İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/185 K.2025/619

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2024/287 Esas

KARAR NO: 2025/583

DAVA: Tanıma

DAVA TARİHİ: 22/04/2024

KARAR TARİHİ: 09/07/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tanıma davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; Davacılar,----- dava numaralı ve ----tarihli kararıyla tespit edilen taleplerle ilgili olarak davalı firma tarafından davacılardan ---- ve dava dışı--- aleyhine ------ Numaralı davanın ikamet edildiğini belirterek, işbu derdest dava açısından kesin delil teşkil etmesi amacıyla---- bahsi geçen kararının tanınmasını talep etmiştir. Davalı ise tanınması istenen yabancı mahkeme kararının eda hükmünü içerir nihai bir karar olmadığını, usule ilişkin bir karar olduğunu ve bu nedenle ortada tanınması ve tenfizine karar verilebilecek bir karar bulunmadığını ileri sürmektedir. talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının, davaya konu etmiş olduğu tanınmasını ve tenfizini istediği -----Mahkemesi'nin kararı usule ilişkin karar olup, Milletlerarası Özel Hukuk kapsamında tanınmasına ve tenfizine karar verilebilecek türden bir dava olmadığını aslının dosyaya celbi durumunda da kararın eda hükmünü içerir nihai bir karar olmadığının mahkemecede görüleceğini tanıması ve tenfizi mümkün olmayan kararla ilgili davacının davasının reddine, lehimize yargılama giderlerine hükmedilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, yabancı mahkeme kararının MÖHUK 58. Maddesi uyarınca Tanınması talebidir. Davaya konu ----- Mahkemesince verilen ------ tarihli kararın tanınması talebidir.

MÖHUK 58 ( 1 ) Yabancı mahkeme ilamının kesin delil veya kesin hüküm olarak kabul edilebilmesi yabancı ilamın tenfiz şartlarını taşıdığının mahkemece tespit edilmesine bağlıdır. Tanımada 54. Maddenin

1. Fıkrasının ( a ) bendi uygulanmaz.

(2) İhtilafsız kaza kararlarının tanınması da aynı hükme tabidir.

(3) Yabancı mahkeme ilamına dayanılarak ---- idari işlerin yapılmasında da aynı usul uygulanır. Yabancı bir mahkeme tarafından verilen ilamın kesin delil ve kesin hükmünden faydalanmak istenilmesi halinde ilgili kararın ----- mahkemeleri tarafından tanınması gerekmektedir. Yabancı mahkeme ilamının kesin delil ve kesin hüküm etkisinin yanında aynı zamanda icra kabiliyetinin olmasının istenmesi durumunda ise bu aşamada ilgili kararı ---- mahkemelerince tenfizi gerekmektedir. Somut olayda; Davacı ------- kaza mahkemesi tarafından verilen ilamın kesin delil ve kesin hüküm etkisinden yararlanmak için Türk mahkemelerince tanınmasını talep etmektedir.

6100 sayılı HMK' nın 224 ( 1) Yabancı devlet makamlarınca hazırlanan resmi belgelerin , ----- bu vasfı taşıması belgenin verildiği devletin yetkili makamı veya ilgili ------konsolosluk makamı tarafından onaylanmasına bağlıdır (2) ---- taraf olduğu milletler arası sözleşmelerin yabancı resmi belgelerin tasdiki ile ilgili hükümleri saklıdır.

Bir yabancı mahkeme ilamının ------ mahkemeleri tarafından tanınması için üç şartın aynı anda bulunması gerekmektedir bu şartlar ( a) yabancı mahkemelerce verilmiş olma , (b) hukuk davasına ilişkin olması, (c) o devlet kanununa göre kesinleşmiş bulunması şartlarının mevcut olması gerekmektedir. Somut olayda. Davaya konu tanınması talep edilen karar ------- Mahkemesince verilmiştir, verilen karar bir hukuk davasına ilişkindir.

Ve verilen kararın taraflarca istinaf edilmeksizin 04.01.2023 tarihinde kesinleştiği tespit edilmiştir.Yabancı bir mahkeme kararının tanınmasının ön şartları dışında esasa ilişkin olarak MÖHUK 54. Maddenin şartlarını da barındırması gerekmektedir. MÖHUK 54" (1) Yetkili mahkeme tenfiz kararını aşağıdaki şartlar dahilinde verir;

a)----- ile ilamın verildiği devlet arasında karşılıklılık esasına dayanan bir anlaşma yahut o devlette ----- Mahkemelerinden verilmiş ilamın tenfizi mümkün kılan bir kanun hükmünün veya fiili uygulamanın bulunması a)İlamın ------- Mahkemesinin münhasır yetkisine girmeyen bir konuda verilmiş olması veya davalının itiraz etmesi şartıyla ilamın, dava konusu veya taraflarca gerçek bir ilişki bulunmadığı halde kendisine yetki tanıyan bir devlet mahkemesince verilmiş olmaması c) Hükmün kamu düzenini açıkça aykırı bulunmaması

ç) O yer kanunları uyarınca, kendisine karşı tenfiz istenen kişinin hükmü veren mahkemeye usulüne uygun bir şekilde çağrılmamış veya o mahkemede temsil edilmemiş yahut bu kanunlara aykırı bir şekilde gıyabında veya yokluğunda hüküm verilmiş ve bu kişinin yukarıdaki hususlardan birine dayanarak tenfiz isteminin istemine karşı Türk mahkemesine itiraz etmemiş olması "Esasa ilişkin şartları taşıması gerekmektedir. Somut olayda.

Tanınması talep edilen ---- dava numaralı ve--------- tarihli tanıma kararının ön şartlarının mevcut olduğu anlaşılmıştır. Ancak esasa ilişkin şartları barındıran MÖHUK 54. Maddedeki kriterleri taşıyıp taşımadığı hususunun incelenmesi aşamasına gelinmesi durumunda ise, tanınması talep edilen yabancı mahkeme ilamının gerekçesiz olduğu tespit edilmiştir.

İlamda taraf isimleri ile hüküm kısmında yer alan " Davanın red ve iptal edilmesine EMİR VE HÜKÜM VERİR " şeklinde olduğu ancak kararın içeriğinin ne olduğu , neyin red ve iptal edildiği ve hangi gerekçe ile böyle bir kararın verildiği tespit edilememiştir. Yabancı mahkeme ilamının tanınması hususunda şekil şartlarının arandığı MÖHUK 58. Maddenin yanı sıra esasa ilişkin şartlarında arandığı MÖHUK 54. Maddedeki kriterlerin hepsinin aynı anda bulunması gerekmektedir.

Oysa tanınması talep edilen yabancı mahkeme ilamının gerekçesiz olduğu, Türk mahkemelerince nasıl bir kararın tanındığı, tanınması talep edilen ilamın kanun hükümleri uyarınca uygulanabilir olup olmadığı, hükmün kamu düzenine aykırılık teşkil edip etmediği, kararın içeriğinden anlaşılamamakta olup bu şekilde nasıl bir kararın tanınacağı gerekçesiz olduğundan esasa ilişkin şartları taşımadığından talebin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.