İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/816 K.2025/62

T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2024/816 Esas

KARAR NO:2025/62

DAVA

5464 S.K. Uy.Tacirlere Verilen Kurumsal Banka Ve K.Kartlarından Kaynaklanan (5411 S.K. 142/1 Hariç) (Alacak)

DAVA TARİHİ:05/11/2024

KARAR TARİHİ:05/02/2025

Mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

TALEP

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; belediyenin -------- hakkındaki Kanunun 3.maddesinde bankanın amacının düzenlendiğini, buna göre; bankanın belediyelerin finansman ihtiyacını karşılamakla görevlendirildiğini,---- belediyede bütçe vergi gelirleri tahsilatı toplamı üzerinden pay verildiğini, bahsi geçen payların davalı ---- üzerinden belediyeye aktarıldığını, -------.maddesinde.

“Payların ayrılmasına ve gönderilmesine ilişkin esaslar” düzenlendiğini, belediye ve il özel idare paylarını, Kanunda belirtilen süreler içinde ilgili idarelerin hesaplarına yatırmayan sorumlular hakkında beş maaş tutarı kadar aylıktan kesme cezası uygulanır.” hükmünün bulunduğunu, yasanın 7.maddesinde ise kesintilerin ne şekilde yapılacağının düzenlendiğini, yapılan incelemelerde ilgili kurumlar -------- belediyeden olan alacaklarını 6183 sayılı yasaya göre takip etmekte ve davalı bankanın belediye paylarından kesinti yapmak suretiyle tahsili yoluna gittiğinin görüldüğünü,

davalı bankanın adı geçen kurumların 6183 sayılı yasaya göre takip ve tahsil işlemlerini yaptığı --- alacaklarını --------- bildirdiği ve davalı bankanın bu kapsamda kesinti yaptıktan sonra kalan Belediye paylarını gönderdiğinin görüldüğünü, ancak davalı bankanın belediye başkanlının borçlarına istinaden diğer kamu kurumlarına yasa gereği kesinti yapmak suretiyle ayın 10.günü mesai saati bitimine kadar gönderilmesi gereken bedelleri geciktirmek suretiyle ayın 30.günü gönderdiğinni tespit edildiğini, bu gecikmelerin her ay için yirmi gün olduğunu bazı aylarda bu sürenin yirmi günden fazla olduğunun görüldüğünü,

alacaklarını ----- belediye paylarından 6183 sayılı yasa gereği takip ve tahsil eden ----- ------- işlemlerin 6183 sayılı yasaya göre yürüttüklerinde bahsi geçen alacaklara gecikilen her gün için gün bazında GECİKME ZAMMI uygulamaktadır.

Böylelikle davalı-------- yasa gereği her ayın onuncu günü kesinti yapılan ve ilgili kurumlara ödemesi gereken bedellerin geç ödemesi nedeniyle adı geçen kurumlar tarafından gecikilen her gün için gün bazında gecikme zammı hesaplandığında devam eden aylarda hesaplanan gecikme zammının belediye borçlarına eklendiğin, böylelikle geç ödenen tutarlar nedeniyle belediyenin ilgili kurumlara olan borçlarınun bu tutar kadar arttığını, bu durumun----- artmasına sebep olduğunu,

belediye borçlarının bu şekilde artmasından tümüyle hatalı ve kusurlu işlemleri ile davalı ---- sorumlu olduğunu belirterek davanın kabulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 5779 sayılı yasa gereği diğer kamu kurumlarına olan borçların geç ödenmesinden kaynaklı kamu zararı olan şimdilik 100.000 TL'nin geç ödenme tarihlerinden itibaren 6183 sayılı yasa gereği hesaplanacak gecikme zammı ile birlikte davalıdan alınarak taraflarına ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; mahkemenizin-------- sayılı dava dosyası ile müvekkili --------aleyhine, "5779 sayılı kanun gereği diğer kamu kurumlarına olan borçların geç ödenmesinden kaynaklı kamu zararının tazmini" talebiyle alacak davası açıldığını, davacı küçükçekmece belediyesi tarafından müvekkili -------aleyhine mahkememiz nezdinde açılan işbu dava, 5779 sayılı il özel idarelerine ve belediyelere genel bütçe vergi gelirlerinden pay verilmesi hakkında kanun kapsamında yapılan kesinti sebebine dayalı alacak davası olup,

bu kanun hükümlerinin uygulanmasıyla ilgili ortaya çıkan uyuşmazlıklarda yargı yolu itibarıyla "idare mahkemeleri"nin görevli olduğunu, görev, kamu düzeninden sayıldığından, işbu davanın 6100 sayılı hukuk muhakemeleri kanunu'nun 114/1/b ve 115/1-2 maddeleri uyarınca görevsizlik nedeniyle dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkili --------- sayılı kanun kapsamında kuruluş amaçlarını yerine getirmeye yönelik.

5779 sayılı kanun'un 3. madde hükmü kapsamında; hazine ve maliye bakanlığınca aylık gönderilen il özel idareleri ve belediyelerin genel bütçe vergi gelirlerinden ayrılan paylarını yerel idarelerin hesaplarına aktardığını ve aynı kanun'un 7. madde hükmü uyarınca; il özel idareleri, belediyeler ile bağlı kuruluşların kamu kurumlarına olan borçlarına karşılık 5779 sayılı kanun kapsamındaki payları üzerinden kesinti yapmak suretiyle borçları alacaklı kamu kurumlarına aktardığını, 2577 sayılı idari yargılama usulü kanununun 2/1/a hükmü uyarınca;

"idari işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı iptalleri için menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılan iptal davaları idari davalardandır." hükmü ile, aynı kanunun 1/1 maddesi uyarınca; "danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare mahkemeleri ve vergi mahkemelerinin görevine giren uyuşmazlıkların çözümü, bu kanunda gösterilen usullere tabidir." hükmünün bulunduğunu, huzurda görülen davaya ilişkin olarak;

davacı idare tarafından, idarenin finansman ihtiyacının karşılanması maksadıyla kurulmuş olan müvekkili banka aleyhine, idari işlem mahiyetindeki, 5779 sayılı kanun kapsamında sağlanan finansman üzerinden yapılan kesintilerin alacaklı idarelere aktarım zamanına yönelik usulsüzlük iddiası ile açılmış olan davada, yargı yolu itibarıyla görevli mahkemenin idare mahkemesi olduğunun açık olduğunu, davacı taraf huzurda görülmekte olan işbu davayı istanbul'da ikame etmişse de, mahkememizin bu davaya bakma yetkisinin olmadığını, işbu davanın kısmi dava olarak açılmasında hukuki yararın olmadığını,

davacı belediyenin ileri sürdüğü iddiaların hukuki dayanaktan yoksun ve haksız olduğunu, davacının iddiasının aksine belediye paylarından yapılacak kesintilerin alacaklı idarelere her ayın 10'unda gönderileceğine dair yasal bir düzenlemenin mevcut olmadığını, yapılan kesintilerin alacaklı kurumların hesaplarına aynı ay içersinde aktarıldığını, dava konusu gecikme zammı yönünden müvekkili bankanın hukuki sorumluluğunun bulunmadığını belirterek fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla;

davanın görevsizlik nedeniyle dava şartı yokluğundan reddine, davanın yetkisiz mahkemede açıldığından yetkisizlik nedeniyle reddine, davanın zamanaşımı ve hak düşürücü süreler nedeniyle reddine, davanın kısmi dava olarak açılmasında hukuki yararı bulunmadığından dava şartı yokluğundan reddine, davanın tarafımıza husumet yöneltilemeyecek olması nedeniyle reddine, usule ilişkin itirazlarının kabulü ile bu doğrultuda davanın esasına ilişkin yargılamaya geçilmeksizin usulden reddine, mahkememiz aksi kanaatte olması halinde,

esasa yönelik tüm cevaplarının kabulü ile işbu haksız davanın tüm talepler bakımından esastan reddıne karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava hukuki niteliği itibariyle, davacı belediyenin "5779 sayılı Kanun gereği diğer kamu kurumlarına olan borçların geç ödenmesinden kaynaklı kamu zararının tazmini" talebiyle alacak davasıdır.BK 89 göre para alacakları ifa zamanında alacaklının yerleşim yerinde talep edilebileceği, davacı alacaklının yerleşim yerin İstanbul küçükçekmece olduğu, ancak davacının bu tercihini kullanmadığı, bu aşamada HMK 6. Md göre genel yetkili mahkemenin belirlenmesi gerekeceği, buna göre davalının yerleşim yer mahkemesinin yetkili olduğu, davalının yerleşim yer mahkemesinin ----- Mahkemeleri olduğu anlaşıldığından mahkememizin yetkisizliğine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.