İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/412 K.2024/917

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

ESAS DAVADA DAVA

Davacı vekili sunmuş olduğu dava dilekçesiyle ; alacaklı olduğunu iddia eden davalı tarafın müvekkili aleyhinde İzmir...İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyasıyla icra takibi başlattığını, takip dayanağı olan 200.000,00 TL bedelli senet için davalının hiçbir alacağının bulunmadığını, davalı tarafın müvekkilini dolandırma kastıyla hareket ederek taşınmaz satış vaadi ve arsa payı kat karşılığı sözleşmesi yaptığını, sözleşme konusu yerde dört adet daire izni olmasına rağmen geçersiz bir dağıtım krokisi ile sekiz daire yapılacak şekilde sözleşmenin düzenlendiğini, takibe konu senedi ise müvekkiline fazladan daire vermek için müvekkilinin iradesini sakatlayarak aldığını, her ne kadar sözleşmenin davalının eşi ile yapılmış olsa da davalının eşinin bu işte bir dahlinin olmadığını,

bir müteahhidin %25 ile sözleşme yapmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, davalının müvekkilinden 2 adet daireye karşılık 400.000,00 TL bedelli senet aldığını, müvekkilinin ise sözleşme edimini yerine getirmesi halinde bu bedeli davalıya ödemeyi kabul ettiğini, ancak müvekkilinin 80 yaşında olmasını ve üzerine kayıtlı taşınmazların olmasını fırsat bilerek olmayan bir imar durumuna göre sözleşme yaparak haksız kazanç elde etme peşine düşüldüğünden bahisle öncelikli olarak davaya konu icra takibinin durdurulmasına ve müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili sunmuş olduğu cevap dilekçesiyle ; müvekkili aleyhine davacı tarafça belirtilen Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesinin iptali amacıyla İzmir... Asliye Hukuk Mahkemesi'ni...

Esas sayılı dosyası ile dava açıldığını, iş bu davada müvekkilinin sözleşmede taraf olmaması sebebiyle husumet nedeniyle reddedildiğini, müvekkilinin davaya konu sözleşmede taraf olmadığını, bu nedenle sözleşmeye dayalı 2 adet daire karşılığı yaklaşık 400.000,00 TL bedelli senet aldığı iddiasının da asılsız olduğunu, açılan davanın İzmir... İcra Müdürlüğü'nün ...

E. Sayılı dosyası ile takibe konu edilen TTK hükümlerine uygun olarak tanzim edilmiş kayıtsız şartsız borç ikrarı içeren kendinden mücerret kambiyo senedinden dolayı borçlu olmadığının tespiti amacıyla açıldığını, bilindiği üzere kayıtsız şartsız borç ikrarını havi kambiyo senedinden dolayı borç bulunmadığı aynı düzeyde bir başka belge ile ispatlanmak zorunda olduğunu, böyle bir kambiyo senedini imzalayan davacının, dilekçesinde yazdığı gibi " hiçbir hukuki sebebe dayanmayan senetten borcum yoktur" diyerek menfi tespit davası açmak suretiyle borçtan kurtulamayacağını,

davacı yanca sürekli olarak yaşlılıktan dolayı kandırıldığı iddialarının ise, Karşıyaka ...

Noterliğinde düzenleme şeklinde tanzim olunan sözleşme sırasında ilgili noterlikçe hekim raporu istenmesinin yasal zorunluluk olduğunu, ilgili noterlikten bu hekim raporunun celp edilmesi halinde davacının akli melekelerinin yerinde olduğunun ve medeni haklarını kullanma ehliyetine haiz olduğunun açık olduğundan bahisle açılan davanın reddine ve %20 tazminatın davacıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

BİRLEŞEN DAVADA DAVA

Davacı vekili sunmuş olduğu dava dilekçesiyle. Alacaklı olduğunu iddia eden davalının müvekkili aleyhine İzmir ... İcra Müdürlüğünün... E sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine mahsuz haciz yolu ile icra takibi başlatmış olduğunu, takip dayanağı 140.000-TL senet ile ilgili davalının hiçbir alacağının bulunmadığını, davalının, müvekkilini dolandırma kastı ile hareket ederek 07.10.2015 tarihinde Karşıyaka ...

Noterliğinin... yevmiye ile düzenleme şeklinde taşınmaz satış vaadi ve arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi yapmış olduğunu, sözleşme konusunun İzmir ili Bayraklı İlçesi ... parselde kayıtlı taşınmazın imar durumunda dört adet daire izni olduğu halde geçersiz bir dağıtım krokisi ile sekiz daire yapılacak gibi sözleşme düzenlendiğini, takip konusu senedi ise müvekkiline fazladan daire vermek için müvekkilin iradesini sakatlayarak almış olduğunu, her ne kadar sözleşmenin davalının eşi ile yapılmışsa da davalının eşinin bu işlerle bir dahilinin bulunmadığını,

bir müteahhidin Bayraklı Gümüşpala bölgesinde %25 ile sözleşme yapmasının hayatın olağan akışına ters bir durum olduğunu, davalının müvekkilinden iki adet daire bedeline karşılık 390.000-TL'lik senetler aldığını, müvekkilinin ise sözleşme edimini yerine getirmesi halinde bu bedeli davalıya ödemeyi kabul ettiğini, davalının müvekkilinin seksen küsür yaşında olmasını, üzerine kayıtlı taşınmazların olmasmı fırsat bilerek olmayan bir imar durumuna göre sözleşme yaparak bu sözleşmeye göre senet alıp, haksız kazanç peşine düştüğününü, müvekkilinin kesinlikle davalıya hiçbir borcu olmadığını,

aynı hukuki ilişkiden kaynaklı olarak 200.000-TL'lik senede karşılık olarak İzmir... Asliye Ticaret Mahkemesinin... E sayılı dosyası ile menfi tespit davası açıldığını, bu davada da tedbir kararı verildiğini, 07.10.2015 tarihinde Karşıyaka ...

Noterliğinin ...yevmiye ile düzenleme şeklinde taşınmaz satış vaadi ve arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin geçersiz bir sözleşme olduğuna ve müvekkilin kandırıldığına ve bu senetlerin bu sözleşmeden dolayı verildiğine ilişkin bu iş ve işlemlerin içinde yer alan mimar ... ' in de tanık olduğunu beyanla öncelikle dava sonuçlanıncaya kadar İzmir ...cra Müdürlüğü'nün...E sayılı dosyası ile açılan takibin teminatsız olarak ya da makul bir teminat karşılığında durdurulmasına, menfi tespit talebinin kabulü ile müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine, alacağın %20 sinden az olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili sunmuş olduğu cevap dilekçesiyle; müvekkili aleyhine davacı tarafça belirtilen Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesinin iptali amacıyla İzmir... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin...

Esas sayılı dosyası ile dava açıldığını, iş bu davada müvekkilinin sözleşmede taraf olmaması sebebiyle husumet nedeniyle reddedildiği, müvekkilinin davaya konu sözleşmede taraf olmadığını, bu nedenle sözleşmeye dayalı 2 adet daire karşılığı yaklaşık 400.000,00 TL bedelli senet aldığı iddiasının da asılsız olduğunu, açılan dava İzmir... İcra Müdürlüğü'nün ...

E. Sayılı dosyası ile takibe konu edilen TTK hükümlerine uygun olarak tanzim edilmiş kayıtsız şartsız borç ikrarı içeren kendinden mücerret kambiyo senedinden dolayı borçlu olmadığının tespiti amacıyla açıldığını, bilindiği üzere kayıtsız şartsız borç ikrarını havi kambiyo senedinden dolayı borç bulunmadığının aynı düzeyde bir başka belge ile ispatlanmak zorunda olduğunu, böyle bir kambiyo senedini imzalayan davacının, dilekçesinde yazdığı gibi " hiçbir hukuki sebebe dayanmayan senetten borcum yoktur" diyerek menfi tespit davası açmak suretiyle borçtan kurtulamayacağını,

davacı yanca sürekli olarak yaşlılıktan dolayı kandırıldığı iddialarının ise, Karşıyaka ...

Noterliğinde düzenleme şeklinde tanzim olunan sözleşme sırasında ilgili noterlikçe hekim raporu istenmesinin yasal zorunluluk olduğunu, ilgili noterlikten bu hekim raporunun celp edilmesi halinde davacının akli melekelerinin yerinde olduğunun ve medeni haklarını kullanma ehliyetine haiz olduğunun açık olduğundan bahisle açılan davanın reddine ve %20 tazminatın davacıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

1-Mahkememizce yapılan yargılama sırasında İzmir Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi ile Uşak Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nden davacının sağlık kayıtları getirtilerek dosyamız arasına delil olarak eklenmiştir.

2-Mahkememizce yapılan yargılama sırasında İzmir ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra takip dosyasının bir sureti getirtilerek dosyamız arasına delil olarak eklenmiştir.

3-İzmir... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin... Esas sayılı dosyasının bir sureti getirtilerek dosyamız arasına delil olarak eklenmiştir.

4-Karşıyaka CBS'nin ...Soruşturma sayılı dosyasının bir sureti getirtilerek dosyamız arasına delil olarak eklenmiştir.

5-İzmir ...İcra Dairesi'nin ...Esas sayılı icra takip dosyasının bir sureti getirtilerek dosyamız arasına delil olarak eklenmiştir.

6-Mahkememizce yapılan yargılama sırasında esas ve birleşen davalara konu her iki senedin düzenleme tarihi itibariyle davacının hukuki fiil ehliyetinin bulunup bulunmadığının tespiti açısından İstanbul ATK ...

İhtisas Dairesi'nden rapor alınmasına karar verilmiş olup, düzenlenen 22.03.2024 tarihli raporda ; dava dosyasında belirlenen ve adli tıbbi yorumlamayı ilgilendiren hususların değerlendirilmesinden; görülmekte olan “Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan), Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan)” davası nedeniyle “her iki senedin düzenlenme tarihi itibarıyla hukuki ehliyetinin bulunup bulunmadığı” sorulan,... oğlu,... doğumlu ...’nin kuurlca 06/01/2023 ve 13/09/2023 tarihlerinde yapılan muayeneleri ve psikometrik değerlendirilmeleri sonucunda elde edilen bilgi ve bulguların yorumlanmasından;

fiil ehliyetini müessir ve kişide şuur ve harekât serbestisi ile olayları kavrayıp onlardan sağlıklı sonuçlara varabilme yeteneğini ortadan kaldıracak mahiyet ve derecede olan “Hafif Demans” denilen bunama halinin saptandığı, dava dosyasındaki tıbbi belgelerin incelenmesinde; senetlerin düzenlenme tarihinden yaklaşık 3 ay önce 02/07/2015 tarihinde düzenlenmiş ve senetlerin düzenlenme tarihi olan 07/10/2015 tarihinde düzenlenmiş İzmir Bayraklı ...Nolu Aile Hekimliği Birimi Bayraklı...Nolu Aile Sağlığı Merkezi Aile Hekimi Dr. ... imzalı raporlarda;

“bu haliyle akli melekeleri yerinde olup hukuki ehliyetini kendi iradesiyle kullanabilmesine ve temyiz kudretine haiz olmasına engel bir durumu olmadığı”nın belirtildiği, kurulca 13/09/2023 tarihinde yapılan muayenesinde tespit edilen “Hafif Demans” denilen bunama halinin klinik, fizyopatolojik ve ilerleyici vasfı dikkate alındığında dava konusu senetlerin düzenlendiği 07/10/2015 tarihine teşmil ettirilemeyeceği tıbbi kanaatine varıldığı, bu duruma göre ...’nin dava konusu her iki senedin düzenlendiği 07/10/2015 tarihinde fiil ehliyetine haiz olduğu sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

7-Mahkememizce yapılan yargılama sırasında davacı tarafın rapora itirazlarının değerlendirilmesi açısından İstanbul ATK... Kurulu'ndan rapor alınmasına karar verilmiş olup, düzenlenen 12.08.2024 tarihli raporda.

Görülmekte olan “Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan), Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan)” davası nedeniyle, davacı vekilinin itirazları değerlendirilerek “her iki senedin düzenlenme tarihi itibarıyla hukuki ehliyetinin bulunup bulunmadığı” hususunda ...

Kurul tarafından rapor düzenlenmesi istenen... oğlu,... doğumlu ... hakkında düzenlenen tıbbi belgeler ile dava dosyası ve adli tıbbi yorumlamayı ilgilendiren hususların tüm olarak 30/07/2024 tarihinde Adli Tıp Birinci Üst Kurulunda değerlendirilmesi ve kişinin Adli Tıp ...

İhtisas Kurulunca 06/01/2023 ve 13/09/2023 tarihlerinde yapılan muayeneleri ve psikometrik değerlendirilmeleri sonucunda; fiil ehliyetini müessir ve kişide şuur ve harekât serbestisi ile olayları kavrayıp onlardan sağlıklı sonuçlara varabilme yeteneğini ortadan kaldıracak mahiyet ve derecede olan “Hafif Demans” denilen bunama halinin saptandığı, dava dosyasındaki tıbbi belgelerin incelenmesinde; senetlerin düzenlenme tarihinden yaklaşık 3 ay önce 02/07/2015 tarihinde düzenlenmiş ve senetlerin düzenlenme tarihi olan 07/10/2015 tarihinde düzenlenmiş İzmir Bayraklı...

Nolu Aile Hekimliği Birimi Bayraklı ...Nolu Aile Sağlığı Merkezi Aile Hekimi Dr. ...imzalı raporlarda; “bu haliyle akli melekeleri yerinde olup hukuki ehliyetini kendi iradesiyle kullanabilmesine ve temyiz kudretine haiz olmasına engel bir durumu olmadığı” şeklinde belirtildiği, Adli Tıp....

İhtisas Kurulunca 13/09/2023 tarihinde yapılan muayenesinde tespit edilen “Hafif Demans” denilen bunama halinin klinik, fizyopatolojik ve ilerleyici vasfı dikkate alındığında dava konusu senetlerin düzenlendiği 07/10/2015 tarihine teşmil ettirilemeyeceği tıbbi kanaatine varıldığı, bu duruma göre; ...’nin dava konusu her iki senedin düzenlendiği 07/10/2015 tarihinde fiil ehliyetine haiz olduğu sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ / KABUL

Esas davada davanın : davaya konu İzmir ... İcra Dairesi'nin...Esas icra takip dosyasından ve takibe konu senetten dolayı davacının davalıya borçlu olmadığının tespiti istemine yönelik menfi tespit davası olduğu,

Birleşen davada davanın : davaya konu İzmir... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra takip dosyasına konu senetten ve takipten dolayı davacının davalıya borçlu olmadığının tespiti istemine yönelik menfi tespit davası olduğu,

İzmir... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra takip dosyasının incelenmesinde, 07.10.2015 düzenleme tarihli, 15.08.2016 vade tarihli, düzenleyeni ..., lehtarı ... olan 200.000,00 TL bedelli bonoya dayalı olarak ... tarafından 200.000,00 TL asıl alacak ve 37.002,74 TL gecikme faizi olmak üzere 237.002,74 TL alacak için Kambiyo Senetlerini Özgü Haciz Yolu ile icra takibi yapıldığı,

İzmir ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra takip dosyasının incelenmesinde, 07.10.2015 düzenleme tarihli, 15.12.2016 vade tarihli, düzenleyeni ..., lehtarı ... olan 140.000,00 TL bedelli bonoya dayalı olarak ... tarafından 140.000,00 TL asıl alacak ve 19.903,37 TL gecikme faizi olmak üzere 159.903,37 TL alacak için Kambiyo Senetlerini Özgü Haciz Yolu ile icra takibi yapıldığı,

Karşıyaka... Noterliği'nin 07.10.2015 tarih ve ...yevmiye numaralı "Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi ve Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesi" nin taraflarının ... (arsa sahibi) ve... (müteahhit) olduğu ve sözleşme içeriğinde dava konusu bonolara ilişkin düzenleme bulunmadığı,

İstanbul ATK ... İhtisas Dairesi'nden ve İstanbul ATK ... Üst Kurulu'ndan alınan raporlardan, davacı ...’nin dava konusu her iki senedin düzenlendiği 07/10/2015 tarihinde fiil ehliyetine haiz olduğunun belirlendiği,

Menfi tespit davalarında ispat yükünün kural olarak alacaklıda olduğu, ancak davalının alacağı senede dayanıyorsa ispat yükünün yer değiştirerek senetten dolayı borçlu olmadığını iddia eden davacı tarafa düştüğü, kambiyo senetleri sebepten mücerret olduğundan borçlu olunmadığının ispat yükümlülüğünün davacı borçluya ait olduğu, karine olarak bir kambiyo senedinin mevcut bir borcun ifası veya itfası amacıyla verildiğinin kabul edildiği, kambiyo senetlerinin birer ödeme aracı olduğu, borçlunun, bononun başka bir amaçla verildiği yönündeki iddiasını yazılı delil ile ispatlamasının gerektiği, bu konuda tanık dinletilmesinin mümkün olmadığı,

asıl olanın senede karşı senetle ispat kuralı olduğu, senede karşı senetle ispat kuralının istisnalarının HMK'nın 203. maddesinde tahdidi olarak düzenlendiği, davacının davaya konu senetleri, davalının eşi ile arasındaki "Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi ve Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesi" ne istinaden iradesi sakatlanarak verildiğini ispat edemediği, davacı ve davalının eşi arasındaki sözleşmenin, davaya konu senetlerle ilişkilendirilemediği, davacının iddialarının yazılı delille ispatlanamadığı anlaşılmakla, her iki dava dosyasında davanın reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM/ Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

Esas ve birleşen davanın ayrı ayrı REDDİNE,

Mahkememizin...Karar sayılı dosyası açısından ;

Dava değeri olan 200.000,00 TL'nin %20'sine tekabül eden 40.000,00 TL tazminatın davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gerekli olan 427,60 TL maktu karar ve ilam harcının başlangıçta mahkememize yatırılan 3.415,50 TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 2.987,90 TL nispi karar ve ilam harcının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,

Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin 25/9 ve 26.maddesi gereğince 6183 Sayılı Yasa kapsamında davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,

Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 32.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

Birleşen İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin...Karar sayılı dosyası açısından ;

Dava değeri olan 159.903,97 TL'nin %20'sine tekabül eden 31.980,79 TL tazminatın davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gerekli olan 427,60 TL maktu karar ve ilam harcının başlangıçta mahkememize yatırılan 2.730,77 TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 2.303,17 TL nispi karar ve ilam harcının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,

Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin 25/9 ve 26.maddesi gereğince 6183 Sayılı Yasa kapsamında davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,

Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan bulunması halinde karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,

Katip ... · e-imza Hakim ... · e-imza