İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/289 K.2024/656

T.C. İstanbul Anadolu 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2022/289 Esas

KARAR NO:2024/656

DAVA

Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 02/04/2021

KARAR TARİHİ: 17/09/2024

----- YETKİSİZLİK KARARIYLA mahkememize tevzi edilen dava dosyasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: müvekkili şirketin anlaşma yaptığı bankalar için gayrimenkul değerleme raporu düzenlediğini, davalı -----.ninde davacı şirket lehine gayrimenkul raporlarının hatalı olması ve bankanın zarara uğraması tehlikesine karşı ---- nolu poliçe ile mesleki sorumluluk sigortası ile bu tür zararların karşılanması için teminat verdiğini, ----- tarihinde davacı şirket tarafından tanzim edilen ----- banka refarans numaralı raporun hatalı bulunması sebebiyle ------ ödediğini, başlangıçta Davalıya başvuruda bulunarak 326.000.-TL hasarın ödenmesi talep edilmiş ise de Banka ile yapılan görüşmeler neticesinde

100.000.-TL sının taksitler halinde ödendiğini, ilgili tüm evrak ve belgelerin -----olduğunu, ----hasar dosyası oluşturduğunu, ancak Davacıya ödeme yapmadığını, arabuluculuk başvurusunda da anlaşma sağlanamadığını, 100.000.-TL nin dava tarihinden itibaren ticari reaskont faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: müvekkilinin yetki ve zamanaşımı itirazında bulunduğunu ve ---------Mahkemelerinin yetkisi ile alacağın muaccel olduğu tarihten başlayarak 2 yıl ve sigorta tazminatına ilişkin istemler her halde rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren 10 yıl geçmekle zamanaşımına uğrar hükmü gereği davanın reddini talep ettiğini, davacı yanın ihbar yükümlülüğünü yerine getirip getirmediğinin tespit edilemediğini, davacının bildirdiği hasar dosyasının -------- dosyası ile ilgili olduğunu, hasarın poliçe teminatında olmadığını,

teminat şartlarında yer alan hükümlere göre bildirim tarihinin poliçe vadesi dışında gerçekleştiği hallerde poliçenin işlerlik kazanmayacağı, davacı tarafın B.2 rizikoya ilişkin olarak sigorta ettirenin ve sigortalının yükümlükleri başlığının ç ve d bentleri gereğince "hasar incelemesi için gerekli bilgi ve belgeleri makul sürede" davalı şirkete iletmesi gerektiği halde iletilmediğinden yükümlüklerin ihlal edildiğini, talebin poliçe vadesinde gerçekleşmiş olması halinde dahi poliçede yer alan 10 ncu maddeye göre zarar hesabının yapılması ve doğrudan mesleki hatayla ortaya çıkan illiyet ilişkisinin tespit edilmesi gerektiğini,

dava dışı bankanın borçlusu aleyhine başlattığı icra takibi, kıymet takdir raporu, mahkemece yapılan kıymet takdirinin tarihinin önem arz ettiği, taşınmazın takdir edilen kıymetinin altında ihale edilmesinin poliçe kapsamında talep edilemeyeceğini, davaya konu taşınmazın banka

tarafından borca mahsuben alınıp alınmadığının da bilinmediği, bankacılık uygulaması gereği borca

eklenen fazizlerin zarar kabul edilemeyeceğini, taşınmazın % 50 muhammen değerinden banka tarafından satın alınabileceğini, bu halde değerleme raporundaki hatadan kaynaklı hata ile zarar arasındaki illiyet bağının kesildiğini, bankanın kredi ilişkisi kurulduğu tarihteki riski krediyi tahsil edemediği aşamada sigortalı gayrimenkul değerleme şirketlerine devretmeye çalıştığını, teminat dışı haller başlıklı 27 nci maddesi gereği bankanın gayrimenkul değerini aşan kredi vermesi, kredi değerini yükseltmek için daha yüksek bir değer belirlemesi nedeniyle ortaya çıkan zararlardan davalının sorumluluğu bulunmadığını, davacının poliçenin genel şartları arasında yer alan Hasar ve Tazminat başlıklı B.2.g maddesine göre "sigortalının , sigortacının bilgisi ve onayı olmaksızın poliçe ile teminat

altına alınan zarara karşı tazminat talebinde bulunan kişi ile sulh olamayacağı, ödeme yapamayacağının düzenlendiği halde hüküm metnine aykırı olarak sorumluluğu kabul ederek ödeme yaptığından davalıdan talepte bulunamayacağını, bankanın dava konusu alacağını başka yollar ile tahsil etmesinin mümkün olup olmadığının araştırılması gerektiğini, davacının raporu hazırlayan eksperin eğitim durumunun incelenmesi gerektiğini, mevzuata göre değerleme uzmanının en az 3 yıl tecrübe şartına ve---------lisansına haiz olması gerektiğini, raporu hazırlayan kişinin 3 yıl tecrübe şartını sağlamadığını iddia ederek davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Uyuşmazlık konusu ile ilgili olarak bilirkişi 21/03/2024 tarihli raporunda özetle.

Davacı ile dava dışı ------ arasında değerleme hizmeti alımına yönelik hizmet sözleşmesi akdedildiği, Davacı Şirket tarafından ----- referans nolu değerleme raporunda ----- parselde kayıtlı tarla nitelikli gayrimenkulun değeri 665.000.-TL olarak tespit edildiği, Bankanın bu taşınmazı ipotek alarak dava dışı ---- parsel teminat alınarak 478.350.-TL kredi kullandırıldığı, Bankanın kredi alacağının muaccel olması sonrası başlatılan takipte --------dosyasından hazırlanan 21.02.2018 tarihli kıymet takdir raporunda taşınmazın değerinin 190.400.-TL olarak tespit edildiği,

bu aşamada Bankanın Davacı ----- referans nolu ekspertiz raporunda hatalı değerlendirme yapıldığı ve zararın tazmin edileceğinin bildirildiği, Dava dilekçesinde ---tarihinde tanzim edilen ---- referans numaralı rapor" dan bahsedilmekte ise de ; dava dışı Bankanın ----- referans nolu rapordan doğan ve tazmin edilen zarar ---- bildirdiği, Bankanın tazmin talep ettiği raporun ---- nolu rapor olduğu, Banka tarafından ipotekli taşınmazların satışı aşamasında Davacıya ---- yevmiye sayılı ihtarname keşide edildiği,

taşınmazın -------dosyasından 15.01.2019 tarihinde yapılan ihalede 109.000.-TL sına alacağına mahsuben Bankaya ihale edildiği ve ihalenin kesinleştiği , Bankanın, Davacıya gönderdiği --------- ihtarnamede.

Banka ile imzalanan hizmet sözleşmesi kapsamında hatalı şekilde tespit edilen değer nedeniyle 09.01.2018 tarihi itibarıyla oluşan 326.030,79.-TL zararın ödeme tarihine kadar işleyecek faiziyle birlikte ödenmesinin talep edildiği , -------yazısından Davacı ile Bankanın------ referans nolu değerleme raporu ile oluşan Banka zararı için 100.000.-TL olarak ödenmesi konusunda mutabakata vardıkları ve bu tutarın Davacı tarafından ------- 4 eşit taksitte ödendiği,

Davalı ----nolu poliçe ile Davalı Şirkete mesleki sorumluluk sigorta poliçesi düzenlemiş olup, bu poliçe kapsamında bankaya ödediği tutarı Davalı ----- talep etmiş ise de, davalı ---- davacının tazmin talebini ret ettiği, Bankalar, genellikle, kredi teminatlarının nakde dönüşmeme riski ve nakde dönüşüm süresi gözetilerek, kullandırılan kredi tutarından daha yüksek teminat değerine sahip varlıkları teminat kabul etmekte ve gayrimenkul ipoteğinde; kredi tutarının %25 fazlası (%25 marj) ekspertiz değerli gayrimenkuller teminata almaktadırlar.

Buna göre Banka --------- olarak esas almış ve 478.350.-TL lık kredi kullandırmıştır, taşınmazın reel değeri 200.000.-TL olarak belirlenmiş olsa idi Banka 150.000.-TL tutarında kredi kullandıracaktı.

Taşınmazın icra müdürlüğünce yapılan kıymet takdir raporu esas alındığı takdirde de Bankanın kullandıracağı kredi tutarı 142.800.-TL olacağı, Buna göre Bankanın hatalı ekspertiz raporu sebebi ile 335.550.-TL tutarında fazla kredi kullandırdığı,------ tarla niteliğindeki taşınmazın değeri.

Davacı tarafından hazırlanan ------- referans nolu değerleme raporunda 665.000.-TL olarak tespit edilmiş olmasına rağmen dosyada mübrez Davacı Şirket tarafından düzenlenen ---- referans nolu ekspertiz raporunda ---- Tarafından düzenlenen ------- nolu değerleme raporunda -----.----- sayılı dosyasından düzenlenen kıymet takdir raporunda 190.400.-TL olarak tespit edilmiş olduğundan ; ----- nolu raporda ----sayılı taşınmazın değerinin hatalı ve yüksek bildirildiği,

Bankanın hatalı ekspertiz raporu sebebi ile müşterisine fazla kredi kullandırdığı tutarı kanaatinde olmak birlikte takdirin Mahkemeye ait olduğunu, Banka ile Davacı arasında akdedilen sözleşme hükümlerine göre ; hatalı ekspertiz raporu sebebiyle Davacı Şirketten talep edip edemeyeceğinin takdiri Sayın Mahkemeniz'dedir.

Davacı Şirket dava dışı Banka ile uzlaşma yaparak ---- ödemiş olup, ödenen ve dava konusu edilen tutarın Bankanın hesap edilen zarar tutarından düşük olduğu, Davacı tarafından talep edilen tutarın , Davalı tarafından düzenlenen mesleki sorumluluk sigortası poliçe limitini (olay başına sorumluluk sigorta bedeli 500.000.-TL, yıllık toplam limit 5.000.000.-TL dır.) aşmadığı,

Davalı ------ "davacı tarafından hazırlanan değerleme raporlarında gerçeğe aykırı bir değer takdiri yapılması veya değeri etkileyecek bir bilginin verilmemesinden doğacak zararlar nedeni ile üçüncü şahıslar tarafından kendisine karşı ileri sürülebilecek tazminat taleplerinin sonuçlarına karşı sigortalıyı poliçede belirtilen teminat limitine kadar sigorta ettiği", Davalı --------- kesin hasar raporunda 4 ncü madde de "hadiseye sebebiyet veren rapor tarihinin 22.08.2016 olacağı görülmüş,

ilgi tarihte de sigortalı firmanın -------- tarafından güvenceye alındığı tespit edilmiştir" yazılı olduğundan raporun düzenlendiği tarihte sigorta poliçenin düzenlenmiş olduğunun kabulü gerektiği, Davacı Şirketin, Davalı Şirkete tazmin talebi bildirimine ilişkin belge, tarafımca dosya içinde tespit edilememekle birlikte Davalı ----- hasar dosyası hazırlamış olmasından Davalı Şirkete bildirimde bulunduğunun anlaşıldığı, davalı şirketin ------ tarihi olarak yer aldığı,

Davacı Şirketin, Banka zararına ilişkin yaptığı ödemeyi Davalı -----mesleki sorumluluk sigortası kapsamında talep edip edemeyeceği, talebi haklı bulunduğu takdirde ticari reaskont faizi talep edip edemeyeceği ile davalı---- şirketinin zamanaşımı ile diğer itirazlarınındeğerlendirilmesi mahkemeye ait olduğunu beyan ve rapor etmiştir.Bilirkişi raporu taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş olup tarafların rapora karşı beyan ve itiraz dilekçesi sundukları görüldü.

İNCELEME ve GEREKÇE:Somut olayda davacı ------ arasında değerleme hizmeti alımına yönelik hizmet sözleşmesi imzalandığı, --- tarafından müşterisi dava dışı ----değerleme raporu hazırlandığı ve buna göre ----- parseldeki tarla niteliğindeki taşınmazın değerinin 665.000,00 TL olarak tespit edildiği ve bankanın işbu taşınmazı ipotek alarak müşteri ----- kredi kullandırdığı,

kredi alacağının vadesi gelmesi nedeniyle akabinde başlatılan takipte ----- tarihli kıymet takdiri raporuna göre taşınmazın değerinin 190.400,00 TL olarak tespit edildiği ve bankanın davacı ----- ihtarname göndererek ekspertiz raporunda hatalı değerlendirme yapıldığı ve zararın tazmin edileceğinin bildirildiği, ----tarafından ipotekli taşınmazların satış aşamasında davacıya ---- yevmiye numaralı ihtarname düzenlendiği ve taşınmazın ----- kısmına alacağına mahsuben bankaya ihale edilerek ihalenin kesinleştiği, bankanın davacıya gönderdiği 14.03.2019 tarihli ihtarnamede bankayla imzalanan hizmet söz.

Kapsamında hatalı tespit edilen değer nedeniyle 09.01.2018 tarihi itibariyle 326.030,79 TL zararın ödenmesinin talep edildiği, akabinde ------- tarihli yazısından davacı ------- düzenlenen değerleme raporu ile oluşan banka zararı hususunda 100.000,00 TL olarak ödenmesinde mutabakata vardıkları ve bu miktarın davacıya 4 eşit taksitte olmak üzere -----tarihlerinde ödendiği,

ayrıca davalı ---------Tarafından davacı şirkete mesleki sorumluluk sigorta poliçesi düzenlenmiş poliçe kapsamında bankaya ödediği miktarı davalı ---- talep etmiş ise de davalı ---- davacının tazmin talebini reddettiği,

------- ile davacı arasında imzalanan sözleşmeye göre hatalı ekspertiz raporu nedeniyle banka ile davacının uzlaşması nedeniyle 100.000,00 TL ödeme yapıldığı ve bankanın kullandırdığı kredi ile hatalı tespit edilen kredi miktarı dikkate alındığında ödenen miktarın bankanın hesap edilen zarar miktarından düşük olduğu ve davacı tarafından talep edilen işbu miktarın davalı -------- tarafından düzenlenen mesleki sorumluluk sigorta poliçe limitini aşmadığı ( olay başına sorumluluk sigorta bedeli 500.000,00 TL ve yıllık toplam limitin 5.000,000,00 TL olduğu) ve sigorta şirketinin -davacı tarafından hazırlanan değerleme raporlarında gerçeğe aykırı

bir değer takdiri yapılması veya değeri etkileyecek bir bilginin verilmemesinden doğacak zararlar nedeniyle üçüncü şahıslar tarafından kendisine karşı ileri sürülebilecek tazminat taleplerinin sonuçlarına karşı sigortalıyı poliçede belirtilen teminat limitine kadar sigorta ettiği- de anlaşıldığından 100.000,00 TL'Lik bedelin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesi gerektiği anlaşılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.