İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/570 K.2024/913

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2023/570 ESAS

KARAR NO:2024/913

DAVA

Menfi Tespit (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ:09.08.2023

KARAR TARİHİ: 05.11.2024

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin maliki olduğu ------ ve diğer plakalı araçlarla yaralamalı-maddi hasarlı bir trafik kazasına karıştığını, daha sonra müvekkilinin ----tarafından ------------nolu hasar dosyalarına konu rücuen tazminat alacağı" açıklamasıyla icra takibi başlatıldığını, icra takibinde müvekkiline takibe mesnet belgeler tebliğ edilmediğinden bu haliyle icra takibinin usulsüz olduğunu, müvekkilinin borçlu olmadığına karar verilmesini,

kaza tespit tutanağında açıkça görüleceği üzere ------ rücu sebeplerinden herhangi biri davaya konu kazada mevcut olmadığını ancak işbu kazada polisin tutmuş olduğu kaza tespit tutanağında açıkça kusur oranları belirtildiğini ve işbu hallerden hiçbirine yer verilmediğini, takibe mesnet belgeler incelendiği zaman sigortanın her ne kadar olay yeri terk iddiası ile işlem yapıldığı görülmüş ise de böyle bir husus söz konusu olmadığı gibi kaza tespit tutanağında böyle bir duruma yer verilmediğini,

kaza tespit tutanağında sürücü olan ---- kimlik bilgilerinin ayrıntısıyla yer alması da -------olay yerini terk etmediğini kimliğini dahi ibra ettiği ortaya koyduğunu, bu nedenle davaya konu icra takibi yönünden müvekkilinin borçsuz olduğuna ve takibin iptaline karar verilmesini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla sigorta şirketinin, müvekkili olay yerini terketmiş olsa dahi rücu edemeyeceğini, huzurdaki davaya konu kaza için ----- kusur raporunun mevcut olduğunu, işbu raporda da müvekkilinin olay yerini terkettiği kanaatine varılmadığını,

kabul anlamına gelmemekle birlikte davalı tarafın üçüncü şahıs araçları yönünden ödemiş olduğu tazminatların fahiş olduğunu, bu hususun da bilirkişi raporları ile aydınlanacağını, işbu takibin kötü niyetli olduğunu, haksız kazanç elde etmeye yönelik olduğunu, davalının, böyle bir alacağının olmadığını bilmesine karşın bu yola başvurduğunu, bu itibarla davalı aleyhine alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, tüm bu nedenler ve resen dikkate alınacak nedenlerle; davanın kabulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla;

müvekkilinin davalıya borcu olmadığının tespit edilmesini, ihtiyati tedbir talebinin kabulü ile öncelikle teminatsız olarak Mahkeme aksi kanaatte ise teminat karşılığında ------- sayılı dosyasının dava sonuna kadar durdurulmasını, davalının haksız ve kötü niyetli takip yapmış olması nedeni ile alacağın %20'si üzerinden kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini, müvekkili aleyhine başlatılmış olan ------ sayılı takibin iptalini ve tüm hacizlerin kaldırılmasını, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; zaman aşımı ve hak düşürücü süre itirazı yönünden davacı tarafından talep edilen alacağın zaman aşımına uğradığını, işbu talebe karşı zaman aşımı itirazında bulunduklarını ayrıca hak düşürücü süre yönünden incelenmesini ve süre geçirildi ise davanın hak düşürücü süre yönünden reddine karar verilmesini, davacı müvekkili şirket nezdinde-------bulunan, davacının maliki olduğu ---plakalı aracın, firari sürücü ----sevk ve idaresinde iken ------ tarihinde birden fazla araç ile maddi hasarlı trafik kazasına karıştığını, olay sonrasında düzenlenen Kaza Tespit Tutanağında;

“.. bu kazanın oluşumunda sürücü---- 2918 SKTK'nun 84/h asli kusurunu işlediği, diğer sürücü -------- ise aynı kanunun 52/1-a kusurunu işlediği kaza yeri ve sürücü beyanlarından anlaşılmakla görüş ve kanaatine varıldığı…”tespit edildiğini, davacının kaza tespit tutanağına dayanarak olay yerinin terk edilmediğini iddia etmekte ise de; kaza tespit tutanağının, sürücü olduğu iddia olunan ---- kaza sonrası karakola gitmesi üzerine, karakolda düzenlendiği,

sigortalı araç sürücüsünün olay yerini terk ettiği hususunun bizzat------kendi yazılı beyanı ve kazaya karışan diğer araç sürücüsü ---- plaka sayılı araçta yolcu olarak bulunan -------- beyanları ve kamera kayıtları ile sabit olduğunu, anılan sebeplerle poliçe genel ve özel şartları gereği rücu şartlarının mevcut olduğunu, davacının mesnetsiz iddia ve taleplerinin reddi gerektiğini, davacı tarafın her ne kadar olay yeri terk olsa dahi rücu şartlarının oluşmayacağını iddia etmekte ise de;

davacının iddialarının hukuki dayanaktan yoksun olduğunu ve reddi gerektiğini, bu kapsamda sigortalı ticari araç sürücüsünün olay yerini terk etmesi ve kazada kusurlu olması, poliçe genel ve özel şartlarının ihlal edilmiş olması nedeniyle davacı sigortalıya----- sayılı dosyası üzerinden rücu edildiğini, tüm bu nedenlerle; öncelikle usuli itirazlarının değerlendrilmesini, davacı tarafından ikame olunan haksız ve mesnetsiz davanın reddini, yargılama gideri ve ücreti vekaletin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE;Dava; ---- esas sayılı dosyası yönünden borçlu olunmadığı iddiasıyla açılan menfi tespit davasıdır.Davacı vekili özetle; davalı tarafından davacı ---- ve dava dışı ---- aleyhine ------- nolu hasar dosyalarına konu rücuen tazminat alacağına dayalı olarak toplam --- tahsiline yönelik takip başlatığını, rücu sebeplerinden herhangi birinin davaya konu kazada mevcut olmadığını, sürücü ------ olay yerini terk etmediğini beyan ederek takibin iptali ile davacının borçlu olmadığının tespitini dava ve talep etmiş; davalı vekili ise;

davacıya ait olup,---- sigortaladıkları --- plakalı aracın, ---- sevk ve idaresinde iken----tarihinde maddi hasarlı trafik kazasına karıştığını, --- olay yerini terk ettiğini, bu nedenle rücu şartlarının oluştuğunu beyan ederek davanın reddini istemiştir.

Davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan usul hükümleri doğrultusunda basit yargılama usulüne tabi olarak oluşturulan tensibe istinaden yargılamaya başlanmış, yöntemine uygun ön inceleme duruşması açılarak öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, hukuki ihtilaf noktaları belirlenmek suretiyle tahkikat aşamasında deliller toplanmış, sigorta poliçesi, hasar dosyası celp edilmiş, ---- dava konusu araçların trafik tescil kayıtları celp edilmiş, icra dosyası ----- üzerinden celp edilerek dosya içerisine alınıp incelenmiş,

bilirkişi raporu alınarak dava sonuçlandırılmıştır.Davalının davacıya ait ---- kapsamında sigortacısı olduğu konusunda uyuşmazlık bulunmadığı; taraflar arasındaki uyuşmazlığın; ----davacıya ait --- plakalı araç ile dava dışı -----plakalı araçların karıştığı trafik kazasındaki kusur durumu, davalının kaza sebebiyle ödeme yapıp yapmadığı, yapmış ise bunun poliçe kapsamında olup olmadığı, ödenen bedelin rücuen davacıdan istenmesinde yasal koşulların oluşup oluşmadığı, bu kapsamda davacının davalıya rücudan kaynaklı borçlu olup olmadığı noktalarında toplandığı anlaşılmıştır.----- sayılı dosyasının incelenmesinde;

alacaklının davalı, borçlunun davacı ile dava dışı ---- olduğu, davalının, ----- nolu hasar dosyasına konu rücuen tazminat alacağına dayalı olarak toplam 108.261,46-TL'nin tahsiline yönelik takip başlattığı görülmüştür.Bilirkişinin ---- tarihli raporunda özetle;------ plaka no’lu aracın sürücüsü ---- kazanın meydana gelişinde %75 oranında kusurlu olabileceği, ----- plakalı aracın sürücüsü --- kazanın meydana gelişinde %25 oranında kusurlu olabileceği, ---- plakalı araç sürücülerinin, kazanın oluşunda kusursuz olabileceği, kaza tarihindeki piyasa koşullarına göre,

---- plakalı araçta ------ aracın sürücüsünün (%75) kusuru oranında) oluşan hasarın 53.250,00 TL tutarında olabileceği; ------tarafından ilgilisine 53.250,00 TL tutarında hasar ödemesi yapılmış olduğu, kaza tarihindeki piyasa koşullarına göre,----- ait aracın sürücüsünün (%75) kusuru oranında) oluşan hasarın 52.848,74 TL tutarında olabileceği, -----tarafından ilgilisine 52.848,74 TL tutarında hasar ödemesi yapılmış olduğu..." şeklinde kanaat belirttiği görülmüştür.Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçe genel şartlarının B.4. maddesinde sigorta şirketinin sigortalısına rücu edebileceği haller düzenlenmiş olup,

rücu hakkının doğduğunun ve maddede sayılan bu hallerin mevcut olduğunun ispat yükü kural olarak davacı sigorta şirketine aittir. KMZMSS Genel Şartları B.4/f bendinde.

"Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde" şeklinde belirtilmiştir.

Başka bir deyişle, kaza sonrasında sürücünün olay yerini terk etmesini bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller varlığına bağlamıştır. Sigortacının, sigortalı araç sürücüsünün olay yerini terk ettiğini ispatlaması yeterlidir.

Bu durumda ispat yükü sigorta ettirene geçmekte olup sigorta ettiren araç sürücüsünün can güvenliği gibi zorunlu hallerle olay yerini terk ettiğini ispatlaması gerekir.------Tüm dosya kapsamı, taraf iddia ve savunmaları, alınan bilirkişi raporları ve bütün deliller birlikte değerlendirildiğinde; her ne kadar kaza tespit tutanağında davalı aracın sürücüsü ---- imzası bulunmakta ise de; sigortalı araç sürücüsünün olay yerini terk ettiği hususunun bizzat --- kendi yazılı beyanı ve kazaya karışan diğer araç sürücüsü ----- plaka sayılı araçta yolcu olarak bulunan ---- beyanlarından ve kamera kaydından anlaşıldığı,

------- sigorta şirketine verdiği yazılı beyanında kazadan sonra durmadığını, aracını bir üst sokağa park ettiğini ve kaza yerine yürüyerek geldiğini beyan ettiği, davalı-sigortalı tarafından kaza sonrasında kaza tespit tutanağı vb işlemler yapılmadan olay yeri terk edilmiş olmasına rağmen olay yeri terk edilmesinin zorunlu nedenlere dayandığına ilişkin elverişli ve yeterli delilin sunulmadığı, davalı sigorta şirketinin ---- bendi gereğince ödemiş olduğu tazminatı davalıdan rücu talepli başlattığı icra takibinin yerinde olduğu anlaşılmakla, davacının davasının reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur: