İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/717 K.2025/977

T.C. İstanbul Anadolu 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2025/1046 Esas

KARAR NO : 2025/859

DAVA

Banka Teminat Mektubunun İadesi Ve Depo Edilmesi (Tahsil İstemli)

DAVA TARİHİ : 26/12/2013

KARAR TARİHİ : 03/12/2025

Mahkememizde görülmekte olan Banka Teminat Mektubunun İadesi Ve Depo Edilmesi (Tahsil İstemli) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi ile.

Müvekkil bankanın --------- şubesi ile ---------Ş arasında genel sözleşmeleri akdedilmiş olup; diğer davalılar; -------Ş, --------, --------, ---------, --------- ise kredi sözleşmelerini müşterek borçlu ve müteselsil kefil sıfatıyla imzaladıkları, İmzalanan kredi genel sözleşmelerine itinaden davalı --------Ş lehine 05.01.2011 tarihli, ---------- no'lu 165.000,00 TL, 23.06.2011 tarihli, ---------- no'lu 92.000,00-TL, 29.12.2011 tarihli ---------- no'lu 275.000 USD, 24.04.2012 tarihli --------- no'lu 100.000,00 TL bedelli, teminat mektupları kullandırıldığı,

davalı ---------Ş. ve kefili ---------Ş hakkında --------- E. Sayılı dosyası ile iflas erteleme davası açıldığı, söz konusu davada bankalar tarafından verilen teminat mektuplarının tedbir kararının dışında tutulmuş olduğundan teminat mektuplarının tazmin edilmeleri muhtemel hale geldiğini, asıl borçlunun borçlarını ödemede temerrüde düşmesi üzerine, davalılara, --------- Noterliği'nin 01.11.2012/--------- tarih ve yevmiye nolu ihtarnamesi keşide edildiği, ihtarnamede.

"539.296.24-TL borcun yanı sıra nakde dönüşmeyen 1.838.230.44-TL'lik teminat mektuplarının iade edilmesi veya mektup bedellerinin bankada faiz getirmeyen bir hesapta depo edilmesi ihtar edildiği, ancak borç ödenmediğini, mektup bedelleri de depo edilmediğinden bahisle 275.000,00 USD ve 357.000,00 -TL tutarlarındaki teminat mektuplarının bedellerinin bankada faiz getirmeyen bir hesapta depo edilmesine, teminat mektupları bedellerinin tazmin edilmesi halinde tazmin edilen bedelin tazmin tarihinden itibaren, işleyecek temerrüt faizi, faizin gider vergisi ve masrafları ile birlikte tahsil edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalılara usulüne uygun olarak dava dilekçesi ve tensip zaptının tebliğ edilmiş, ancak davalıların davaya cevap sunmamış, yargılama sırasında davalı şirketler iflas etmesi nedeniyle temsilen ilgili iflas Müdürlükleri davaya dahil edilmiştir.

DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE

Dava ; hukuki niteliği itibariyle genel kredi sözleşmesi ve bankacılık işlemleri sözleşmesinden kaynaklı teminat mektupların depo edilmesi, tazmin edilmesi durumunda tahsili istemine ilişkin olup yargılama sırasında davalı şirketlerin iflas etmesi üzerine, iflas kararlarının kesinleşmesi ve sıra cetvelinin hazırlanması beklenmiş ve her iki davalı şirket yönünden hazırlanan sıra cetvelinde, davacı banka alacağının reddine dair karar verilmiş olmakla dava kayıt kabul davasına dönmüştür.

Mahkemece, davalı ---------Ş yönünden açılan davanın reddine, davalı ---------Ş yönünden davanın kısmen kabulü ile, davacının 92.000 TL gayrinakit alacağının taliki şarta bağlı olarak ve 677.603,07 TL alacağının--------Ş'nin iflas masasına kayıt ve kabulüne, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiş olup verilen karar davacı banka tarafından, reddine karar verilen kefil --------- şirketi yönünden istinaf edilmiştir.

--------- sayılı ilamında ;Davacı banka,--------Ş. ile yaptığı genel kredi sözleşmesi çerçevesinde teminat mektupları düzenlemiştir. --------Ş'nin iflas erteleme talebi üzerine, davacı banka ihtarname ile teminat mektup bedellerinin depo edilmesini talep etmiş ve ---------- Asliye Ticaret Mahkemesi'nde depo istemli bu davayı açmıştır. Davalı şirketlerin 31.01.2014 tarihinde iflaslarına karar verilmesi üzerine dava kanun gereği kayıt kabul davasına dönüşmüştür.

Her iki müflis şirketin iflas idareleri davacının kayıt kabul isteminin reddine karar vermiştir. Mahkeme aldığı son bilirkişi raporuna göre davacı bankanın 677.603,07 TL nakdi alacağı, 92.000,00 TL tahsil ve iade edilmemiş teminat mektubu alacağının bulunduğunu tespit etmiştir.

Mahkeme 677.603,07 TL alacağın kayıt ve kabulüne 92.000,00 TL henüz tahsil edilmemiş teminat mektubu alacağının ise şarta bağlı alacak olarak asıl borçlu şirketin iflas masasına kayıt ve kabulüne, sözleşmenin kefili olan şirket açısından sözleşmede açık hüküm bulunmadığından kayıt kabul isteminin reddine karar vermiştir. Davacı bankanın istinaf istemi üzerine istinaf mahkemesi, istinaf isteminin esastan reddine karar vermiş, davacı bu kez temyiz yoluna başvurmuştur.

Davacı banka ile davalı şirketler arasındaki genel kredi sözleşmesi ticari nitelikte bir sözleşmedir. Dolayısıyla TTK 7/1. maddesine göre müteselsil kefalet sözkonusudur. TBK'nın 586. maddesinde ise iflas halinde doğrudan kefile başvurulabileceği öngörülmüştür.

Yürürlükten kaldırılan iflas erteleme halinde erteleme isteyen şirket, aslında kendisinin iflas halinde olduğunu kabul ederek iflastan kurtulabilmek için mahkemeden mali durumunun yeniden yapılandırılmasını istemektedir. Bu durumda davacı, sözleşmenin müflis asıl borçlusunun ve müteselsil kefil durumunda bulunan --------.Ş'nin iflas masasına tüm alacaklarının kaydını talep edebilir.

Mahkemenin bilirkişi marifetiyle tespit ettiği alacak ve şarta bağlı alacakların, tahsilde tekerrür olmamak şartıyla asıl borçlu ve kefilin iflas masalarına ayrı ayrı kayıt ve kabulüne karar verilmesi gerekirken, şirketlerin iflas durumları gözardı edilerek, yazılı gerekçeyle kefil açısından kayıt kabul isteminin reddine karar verilmesi doğru görülmemiş , Mahkememiz kararı bozulmuştur.

Yargıtay bozma ilamına uyularak, Yargıtay bozma ilamı doğrultusunda dosya incelenmiştir.

Davacı banka ile davalı --------ş arasında genel kredi sözleşmesi imzalandığı, bu sözleşme kapsamında asıl borçlu şirkete nakdi ve gayri nakdi krediler kullandırıldığı, diğer davalıların söz konusu kredi sözleşmelerini borçlu ve müteselsil kefil sıfatıyla imzaladıklarını, TBK 586 Madde hükmüne göre iflas halinde doğrudan kefile başvurulabileceği yer almış olup, Yargıtay bozma ilamında gösterildiği şekilde asıl borçlu şirket iflas erteleme talebinde bulunularak, aslında iflas halinde olduğunu kabul etmiş ve buna göre mali yapısının yapılandırılmasını talep etmektedir.

Bu nedenle davacı banka kefil olan ---------Ş 'nin iflas masasına asıl borçlu ile birlikte tüm alacaklarının kaydının talep edebilir, Yargıtay bozma ilamından önce aldırılan ve hükme esas alınan bilirkişi raporu ile belirlendiği üzere bilirkişi tarafından tespit edilen alacak ve şarta bağlı alacaklarının tahsilde tekerrür olmamak şartıyla asıl borçlu ve kefilin iflas masalarına ayrı ayrı kayıt ve kabulüne kaydına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.