İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/645 K.2025/550

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2024/645 Esas

KARAR NO : 2025/550

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 10/09/2024

KARAR TARİHİ : 26/06/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: müvekkilinin davalıya muhtelif tarihlerde hırdavat malzemesi ve diğer muhtelif mal ve malzemeler sattığını, davalıya malların teslimi ile birlikte faturaların düzenlendiğini, ilgili faturalara ve içeriğine davalı firma tarafından da herhangi bir itiraz edilmediğini, aralarındaki anlaşmaları gereği 60 gün ödeme vadesi dolduktan sonra fatura bedelleri müvekkili tarafından davalıdan talep edildiğini ancak davalının hiçbir ödeme yapmadığını, ödeme yapmaktan imtina ettiğini ve temerrüte düştüğünü, davalı hakkında ---------İcra Müdürlüğü ----------- esas numaralı dosyası ile icra takibi başlatıldığını,

davalının icra takibine itiraz ettiğini, arabuluculuk yoluna gidildiğini ancak anlaşmanın sağlanamadığını, davalının itirazlarının kötü niyetli olduğunu, müvekkilinin alacağının likit olması ve davalı borçlunun itirazlarının kötü niyetli olması sebepleriyle davalının asıl alacağının %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiğini iddia ederek;

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davanın kabulünü, ----------İcra Müdürlüğü'nün ------------ Esas numaralı icra takibine yaptığı itirazının iptalini, davalının takip konusu alacağın %20’sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekilinin cevap dilekçesinde, özetle, davacının davasını ispat edemediğinden dolayı davanın esastan reddi gerektiğini, faturanın düzenlenip karşı tarafa gönderilmesi ve karşı tarafın bu faturanın içeriğine itiraz etmemiş olmasının alacak hakkı doğurmadığını, karşı tarafı borç altına sokmak için yeterli olmadığını, Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarında bu durumun iddia eden tarafça ispat edilmesi gerektiğinin belirtildiğini, faturaya süresi içinde itiraz edilmemiş olmasının fatura konusu mal veya hizmetin alındığını ortaya koymak adına tek başına yeterli olmadığını,

dava dilekçesinde sunulan belgelerin fatura konusu hizmetin sağlandığının ispatına dair delil niteliğinine haiz olmadığının açık olduğunu, davacının takip öncesi işlemiş faiz talebinde bulunduğunu, davacının dava dilekçesinde TTK'nın 1530.maddesini dayanak olarak göstermiş ise de TTK'nın 1530.maddesinin mal tedarik sözleşmeleri kapsamında küçük ve orta ölçekli tedarikçiyi büyük şirketlere karşı korumak amacıyla getirildiğini, tacirler arası satım sözleşmelerine uygulanması mümkün olmadığını, davaya konu somut uyuşmazlıkta TTK'nın 1530.maddesinin uygulanamayacağını,

davacının müvekkilinini temerrüte düşürmeye yönelik bir ihtarname veya usulüne uygun bir bildirim yapılmadığı veyahut da taraflar arasında kararlaştırılan bir ödeme vadesi ya da bir teamül bulunmadığının açık olduğunu, davacının işlemiş faiz taleplerinin mümkün olmadığını, davacının takip başlatmasının hukuka aykırı olduğunu, davacının hukuka aykırı şekilde talep edilen, herhangi bir şekilde açıklama içermeyen "Diğer Faiz" ifadesiyle yetinilen faiz talebinin reddine karar verilmesi gerektiğini, icra inkar tazminatına hükmedilmesi için gerekli şartların oluşmadığını savunarak;

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davanın reddini, icra inkar tazminat talebinin reddini, %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep ve beyan etmiştir.

DELİLLER

---------- Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne müzekkere yazıldığı görüldü.

SMMM Bilirkişi ------------- tarafından hazırlanan 17/04/2025 tarihli raporda aşağıdaki tespitlerin yapıldığı görülmüştür:

Ticari Defterlerin Usule Uygun Tutulup, Tutulmadığı Yönünden:

Davacı şirketin ibraz ettiği, 2022- 2023-2024 yılı ilişkin ticari defterlerin; T.T.K m.64,66, V.U.K. m.220- 226’ ve----------- Sıra No’lu Elektronik Defter Genel Tebliğine göre Defteri Kebir ile Yevmiye defterlerini GİB onaylı beratlarını süresinde almış olduğu,

Davalı şirketin ibraz ettiği, 2022- 2023 yılları ilişkin ticari defterlerin; T.T.K m.64,66, V.U.K. m.220- 226’ ve ------------ Sıra No’lu Elektronik Defter Genel Tebliğine göre Defteri Kebir ile Yevmiye defterlerini GİB onaylı beratlarını süresinde almış olduğu,

Takip Konusu Alacak Yönünden:

Davacı tarafın incelenen defter kayıtlarına göre 09.07.2024 takip tarihi itibariyle davalı taraftan 407.346,43 TL alacaklı olduğu.

İş bu alacak tutarının, 02.11.2022 tarihli -------- seri no.lu 259.414,17 TL tutarlı, 13.02.2023 tarihli ----------- Seri no.lu 15.361,24 TL tutarlı, 14.03.2023 tarihli ------------- seri no.lu 28.243,30 TL tutarlı faturalar ile cari hesabı oluşturan faturaların 104.327,72 TL tutarlı bakiye alacağından oluştuğu,Davalı tarafın incelenen defterler kayıtlarına göre 09.07.2024 takip tarihi itibariyle davacı tarafa 307.330,06 TL borçlu olduğu.

İş bu borç tutarının, 02.11.2022 tarihli ------------ seri no.lu 259.414,17 TL tutarlı, 13.02.2023 tarihli ------------- Seri no.lu 15.361,24 TL tutarlı, 14.03.2023 tarihli ------------ seri no.lu 28.243,30 TL tutarlı faturalar ile cari hesabı oluşturan faturaların 4.311,35 TL tutarlı bakiye borcundan oluştuğu,

Davacı tarafından takip konusu yapılan, 3 (üç) adet, toplam 303.018,71 TL tutarlı faturaların e-fatura olmasından ve sistem üzerinden davalı tarafa teslim edilmesinden dolayı fatura tarihlerine 60 günlük sürenin eklenmesi ile temerrüdün oluştuğu kabul edilerek,

her bir faturanın temerrüt tarihlerinden 09.07.2024 takip tarihine kadar TTK 1530/5 göre yılık 11,75 ve değişen oranlara kademeli olarak işlemiş faizin 109.530,61 TL olduğu,SMMM Bilirkişi ------------ tarafından hazırlanan 01/05/2025 tarihli ek raporda aşağıdaki tespitlerin yapıldığı görülmüştür:Kök rapordaki kanaatlerin korunduğu,Davacı tarafından takip konusu yapılan, 3 (üç) adet, toplam 303.018,71 TL tutarlı faturaların e-fatura olmasından ve sistem üzerinden davalı tarafa teslim edilmesinden dolayı fatura tarihlerine 30 günlük sürenin eklenmesi ile temerrüdün oluştuğu kabul edilerek,

her bir faturanın temerrüt tarihlerinden 09.07.2024 takip tarihine kadar TTK 1530 göre yılık 17,25 ve değişen oranlara kademeli olarak işlemiş faizin 113.507,12 TL olduğu

HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Dava, taraflar arasındaki ticari satım ilişkisinden kaynaklanan fatura ve açık hesap ilişkisine dayalı alacağın tahsili için başlatılan -------- İcra Dairesi'nin ---------- Esas sayılı takibine vaki itirazın iptali davasıdır. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 83. Maddesi uyarınca "(1) Ticari uyuşmazlıklarda mahkeme, yabancı gerçek veya tüzel kişi bile olsalar, tarafların ticari defterlerinin ibrazına, resen veya taraflardan birinin istemi üzerine karar verebilir.

(2)Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun, yargılamayı gerektiren davalarda hazırlık işlemlerine ilişkin hükümleriyle senetlerin ibrazı zorunluluğuna dair olan hükümleri ticari işlerde de uygulanır."6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 222. Maddesi uyarınca "(1) Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir.

(2) Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır.

(3) İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir.

Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz.

(4) Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur."Mahkememizce yapılan değerlendirmede, davanın belirtildiği gibi taraflar arasındaki ticari satım ilişkisinden kaynaklanan fatura ve açık hesap ilişkisine dayalı alacağın tahsili için başlatılan ----------- İcra Dairesi'nin----------- Esas sayılı takibine vaki itirazın iptali davası olduğu, davacı alacaklının hukuki ilişkiyi ve alacağın varlığını, davalı borçlunun ise borcun ifa veya sair sebeple bulunmadığını ispatlamakla mükellef olduğu,

davanın hukuki ilişkinin ve alacağın varlığı hususunda faturaya ve ticari defterlere dayandığı, ticari defterlerin yukarıda atıf yapılan yasa hükümleri uyarınca mahkememizce resen de incelenebileceği, bu doğrultuda taraflara verilen kesin süre içerisinde her iki tarafın da ticari defterlerini ibraz ettiği, her iki tarafın ticari defterlerinin dava konusu faturalar yönünden birbiri ile uyumlu olduğu, açık hesap ilişkisi yönünden ise kısmen uyumlu olduğu,

bu sebeple davacının usule ve kanuna uygun tutulmuş açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve birbirini doğrulamış defter kayıtlarının faturalar ve açık hesap ilişkinin uyumlu kısmı yönünden kendisi lehine kesin delil teşkil ettiği, bilirkişi raporu ile de tespit edildiği ve yukarıda açıklandığı üzere kesin delil niteliğindeki davacı (ve davalı) defterlerinde 307.330,06 TL alacağın varlığının görüldüğü, bu sebeple davacının kabul edilen alacağını ispatladığı, açık hesaba ilişkin bakiye alacağı bulunduğu hususunu ispatlayamadığı,

TTK 1530 uyarınca davalının dava konusu fatura tarihlerinden 30 günün geçmesiyle kendiliğinden temerrüte düştüğü, bu bakımdan takipte talep edilebilecek faiz miktarının bilirkişi ek raporunda tespit edildiği üzere 113.507,12 TL olduğu, dava konusu alacağın faturaya ve açık hesaba dayanması ve likit olması, alacaklının talebinin bulunması ve davalının itirazında kısmen haksız çıkması nedeniyle borçlunun icra inkar tazminatına mahkum edilmesi gerektiği, reddedilen kısım yönünden davacının kötüniyetli olduğunu gösterir bir delil bulunmadığı kanaatine varılmış, tüm bu gerekçelerle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.