İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/732 K.2025/515

T.C. İstanbul Anadolu 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/732 Esas

KARAR NO:2025/515

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 18/10/2023

KARAR TARİHİ : 03/07/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA, SAVUNMA, DOSYA KAPSAMI

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkil şirket ile davalı arasında imzalanan sipariş sözleşmelerinde "ödenmesi geciken faturalardan%5 vade farkı alınır" hükmü yer aldığını, buna istinaden müvekkili şirketin sözleşmenin gerektirdiği yükümlülükleri basiretli bir tacir olarak yerine getirdiğini davalının ise ödemeleri gününde yapmadığını, taraflar arası ilişkinin devamı için müvekkili şirket tarafından vade günü beklense de davalı şirket tarafından tekrar vade ay ileri vadeli çek verilmesi sonucu ----- numaralı faturaya dayalı ihtarname çekildiğini ve alacağa ilişkin takip açıldığını,

başlatılan icra takibine davalı tarafından itiraz edilmesi üzerine durdurulan takibin devamına, %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine ve yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Vade farkı talep edilebilmesi veya alacak iddiasında bulunan tarafın bu alacağını ispat edebilmesi için, tarafların vade farkını yazılı bir sözleşmeyle kararlaştırmaları ya da yazılı bir sözleşme bulunmasa dahi vade farkı konusunda taraflar arasında bu yönde alışagelmiş bir uygulamanın bulunması gerektiğini, taraflar arasında ödemesi geciken fatura olmadığı gibi geciken faturalarda vade farkı uygulanacağına ilişkin bir sözleşme bulunmadığını vade farkına ilişkin taraflar arasında yapılan herhangi bir sözleşmenin olmadığını,

taraflar arasında daha önceden düzenlenmiş kabul edilmiş ve ticari teamül haline gelmiş vade farkı faturası bulunmadığını belirterek açılan davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.

İNCELEME ve GEREKÇE :Dava; hukuki niteliği itibariyle itirazın iptali isteminden ibarettir. Uyuşmazlık; taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında vade farkı alacağına ilişkin olarak davalı tarafa keşide edilen faturanın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine yapılan itirazın yerinde olup olmadığı hususlarında toplanmaktadır.

Dilekçeler aşaması tamamlanmakla ön inceleme duruşmasında dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, tarafların sulh olma imkanı bulunmadığından uyuşmazlık noktalarının tespiti ile tahkikat aşamasına geçilerek deliller toplanmış, bilirkişiden rapor aldırılarak sonuca gidilmiştir.----Esas sayılı dosyası ---- üzerinden celp edilmiş olup; yapılan incelemde; davacı takip alacaklısı tarafından davalı takip borçlusu aleyhinde --- tarihinde, takip konusu yapılan -----numaralı fatura nedeniyle 114.000,00 TL asıl alacak, 746,03 TL ihtarname masrafı olmak üzere toplam 114.746,03 TL alacak miktarı için ilamsız icra takibi başlatıldığı,

takip borçlusunun süresi içerinde takibe ve borcun tamamına itirazı ettiği ve itiraz üzerine takibin durdurulduğu anlaşılmıştır. Mahkememizce tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde inceleme yapılmasına karar verilmiş olup, mali müşavir ve sözleşme hesap uzmanından alınan 24/09/2024 tarihli raporda özetle.

Davacı ------ davalı ------ arasında yapılan sipariş sözleşmelerinde ödemesi geciken faturalardan kaynaklı %5 vade farkı alınacağının kararlaştırıldığı, tarafların ticari defterlerinin usulüne uygun şekilde tutulduğu, HMK.

222. maddesine göre sahipleri lehine delil niteliğine haiz olduğu, davacı şirketin ticari defterlerinde davalıdan bakiye alacak bulunmadığı, aynı şekilde davalının defterlerinde de borç bakiyesi görünmediği, davacı şirketin sunmuş olduğu vade farkı faturaları ve sözleşmelere göre 102.705,85 TL tutarında vade farkı talep edebileceği, davalı tarafından iade faturası kesildiği ancak iade tarihi faturadan önceye denk geldiğinden iade faturasının şeklen usulsüz olduğu, sonuç olarak davacının vade farkı talebinin 102.705,85 TL ile sınırlı olarak haklı olduğu yönünde görüş ve rapor tanzim etmiştir.Tarafların rapora itirazları üzerine,

dosya ek rapor için mevcut bilirkişi heyetine tevdi edilmiş olup, 22/04/2025 tarihli raporda özetle.

Davacı tarafın kök rapora KDV dahil tutar yerine KDV hariç tutarın esas alındığını, davalı tarafın ise borcun bulunmadığını ve sözleşmenin geçersiz olduğu itirazları üzerine, yapılan incelemde taraflar arasında akdedilen sipariş sözleşmesinde %5 vade farkı uygulanacağının açıkça belirtildiği, bu sözleşmede davalının kaşe/imzasının bulunduğu ve faturaların tarafların ticari defterlerine işlendiği, kök rapordaki 102.705,85 TL’lik KDV hariç tutarın, %20 KDV eklendiğinde 123.247,02 TL’ye ulaştığı, davacının düzenlediği 95.000 TL KDV hariç, 114.000 TL KDV dahil faturanın bu tutarın altında kaldığı, sonuç olarak,

davacının talebine bağlı kalınarak davalıdan 114.000 TL KDV dahil vade farkı alacağını tahsil edebileceği yönünde görüş ve rapor tanzim etmiştir.Somut olayda.

Taraflar arasında ticari satım ilişkisine dayalı ödemesi geciken faturalara ilişkin vade farkı alacağının tahsili amacıyla ---------- Esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığı ve davalının takibe itirazı üzerine huzurdaki davanın açıldığı, davacı tarafın, davalı şirket ile imzalanan sipariş sözleşmelerine dayanarak %5 oranında vade farkı uygulanmasının kararlaştırıldığını, vadesinde ödenmeyen alacaklar için düzenlenen 07.08.2023 tarihli, 114.000,00 TL bedelli vade farkı faturasına istinaden icra takibi başlattıklarını, yapılan itirazın haksız olduğunu ileri sürerek,

itirazın iptaline ve icra inkar tazminatına karar verilmesini, davalı tarafın ise, vade farkına ilişkin bir sözleşme bulunmadığını, faturaya konu borcun bulunmadığını savunarak davanın reddini talep ettiğinin anlaşıldığıi yapılan mali incelemede taraf defterlerinin HMK. m. 222 gereğince her iki taraf lehine delil niteliğine haiz olduğu, yapılan inceleme neticesinde taraflar arasında sipariş sözleşmeleri bulunduğu, bu sözleşmelerin ödeme şartları kısmında %5 vade farkı uygulanacağının belirtildiği, sözleşmelerde davalı şirketin kaşe ve imzasının yer aldığı,

davacı tarafından düzenlenen vade farkı faturalarının davalı şirketin ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, davalı tarafından ödeme de yapılmadığı, davacı tarafın -------- KDV dahil tutarda vade farkı talep ettiği, bilirkişi incelemesi neticesinde, bu talebin hesaplama yönünden makul ve faturalandırılan miktarın hesaplanan tutarın altında kaldığının tespit edildiği, bu haliyle davacının 114.000,00 TL’lik vade farkı talebinin yerinde olduğu anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne, asıl alacak miktarına takip tarihinden itibaren yıllık %16,75 ve değişen oranlarda ticari avans faizi işletilmesine,

takip talebinde sipariş sözleşmelerine dayalı vade farkı alacağının tahsili amacıyla noter aracılığıyla davalı tarafa gönderilen ihtarname masrafının da talep edildiği ancak ihtarnamenin alacağın varlığına ve miktarına ilişkin kesin ve açık bir delil niteliği taşımadığı,

ihtarnameye konu edilen vade farkı alacağının varlığı ve miktarının ancak bilirkişi incelemesi neticesinde belirlenebildiği dikkate alındığında, bu ihtarnameye dayalı talebin reddine karar vermek gerekmiş, alacak faturaya dayalı ve likit olduğu anlaşıldığından hüküm altına alınan 114.000,00 TL'nin % 20'si oranında 22.800,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.