İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/105 K.2023/800

İstanbul Anadolu 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2022/105 Esas

KARAR NO: 2023/800

DAVA

İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)

DAVA TARİHİ: 11/02/2022

KARAR TARİHİ: 24/10/2023

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde

Müvekkili -----dava dışı ----- taşıma işlemine ilişkin anlaştığını, davacının alt taşıyan olarak davalı --------- taşıma işlemi konusunda sözleşme akdettiğini, davalı ---------- ise fili taşıma işleminin gerçekleştirilmesi için -------- anlaşarak,

fiili taşımanın bu firma tarafindan gerçekleştirildiğini, taşıma ilişkisinin -------şeklinde olduğunu, --------- tarihinde, taşıma esnasında hareket halinde olan araçtan emtianın düşerek zarar gördüğünü ve hasarlandığını, müvekkili şirketin bu nedenle uğrayacağı her türlü zararını davalı şirketten rücuen tahsil edileceğine dair ihtarname keşide ettiğini, dava dışı asil taşıtan -------- yüklemede bildirilen araç plakasına istinaden taşınan ürüne nakliyat -emtia sigortası yaptırdığını,

ancak davalı --------firmasının yüklemeden sonra araç (çekici) değişikliği yapmış olup taşımanın gerçekleştirileceği araç plakasının değiştirildiğini müvekkili şirkete bildirmediğini, bu nedenle taşıtan ---------- firmasının yaptırmış olduğu nakliyat emtia sigortasının teminat dışı kaldığını, taşıtan dava dışı ----- firmasının emtia sigortasından söz konusu zararını karşılayamamış olması sebebiyle talep ettiği zararın müvekkili şirket tarafından ödendiğini, ödenen bedelin bir bölümünün, sigorta firması tarafından müvekkili şirkete ödendiğini, kalan bedelin,

rücu alacaklısı olarak davalı firmaya yansıtılmasına rağmen bir tahsilat sağlanamadığını, hasar yansıtma bedelinin bir kısmının, davalı firmanın cari hesabından mahsup edilerek bakiye bedelin tahsili amacıyla başlatılan icra takibine davalının haksız ve mesnetsiz itirazı sebebiyle duran takibin devamı ile davalı takip borçlusunun %20den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, davanın kabulüne, ---------- dosyasına yapılan haksız ve mesnetsiz itirazın iptaline, takibin devamı ile davalı borçlunun %20'den aşağı olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına mahkum edilmesini,

yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalı tarafa usulüne uygun tebliğe rağmen cevap dilekçesi sunmamış, ------ tarihli beyan dilekçesi ile; dosyanın asıl taşıma işini yapan --------- şirketine ihbar edilmesini ve davaya dahil edilmesini talep etmiş, gerekli işlemler yapılmıştır.

İNCELEME ve GEREKÇE:

Dava, hukuki niteliği itibari ile; davalının taşıyan olarak sorumluluğunda olan hasar nedeniyle tazmin borcunun davacı tarafından yerine getirildikten sonra rücuen tahsil için başlatılan ------takip sayılı icra dosyasına yapılan itirazın iptali ile icra inkar tazminatı talebinden ibarettir.Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davacının asıl taşıyıcı, davalının alt taşıyan olarak yer aldığı, dava dışı------- ait ürünlerin taşınması ilişkisi kapsamında taşınan emtianın hasara uğrayıp uğramadığı, uğramasında kusurun kime ait olduğu, davalının davacı ile aralarındaki taşıma sözleşmesine aykırı hareket edip etmediği,

davacının taşıtana ödediği ve sigorta şirketi tarafından ödenen bedel harici miktarı davalıdan rücuen tahsil kabiliyetinin bulunup bulunmadığı, davalının sorumluluğunu ortadan kaldıran bir halin bulunup bulunmadığı noktalarında toplanmaktadır.

--------takip sayılı icra dosyası celp edilmiş incelenmesinde; takip alacaklısının davacı, takip borçlusunun davalı olduğu, 5.742,97 Euro asıl alacak ve 18,76 Euro işlemiş faiz olmak üzere toplam 5.761,73Euro alacak üzerinden ----- Hasar Bedeli Yansıtması Faturasına dayalı 18/05/2021 tarihinde takip başlatıldığı, davalının 14/06/2021 tarihinde itiraz dilekçesini sunması üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği ve eldeki davanın süresinde açıldığı anlaşılmıştır.

İtirazın iptali davasında usulüne uygun olarak başlatılmış ve itirazla durmuş bir takibin varlığı dava şartı olup, 6100 sayılı HMK'nın 115. maddesi uyarınca dava şartının varlığı yargılamanın her aşamasında mahkemece re'sen gözetilmelidir. İtirazın iptali davasını gören mahkemenin, icra takibinin yapıldığı icra dairesinin yetkisine yönelik itirazı öncelikle incelemesi gerekir. Mahkemenin yetkisine yönelik bir itirazın var olup olmaması, bu sonuca etkili değildir.

Eş söyleyişle, itirazın iptali davasında, mahkemenin yetkisine itiraz edilmiş olsun veya olmasın, mahkeme öncelikle, icra dairesinin yetkisine yönelik itirazı inceleyerek kesin olarak sonuçlandırmalıdır ----------İlamsız bir takipte yetkili icra dairesi, İİK 50. maddesinin yollaması ile HMK genel hükümlerine göre belirlenecektir. HMK'nın 6. maddesine göre genel yetkili icra dairesi, davalı gerçek veya tüzel kişinin takibin yapıldığı tarihteki yerleşim yeri icra dairesidir.

Aynı yasanın "sözleşmelerden doğan davalarda yetki" başlıklı 10. maddesinde; sözleşmeden doğan davaların sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabileceği hüküm altına alınmış olup, bu sebeple sözleşmeden doğan para borcunun tahsili için başlatılan takipte, sözleşmenin ifa edileceği yer icra dairesi de yetkili kılınmıştır.

Takibin konusu sözleşmeden kaynaklı para borcu olduğunda, davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan 6098 sayılı TBK 89. maddesine göre, aksi kararlaştırılmadıkça para borçları alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde ifa edilecektir. Takip, davacı/alacaklının seçimine göre hem genel ve hem de özel yetkili mahkemede açılabilir.

HMK 16.maddede haksız fiilden kaynaklı taleplerde yetkili mahkemenin zarar görenin yerleşim yerinde de açılabileceği düzenlenmiştir.Somut olayda; zarar gören davacının yerleşim yerinin --------- olduğu, takip para alacağına ilişkin olduğundan TBK 89. Madde kapsamında alacaklının yerleşim yeri icra dairesi/ Mahkemesinin yetkili olduğu, bu haliyle --------- İcra Dairelerinin yetkili olduğu,

usule uygun takip yapıldığı anlaşıldığından takibe yetki yönünden itirazın reddi gerekmiş esasın incelenmesine geçilmiştir.Dilekçeler aşaması tamamlanmakla, ön inceleme duruşması sonrası dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile, uyuşmazlık noktaları belirlenerek tahkikat aşamasına geçilip deliller toplanmış, ilgili sigorta firması olan -------- numaralı sigorta poliçesine istinaden 20/03/2020 tarihli hasar ile ilgili açılan hasar dosyası celp edilmiştir.Konunun incelemesi uzmanlık gerektirdiğinden bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Bilirkişi heyet rapor içeriğine göre; her türlü hukuki mütalaa ve takdir hakkı tamamı ile delillerle doğrudan temas eden Mahkememize ait olmak üzere; dava konusu zararın, emtianın yurtiçi karayolu ile taşınması esnasında meydana geldiğini, taşıma sırasında meydana gelen gerçek zarar tutarının 28.172.00Euro olduğunu, TTK 875'inci maddeye göre davacı akdi taşıyıcı ------------zarar sahibi dava dışı taşıtana gerçek zarar tutarını tazmin ettiği, davacının ödediği gerçek zarar tutarının 18.629,00 Euro kısmını kendi sorumluluk kapsamında dava dışı ------- ettiğini, TTK 888'inci maddesi gereği zarardan sorumlu olan alt taşıyıcıdan,

ödediği tazminattan sigortacısından tahsili sonrası kalan bakiye 9.543.00Euro'yu rücuen talep edebileceği, davacının davalıya borcu olan 35.636.00TL'nin Euro cinsinden karşılığı olan 3.800,03Euro'yu mahsubu sonrası, davacıdan takipteki asıl alacak kadar 5.742,97Euro rücuen alacağının kaldığını, davacının davalıyı temerrüde düşürdüğü 25.03.2021 tarihinden takip başvuru harcını ödediği 17.05.2021 tarihine kadar 13.24Euro işlemiş faiz talep edebileceği, davacının ---------- dosyası ile başlatmış olduğu takibin 5.742,97Euro asıl alacak, 13.24Euro işlemiş faiz olmak üzere toplamda 5.756.21Euro kadar yerinde olacağı,

davacının bu tutar kadar takibe vaki itirazın iptalini talep edebileceği, davacının yukarıda belirlenen toplam (asıl alacak+işlemiş faiz) 7.256.21Euro alacağına takip tarihi itibariyle 3095 Sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'un 4/a maddesi gereği, Kamu bankalarınca Euro cinsinden 1 yıl vadeli mevduata uygulanan en yüksek faiz oranında faiz talep edebileceğini bildirmiştir.Tüm dosya kapsamı ve denetime elverişli hükme esas alınan bilirkişi rapor içeriğine göre;

dava dışı taşıtan-------- davacının yurtiçi taşıma işlemine ilişkin anlaştığı, davacının alt taşıyan olarak davalı -------- firması ile taşıma işlemi konusunda sözleşme akdettiği, davalı ----- fili taşıma işleminin gerçekleştirilmesi için ----------anlaşarak, fiili taşımanın bu firma tarafindan gerçekleştirildiği, yurt içi taşıma işlemi sırasında 20/03/2020 tarihinde taşıyan araç sürücüsünün kusurlu eylemi nedeniyle emtianın araç üzerinden düşmesi sonucu hasarın meydana geldiği, hasarın onarım suretiyle giderildiği, taşıtanın yaptırdığı nakliyat emtia sigortasının araç plakasındaki değişiklik nedeniyle hasarın teminat dışı tutulduğu,

hasar bedelinin 26/08/2020 tarihinde 28.172,00 Euro nun davacı akdi taşıyıcı tarafından taşıtana ödendiği, davacının kendi sigortacısı tarafından 18.629,00 Euronun ödendiği, davacı -------- yevmiye nolu ihtarname keşide edilerek, hasar sebebiyle sözleşme ve mevzuat hükümleri gereğince müşteri tarafından müvekkili şirkete yansıtılacak her türlü bedel ile müvekkili şirketin uğrayacağı, her türlü zarar, ziyan, hasar ve masraf nedeniyle davalı firmaya rücu edileceğinin ihtar edildiği, davalı tarafından ------ yevmiye numarasıyla keşide edilen cevabi ihtarnamede, taşımanın fiili olarak-------- tarafından gerçekleştirildiği,

söz konusu kazanın fabrikadaki yükleme esnasında yapılan hatalar sonucunda meydana geldiğini, 35.636,00TL bakiye borcun iki gün içinde kapatılmasını ihtar ettiği, davacının davalıya olan 35.636,00 TL cari hesap borcunu Euro cinsi karşılığı 3.800,00 Euronun davacı tarafça tahsili yapılamayan geri kalan 9.543,00 Eurodan mahsubu sonucu 5.742,97 Euro alacak hakkının kaldığı, borcun ödenmemesi üzerine takip yoluna başvurulduğu, takibe itiraz üzerine eldeki davanın süresinde açıldığı,

taşınması için teslim edilen emtia için gerekli tüm güvenlik önlemini almayarak zararın meydana gelmesinde kusuru bulunan alt taşıyıcı ile akdi- üst taşıyıcı arasında taşıma sözleşmesinin bulunduğu, davalının navlun faturasını düzenlediği, davacının hak sahibine yaptığı ödemeyi davalıdan tahsili koşullarının oluştuğu, talep edilen faiz miktarının kısmen kabulü gerektiği, alacak likit olduğu kanaatiyle davacının icra inkar tazminatı talebinin kabulüne karar verilmiş, davacının davasının kabulüne karar vermek gerekmiştir.