İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/238 K.2026/118

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2025/238 Esas

KARAR NO : 2026/118

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 14/03/2025

KARAR TARİHİ : 10/02/2026

DAVA

Davacı vekili mahkememize sunduğu 14.03.2025 tevzi tarihli ve aynı tarihte harçlandırdığı dava dilekçesinde özetle.

19/01/2023 tarihinde dava dışı -------- sevk ve idaresindeki --------- plakalı araç --------- sevk ve idaresindeki müvekkile ait ---------- plakalı araca çarparak hasar verdiğini, hasar fotoğrafları ile olaya ilişkin düzenlenen kaza tespit tutanağı dilekçe ekinde sunulduğunu, incelenen tramer kayıtları ile kaza tespit tutanağı neticesinde meydana gelen kazada -------- plakalı aracın kazanın oluşmasında ve müvekkilinin aracında meydana gelen hasarda %100 kusurlu olduğu tespit edildiğini,

uyuşmazlık konusu ticari dava şartı kapsamında arabuluculuğa tabi olduğundan taraflarınca 17.01.2025 tarihinde -------- dosya numarası ile arabuluculuğa başvurulduğunu, davalı sigorta şirketi ile yapılan görüşmeler neticesinde anlaşma sağlanamadığını ve süreç anlaşmama şeklinde sonuçlandırıldığını, sürecin sonlandığı tarih itibariyle süresi içinde işbu dava ikame edildiğini belirterek davamızın kabulüne, kaza nedeniyle araçta oluşan değer kaybı için şimdilik 100,00 TL'nin belirsiz alacak davası şeklinde kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsiline,

yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili 07,04,2025 tarihli cevap dilekçesinde özetle; müvekkili sigorta şirketi 19.01.2023 tarihli kazaya ilişkin olarak Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Trafik Sigorta Poliçesi kapsamında sorumluluğunu yerine getirmediği,

davanın kabulü anlamına gelmemek kaydıyla ilgili kazaya ilişkin müvekkili şirket tarafından 03/03/2023 tarihinde -------- 5.970,24 TL hasar onarım bedeli ödemesi yapıldığını, davacının hasar kaybı ve değer kaybına ilişkin zararı kaza tarihinde yürürlükte olan yasal mevzuata göre tamamen karşılanmış olduğunu, müvekkili sigorta şirketi sigorta poliçesi kaynaklı bütün sorumluluğunu yerine getirdiğini,

ayrıca davacı 06.02.2023 tarihli "onarım işinin tamamlanması ve onarım bedelinin denmesi ile bu hasardan dolayı --------- kayıtsız şartsız ve gayrikabili rücu olarak tamamen ibra ettiğimi beyan ederim" şeklindeki muvafakati imzalamak suretiyle müvekkili şirketi işbu hasara ilişkin kayıtısız şartsız ibra ettiğini, işbu sebeplerle huzurdaki davanın reddi gerekmekte olduğunu, kazanın meydana geldiği 2023 yılı temmuz ayı itibariyle poliçe teminat limiti 120.000,00 TL olduğunu, söz konusu limitin üzerinde kalan tutardan müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğu bulunmadığını,

davacının belirsiz / kısmi alacak davası açmasında hukuki menfaat bulunmaması sebebiyle davanın usulden reddine, esas incelemesi yapılması halinde davanın öncelikle zamanaşımı yönünden, aksi halde esastan reddine, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

---------- 27.03.2025 tarihli yazı cevabı -24.11.2025 tarihli bilirkişi raporu

-Mahkememiz dosyasına Makine Mühendisi ve Sigorta Hukuku Uzmanından oluşan Bilirkişi Heyetinin sunduğu 24.11.2025 tarihli bilirkişi raporunda; -------- plakalı aracın sürücüsü ---------- asli ve %100 kusurlu olduğu, -------- plakalı araç sürücüsü --------- dava konusu kazada kusursuz olduğu görüşüne varılmıştır. --------- plaka sayılı, araç üzerinde mevcut olduğu görülen hasarlar/hasar onarım resimleri incelenmesi ile onarım kapsamında yapılan işlemlerin / parça değişimlerinin hasarı yansıttığı, değişimi yapılan parçaların ve işçilik fiyatlandırmalarının konu tarihlerdeki piyasa rayiç bedelleri ile uyumlu olduğu,

--------- plaka sayılı, araç üzerinde mevcut hasarların hasar onarım bedelinin 5.788,08 TL (KDV dâhil) olabileceği, bu miktarın uygun ve kadri maruf olduğu kanaatine varıldığı, davalı sigorta şirketi tarafından aracın onarımını yapan -------- --------- Yetkili Satıcısı ve Servisi'ne onarım faturasına binaen hasar onarım tutarının ödendiği,

kaza tarihi itibariyle konu araçta oluşan değer kaybının ortalama 31.240 TL olabileceği, davalının dava dışı sigortalısı ile arasında kurulu sigorta sözleşmesine istinaden düzenlenen Trafik-ZMSS poliçesi sigorta süresi (31/08/2022- 31/08/2023) dahilinde 19/01/2023 tarihinde meydana gelen kazada, davalının kaza tarihi itibari ile sorumluluk limitinin maddi zararlarda (değer kaybı dahil) 120.000,00-TL olduğu, --------- sayfasından tespit edilmiş olduğu, davalı sigortacının yapmış olduğu maddi hasar tazminat tutarının 5.788,08 TL olduğu,

ilgili işkolunun davalı adına düzenlediği faturadan tespit edildiğini, Genel Şartlar gereği “Değer Kaybının” maddi zararlardan sayıldığı, bu durumda davalının kalan teminat limiti tutarının 114.211,92 TL (120.000,00-TL - 5.788,08 TL) olduğunun hesap edildiği, kalan sorumluluk limitinin dahilinde olan 31.240,00 TL değer kaybından davalı sigortanın sorumlu olabileceği görüş ve kanaatine varılmıştır.

-Davacı vekili 12.01.2026 tarihli bedel arttırım dilekçesi ile değer kaybı bedeli olarak 31.240,00 TL'nin kaza tarihi olan 19.01.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsili talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; trafik kazası nedeniyle davacının-------- plakalı aracında oluşan değer kaybı bedelinin tahsiline ilişkin tazminat davasıdır. Dava konusu kazaya karışan ------- plakalı aracın kaza tarihinde davacı adına, -------plakalı aracın ise dava dışı şahıs adına hususi kullanım amacı ile kayıtlı olduğu -------Ş. tarafından sunulan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğu iş bu davada Mahkememizin görevli olduğu anlaşılmıştır.

2918 sayılı KTK'nın 85. maddesinde, bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibinin,

doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı vazedilmiştir.26.04.2016 tarih ve--------- sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yayım tarihinden itibaren yürürlüğe giren 6704 sayılı kanun ile birlikte 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun dört maddesinde önemli değişikliğe gidilerek 3. madde ile KTK’nun 90. maddesinin “MADDE 90-Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir.

Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır” şeklinde değiştirildiği anlaşılmıştır.K.T.K. 95. maddesinin.

“Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez. Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabilir” şeklinde düzenlemelerin olduğu anlaşılmıştır.

--------- Hukuk Dairesinin yerleşik içtihatlarının ise değer kayıplarının--------. veya --------- Fen Heyeti tarafından incelenmesi ve aracın modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi vs. gibi hususlar göz önünde bulundurularak kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki 2. el piyasa rayiç değeri (hasarsız haliyle) ile aracın hasarı onarıldıktan sonraki haline göre serbest piyasadaki 2. el piyasa değeri arasındaki fark (aradaki farkın değer kaybı olarak kabul edilmesi) yöntemi ile belirlenmesi ilkesi benimsenmiştir.

Davacının değer kaybı zararına ilişkin talebinin değerlendirilmesinde tazminat kapsamının ne olduğu konusunda TBK'daki genel hükümlerde bir açıklık yoktur.

Bu konuda, Yargıtay'ın müstakar hale gelmiş içtihatları bulunmakta olup, yüksek yargı kararlarında değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki fark olarak tanımlanmakta ve araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra 2. el satış değerinin tespiti ve arasındaki farkın göz önüne alınması gerektiği yerleşik hale gelmiştir.

Nitekim, ------- sayılı kanun yararına bozma ilamında da, değer kaybının, işaret edilen bu esaslar dahilinde yapılacak inceleme ile belirlenmesi gerektiği yönünde içtihatta bulunulmuştur.Bu sebeplerle; değer kaybının, objektif değer kaybı esasına göre belirlenmesi gerektiği değerlendirilmiş, dosya bilirkişi heyetine tevdi edilerek rapor düzenlenmesi istenilmiştirTüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;

dava dışı --------- sevk ve idaresindeki --------- plakalı araç ile davacıya ait ait ---------- plakalı araç arasında 19/01/2023 tarihinde kaza meydana geldiği , dosyaya sunulan bilirkişi raporu ile ---------- plakalı aracın sürücüsü ---------- %100 kusurlu olduğu, ----------- plakalı araç sürücüsü ---------- dava konusu kazada kusursuz olduğu,

-------- plaka sayılı, araç üzerinde mevcut olduğu görülen hasarlar/hasar onarım resimleri incelenmesi ile onarım kapsamında yapılan işlemlerin / parça değişimlerinin hasarı yansıttığı, değişimi yapılan parçaların ve işçilik fiyatlandırmalarının konu tarihlerdeki piyasa rayiç bedelleri ile uyumlu olduğu,

mevcut hasarların hasar onarım bedelinin 5.788,08 TL (KDV dâhil) olabileceği, bu miktarın uygun ve kadri maruf olduğu kanaatine varıldığı belirtilmiş olup , davalı sigorta şirketi tarafından aracın onarımını yapan servise onarım faturasına binaen ödeme yaptığı , kaza tarihi itibariyle konu araçta oluşan değer kaybının ortalama 31.240 TL olabileceği, davalının dava dışı sigortalısı ile arasında kurulu sigorta sözleşmesine istinaden düzenlenen Trafik-ZMSS poliçesi sigorta süresi (31/08/2022- 31/08/2023) dahilinde 19/01/2023 tarihinde meydana gelen kazada,

davalının kaza tarihi itibari ile sorumluluk limitinin 120.000,00-TL olduğu ,davalı sigortacının yapmış 114.211,92 TL olduğunun hesap edildiği, kalan sorumluluk limitinin dahilinde olan 31.240,00 TL değer kaybından davalı sigortanın sorumlu olabileceği belirtilmiş olup ,Mahkememizce alınan bilirkişi raporunun -------- sayılı kararı ile Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesi ve 92. maddesinin ilgili bentlerinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar vermiş olması nedeniyle davacının zararının ve zararın kapsamının 2918 sayılı KTK.nın ve 6098 sayılı TBK.nın haksız fiile ilişkin hükümlerine ve Yargıtay uygulamalarına göre belirlenmesi

gerektiğinden dava konusu aracın kaza tarihindeki hasarsız ikinci el piyasa değeri ile aracın onarıldıktan sonraki piyasa rayiç bedeli arasındaki farkı değer kaybı olarak belirlemiş olması nedeniyle değer kaybı hesaplamasının yerinde olduğu ve davacıya ait araçta meydana gelen hasarlı parçaların kazanın oluşumu ile uyumlu olduğu anlaşılmış olup hüküm kurmaya elverişli ve denetime açık bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kabulü ile;

dava konusu araçta meydana gelen 31.240,00 TL araç değer kaybının davalı sigorta şirketinin KTK 99. maddesi gereğince başvuruya ilişkin belge olmadığından davalının dava tarihinde temerrüte düştüğü ve dava tarihi olan 14/03/2025 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan (kaza tarihindeki poliçe limitiyle sınırlı olarak) alınarak davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.