtaren davalı tarafa bildirildiğini, tüm ihtarlara rağmen davalının herhangi bir dönüş yapmadığını, davalı şirketin sözleşmeye aykırı eylemleri sebebiyle sözleşme feshedildikten sonra davalı şirket tarafından aracın 12/10/2022 tarihli sözleşmede kararlaştırılan 530.000,00 TL'yi müvekkile ödendiğini,

iş bu ödeme ile borcun ikrar edilmiş olduğu sayılmakla birlikte aracın bedelinin bir yılı aşan bir süre sonucunda ödenmesinin müvekkilinin mağduriyetine yol açtığını, arabuluculuk yoluna gidildiğini ancak anlaşmanın sağlanamadığını iddia ederek;

davalı tarafın davacı müvekkilden elde ettiği haksız sebepsiz zenginleşmenin denkleştirici adalet ilkesi gereğince bilirkişi marifetiyle eski hale getirme bedelinin tespiti yapıldığında ıslah edilmek kaydıyla şimdilik 2.000,00 TL belirsiz alacak olmak üzere, ıslah tarihinden itibaren değişken avans faiz oranı uygulanmak suretiyle dava tarihinden itibaren işlemiş yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekilinin cevap dilekçesinde, özetle, sebepsiz zenginleşme davalarında yetkili mahkemenin davalının yerleşim yeri mahkemesi olduğunu, yetkili mahkemenin ----- Adliyesi mahkemeleri olduğunu, yetki itirazında bulunduklarını, müvekkili ile davacı arasında herhangi bir sözleşme yapılmadığını, edimlerin ifa zamanı konusunda da herhangi bir anlaşmanın yapılmadığını, davacının haksız şekilde ------ ihtarname gönderdiğini, müvekkilinin 1/09/2023 tarihinde dava konusu olan parayı davacının hesabına iade ettiğini, davacının davada herhangi bir edimden değil bir aracın teslimine ilişkin edimden bahsettiğini,

trafik tesciline kayıtlı araçların satış işlemlerini ve her türlü sözleşmelerin noterde resen düzenlenmesi gerektiğini, bunun dışında yapılan sözleşmelerin baştan itibaren geçersiz olduğunu, davacı tarafından gönderilen ihtarname ile dava konusu şeyi geri istediğini, müvekkili tarafından 11/09/2023 tarihinde 530.000,00 TL'yi iade ettiğini, ortada uyuşmazlığın kalmadığını, müvekkilinin davacıyı mağdur etmediğini savunarak; yetki itirazının kabulü ile dosyanın --- Asliye Ticaret mahkemesine gönderilmesine, davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep ve beyan etmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Dava sebepsiz zenginleşmeye dayalı alacak davasıdır.

Dava dilekçesinin davalıya 02/01/2024 tarihinde tebliğ edildiği, davalı vekilinin 12/01/2024 tarihinde cevap süresi uzatım dilekçesi sunuduğu mahkememizce 15/01/2024 tarihinde "Davalı vekiline cevap dilekçesini sunması için yasal cevap süresinin bitim tarihi olan 16/01/2024 gününden itibaren iki haftalık ek süre verilmesine," karar verildiği, cevap dilekçesinin 25/01/2024 tarihinde süresinde sunulduğu, davalının cevap dilekçesinde yetki ilk itirazının bulunduğu ve yetkili mahkeme olarak ------ Asliye Ticaret Mahkemeleri'nin gösterildiği görülmüştür.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 5. Maddesi uyarınca "(1) Mahkemelerin yetkisi, diğer kanunlarda yer alan yetkiye ilişkin hükümler saklı kalmak üzere, bu Kanundaki hükümlere tabidir."6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 6. Maddesi uyarınca "(1) Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir."6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 19. Maddesi uyarınca "(1) Yetkinin kesin olduğu davalarda, mahkeme yetkili olup olmadığını, davanın sonuna kadar kendiliğinden araştırmak zorundadır; taraflar da mahkemenin yetkisiz olduğunu her zaman ileri sürebilir.

(2) Yetkinin kesin olmadığı davalarda, yetki itirazının, cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerekir. Yetki itirazında bulunan taraf, yetkili mahkemeyi; birden fazla yetkili mahkeme varsa seçtiği mahkemeyi bildirir. Aksi takdirde yetki itirazı dikkate alınmaz. (3) Mahkeme, yetkisizlik kararında yetkili mahkemeyi de gösterir.

(4) Yetkinin kesin olmadığı davalarda, davalı, süresi içinde ve usulüne uygun olarak yetki itirazında bulunmazsa, davanın açıldığı mahkeme yetkili hâle gelir."Mahkememize yapılan değerlendirmede, davanın sebepsiz zenginleşmeye dayalı alacak davası olduğu, süresi içerisinde sunulan cevap dilekçesinde yetki ilk itirazının bulunduğu, yetkili mahkeme olarak---- Asliye Ticaret Mahkemelerinin gösterildiği,

dava konusu alacağın sebepsiz zenginleşme temelli olması nedeniyle (sözleşmeye dayanan) para alacaklarına ilişkin özel yetki kuralının (ifa yerinin yetkili olduğu ve para alacaklarında ifa yerinin ödeme tarihinde alacaklının yerleşim yeri olduğu) somut olayda uygulanma olanağının bulunmadığı, sebepsiz zenginleşmeye dayanan alacaklarda HMK veya başkaca kanunda özel bir yetki kuralının bulunmadığı, bu sebeple genel yetkili mahkemelerce davanın görülmesi gerektiği, bu mahkemenin de davalının davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri olduğu, somut olayda davalının davanın açıldığı tarihteki yerleşim yerinin ----- olduğu,

yetki itirazının süresinde ve yetkili mahkeme gösterilmekle usulüne uygun olarak ileri sürüldü, tüm bu sebeplerle mahkememizin davayı görmeye yetkili olmadığı kanaatine varılmış, tüm bu gerekçelerle aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.