İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/180 K.2025/292

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.

İDDİA VE TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 17/09/2023 tarihinde davalı ...'ın sevk ve idaresindeki davalı ...'a ait ...plakalı aracın davacıya ait ... plakalı araca çarparak kaza yapmasına sebebiyet verdiği, davalı sürücünün olay yerini terk ettiği, kazanın meydana gelmesinde asli ve tam kusurlu olduğu, davacının hasardan kaynaklı olarak hasar onarım bedeli, değer kaybı ve ikame araç bedeli zararlarının oluştuğunu belirterek 50.000,00 TL hasar bedeli, 10.000,00 TL değer kaybı ve 10.000,00 TL araç mahrumiyet bedelinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP VE SAVUNMA

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde kusurlu olduğu, araçlar arasında herhangi bir temas bulunmadığı, davacı sürücüsünün korku ve panikle direksiyon hakimiyetini kaybettiği, talep edilen alacağın fahiş olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde kusurlu olduğu, mahkemece tazminat talepleri ve kusur yönünden bilirkişi incelemesi yapılması gerektiği, sorumluluklarının poliçe teminat limiti, gerçek zarar ve sigortalı araç sürücüsünün kusuru ile sınırlı olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... dava dilekçesi tebliğ edilmiş davalı davaya cevap vermemiş ve duruşmalara katılmamıştır.

DAVA

Dava 6098 Sayılı TBK'nın 71 ve 2918 Sayılı KTK'nın 85 ve devamı maddeleri kapsamında açılan motorlu araç işletilmesinden kaynaklanan maddi tazminat (değer kaybı, hasar bedeli, ikame araç bedeli) isteğine ilişkin ilişkindir.

DELİLLER

-Davacı tarafından sunulan uzman görüşü, delil tespit raporu, özel ekspertiz raporu, -İzmir ...Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Değişik İş sayılı dosyası, -Sigorta bilgi ve gözetim merkezinin 11/03/2024 tarihli yazısı ve eki, -... Sigorta A.Ş nin 24/04/2024 tarihli yazısı ve eki, -İzmir CBS'nin... soruşturma sayılı dosyası örneği, -ATK Trafik İhtisas Dairesinin 02/07/2024 tarihli raporu, -Otomotiv bilirkişi ...'in 06/01/2025 tarihli raporu.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Davacının, 17/09/2023 tarihinde davalı ...'ın sevk ve idaresindeki davalı ...'a ait ... plakalı araç ile kendisine ait ... plakalı araçların trafik kazasına karıştığı, bu kaza neticesinde ... plakalı aracında hasar oluştuğu, bu hasar nedeniyle değer kaybı, hasar onarım bedeli ve ikame araç zararının meydana geldiği, zararın kazaya sebebiyet veren ... plakalı aracın zmms sigortacısı olan davalı ..., aracın sürücüsü ve aracın işleteni olan diğer davalılar tarafından tazmin edilmesi gerektiği iddiası ile iş bu davada değer kaybı, hasar onarım bedeli ve ikame araç bedeli talebinde bulunduğu, davalı sigortanın zamanaşımı definde bulunduğu,

sorumluluklarının poliçe teminat limiti, gerçek zarar ve sigortalı araç sürücüsünün kusuru ile sınırlı olduğu, sürücüsünün kusurunun bulunmadığı, mahkemece kusur ve hesap yönünden bilirkişi incelemesi yapılması gerektiği, davacının zmms genel şartlarına göre talepte bulunabileceğini savunduğu, diğer davalı ...'un ise davacının kazadan kaynaklı tazminat taleplerinde kendilerinin sorumluluğunun söz konusu olmadığı, araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde kusurunun olmadığını savunduğu, diğer davalı ...'ın ise davaya cevap vermediği, davacının iddialarını inkar etmiş sayıldığı, taraflar arasında davanın zamanaşımına uğrayıp uğramadığı,

davaya konu kazada taraf sürücülerinin kusur durumlarının ne olduğu, davacı aracının hasarlanıp hasarlanmadığı, hasar var ise hasar onarım bedeli, değer kaybı ve ikame araç bedeli zararının bulunup bulunmadığı var ise miktarının ne olduğu ve davalıların sorumlu olup olmadığı hususlarında uyuşmazlık bulunduğu görülmüştür.

Davaya konu uyuşmazlığın haksız fiilden kaynaklandığı, davacının haksız fiil failinin zmms sigortacısı olarak davalı sigortaya husumet yönelttiği, taraflar arasında sözleşmesel ilişki bulunmadığı, uyuşmazlığın sigorta hukukundan kaynaklanması nedeniyle mutlak ticari dava olduğu, diğer davalılar yönünden ise ihtiyari dava arkadaşlığının bulunduğu, tüm davalılar yönünden davanın birlikte yürütülmesinin usul ekonomisi ilkesine uygun olduğu ve mahkememizin görevli olduğu anlaşılmıştır.

Davaya konu haksız fiilin İzmir ili Konak ilçesinde meydana geldiği, söz konusu mahalin mahkememiz yargı çevresi içerisinde olduğu 6100 sayılı HMK nun 16 maddesi uyarınca mahkememizin yetkili olduğu anlaşılmakla davalının yetki itirazının reddine karar verilmiştir.

Davalı ... tarafından zamanaşımı defi ileri sürülmüş ise de davaya konu kazanın 17/09/2023 tarihinde meydana geldiği, dava tarihi olan 29/02/2024 tarihi itibariyle 2 yıllık zamanaşımı süresinin dolmadığı anlaşılmakla davalının zamanaşımı definin yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

İzmir CBS'nin... soruşturma sayılı dosyasının incelenmesinde müştekinin ..., şüphelinin ..., soruşturma konusunun 17/09/2023 tarihli trafik kazası sebebi ile taksirle bir kişinin yaralanmasını neden olma suçu olduğu, yürütülen soruşturma neticesinde müştekide yaralanma meydana gelmediğinden bahisle kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği görülmüştür.

Mahkememizce davacıya ait aracın sicil ve geçmiş hasar kayıtları ile dava konusu kaza nedeniyle görmüş olduğu onarım işlemlerine ilişkin kayıtların ilgili kurumlardan istenildiği ve dosyaya kazandırıldığı görülmüştür.

Mahkememizce taraf sürücülerinin kusur durumunun belirlenmesine ilişkin olarak bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verildiği, dosyanın İzmir ATK Trafik İhtisas Dairesine gönderildiği, ATK tarafından düzenlenen 02/07/2024 tarihli raporda, 17.09.2023 günü saat 12.20 sıralarında sürücü... idaresindeki... plakalı otomobil ile Yeşillik Caddesini takiben geldiği Üçyol ayrımına katıldığı sırada ofset alandan istikamet şeridine katılan davalı sürücü ... idaresindeki ... plakalı otomobil nedeniyle almış olduğu tedbir sonucu araç hakimiyetini kaybederek takla atması sonucu dava konusu olay meydana geldiği,

sürücü ...'un idaresindeki otomobil ile olay mahalli yol ayrımından istikamet şeridini takiben seyri sırasında ayrımda bulunan ofset alan üzerinden sağa manevrayla istikamet şeridine katılan araç nedeniyle karıştığı olayda atfı kabil kusuru bulunmadığı, davalı sürücü ...'in ise idaresindeki otomobil ile seyrini istikametine ayrılan yol bölümünü takiben müteyakkız sürdürmesi, şerit değiştirme manevrasını katılacağı şeride dair gerekli kontrolleri yaparak uygun bir anda nizamlara uygun bir şekilde gerçekleştirmesi,

yol ayrım katılımını yeterli mesafeden geçişe uygun bir noktadan gerçekleştirmesi gerekirken bu hususlara riayet etmeyerek taralı ofset alan üzerinden seyirle sağ gerisinden yaklaşmakta olan araca rağmen sağa yönelmesi sonucu gerçekleşen olayda asli %100 oranında kusurlu olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirildiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce davacının zararının bulunup bulunmadığı, varsa ne olduğu hususlarının belirlenmesine yönelik olarak dosyanın otomotiv bilirkişisine tevdi edildiği, bilirkişinin 06/01/2025 tarihli raporunda, davacı aracının ön, alt, tavan, sol yan ve sağ yan kısımlarından hasarlandığı, davalı ... ve davacı tarafın hasar bedeline ilişkin ayrı ayrı rapor aldığı, buna göre davacı tarafından alınan değişik iş bilirkişi raporunda aracın ayrıntılı incelenmediği, çok sayıda eksik parça içerdiği, hasarlı parçaların hasarına ilişkin fotoğrafların dosyada yer almadığı, işçiliklerin detaylı olmadığı,

değişik iş bilirkişi raporuna bu sebeple itibar edilmediği, davalı ... tarafından alınan ekspertiz raporundaki parça ve işçiliklerin kaza ile uyumlu olduğu, onarım bedelinin rayiç değerler olduğu, bu nedenle bu rapora iştirak edildiği, bu kapsamda yapılan incelemede aracın onarım bedelinin yedek parça, kdv dahil olarak iskontosuz 250.392,52 TL olarak tespit edildiği, ancak aracın model yılı ve onarım bedeli dikkate alındığında pert total değerlendirilmesinin yapılmasının gerekli görüldüğü, aracın kaza öncesi serbest piyasa rayicinin 315.000,00 TL, sovtaj bedelinin ise 140.000,00 TL olarak tespit edildiği,

buna göre aracın onarım bedeli aracın rayicinin %50 sini aştığından aracın tamirinin ekonomik olmadığı, davacının gerçek zararının 175.000,00 TL (kaza öncesi aracın rayici ile aracın sovtaj bedeli arasındaki fark) olduğu, araç pert total olduğundan değer kaybının oluşmayacağı, davacının benzer bir aracı makul temin süresinin 25 gün olduğu, benzer nitelikteki bir aracın günlük kiralama bedelinin kaza tarihi itibariyle 900,00 TL olduğu, buna göre davacının 22.500,00 TL ikame araç bedeli zararı bulunduğu yönünde görüş ve kanaati bildirildiği görülmüştür.

Yukarıda yapılan açıklamalar ve tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde.

17/09/2023 tarihinde davalı ...'ın sevk ve idaresindeki davalı ...'a ait ... plakalı araç ile davacıya ait... plakalı araçların trafik kazasına karıştığı, mahkememizce alınan ATK kusur raporuna göre davalı sürücünün hızını yol ve trafik durumuna göre ayarlamadığı, kontrolsüzce manevra yaptığı ve gerisinden gelmekte olan davacı aracının seyir durumunun bozulmasına sebebiyet verdiği, kazanın meydana gelmesinde tam kusurlu olduğu, davacı sürücüsünün ise kazanın meydana gelmesinde kural ihlali bulunmadığı, kusursuz olduğu,

davalı ... ve davalı ... tarafından kusur raporuna itiraz edilmiş ise de, olaya ilişkin yürütülen İzmir CBS nin ...soruşturma sayılı dosyasında bulunan sürücü beyanları, kusur raporu, kamera kayıtları, kaza tespit tutanağı ve mahkememiz dosyası içerisinde bulunan kazaya ilişkin kamera görüntüleri bir arada değerlendirildiğinde davalı sürücünün kontrolsüzce yola katılım yaptığı ve davacı sürücüsünün kaza yapmasına sebebiyet verdiği, kazanın meydana gelmesinde davalı sürücünün asli ve tam kusurlu olduğunun sabit olduğu, davalıların itirazlarının yerinde olmadığı,

yeniden kusur incelemesi yapılmasının yargılamaya katkı sağlamayacağı, ATK tarafından yapılan kusur değerlendirilmesinin somut olayda hakkaniyete uygun olduğu mahkememizce değerlendirilmiştir.

Dava konusu kazada

davacıya ait aracın tavan, alt kısımları ile sağ ve sol yan kısımlarından hasarlandığı ve hasarlanan parçaların niteliğine ilişkin taraflar arasında uyuşmazlık bulunmadığı, uyuşmazlığın davacının hasar bedeli, değer kaybı ve ikame araç zararının ne kadar olduğu hususlarında olduğu, yerleşik Yargıtay uygulamasına göre gerçek zararın ancak aracın onarımında tamamen orijinal parçalar kullanılmak suretiyle sağlanacağı, orijinal parçalara göre iskontosuz yedek parça, işçilik ve kdv dahil hasar bedelinin belirlenmesi gerektiği, onarım bedeli araç rayicinin %50'sini aşmadığı müddetçe aracın tamirinin ekonomik olduğu,

bu oranı aşması halinde ise aracın tamirinin ekonomik olmayacağı, bu halde hasar bedelinin aracın kaza öncesi serbest piyasa rayiç bedelinden aracın hasarlı haldeki sovtaj bedelinin mahsubu suretiyle belirlenmesi gerektiği, ancak bu şekilde gerçek zararın karşılanabileceği, bu kapsamda yapılan incelemede, mahkememizce alınan otomotiv bilirkişi raporunda davacı aracının onarımının orijinal yedek parça, kdv, işçilik dahil olmak üzere iskontosuz olarak toplam 250.392,52 TL olarak hesaplandığı,

ancak davacı aracının yaşı, teknik özellikleri, kullanım durumu ve meydana gelen hasarın boyutuna göre aracın tamirinin ekonomik olup olmadığı yönünden yapılan değerlendirmede, aracın kaza tarihi itibariyle serbest piyasa rayicinin 315.000,00 TL olarak tespit edildiği, aracın onarım bedeli aracın rayicinin %50'sini aştığından aracın tamirinin ekonomik olmadığının saptandığı, aracın sovtaj bedelinin ise 140.000,00 TL olarak tespit edildiği, yerleşik Yargıtay uygulamasına göre bu halde aracın kaza öncesi serbest piyasa rayici ile aracın sovtaj bedeli arasındaki farkın davacının gerçek zararını oluşturduğu,

buna göre davacının gerçek zararının 175.000,00 TL(315.000,00-140.000,00) olduğu, davacı aracının pert total olması nedeniyle değer kaybı zararının oluşmayacağı, pert total olan araç yerine davacının yeni muadil bir araç temin etmesi için gereken sürenin 25 gün ve kaza tarihi itibariyle günlük emsal kiralama bedelinin ise 900,00 TL olarak tespit edildiği, davalı ... ve davalı ... tarafından bilirkişi raporuna itiraz edilmiş ise de, davalıların soyut itirazlarını destekler somut herhangi bir delil sunmadığı, bilirkişi raporunda bilirkişinin hesaplamaya esas verilerini kaynakları ile beraber gösterdiği,

mahkememizce bilirkişi tarafından yapılan tespitin aracın özellikleri, meydana gelen hasarın boyutu ve kaza tarihi itibariyle serbest piyasa rayiçlerine uygun olduğunun değerlendirildiği, davalı itirazlarının yerinde olmadığı, buna göre davacının, davalının %100 kusuruna karşılık olarak 175.000,00 TL hasar onarım bedeli ve 22.500,00 TL ikame araç bedeli talep edebileceği, davalı sigortanın kazaya sebebiyet veren... plakalı aracın 20/07/2023-20/07/2024 tarihleri arasındaki dönemde zmms sigortacısı olarak meydana gelen hasar onarım bedelinden poliçe teminat azami limiti olan 120.000,00 TL ile sınırlı sorumlu olduğu,

davalı sürücü ... ile davalı işleten...n ise meydana gelen hasar onarım bedeli ve ikame araç bedeline ilişkin zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu, davacının davasını 14/01/2025 tarihli dilekçesi ile ıslah ettiği, ıslah dilekçesinin davalılara tebliğ edildiği,

davacının dava ve ıslah dilekçesinde poliçe teminat limiti kapsamında kalan 120.000,00 TL hasar bedelini davalı sigortadan, bakiye 55.000,00 TL hasar onarım bedeli ile 22.500,00 TL ikame araç bedelini ise davalılar ...tan talep ettiği, davacı her ne kadar davalı ... dan ikame araç bedeli talep etmiş ise de bu davalı yönünden ikame araç bedeli talebinden 02/04/2024 tarihli dilekçesi ile feragat ettiği, davacının dava konusu aracının pert total olması sebebiyle davalılardan değer kaybı talep edemeyeceği, davacının dava konusu hasarı 18/10/2023 tarihinde davalı sigortaya ihbar ettiği,

davalı sigortanın 8 iş günlük yasal sürenin sonu olan 31/10/2023 tarihi itibariyle temerrüde düştüğü, davalı sürücü ve davalı işletenin ise trafik kaza tarihi olan 17/09/2023 tarihi itibariyle temerrüde düştüğü, davacının bu tarihler itibariyle faiz talep edebileceği, dava konusu aracın niteliğine ve davacının sıfatına göre talep edilebilecek faiz türünün yasal faiz olduğu, mahkememizce alınan ATK kusur ve otomotiv bilirkişi raporunun, davacı tarafından sunulan kaza ve hasara ilişkin fotoğraf ve kayıtlar ile diğer dosya kapsamını irdelediği,

usul ve yasaya uygun, gerekçeli, denetime ve hükme esas alınmaya elverişli olduğu anlaşılmakla davanın kısmen kabulü ile kısmen reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

E-İMZA E-İMZA