İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/43 K.2025/962

T.C. İstanbul Anadolu 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2025/43 Esas

KARAR NO : 2025/962

DAVA

Bankalarca Kullandırılan Ticari Kredilerden Ve Ticari Kredili Mevduatlardan Kaynaklanan Davalar (Alacak)

DAVA TARİHİ : 15/01/2025

KARAR TARİHİ : 17/12/2025

Mahkememizde görülmekte olan Bankalarca Kullandırılan Ticari Kredilerden Ve Ticari Kredili Mevduatlardan Kaynaklanan Davalar (Alacak) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle ; -------- tarafından müvekkil şirketine 04.07.2023 tarihinde kullandırılan ---------- numaralı, 30.000.000 TL tutarlı ticari kredi sebebiyle 04.07.2023 tarihinde 1.260.000 TL,10.11.2023 tarihinde kullandırılan ---------- numaralı 45.000.000 TL. tutarlı ticari krediler sebebiyle 10.11.2023 tarihinde 1.890.000 TL olmak üzere müvekkilim şirketten toplam 3.150.000 TL “Kredi Kullandırım Ücreti” tahsil edildiği,

banka tarafından tahsil edilen söz konusu kredi kullandırım ücretleri, -------- Bankası Tarafından yayımlanan Bankalarca Ticari Kredi Müşterilerinden Alınabilecek Ücretlere İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında 2020/4 sayılı Tebliğe aykırı olarak olması gerekenden yüksek tahsil edildiğinden iadesi gerektiği, bir diğer usulsüz bankacılık işlemi de, yukarıda belirtilen söz konusu kredilerin tahsisi aşamasında, müvekkil firmadan, bir de -------- Paketi adı altında 04.07.2024 tarihinde 157.000 TL.'şer olarak iki kez ücret tahsil edildiğini,

--------- Paketi Ücreti adı altındaki 157.000.-TL x 15.000 TL ücretin de iadesine karar verilmesini ve 04.07.2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte tahsilini Sayın Mahkemenizden talep ettiklerini, iş bu davaya konu edilen bir diğer talep konusu ise, müvekkil şirkete 10.11.2023 tarihinde kullandırılan --------- numaralı 45.000.000 TL ticari kredinin tamamının müvekkil şirkete kullandırılmamış olması, bunun yerine 15.000.000 TL'lik kısmının müvekkilin bilgi ve talimatı dışında vadeli hesaba alınarak üzerine bloke konulmuş olmasıdır.

Buna karşın, tüm kredi tutarı üzerinden kredi faizi tahakkuk ettirilerek geri ödemeleri bu şekilde tahsil edildiğini, oysa kredi borcuna faiz tahakkuk ettirilebilmesi ancak kredi tutarının tamamının kullanılmış olması halinde mümkün olabileceğini, buna karşın somut olayda, kredi meblağı her ne kadar müşterinin hesabına yatırılmışsa da, 15.000.000.-TL'si müvekkil şirketin muvafakati olmaksızın vadeli hesapta tutulmaya devam edilmiş, fiilen kullandırılmış olduğunu, bu durumda ise, kullanıma bırakılmayan bir tutar için kredi faizi ödenmesine sebep olunarak,

ödenen kredi faizi ile işleyen mevduat faizi arasında müvekkil aleyhine fark oluşmasına neden olunduğunu, takdir edileceği üzere, söz konusu işleme muvafakat etmek, hayatın olağan akışına aykırı bulunmakta olup, kullandırılan kredinin üçte birinin şirket zararına olacak şekilde vadeli hesaba yatırılması hiç bir şekilde kabul edilebilir bulunmadığını, işbu fark nedeniyle uğranılan zarar "3.624.029 TL" olup, Sayın Mahkemenizce yaptırılacak bilirkişi incelemesinde somutlaşacağını, ayrıca fazlaya ilişkin haklarımız saklı tuttuklarını, bu nedenlerle, zarar olarak hesaplanan 3.624.029.-TL'ye,

kredinin kapatıldığı 30.10.2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte tahsili talep ettiklerini, bu nedenle müvekkili şirketten yasal mevzuata aykırı olarak Kredi kullanım ücreti adı altında fazla tahsil edilen 2.325.000 TL'den, 930.000 TL'sine 04.07.2023 tarihinden itibaren, 1.395.000 TL'lik kısmına 10.11.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte ödenmesine, İhtiyaç ve talep dışında satılan ve ücreti mükerrer tahsil edilen-------- paketi için tahsil edilen 157.000 x 2 315.000 TL'nin yine tahsilatın yapıldığı 04.07.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile ödenmesine,

fiziken kullandırımı yapılmayarak vadeli hesapta blokede tutulan tutarın, geri ödemeleri nedeniyle faiz farkından doğan 3.624.049 TL'nin kredinin kapatıldığı tarih 30.04.2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile ödenmesine, fazlaya ilişkin taleplerimiz saklı kalmak kaydıyla, vekalet ücreti ve yargılama masraflarının davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı Vekili cevap dilekçesinde özetle.

Müvekkil Bankanın -------- şubesine davacı tarafından yapılan başvuru neticesinde davacı şirket arasında tanzim olunan Kredi Sözleşmeleri gereğince davacı şirkete krediler kullandırıldığını, ancak davacı tarafın iddiası üzere kullandırılan kredi ticari kredi olmayıp bir proje kredisi olduğunu, kullandırılan proje kredilerinin kullanım şekli, dayandığı ilkeler ve bu kredilere dair masraflar dahi diğer kredilerle büyük farklılıklar içerdiğini, proje Finansmanı belli bir büyüklüğün üzerinde ve özel bir amaçla yapılan yatırımların ileride yaratacağı nakit akışına dayandırılarak sağlanan uzun vadeli finansman olanağı bulunduğunu,

bunun yanı sıra Proje finansmanı kredileri, belli bir projenin finansmanını temin etmek amacıyla kullandırıldığı, davanın haksız yere açıldığını bu sebeple davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE

Dava hukuki niteliği itibariyle.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık konularının: taraflar arasında akdedilen genel kredi sözleşmesi nedeniyle banka tarafından tahsil edilen kredi kullanım ücretleri nedeniyle fazla ücret tahsil edilip edilmediği ve genel kredi sözleşmesi nedeniyle kullandırılan kredinin vadeli hesapta blokede tutulan tutarın , blokede tutulan tutarın usul ve mevzuata uygun olarak tutulup tutulmadığı ve bu nedenle davacı şirketin bir zararın oluşup oluşmadığı ve ayrıca minisirius paketi içinde tahsil edilen bedelin usule ve mevzuata uygun olarak tahsil edilip edilmediğine ilişkindir.Dosya konusunda uzman bankacı bilirkişiye verilerek, rapor alınmıştır.

Bilirkişi raporunda.

Davacı --------Ş. ile davalı banka arasında 11.05.2023 tarihli Genel Kredi Sözleşmesi (GKS) imzalandığı, Sözleşme kapsamında firmaya 54.000.000,00 TL Limit tanımlandığı, 26.10.2023 tarihinde tahsis edilen limitin 100.000,00 TL artırılarak toplam 154.000.000 TL olarak revize edildiği, Taraflar arasında akdedilen sözleşmelere istinaden, Banka tarafından Davalı firma adına-------- Ticari Şubesinde, -------- Nolu vadesiz TL hesap açıldığı, --------- ve -------- Nolu Proje kredi kullandırımları vapıldığı,

Banka tarafından Davalı firmaya yatırım veya proje kredisi kullandırırken Tebliğ'de belirtilen azami tarifelerin üzerinde proje özelinde ortaya çıkacak/çıkan ek maliyetleri ayrı olarak müşteriye açıklayarak, yaptığı masrafları belgeleyerek özel kredi sözleşmeleri veya genel kredi sözleşmesine ek sözleşme ve protokoller kapsamında kullandırılan krediler karşılığında alınan ücretler olduğunu Somut olarak belirterek talep etmediği, 04.07.2023 tarihinde --------- Nolu 30.000.000 TL tutarlı Proje kredisi kullandırıldığı,

kullandırım işlemi ile firma hesabından “---------- kredi hesap numaralı kredi kullandırım ücreti” açıklaması ile 1.260.000,00 TL tahsilat yapıldığı, davalı bankanın kredi kullandırım tarihinde geçerli olan ---------- Sayılı Tebliğ dikkate alınarak kullandırılan kredinin binde 11'i (961,1) kadar “kullandırım ücreti” tahsilatı yapabileceği şekilde yapılan hesaplamamızda.

04.07.2023 tarihinde kullandırılan ----------- nolu kredi için (330.000,00 TL * BSMV - ) 346.500 TL Kullandırım Ücreti Tahsil etmesi gerektiği, bankanın hesaplamalarımızın üzerinde olan 913.500 TL tutarın iade etmesi gerektiği, 10.11.2023 tarihinde ---------- Nolu 45.000.000 TL tutarlı Proje kredisi kullandırıldığı, kullandırım işlemi ile firma hesabından “---------- kredi hesap numaralı kredi kullandırım ücreti” açıklaması ile 1.890.000,00 TL tahsilat yapıldığı,

davalı bankanın kredi kullandırım tarihinde geçerli olan --------Sayılı Tebliğ dikkate alınarak kullandırılan kredinin binde 11'i (961,1) kadar “kullandırım ücreti” tahsilatı yapabileceği şekilde yapılan hesaplamamızda.

10.11.2023 tarihinde kullandırılan ---------- nolu kredi için (495.000,00 TL *BSMV < ) 519.750,00 TL Kullandırım Ücreti Tahsil etmesi gerektiği, hesaplamalarımızın üzerinde olan 1.370.250,00 TL tutarın iade etmesi gerektiği, davacı Firmadan 04.07.2023 tarihinde yapılan kredi kullandırımından sonra “-------- paketi — yıllık masraf ve komisyon tutarının hesabından tahsili” Açıklaması ile “--------- Kazandıran Tarife Ücret Tahsilatı” İşlemi olarak 2 işlemde toplam (157.5004157.500z) 315.000 TL tahsilat yapıldığı,

davalının bu işleminden yarar sağladığının yada hangi başvurusuna istinaden kendisinden tahsilat yapıldığının Somut olarak belge sunulmaması nedeni ile haksız şart olarak nitelendirilerek tahsil edilen (157.5004157.500x) 315.000 TL ücretin iade edilmesi gerektiği, davacı firma hesabına 10.11.2023 tarihinde kullandırılan ---------- numaralı 45.000.000 TL ticari kredinin 15.000.000 TL'lik kısmının firma bilgi ve talimatı dışında vadeli hesaba alınarak üzerine blokeye alındığı,

vadeli hesapta blokede tutulan tutarın, geri ödemeleri nedeniyle faiz farkından doğan 3.624.049 TL'nin ödenmesi talebi ile ilgili Firma hesapları ve hesaptan yapılan işlemler incelememizde hesapta bloke işlemi, firma bilgisi dışında yapılan bir transfer işlemi görülmediğinden, davacı talebi uygun bulunmadığı, şeklinde raporunu sunmuştur.

Mahkememiz 24.09.2025 tarihli duruşmasında ;Rapora itirazları karşılar şekilde önceki bilirkişilerden ek rapor tanzim edilmesine karar verilmiştir.

Bilirkişi ek raporunda. Davalı Banka tarafından dosyaya sunulan dilekçe ekinde yer alan Ticari nitelikli müşterilere uygulanacak ücret kalemlerinde Kullandırılan proje kredileri için alınacak ücretler genelgesinde.

Kullandırılacak proje kredilerinden kullandırım sonrasında Dosya ve İnceleme Ücreti 962, Kredi kullandırım Ücreti 962 alınmasının belirlendiği, davalıya kullandırılan proje kredileri için banka tarafından yayınlanan işlem ücretleri dikkate alınarak Ek raporumuzda yapılan hesaplamamıza göre 04.07.2023 tarihinde kullandırılan -------- nolu kredi için 1.200.000,00 TL * BSMV, 10.11.2023 tarihinde kullandırılan ---------- Nolu kredi için 1.800.000,00 TL * BSMV Kullandırım ücreti talep edebileceği, bankanın kredi kullandırım sonrası tahsil ettiği ücretin Ek raporda yapılan hesaplamalarımız ile aynı olduğundan uygun olduğu,

davacı Firmadan 04.07.2023 tarihinde yapılan kredi kullandırımından sonra “---------” olarak 2 işlemde toplam (157.5004157.500-) 315.000 TL tutarlı tahsilat ile ilgili davacı firmanın bu işlemden tanımlanan paket/muafiyetler ile yarar sağladığının yada hangi başvurusuna istinaden kendisinden tahsilat yapıldığının Somut olarak belge sunulmaması nedeni ile haksız şart olarak nitelendirilerek tahsil edilen (157.5004157.500z) 315.000 TL ücretin iade edilmesi gerektiği,

diğer konularda davalı ve davacı itirazları üzerinden yapılan inceleme ve değerlendirmelerimiz de somut olarak sunulan belge olmadığından kök Raporumuzda varılan sonuclarla bağlı kalındığı, şeklinde raporunu sunmuştur.

Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller ve alınan kök ve ek raporlar birlikte değerlendirildiğinde; davacı şirket ile davalı banka arasında 04/07/2023 ve 10/11/2023 tarihinde genel kredi sözleşmeleri yapıldığı, genel kredi sözleşmeleri kapsamında kredi kullandırım ücreti alındığı, taraflar arasındaki uyuşmazlığın iş bu kredi sözleşmeleri nedeniyle alınan ücretlerin taraflar arasında akdedilen sözleşmeye, bankacılık kanunda tanımlanan masraf tarifesine, tebliğnamelere uygun olup olmadığı konusundadır.

Konusunda uzman bankacı bilirkişi tarafından kayıtlar üzerinde inceleme yaptırılmış, davacı firmanın davalı bankadan kullanmış olduğu krediler ve tahsil edilen kullandırım ücretleri ayrı ayrı tespit edilmiştir.

Taraflar arasında uyuşmazlığın 10/11/2023 tarihinde kullandırılan --------- numaralı 45.000.000-TL ticari kredinin tamamının davacı şirkete kullandırılmamış olması, bunun yerine 15.000.000-TL kısmının vadeli hesabı alınarak davacının talimatı ve bilgisi dışında vadesiz hesapta bloke konulmuş olması nedeniyle tüm kredi tutarı üzerinden kredi faizi taahkuk ettirilerek geri ödemelerin bu şekilde tahsil edildiği, kredinin tamamının kullandırılmamış olması nedeniyle , kredinin tamamı üzerinde faiz taahukkun yerinde olup olmadığı hususlarında olduğu görülmüştür.

Taraflar arasında yapılan sözleşme içeriğinde davacı firmaya yatırım proje kredisi kullandırılan tebliğde belirtilen azami tarifelerin üzerinde proje üzerinde ortaya çıkacak, çıkan ek maliyetler müşteriye açıklanarak yaptığı masrafları belgeleyerek özel ve genel kredi sözleşmesine ek sözleşme ve protokoller kapsamında kullandırılan krediler karşılığında alınan ücretler olduğunu somut olarak belirterek talep etmediği, bu nedenle kullandırılan proje kredisi kapsamında alınan bir kısım kullandırım ücretlerinin usulüne uygun olmadığı,

hesaplamaların üzerinde olan kısımların iade edilmesi gerektiği, 04/07/2023 tarihli kredi kullandırımından sonra -------- paketi yıllık masraf ve komisyon tutarının hesabından tahsili açılması ile ---------- kazandıran tarife ücret tahsilatı ücreti olarak iki işlemde toplam 315.000-TL tahsilat yapıldığı,

davacı firmaya banka tarafından hangi başvuruya istinaden bu şekilde tahsilat yapıldığının somut olarak belge sunulmaması nedeniyle haksız şart olarak nitelendirilen tahsil edilen 315.000-TL ücretin tahsil edilmesi gerektiği, davacı firma hesabına 10/11/2023 tarihinde kullandırılan 45.000-TL kullandırılan kredinin 15.000-TL kısmının vadeli hesaba alınmak suretiyle bloke edildiği,

vadeli hesapta bloke edilerek tutulan tutarın geri ödemeleri nedeniyle faiz farkından doğan 3.624.09-TL nin ödenmesi talebi ile ilgili firma bilgisi dışında yapılan herhangi bir transfer ücreti olmadığından davacı tarafın bu husustaki talebinin reddine karar vermek gerekmiş , aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.